Close
Duke shfaqur rezultatin -19 deri 0 prej 6
  1. #1
    Rising Star and Legend Maska e Davius
    Antarsuar
    20-04-2003
    Vendndodhja
    Underground
    Mosha
    37
    Postime
    11,960

    Kryeministri belg pr krijimin e Shteteve t Bashkura t Evrops

    Bruksel, 09:50

    Kryeministri belg Gi Verhofstad bri publik mbrm nj manifest, n cilin krkon krijimin e Sheteve t Bashkuara t Evrops (SHBE) me brtham t disa shteteve, t cilat dshirojn ta thellojn integrimin evropian.

    Ai konstaton, se "shtetet-antare t BE-s m nuk paraqesin grup homogjen, i cili dshiron t shkoj n nj drejtim t njjt". Pr kt shkak kryeministri propozon t krijohen dy "rrethe koncentrike" t shteteve.

    Rrethin m t vogl Verhofstadi e prcakton si "brtham politike", t qujatur nga ai si Shtetet e Bashkuara t Evrops - kto jan shtetet, t cilat vendosn euron si valut shtetrore apo prgatiten ta bjn at.

    Brthama politike duhet t ndrtoj politik harmonike sociale-ekonomike, pr mbshtetje t euros. Rrethi m i madh, nga ana tjetr duhet t jet Organizata e shteteve evropiane me struktur konfederative, e cila do t jet garantuese e paqes n Evrop. Projekti pr SHBE-n duhet t jet i hapur pr secilin shtet, theksoi kryeministri belg.

    Manifesti i Verhofstadit shfaqet vetm dy dit pasi nj grup prej 50 veprimtarve t afirmuar ekonomik nga bashksia flandriase, shpalln manifest, n t ciln krkojn shkatrrimin e Belgjiks dhe shpalljen e pavarsis s Flandris.

    "Grupi prej 50 ekonomistve t afirmuar konsideron se Flandria duhet t bhet antare e pavarur e Bashkimit Evropian pr t mirn e vet dhe mirqenien e popullit t saj", krkuan autort e manifestit.

    "Belgjika nuk i sjell kurrfar vlere shtes Flandris, por sht duke ndodhur pikrisht e kundrta - Flandria i sjell vlera shtes Belgjiks n interes t rajoneve tjera. Flandria asnjher nuk ka marr dhe tani nuk merr kurrfar pagese pr kt solidaritet", konsiderojn autort e minifestit pr pavarsi. /Makfaks/
    My silence doesn't mean I am gone!

  2. #2
    Curva Sud Milano Maska e niku-nyc
    Antarsuar
    20-03-2005
    Vendndodhja
    With God...
    Postime
    3,329
    Kjo eshte thjesht nji levizje kunder Amerikes! Evropa u bashkua sepse te qendronin individual do arrinin krizen ekonomike dhe krijuan Euro dhe EU. Sot ata kujtojn se jan ne kompetiticion kunder Amerikes dhe tashti po ndalojn cdo kompani Amerikane ne Europe. Tashti po bejn dhe aleance te fort ekonomike me Kinen dhe Indin qe sot po arrijn nje rritje ekonomike shume te shpejt duke u distancuar nga Amerika.

    Gabimi eshte qe distanca dhe urrejtja qe po krijojn kunder Amerikes eshte e rrezikshme, dhe nuk duhet te harrojn qe ne qofse ndodh ndonje krize ekonomike apo ndonje 9/11 ne Europe nuk do jet Kina, Japonia, India, apo Arabia Saudite qe do ti ndimoj por vetem Amerika do jet me e aferta!

  3. #3
    Bogdan Chmielnicki Maska e antares
    Antarsuar
    19-08-2004
    Vendndodhja
    Ukraine
    Postime
    880
    Ka pak te ngjare te funksionoje per sa kohe qe Europa te jete e pushtuar ushtarakisht nga USA, dhe me Angline neper kembe....
    Per sa i takon kelysheve pro-Janki si Poloni, Ceki, Bullgari, Rumani, Shqiperi etj ata kane tendence ti lehin kockes qe u hedhin.
    Vetem aksi Paris-Berlin-Moske do te ndryshonte gjendjen!
    "The United States appear to be destined by Providence to plague America with misery in the name of liberty"
    -Simn Bolvar

  4. #4
    CDT Maska e -Edu
    Antarsuar
    08-05-2005
    Vendndodhja
    Prishtine
    Mosha
    34
    Postime
    99
    Citim Postuar m par nga niku-nyc
    Kjo eshte thjesht nji levizje kunder Amerikes! Evropa u bashkua sepse te qendronin individual do arrinin krizen ekonomike dhe krijuan Euro dhe EU. Sot ata kujtojn se jan ne kompetiticion kunder Amerikes dhe tashti po ndalojn cdo kompani Amerikane ne Europe. Tashti po bejn dhe aleance te fort ekonomike me Kinen dhe Indin qe sot po arrijn nje rritje ekonomike shume te shpejt duke u distancuar nga Amerika.

