Close
Faqja 2 prej 2 FillimFillim 12
Duke shfaqur rezultatin 21 deri 22 prej 22

Tema: Leximi

  1. #21
    i/e regjistruar
    Anėtarėsuar
    29-11-2010
    Postime
    13,282

    Pėr: Leximi

    Nė njė botė plot teknologji, ja pse nuk duhet t’ju ndaheni librave

    Mund tė duket mjaft sfiduese tė motivojmė veten pėr tė lexuar njė libėr 382 faqesh kur mund tė shikojmė filmin, tė dėgjojmė librin audio ose tė shikojmė njė pėrmbledhje nė YouTube. Megjithatė, nėse pjesa mė e madhe e leximit tuaj pėrbėhet nga postime nė mediat sociale, mesazhe me tekst dhe tituj lajmesh, ju po humbisni. Nėse jeni tė interesuar tė lexoni mė shumė libra, por keni nevojė pėr njė motivim, ja disa pėrfitime qė mund tė merrni nga librat!

    Njė nga pėrfitimet mė tė dukshme tė leximit ēdo ditė ėshtė tė mėsuarit. Dhe ndryshe nga njė video ose podcast, librat ofrojnė qasje nė njohuri tė thelluara. Me fjalė tė tjera, nėse doni tė bėheni mė produktivė, mendoni se do tė mėsoni mė shumė nga njė libėr nga dikush qė ka studiuar pėr 20 vjet, apo njė video 10-minutėshe nė YouTube nga dikush i interesuar pėr kėtė temė? Plus, ju mund tė mėsoni fjalė pėr fjalė ēdo gjė nga librat. Pėr shembull, sa herė qė dikush pyet Elon Musk, themeluesin e “SpaceX”, se si mėsoi tė ndėrtonte raketa, ai thotė: “Unė lexoj libra”.

    Pse ėshtė i rėndėsishėm leximi? Siē shkroi dikur shkrimtari anglez i shekullit tė 17-tė, Joseph Addison, “Leximi ėshtė pėr mendjen ajo qė ėshtė ushtrimi pėr trupin”. Hulumtimet kanė konfirmuar se leximi stimulon njė rrjet kompleks qarqesh dhe sinjalesh nė tru. Ndėrsa pėrmirėsoni aftėsinė tuaj pėr tė lexuar, kėto rrjete bėhen mė tė forta dhe mė tė sofistikuara. Skanimet treguan se lidhja e trurit u rrit gjatė leximit dhe pėr ditė mė pas, duke demonstruar pėrfitimet e mėdha tė leximit tė librave ēdo ditė.

    Nė fund tė fundit, truri ynė ka njė politikė “pėrdoreni ose humbni”, ashtu si muskujt tanė. Me fjalė tė tjera, nėse nuk e ushtrojmė mendjen rregullisht, aftėsitė tona njohėse mund tė bien. Megjithatė, kur lexojmė ēdo ditė, mund t’i mbajmė tė fortė dhe tė shėndetshėm.

    Tė qenit nė gjendje tė pėrqendrohemi dhe tė fokusohemi pėr periudha tė gjata ėshtė thelbėsore pėr suksesin dhe mirėqenien tonė. Aftėsis pėr tu pėrqendruar po bėhet gjithnjė e mė e rrallė pėr shkak tė shumė detyrave tė vazhdueshme, njoftimeve dhe aplikacioneve tė mediave sociale. Njė studim nga Microsoft zbuloi se njerėzit nė pėrgjithėsi humbasin vėmendjen pas vetėm tetė sekondash. Fatmirėsisht, njė nga pėrfitimet kryesore tė leximit ėshtė se ju ndihmon tė praktikoni tė pėrqendroheni vetėm nė njė gjė nė njė kohė. Pėr shembull, njė roman kėrkon gjithė vėmendjen tuaj qė t’ju largojė nė njė botė tjetėr. Me pak fjalė, nėse doni tė keni sukses, duhet tė pėrqendroheni. Dhe nėse doni tė pėrqendroheni mė shumė, mund tė praktikoni duke lexuar libra.

    A i harroni gjithmonė gjėrat? Njė nga avantazhet e leximit tė librave ėshtė se mund tė pėrmirėsojė kujtesėn tuaj. Kur lexoni njė libėr jo-fiction, ju gjithashtu konsumoni njė sasi tė madhe informacioni mbi temėn pėr tė cilėn po lexoni. Nė mėnyrė tė ngjashme, sa herė qė lexoni njė roman, duhet tė mbani mend shumė informacione nė lidhje me komplotin e tregimit, personazhet dhe marrėdhėniet e tyre dhe mjedisin nė tė cilin zhvillohet historia.

    Ky ėshtė shumė informacion dhe i gjithė ky informacion i ri krijon kujtime tė reja. Dhe ēdo kujtim i ri krijon sinapse ose forcon tė vjetrat.

    Librat ofrojnė disa nga argėtimet mė tėrheqėse nė planet. A keni lexuar ndonjėherė njė libėr qė nuk keni mundur ta hiqni nga dora? Pėr tė pėrsėritur atė ndjenjė, ose pėr ta pėrjetuar atė pėr herė tė parė, gjithēka qė duhet tė bėni ėshtė tė gjeni librat e duhur pėr tė lexuar. Ka miliona libra tė jashtėzakonshėm atje dhe ka njė zhanėr tė pėrsosur leximi pėr tė gjithė – nga romanet fantazi dhe letėrsia klasike tek librat e biznesit.

    Pėrmirėsoni aftėsinė tuaj pėr tė qenė mė empatikė

    Njė studim zbuloi se kur lexojmė histori qė eksplorojnė jetėn e brendshme dhe emocionet e personazheve, aftėsia jonė pėr tė kuptuar ndjenjat dhe pikėpamjet e tė tjerėve pėrmirėsohet. Pėr shembull, pėrjetimi i botės pėrmes syve tė Harry Potter ose Jane Eyre mund tė na ndihmojė tė mėsojmė ta shohim botėn nga kėndvėshtrimi i familjeve, miqve dhe kolegėve tanė. Autori John Green e ka thėnė mė sė miri: “Librat e mėdhenj tė ndihmojnė tė kuptosh dhe tė ndihmojnė tė ndihesh i kuptuar”.

    Pėrmirėsoni aftėsitė tuaja tė komunikimit

    Aftėsia pėr tė komunikuar nė mėnyrė efektive ėshtė njė aftėsi jetėsore. Njė nga pėrfitimet kryesore tė leximit ėshtė se na ndihmon tė komunikojmė mė mirė. Kur lexojmė njė vepėr tė shkruar mirė, natyrshėm vėzhgojmė stilin e shkrimit dhe pėrbėrjen e saj. Kėto karakteristika depėrtojnė nė mėnyrė tė pashmangshme nė shkrimin tonė, nė tė njėjtėn mėnyrė qė muzikantėt ndikohen nga njėri-tjetri. Pėr mė tepėr, studimet tregojnė se ata qė lexojnė rregullisht priren tė zhvillojnė fjalorin.

    Njė tjetėr nga efektet e leximit ėshtė se mund tė reduktojė stresin. Hulumtimet kanė vėrtetuar se vetėm 30 minuta leximi mund tė ulė presionin e gjakut, rrahjet e zemrės dhe ndjenjat e shqetėsimit psikologjik. Njė tjetėr studim zbuloi se leximi ėshtė mėnyra mė e mirė pėr tė reduktuar stresin – krahasuar me shėtitjen, pirjen e njė filxhani ēaj ose kafe dhe lojėrat video. Studimi zbuloi se edhe gjashtė minuta lexim mund tė jenė tė mjaftueshme pėr tė reduktuar nivelet e stresit.