    Gabimi eshte qe distanca dhe urrejtja qe po krijojn kunder Amerikes eshte e rrezikshme, dhe nuk duhet te harrojn qe ne qofse ndodh ndonje krize ekonomike apo ndonje 9/11 ne Europe nuk do jet Kina, Japonia, India, apo Arabia Saudite qe do ti ndimoj por vetem Amerika do jet me e aferta!
    Nuk eshte cdo send kunder amerikes, apo jane edhe shtetet europiane terroriste?

    Ti me dasht shqiperine sa pe dojshe ameriken...

    Mendohu pak sa e mire do te ishte kjo per Kosoven (ndoshta edhe shqiperin) sepse Kosova perdor valuten Euro dhe ndasht Zoti do te jete edhe shtet dhe paramendo se cfare perparimi do te arrije ne te gjitha aspektet nese integrohet ne kete SHBE.

    Per te funksionuar kjo, duhet te vendoset nje gjuhe zyrtare, kjo do te shfaqte problem te madhe.

    Por seshte ide e keqe

  5. #5
    Rising Star and Legend Maska e Davius
    Antarsuar
    20-04-2003
    Vendndodhja
    Underground
    Mosha
    37
    Postime
    11,960

    A Kan Shtetet E Bashkuara Dhe Evropa T Njejtat Vlera?

    Lee A. Casey

    Deri n nj far mase, prgjigja e ksaj pyetjeje sht po. Shumica e amerikanve dhe evropianve kan tradita historike, fetare dhe kulturore t prbashkta. Megjithat, n fushn e qeverisjes, ka ndryshime q thellohen gjithnj e m tepr n lidhje me disa pyetje themelore, duke prfshir mnyrn se si duhet t bhet politika publike dhe se ku duhet t jet kufiri i autoritetit ligjor. Kto ndryshime, t cilat nuk jan probleme t thjeshta filozofike, kan sjell prplasje mes Shteteve t Bashkuara dhe aleatve t tyre m t afrt. Dhe, nuk ka arsye t besohet se kto mosmarrveshje mund t zgjidhen n nj t ardhme t afrt, edhe pasi administrata e tanishme republikane t lr pushtetin. shtja sht e prgjithshme dhe e bazuar n disa mendime t ndryshme: far prbn demokracin dhe legjitimitetin.

    Padyshim q sht e rrezikshme t bsh prgjithsime pr nj rajon aq t gjer sa Evropa. N t gjith kontinentin ka shum nuanca mendimesh, si ndodh edhe n Amerik, dhe kjo nuk do t thot se t gjitha kto mendime jan kritike ndaj Shteteve t Bashkuara. Megjithat, nj pjes e rndsishme e opinionit evropian sht armiqsore ndaj Shteteve t Bashkuara, politikave t saj, institucioneve, rolit t saj n bot si dhe ndoshta n mnyr t pandrgjegjshme ndaj vlerave themelore politike amerikane. Fatkeqsisht, duket gjithnj e m qart se ky kompleks opinionesh prfshin pjesn m t madhe t udhheqjes s Bashkimit Evropian, dhe veanrisht mbrojtsit m t prkushtuar t integrimit t mtejshm evropian. N fakt, kjo nuk duhet t na habis, meqense institucionet q ata kan krijuar pr Evropn, dhe vlerat institucionale q ata duan ti prhapin n nj nivel ndrkombtar, jan trsisht kundr etiks s tradits kushtetuese amerikane.

    Sigurisht se, sipas standarteve amerikane, Bashkimi Evropian nuk ka institucione aq demokratike. Pavarsisht se ekziston nj Parlament i zgjedhur Evropian, nisma e krijimit t politikave sht e mishruar vetm n Komisionin Evropian, i cili sht organ i emruar dhe nuk ka prgjegjsi t drejtprdrejt ndaj elektoratit. Duke qen organi ekzekutiv i Bashkimit Evropian, Komisioni nuk i prgjigjet Parlamentit Evropian n mnyrn e nj sistemi t zakonshm parlamentar, ku qeveria prbhet prej antarve t zgjedhur t parlamentit. Antart e Komisionit Evropian zgjidhen nga presidenti (i cili emrohet nga shtetet antare t Bashkimit Evropian) dhe pasi miratohen nga Parlamenti Evropian, mund t hiqen vetm si nj organ i tr. Duke qen i prbr n kt mnyr, Komisioni Evropian zotron nj pushtet t jashtzakonshm.