    Pėrmirėsoni shėndetin tuaj mendor

    Tė mirat e leximit shtrihen edhe nė shėndetin mendor. Studiuesit panė efektet e librave dhe zbuluan se shumė prej tyre kanė njė ndikim tė matshėm nė depresion ose ērregullime tė tjera tė humorit. Si rezultat, Shėrbimi Shėndetėsor Kombėtar i Mbretėrisė sė Bashkuar (NHS) filloi njė program pėr recetė librash tė quajtur “Reading Well”. Ky shėrbim pėrshkruan libra pėr “ndihmė” nga ekspertė mjekėsorė pėr kushte tė caktuara. Akti i pėrdorimit tė librave si terapi quhet “biblioterapi”.


    Gazeta Tema

    https://www.gazetatema.net/lifestyle...ibrave-i343978

  2. #22
    i/e regjistruar
    Anėtarėsuar
    29-11-2010
    Postime
    13,282

    Pėr: Leximi

    Pesė libra tė rinj nė shqip nga letėrsia bashkėkohore evropiane


    1. “Kometa nė luginėn Mumin” e autorit Tove Jansson, pėrkthyer nga Virgjil Muēi

    Tė gjithė banorėt e luginės sė Muminėve janė tė emocionuar ngaqė kanė marrė vesh se pranė tyre do tė kalojė njė kometė. Por ata alarmohen shumė kur mėsojnė se ka mundėsi qė kometa tė bjerė e tė shkatėrrojė gjithēka nė luginėn e tyre. Atėherė Mumintrolli sė bashku me mikun e tij Snifin, vendosin tė ngjiten te Observatori, qė ndodhet tek Malet e Vetmuara, pėr tė biseduar e marrė vesh mė shumė nga profesorėt qė gjenden atje. Gjatė rrugės ata kalojnė aventura tė shumta, tė mrekullueshme, me shpella tė fshehta, shtėpi tė ngritura majė pemėve, e kėshtu me radhė. Por nė fund gjithēka zgjidhet mė sė miri dhe dielli vazhdon tė ndriēojė luginėn e tyre njėlloj si mė parė.

    Tove Jansson, shkrimtare finlandeze, qė shkruan nė suedisht, duke qenė pjesė e pakicės suedeze qė jeton nė Finlandė. Nė Finlandė ajo konsiderohet ‘monument kombėtar’. Fituese e ēmimeve mė tė mėdha kushtuar letėrsisė pėr fėmijė, Tove Jansson njihet nė mbarė botėn pėr librat e saj, sidomos pėr serinė e Muminėve, e cila konsiderohet sot pjesė e fondit tė artė tė letėrsisė mė tė mirė botėrore pėr fėmijė. Botimet IDK ka nė plan botimin e gjithė serisė sė Muminėve.

    “Tove Jansson ėshtė padyshim njė nga shkrimtaret mė tė mėdhaja tė letėrsisė pėr fėmijė tė tė gjitha kohėrave. Ajo ka aftėsinė e rrallė tė shkruajė libra qė iu pėlqejnė fėmijėve, por qė ke qejf t’i lexosh me ėndje tė madhe dhe kur i ke kaluar tė gjashtėdhjetat, si unė.” – Sir Terry Pratchett.

    2. “Fundi i tė gjitha ditėve” i autorit Jenny Erpenbeck, pėrkthyer nga Irena Nasi

    Fitues i Ēmimit “Independent Foreign Fiction” dhe “Hans Fallada”, romani “Fundi i tė gjitha ditėve”, i shkrimtares sė mirėnjohur gjermane Jenny Erpenbeck, pėrbėhet nė thelb nga pesė “libra”, ku secili ēon nė njė vdekje tė ndryshme tė sė njėjtės protagoniste femėr tė paidentifikuar. Por si mund tė kishte shkuar gjithēka ndryshe? – pyet rrėfimtari. Kapitulli i parė fillon me vdekjen e njė foshnjeje nė Perandorinė Habsburge tė fillimit tė shekullit tė njėzet. Nė kapitullin tjetėr, e njėjta vajzė rritet nė Vjenė pas Luftės sė Parė Botėrore, por njė pakt qė ajo bėn me njė djalė tė ri ēon nė njė vdekje tė dytė. Nė skenarin tjetėr, ajo i mbijeton adoleshencės dhe shkon nė Rusi me burrin e saj. Tė dy janė komunistė tė pėrkushtuar, megjithatė heroina jonė pėrfundon nė njė kamp pune. Por fati i saj nuk mbaron me kaq…

    “Fundi i tė gjitha ditėve” ofron njė pasqyrė unike tė shekullit tė njėzet.