    Gjja e par dhe m e rndsishme sht se Komisioni gzon t drejtn e nisms s legjislacionit. Rndsia e ktij pushteti sht e paprshkrueshme. Parlamenti Evropian dhe Kshilli i Bashkimit Evropian (i cili prfaqson shtetet antare) luajn nj rol shum negativ n procesin e ligjvnies s Bashkimit Evropian. Ata mund t refuzojn miratimin e masave t propozuara, megjithat sht komisioni ai q vendos programin. Ndryshe nga kjo, n Shtetet e Bashkuara, e drejta e nisms s legjislacionit i takon, n nivelin federal, kongresit amerikan, antart e t cilit jan t zgjedhur drejtprdrejt nga populli. Presidenti, i cili praktikisht po ashtu zgjidhet nga populli, ka t drejtn t bj propozime legjislative q kongresi ti marr n konsiderat, por nuk mund t paraqes vet nj ligj t caktuar. Mnyra t ngjashme zbatohen n secilin prej 50 shteteve, ku ligjvnsit e zgjedhur gzojn t drejtn e paraqitjes s nj ligji t ri, me nj far pjesmarrjeje nga guvernatort e zgjedhur t shteteve.

    Pr m tepr, Komisioni Evropian shrben edhe si organi ekzekutiv kolegial i BE-s, dhe ka pushtetin pr t vn n zbatim ligjin evropian i cili prcakton, t paktn n fazn e par, nse vendet antare i kan prmbushur detyrimet e tyre sipas traktateve n fuqi. Nse nj shtet nuk i zbaton kto ligje, ather shtja i referohet Gjykats Evropiane t Drejtsis pr t marr nj vendim. Ndrsa n Shtetet e Bashkuara, presidenti dhe guvernatort e zgjedhur ushtrojn rolin ekzekutiv, duke prfshir edhe funksionin gjysm-juridik (t paktn sipas standarteve t Ligjit Kontinental) t prcaktimit n fazn e par t rasteve kur jan shkelur ligjet, dhe pastaj kalimin e shtjeve n gjykat pr administrim t mtejshm.

    Ky kombinim i autoritetit legjislativ, ekzekutiv dhe gjysm-juridik, s bashku me pushtetin praktik t nj burokracie t konsoliduar n Bruksel, fillon t duket si nj form e vjetr e qeverisjes evropiane ajo e absolutizmit. Avokatt e nj integrimi m t gjer evropian mund ta ken shmangur kt analogji, por krahasimi sht m i prshtatshm se pranojn ata. Si metod qeverisjeje, absolutizmi nuk varet nga monarkia e trashguar, dhe dallohet qart nga autokracia e stilit carist. N nj sistem absolutist individt kan t drejta, dhe kto t drejta zbatohen nprmjet gjykatave. Faktikisht, karakteristika m e rndsishme e nj forme absolutiste qeverisjeje sht trheqja e aspekteve t rndsishme t krijimit t politiks publike (veanrisht nisms legjislative) nga politika qoft kjo politik aristokrate apo demokratike dhe duke ia mveshur kt pushtet nj burokracie t pazgjedhur dhe joprgjegjse.

    Kjo sht pikrisht ajo q ka br Bashkimi Evropian, dhe fakti q ky aspekt i qeverisjes s BE-s duket i panegociueshm sht shum domethns. Pavarsisht nga diskutimet e shumta rreth deficitit demokratik t Bashkimit Evropian, prkrahsit e Projektit Evropian e konsiderojn pushtetin legjislativ t Komisionit si virtyt dhe jo si ves. Ky rol i Komisionit, faktikisht, do t ishte ruajtur rreptsisht n Kushtetutn e propozuar Evropiane. Kjo trheqje e gjer e politiks publike nga procesi normal politik (dhe jo vetm kalimi i saj nga nj nivel i qeverisjes s zgjedhur n tjetrin) flet shum pr faktin se sa larg sht elita evropiane nga vlerat tradicionale politike amerikane t ruajtura n Kushtetutn e Shteteve t Bashkuara.

    sht interesante t analizohet se nga rrodhn kto ndryshime kaq t mdha mbi idet themelore t demokracis. Prgjigja sht pjesrisht historike. Idealet amerikane dhe evropiane u krijuan nga Iluminizmi, por nga periudha t ndryshme t ksaj epoke. Demokracia kontinentale evropiane lindi me Revolucionin Francez dhe u zhvillua gjat shekullit q pasoi me revolucione dhe kundr-revolucione. N vitin 1789 mbizotronin idet e Rusis pr ndjenjat e zemrs dhe besimit n mirsin e qensishme t natyrs njerzore. elsi i drejtsis dhe qeverisjes s mir do t gjendej n individ human dhe t virtytshm dhe specialist me prgatitje t nivelit t lart.