    “I mrekullueshėm, elegant dhe emocionues… i egėr po aq sa edhe virtuoz.” -Deborah Eisenberg, The New York Review of Books

    3. “Jelgava 94” i autorit Jānis Joņevs, pėrkthyer nga Diana Ēuli

    Protagonist i romanit ėshtė katėrmbėdhjetėvjeēari Jānis, njė djalė nga Jelgava me rezultate mjaft tė mira nė shkollė, i cili mundohet tė jetojė pa u vėnė re. Megjithatė, duke rėnė nė dashuri me shoqen e tij tė klasės Kristine dhe duke bėrė aksidentalisht miq tė rinj me nofkėn Vdekja dhe Zombie, ai befas i kthehet stilit alternativ tė jetesės. Fillon tė kujdeset pėr veten, tė luajė nė njė grup muzikor, tė dėgjojė muzikė metal, tė veshė rrobat e duhura.

    Historia e librit ėshtė vendosur nė sfondin e ngjarjeve tė vitit 1994, me momente kyēe si vdekja e Kurt Cobain, liderit tė grupit “Nirvana”, vdekje e cila ndikoi nė jetėn e tė rinjve tė Jelgavės, tė fillojnė tė dėgjojnė muzikė heavy metal, lulėzimi i tregut ilegal tė disqeve muzikore dhe rifitimi sė fundmi i pavarėsinė sė Letonisė nga Bashkimi Sovjetik ēka solli trazira ekonomike dhe sociale. Libri flet pėr adoleshentėt e viteve ‘90. Nė kėrkimin e tyre pėr veten dhe tė ndryshmen, ata i drejtohen tė ashtuquajturės kulturė alternative. Libri ka tė bėjė me rininė e asaj periudhe kur secili pėrpiqet t’i rezistojė botės, tė mos jetė si gjithė tė tjerėt. Po a funksionon kjo vallė?

    Jānis Joņevs (lindur mė 1980 nė Jelgava) ėshtė njė shkrimtar letonez. Pas studimeve nė gjimnazin lokal tė Jelgavės, ai shkoi nė Riga ku mori njė diplomė master nga Akademia Letoneze e Kulturės. Romani “Jelgava ‘94” ėshtė libri i parė i autorit, roman i cili ka marrė disa ēmime, mė i rėndėsishmi ėshtė Ēmimi i Bashkimit Evropian pėr Letėrsinė nė vitin 2014. I vlerėsuar nga kritika si “njė biografi e zgjuar dhe e gjallė e brezit tė autorit”, pas publikimit tė tij, libri shpejt fitoi popullaritet nė Letoni.