    Por ndryshe nga kjo, pavarsisht se Kushtetuta e Shteteve t Bashkuara u shkrua n vitin 1787, vetm dy vjet para se Luigji i 16-t t mblidhte parlamentin e prbr prej klasave t ndryshme, ky dokument mori parasysh edhe kohn e mparshme kur virtyti i qensishm i natyrs njerzore nuk merrej si i mirqen dhe madje as seriozisht. Themeluesit amerikan u prpoqn me qllim q ta bnin qeverisjen e republiks s re t provueshm nga njerzit, si thuhet edhe n frazn e famshme t Alexander Hamilton nj makin q do t fikej vet. Prandaj, edhe n ditt e sotme, amerikant e mbajn lart virtytin, por mbeten skeptik pr vlern e tij si kontroll i besueshm i pushtetit qeveritar.

    Nga ana praktike, sigurisht, krijuesit e BE-s kan pasur gjithnj nevoj pr nj shtytje pr prparimin e integrimit, edhe prball votuesve armiqsor kur ishte e nevojshme. Qndrimi ka qen q demokracia elektorale duhet t trhiqet prball t mirs s prgjithshme integrimit t vazhdueshm evropian. Si rezultat, gjithnj e m shum vendime pr gjra themelore t shtjeve t politiks publike jan hequr nga institucionet e zgjedhura drejtprdrejt. Kur zhvillohen zgjedhjet, si u b n Irland pr Traktatin e Niss n vitin 2001, nj prgjigje negative nga elektorati krkon zgjedhje t reja. Nse e njjta gj do t ndodh edhe me Kushtetutn e propozuar Evropiane mbetet pr tu par por jo shum ekspert do t garantonin nj hap t till.

    Sidoqoft, cilatdo qofshin shkaqet rrnjsore t ksaj ndarjeje trans-atlantike t demokracis, nuk ka dyshim se elitat evropiane kan qen m t gatshme se homologt e tyre amerikan pr ti mveshur pushtet shum thelbsor institucioneve t specializuara q nuk kan prgjegjsi t drejtprdrejt ndaj elektoratit. Evropa ka sigurisht t drejtn t ket mendimet e saj dhe institucionet e saj. Megjithat, ndrkoh q BE-ja prpiqet ta reklamoj modelin e saj n nivel ndrkombtar, konflikti me Shtetet e Bashkuara sht i pashmangshm. Ky ndryshim mendimesh sht nj nga arsyet kryesore t prplasjeve t Shteteve t Bashkuara me Evropn rreth shtjeve institucionale gjat viteve t fundit, veanrisht n lidhje me Gjykatn Penale Ndrkombtare dhe n prgjithsi pr rolin e duhur t ligjit ndrkombtar.

    Nga pikpamja amerikane, dhe qndrimi i administrats s presidentit Bush dhe Klinton, Gjykata Penale Ndrkombtare ushtron pushtet t pakontrolluar. Pavarsisht se prkrahsit e ksaj gjykate thon se parimet themelore (si prcaktohen n Statutin e Roms pr Gjykatn Penale Ndrkombtare) jan pranuar nga komuniteti ndrkombtar, duke prfshir edhe Shtetet e Bashkuara, kjo gjykat mbetet revolucionare. Ajo prfaqson institucionin e par ndrkombtar t qeveris q gzon edhe pushtetin pr t interpretuar aspektet kritike t s drejts ndrkombtare (duke prfshir ligjet q rregullojn prdorimin e forcs ushtarake), dhe zbatimin e pikpamjeve t saj nprmjet ndjekjeve penale t individve t ndryshm.

    Parimi i plotsimit, sipas s cilit Gjykata Penale Ndrkombtare duhet t ushtroj jurisdiksionin e saj kur gjykatat kombtare nuk veprojn n nj rast t caktuar nuk e ndryshon vlersimin themelor t pushtetit t ksaj gjykate. Zbatimi i parimit t plotsimit sht plotsisht n juridiksionin e Gjykats Penale Ndrkombtare, meqense gjykatsit e ksaj gjykate duhet t vendosin pr do rast nse shtetet n fjal nuk kan qen t gatshme apo t paafta t hetojn akuzat q jan brenda kompetencave t gjykats. Ktu prfshihen krimet e lufts, krimet kundr njerzimit, akuzat pr genocid dhe ndonjher edhe agresionin. Sipas Statutit t Roms, n kto raste qendrojn prkufizimet dhe interpretimet e Gjykats Penale Ndrkombtare, dhe jo mendimet e nj shteti antar. (Mbetet ende pr tu par nse prpjekjet e disa shteteve antare t ksaj gjykate, si Australia, t vn kushte pr miratimin e gjykats nse ajo pranon mendimet e tyre pr krkesa t rndsishme ligjore.)

    Mveshja e nj pushteti kaq t rndsishm n nj organ mbi-kombtar shkaktoi shum m pak shqetsime n Evrop sesa n Shtetet e Bashkuara. Si u tha edhe m lart, Evropa sht m e gatshme t mbshtetet n qllimet e mira t zyrtarve dhe specialistve, dhe nj nga prgjigjet m t zakonshme q i sht dhn amerikanve pr pretendimet pr pushtetin e pakontrolluar t gjykats ka qen se gjykata do t kontrolloj veten meqense aty punojn profesionist t strvitur mir. Po ashtu, ratifikimi i Statutit t Roms sht krkes e detyrueshme pr cilindo shtet q do t bhet antar i BE-s, dhe universalizmi i gjykats sht br nj pjes e rndsishme prbrse e politiks s jashtme t BE-s. Rezultati i ksaj ishte Lufta e vogl e Ftoht mes Washingtonit dhe Brukselit.

    Shtetet e Bashkuara e kan refuzuar Statutin e Roms dhe kan trhequr nnshkrimin e tyre. Prve ksaj, SHBA ka krkuar marrveshje dypalshe t pavarura nga shtetet antare dhe jo-antare t Gjykats Penale Ndrkombtare pr t garantuar q amerikant t mos i dorzohen gjykats derisa Shtetet e Bashkuara t japin miratimin e tyre pr jurisdiksionin e Gjykats Penale Ndrkombtare. Nga ana e saj, BE-ja i ka kundrshtuar marrveshje t tilla si Neni 98 pavarsisht se ata nuk krijojn paprekshmrin e Shteteve t Bashkuara, meqense ajo vazhdon tu nnshtrohet detyrimeve ligjore ndrkombtare q kan ekzistuar m par dhe ka financuar grupe n Shtetet e Bashkuara t cilt jan t prkushtuar t ndryshojn politikn amerikane n lidhje me kt shtje. Kjo mund t prshkruhet vetm si nj akt jomiqsor, dhe prpjekje pr t ndrhyr n politikn e brendshme t nj demokracie simotr.

    Ekziston tendenca n Evrop dhe n disa qarqe amerikane pr ti konsideruar ndarjet themelore rreth shtjes s gjykats, si dhe luftn e Irakut n vitin 2003 dhe shtje t tjera m t vogla, si rezultat i politikave dhe personalitetit t presidentit Bush. Por, n fakt, qndrimet thelbsisht t ndryshme ndaj ligjit dhe institucioneve ndrkombtare kan filluar q para zgjedhjes s presidentit Bush n vitin 2000. Pr shembull, presidenti Klinton ishte i pari q e hodhi posht traktatin e Gjykats Penale Ndrkombtare, duke i rekomanduar pasardhsit t tij t mos e paraqes kt shtje n senat pr shkak t t metave themelore t gjykats. Po ashtu, n vitin 1999, kur administrata e presidentit Klinton ishte e vendosur t prdorte forcat e NATO-s kundr Jugosllavis s Slobodan Millosheviit pr Kosovn, kundrshtimet e bazuara ligjore t evorpianve u refuzuan nga sekretarja e shtetit Madeleine Albright. Si u njoftua nga zdhnsi i zonjs Albright n Departamentin e Shtetit, James Rubin, kur zyrtart birtanik vun re se juristt e tyre po kundrshtonin prdorimin e forcs ushtarake kundr Beogradit, ajo u prgjigj thjesht gjej jursit t tjer.

    Ajo q shtrohet ktu nuk sht shtja e stileve t ndryshme, por mnyrat e ndryshme si e shohin botn. Ata q besojn se ndryshimi i udhheqjes n Washington do ti ndryshoj gjerat thelbsisht n marrdhniet evropiano-amerikane, do t zhgnjehen me siguri. Politikant nga dy ant e Atlantikut do t ishte m mir ta pranonin kt si fakt dhe pavarsisht nga kjo t shqyrtonin mnyrat se si Evropa dhe Amerika mund t punojn s bashku drejt objektivave t tjera q kan t prbashkta.

    Lee A. Casey sht partner n firmn ligjore Baker & Hostetler. Ai ka publikuar shum artikuj pr t drejtn ndrkombtare dhe t drejtn kushtetuese.
    My silence doesn't mean I am gone!

  6. #6
    Rising Star and Legend Maska e Davius
    Antarsuar
    20-04-2003
    Vendndodhja
    Underground
    Mosha
    37
    Postime
    11,960
    A KA HUMBUR BASHKIMI EVROPIAN MISIONIN E TIJ?