    4. “Biseda mes miqsh”, i autores Sally Rooney, pėrkthyer nga Ines Ekonomi

    Dublin nė ditėt tona. Fransis and Bobi, dikur tė dashura, tashmė janė thjesht shoqe tė ngushta, studente qė aspirojnė tė bėhen shkrimtare, tė bėra tė njohura pėr shfaqjet, nė tė cilat lexojnė poezitė e tyre. Nė njė prej kėtyre shfaqjeve ato njihen me Melisėn, njė fotografe profesioniste mė e madhe nė moshė, e martuar me Nikun, njė aktor. Nė takimet mes tyre ato diskutojnė pėr botėn, pėr jetėn e tyre, kritikojnė kapitalizmin e fenė, njėlloj siē bėnin dikur personazhet e Xhojsit. E kėshtu nis njė histori miqėsie, por nė tė njėjtėn kohė, dhe njė histori dashurie, qė nė njė farė mėnyre ua pėrshtjellon jetėn tė katėrve, kur Fransis bie marrėzisht nė dashuri me Nikun, duke rrezikuar befas tė gjithė ekuilibrin e miqėsisė sė tyre. Por romani “Biseda mes miqsh” nuk ėshtė thjesht njė histori e lehtė dashurie e tradhtie bashkėshortore: ai ėshtė para sė gjithash portreti i njė brezi tė tėrė tė tė rinjve nė ditėt tona, qė nuk arrin tė gjejė vendin nė botėn e sotme. Zėri i Fransisit, njėherėsh poetik, spontan, herė-herė naiv, por gjithnjė aq i freskėt, nė tė vėrtetė ėshtė zėri i gjithė njė brezi.

    Sally Rooney ėshtė njė autore irlandeze, e cila sot konsiderohet nga kritika si “Salingeri i ditėve tona”, “romancierja mė e madhe e viteve 2000”. E lindur nė vitin 1991, ajo ėshtė autore e tre romaneve, tė cilėt kanė patur njė sukses tė jashtėzakonshėm nė mbarė botėn, si nga kritika ashtu dhe nga lexuesit. Romani i saj “Njerėz normalė” u kthye nė film prej BBC, me 12 seri, fitues i ēmimit Emmy nė 2020. Po ashtu romani “Biseda mes miqsh” ėshtė duke u bėrė film po nga BBC, po me 12 seri, qė do tė dalė gjatė vitit 2022.

    5. “Peshqit nuk kanė kėmbė” i autorit Jón Kalman Stefįnsson, pėrkthyer nga Agim Doksani

    Jón Kalman Stefįnsson, lindur mė 17 dhjetor, 1963 ėshtė njė shkrimtar islande. Romani i tij “Peshqit nuk kanė kėmbė”nė vitin 2017 u nominua pėr Man Booker International Prize. Ai ka qenė gjithashtu, katėr herė i nominuar pėr Ēmimin Letrar tė Kėshillit Nordik.

    “Peshqit nuk kanė kėmbė” ėshtė nė tė njėjtėn kohė historia e njė familjeje tė vetme si dhe njė ep i historisė dhe kulturės islandeze. Ajo paraqet njė panoramė tė veēantė tė Islandės moderne dhe tė mėnyrės se si ajo ėshtė formėsuar nga ndikimet e jashtme. Keflaviku ėshtė njė qytet qė njihet si mė i errėti i Islandės, jetesa e tė cilit varet tėrėsisht nga njė bazė ushtarake e ShBA-sė, analogji me idikimin e Amerikės nė kulturėn dhe etikėn islandike nga vitet ’50, deri nė mijėvjeēarin e ri. Aty Ari, shkrimtar dhe botues, i larguar qysh para dy vitesh bashkė me familjen, kthehet nga Kopenhageni pasi i ati po i vdiste. Papritur, gjendet i rrethuar nga kujtimet e rinisė sė kaluar duke dėgjuar Pink Floyd dhe Beatles. Mes gjithė tyre, ėshtė njė vajzė qė s’mund ta harronte, fati i saj e shoqėroi pėrgjithnjė. I humbur nė dhimbje e nostalgji, ai kapet gjithashtu edhe nga historia se si gjyshėrit i ishin dashuruar nė Nordfjordur. Dashuria e tyre tragjike zbėrthehet pėrballė sfondit tė natyrės sė dhunshme dhe tipareve tė pafalshme islandeze.


    / ExLibris / KultPlus.com

    https://www.kultplus.com/libri/pese-...ore-evropiane/

Faqja 2 prej 2 FillimFillim 12

Ruaj Lidhjet

Regullat e Postimit

  • Ju nuk mund tė hapni tema tė reja.
  • Ju nuk mund tė postoni nė tema.
  • Ju nuk mund tė bashkėngjitni skedarė.
  • Ju nuk mund tė ndryshoni postimet tuaja.
  •