    Kriztof Bobinski

    Vjesht 2005. Duket se Bashkimi Evropian i sht kthyer puns s zakonshme pas bujs q krijuan n fillim t vers prpjekjet pr legjitimizim - referendumi pr ratifikimin e kushtetuts s re, e cila u hodh posht nga francezt dhe hollandezt, dhe projekt-buxheti pr periudhn 2007-2013, i cili nuk u miratua, ndrkoh q po pritej me interesim nga vendet e reja antare.

    Disa analist e konsiderojn kt periudh qetsie si aftsi t Bashkimit Evropian pr t prparuar pa nj pun t mirfillt prgatitore, duke arritur zgjidhje me kompromis n minutn e fundit, ndrkoh q shum zra n media kan trumpetuar fundin e Evrops. Por kt radh disa prej tyre po paralajmrojn se kemi t bjm me nj kriz me t vrtet serioze dhe se mungesa e angazhimit t plot n Bruksel dhe Londr, e cila ka n dor udhheqjen e radhs s BE-s deri n fund t vitit, tregon se problemet jan m t thella se m par.

    Dikur n Evrop ishte shum e prhapur analogjia e biiklets. Integrimi evropian shihej si i ngjashm me ngarjen e biiklets. Duhet tu japsh kmbve n pedale, prndryshe rrzohesh dhe projekti i Zhan Mones do t shkatrrohej. T pakt jan ata q flasin tani pr integrim t mtejshm. Pjesa m e madhe mendojn se integrimi nuk mund t shkoj m tutje. Prandaj, sugjeroj t ndryshojm metaforn dhe ta krahasojm Bashkimin Evropian me nj triko prej leshi, s cils si rrjedhoj e disa zhvillimeve t fundit, i kan ikur ca fije dhe i jan hapur vrima. Nse nuk bhet asgj pr t qepur vrimat, trikoja do t shndrrohet n nj lmsh prej leshi. Rezultati prfundimtar do t mbetemi pa triko.

    Nj prej ktyre fijeve t ikura sht Pakti pr Stabilitet dhe Zhvillim, i cili synon administrimin e deficiteve buxhetore t vendeve t euro-zons, i cili sht trumpetuar me buj nga Gjermania dhe Franca. Ky qendrim sht nj sinjal pr vendet antare m t vogla se ka dy ligje t ndryshme, nj pr t mdhenjt dhe nj tjetr ligj pr m t vegjlit. Nj tjetr fill, n fakt m i shkurtr se i pari, sht monedha euro, e cila i ka br italiant t fillojn t ankohen lidhur me kushtet e prfshirjes s tyre n kt zon, ndrkoh q konservatort britanik pro-evropian, si ish-ministri i financave Keneth Klark, e kan cilsuar si nj dshtim. Nj tjetr fill sht i lidhur me buxhetin e ardhshm. Nuk ka dyshim q projekt-buxheti do t miratohet pas ca kohsh, por grindjet lidhur me shuma relativisht t vogla (i tr buxheti i BE-s sht rreth 1 pr qind e Prodhimit t Prgjithshm Kombtar t Bashkimit) tregon mungesn e zemrgjersis dhe tonet nacionaliste q kan filluar t shfaqen n kt organizat. Ky sht nj ogur i keq pr t ardhmen. Filli i fundit sht dshtimi i referendumeve mbi Kushtetutn, t cilat, si theksohej n nj artikull t Qendrs pr Studime Ndrkombtare dhe Strategjike t botuar n qershor, ishin votime mbi legjitimitetin e Bashkimit dhe faktet e antarsimit n Bashkim. Ky cilsim sht edhe m i vrtet tani. Prse ather mungon ndjenja e alarmit dhe prse shohim nj prirje pr ta shtyr kt shtje deri ndoshta pas zgjedhjeve t ardhshme franceze n vitin 2007, si kan ln t kuptohet austriakt t cilt do t marrin n duar drejtimin e Bashkimit Evropian pr gjysmn e par t vitit t ardhshm?

    E gjith kjo sht disi e habitshme dhe orientuese pr vendet e reja antare, t cilat, me prjashtim t Sllovenis, Qipros dhe Malts ishin ose pjes e ish-Bashkimit Sovjetik ose dominoheshin prej tij. Pr tu uditur sht se kur paraqitm krkes pr antarsim n Bashkimin Evropian, t gjith ne ishim t bindur se kjo ishte nj organizat e suksesshme dhe e qendrueshme emocionalisht, e cila do t ndante me ne suksesin dhe sigurin e saj, nse ne bnim prpjekjet e nevojshme pr t vn n zbatim rregullat e saj. Ky qendrim sht orientues, pasi trazirat e Bashkimit Evropian e kan zanafilln kryesisht nga paaftsia e tij pr t prballuar implikimet reale dhe t imagjinuara t zgjerimit, pra vendet e reja si ne. Pa dyshim mund t ngrihet argumenti se vota Jo q i dhan referendumit Franca dhe Holanda ishte kryesisht nj reagim i vonuar ndaj zgjerimit t mparshm n maj 2004. Nga njra an, shoqrit e Evrops perndimore kan harruar se far simbolizon pik s pari Bashkimi Evropian. Louisewies van der Laan, deputete holandeze n parlament dhe udhheqse e fushats pr t miratuar kushtetutn n vendin e saj, pohoi m pas se personeli i saj i reklamave nuk ishte n gjendje t paraqiste asnj parull me nj fjali t vetme q tu shpjegonte votuesve se far nevoje plotsonte Bashkimi Evropian. Nga ana tjetr, evropiano-perndimort druhen se me vendet e sapo-prfshira n Bashkim, si dhe zgjerimi n t ardhmen me vende si Bullgaria, Rumania, Turqia dhe vende t Ballkanit, do t shtoj barrn financiare dhe do t sjell ndryshime n traditat e tyre.

    N dallim nga ky qendrim, arsyeja themelore q i nxiti vendet e reja t antarsohen n Bashkim sht korniza e qendrueshmris q ofron kjo organizat, duke u dhn mundsi shoqrive tona t kompensojn kohn e humbur pas Lufts s Dyt Botrore, kur ekonomit tona ishin prqendruar n prpjekjet e Lufts s Ftoht. Bashkimi Evropian pr ne nnkupton mundsin pr tu prfshir prsri n shoqrin perndimore t lir, t qendrueshme dhe t begat. Siguria baz t ciln e dshirojm kaq shum, pasi prjetuam aventurat e shekullit t kaluar, pikrisht kjo duhet t jet ideali q mishron Bashkimi Evropian. Ndrkaq, pjesa perndimore e Bashkimit Evropian, e cila deri n vitin 1989 gzonte siguri fal ndarjes q krijoi Lufta e Ftoht, duhet ta kuptoj tani se n nj bot m pak t qendrueshme, Bashkimi Evropian sht siguria kryesore e qendrueshmris pr vendet e reja antare dhe vendet q shtrihen prtej kufijve t organizats.

    Pikrisht kt mesazh drguan vendet e reja antare kur nxituan t ratifikojn Kushtetutn n parlamentet e tyre. Vetm n Republikn eke duket i dyshimt rezultati i referendumit i cili fillimisht ishte planifikuar pr vitin 2006. N Poloni kishte shanse t mira pr sigurimin e shumics pr dokumentin nse mbahej nj referendum. Po ashtu n takimin e nivelit t lart n qershor 2005, kryeministri polak Marek Belka, i pasuar nga vende t tjera t Evrops s re parashtroi ofertn pr t ulur krkesat pr buxhet nse nj veprim i till do t lehtsonte arritjen e nj marrveshjeje n ato momente. Kjo ndjenj urgjence tregon se ne e shohim Evropn si nj projekt q ia vlen t ruhet dhe i druhemi pasojave negative q kan rivalitetet ndrmjet udhheqsve t vendeve t ndryshme si dhe tonit nacionalist q po ndjehet n debatin evropian.

    Faktikisht, nse Bashkimi Evropian shihet si mjet pr zgjidhjen e konflikteve ndrmjet shteteve, kjo organizat mund t luaj nj rol t rndsishm edhe prtej kufijve t 25 vendeve antare. Por Bashkimi Evropian mund ta luaj kt rol vetm nse provohet se zgjerimi i vitit 2004 sht kurorzuar me sukses. Kjo nnkupton q vendet e hershme antare duhet t tregojn nj far zemrgjersie drejt vendeve t reja antare n bisedimet pr buxhetin e ri. Vendet e reja antare gjithashtu nuk duhet t shihen si t prjashtuara nga procesi i vendim-marrjes. Integrimi i suksesshm dhe suksesi i integrimit n vendet e reja antare do t shndrrohet n nj fanari drejtues pr vendet tona fqinje pr t forcuar reformat demokratike dhe reformat e tregut t lir. Dshtimi yn do ti dobsonte kto forca.

    Njkohsisht, ne antart e rinj t organizats duhet t punojm pr t bindur partnert tan n Bashkimin Evropian se nj Ukrain e qendrueshme dhe demokratike si dhe paqja n rajonin e Kaukazeve sht po aq n interesin e tyre sa edhe n tonin. Por kjo nnkupton se ne duhet t angazhohemi m shum n dialogun e Bashkimit Evropian lidhur me prhapjen e demokracis dhe bashkpunimin me Lindjen e Mesme dhe Afrikn veriore.

    Pr kt arsye antarsimi i Turqis n Bashkim sht nj element i rndsishm pr t ardhmen e Bashkimit Evropian, pasi shrben si forc ankoruese pr shum prej sfidave me t cilat ndeshet organizata. Pjesa drrmuese e vendeve t reja antare sht pr antarsimin e Turqis, n mnyr q t shrbej si nj kundrapesh shtes ndaj ndikimit rus n rajon. Turqia ofron gjithashtu rrug alternative pr linjat e importimit t energjis n Bashkimin Evropian. Antarsimi i Turqis do ti drgonte gjithashtu nj sinjal t fort bots myslimane se Bashkimi Evropian nuk sht thjesht nj klub pr vendet e krishtera, por nj bashkim shtetesh q mbshtesin me forc vlerat e tolerancs, demokracis dhe tregjeve t lira. Antarsimi i Turqis, si dhe antarsimi i Ukrains dhe zgjerimi i organizats me vende t Ballkanit sht nj prej elementve t nj projekti t rndsishm demokratizimi dhe stabilizimi brenda Bashkimit, t cilat BE-ja ka tani shans ti bj realitet. Diskutimet pr referendume t mundshme mbi shtjen e zgjerimit t mtejshm mund t nnkuptojn se Bashkimi do ti largohet rrugs s zgjerimit dhe t mbyllet n vetvete. Nse ndodh nj gj e till, do t dmtohet siguria n bot.

    Nj mnyr pr t zgjidhur nj nga fijet e dala t organizats sht ta presim n vend kt fije dhe t merremi me nj triko m t vogl. Ndoshta disa prej vendeve antare t BE-s mund t krkojn t thellojn integrimin ndrmjet shteteve t prfshira n zonn e euros, ndrkoh q pjesa tjetr prpiqet t prfshihet n kt zon ose mbetet n zonn e jashtme m pak t integruar. Kjo do ti vinte para nj dileme vende si Polonia; pr qeverin polake do t jet e padurueshme q t vazhdoj integrimi i mtejshm dhe krijimi i nj qeverie ekonomike evropiane ekskluzive pr zonn e euros, n t ciln prpiqen t futen vendet e reja antare.

    Por nse trikoja do t shqepej dhe do t mbetej vetm nj lmsh prej leshi, historia na bn t parashikojm se Polonia do t jet e para q do ta marr kt lmsh n dor dhe do t filloj ta punoj pr t krijuar nj federat t re. N vitin 1940 kur nj numr qeverish evropiane ishin strehuar n Londr, polakt nn gjeneralin Vladislav Sikorski morn nismn pr t prgatitur planet pr federata t shteteve evropiane, t cilat do t krijoheshin pas lufts. Bisedimet avancuan m shum me ekt, por n to ishin t prfshir edhe belgt, holandezt dhe grekt. Por si e dim, kur sovjetikt filluan ti afrohen Evrops Qendrore, nisma u lkund dhe m pas dshtoi. Megjithat, Polonia e kohs s lufts nuk e imagjinonte dot veten t sigurt n nj Evrop t pas-lufts nse nuk ishte pjestare e nj federate kombesh. Kjo sht e vrtet edhe n Evropn e sotme t dal nga Lufta e Ftoht.

    Kriztof Bobinski, i arsimuar n Oksford dhe Poloni, themelues i Fondacionit Unia & Polska t angazhuar n shtjet e Bashkimit Evropian dhe prpjekjeve pr zgjerim, ka punuar pr shum vite si korrespondent i gazets Financial Times n Varshav.
    My silence doesn't mean I am gone!

Tema t Ngjashme

  1. Identiteti evropian i shqiptarve
    Nga Iliriani n forumin Portali i forumit
    Prgjigje: 572
    Postimi i Fundit: 02-05-2012, 15:45
  2. Turqia dhe BE
    Nga Lioness n forumin Problemet ndrkombtare
    Prgjigje: 194
    Postimi i Fundit: 04-07-2008, 19:55
  3. Prgjigje: 1
    Postimi i Fundit: 17-08-2006, 18:04
  4. Kushtetuta dhe kombi Amerikan
    Nga ILovePejaa n forumin Kultur demokratike
    Prgjigje: 18
    Postimi i Fundit: 07-03-2006, 05:11

Ruaj Lidhjet

Regullat e Postimit

  • Ju nuk mund t hapni tema t reja.
  • Ju nuk mund t postoni n tema.
  • Ju nuk mund t bashkngjitni skedar.
  • Ju nuk mund t ndryshoni postimet tuaja.
  •