Propaganda iraniane mbetet aktive n hapsirn digjitale n gjuhn shqipe

Individ dhe organizata t dyshuara pr lidhje me sulmin kibernetik kundr rrjeteve kompjuterike t qeveris shqiptare vazhdojn t propagandojn narrativat e regjimit iranian n internet dhe rrjetet sociale.

Nga Besar Likmeta

Emri:  Propaganda-iraniane-mbetet-aktive-ne-hapesiren-digjitale-ne-gjuhen-shqipe.jpg

Shikime: 53

Madhsia:  48.0 KB
Ilustrim grafik nga Jurgena Tahiri/BIRN

N korrik 2022, nj seri sulmesh kibernetike goditn infrastrukturn digjitale n Shqipri duke ndrprer shrbime jetike pr qytetart q sapo ishin transferuar nga regjistrat fizik n skedart online. Sulmi kibernetik ishte aq i rnd saq pr t parn her nxiti nj reagim nga NATO-ja, aleanca ushtarake ku Shqipria sht antare q nga viti 2009.

Ne qndrojm n solidaritet me Shqiprin pas sulmit t fundit kibernetik ndaj infrastrukturs s saj kombtare t informacionit, lexohet n nj deklarat t Kshillit t Atlantikut t Veriut.

Ne dnojm fuqishm aktivitete t tilla keqdashse kibernetike q kan pr qllim t destabilizojn dhe t dmtojn sigurin e nj aleati, shtohet m tej.

Sulmi kibernetik prbhej nga disa faza, duke prfshir ndrhyrjen n kompjutert e Agjencis Kombtare t Shoqris s Informacionit (AKSHI), vjedhjen e t dhnave, kodimin dhe shkatrrimin e tyre, si dhe nj operacion t sofistikuar t prforcimit t mesazheve politike kundr Mojahedin e-Khalq (MEK) nj grup opozitar iranian i vendosur n Shqipri q nga viti 2012.

T dhnat e grumbulluara nga sulmuesit, prfshir emailet e brendshme t qeveris, fillimisht u publikuan n nj faqe interneti t quajtur Homeland Justice dhe m pas n rrjetin social Telegram. Sipas nj raporti t mvonshm hetimor t kompanis Microsoft, fushata online kundr MEK prfshiu shtetas shqiptar dhe iranian, si dhe organizata t lidhura me Teheranin.

Byroja Federale e Hetimit (FBI) n SHBA e lidhi sulmin kibernetik ndaj rrjeteve kompjuterike shqiptare me strukturat shtetrore iraniane. Pas ktij konstatimi, qeveria shqiptare mori vendimin e paprecedent pr t ndrprer marrdhniet diplomatike me Teheranin dhe dboi diplomatt iranian nga Tirana.

Qeveria gjithashtu mori hapa pr t forcuar aparatin e saj t siguris kibernetike. Megjithat, dy vjet pas sulmeve, t dhnat e mbledhura nga BIRN prmes teknikave krkimore t hapura (OSINT) tregojn se nj numr faqesh interneti, individ me pikpamje pro-iraniane dhe organizata n dukje t lidhura me Teheranin ende propagandojn kundr MEK-ut dhe shprndajn narrativa pro-Teheranit n internet dhe rrjete sociale.

Ndrkoh, ekspertt shprehen se ka nj munges t theksuar transparence dhe marrje prgjegjsish nga qeveria shqiptare n lidhje me sulmet kibernetike. Madje, ata paralajmrojn se ngritja s fundmi i nj komisioni ad-hoc n parlamentin shqiptar kundr dizinformimit mund t instrumentalizohet pr t kufizuar lirin e medias.

Sipas Blerjana Binos, drejtuese ekzekutive e organizats Science and Inovation for Development (SCiDEV), sulmet kibernetike ndaj rrjeteve kompjuterike shqiptare ishin serioze dhe zbuluan dobsit e sistemit ton digjital.

Mendoj q ishin sulme shum serioze, sepse, praktikisht, i paralizuan shrbimet q sapo kishin kaluar t gjitha online, vrejti ajo n nj intervist pr BIRN. Treguan dobsin shum t fort t infrastrukturs son digjitale pr sa i prket siguris kibernetike, shtoi Bino.

Mullaht kundr muxhahedinve

Emri:  Protesta-kunder-kontrollit-te-policise-.jpg

Shikime: 46

Madhsia:  61.9 KB
Antart e MEK protestojn kundr kontrollit t Policis s Shtetit, t martn m 20 qershor 2023. Foto: LSA.

Influenca i Teheranit n Ballkanin Perndimor ka qen tradicionalisht modeste dhe regjimi n Teheran ka tentuar ta zgjeroj ndikimin e tij n rajon prmes palve t treta. Shqipria vendosi marrdhnie diplomatike me Iranin n vitin 1999; megjithat, kto marrdhnie gjat dekads s fundit kan qen t mbushura me tensione. Nj pik e madhe prplasjesh midis dy vendeve ka qen vendimi i Tirans zyrtare pr t strehuar MEK-un, nj grup revolucionar iranian q krkon t rrzoj regjimin teokratik t Teheranit.

Duke e krahasuar me rajonin, Irani nuk sht se ka pasur nj prani shum t madhe n Shqipri, prjashto disa publikime letrare, kulturore dhe disa fondacioneve fetare, por jo me rol aq t madh sa mund t ket pasur n Bosnje apo n vende t tjera t rajonit, shpjegoi Blerjana Bino.

MEK-u sht nj grup me nj histori t ndrlikuar. I themeluar n vitin 1965 nga student marksist kundr regjimit t Shahut t Iranit, ai u kthye kundr Republiks Islamike pas revolucionit t vitit 1979 dhe udhhoqi nj fushat sulmesh. N mesin e viteve 80 disa mijra antar t MEK-ut u zhvendosn nga Irani pr n Irak, ku ish-diktatori Saddam Hussein i prdori ata si nj forc t armatosur gjat lufts Iran-Irak. SHBA-ja e listoi MEK-un si organizat terroriste n vitin 1997, por e hoqi nga lista e zez n vitin 2012, pasi grupi deklaroi se hiqte dor nga dhuna dhe armt pr t'u prqendruar tek advokimi politik kundr regjimit iranian.

Pas pushtimit t Irakut t udhhequr nga SHBA-ja n vitin n 2003, forcat aleate ofruan mbrojtje pr MEK-un dhe n vitin 2012 filluan t'i zhvendosin ata n Shqipri. Mijra antar t MEK-ut q nga viti 2018 jetojn n nj kompleks t mbrojtur mir t quajtur Ashraf-3 n nj kodr afr Manzs, rreth 20 kilometra larg nga kryeqytetit shqiptar.

Grupi opozitar shpesh prshkruhet si nj sekt nga kritikt, pr shkak t adhurimit ndaj udhheqsit t tij t zhdukur, Masoud Rajavi, dhe gruas s tij, Maryam. Q nga vitet 1980, antart e MEK-ut deklarojn kan hequr dor nga lidhjet familjare dhe marrdhniet intime pr at q ata e prshkruajn si nj jet revolucionare.

Nga kompleksi i tyre n Manz, prmes internetit dhe konferencave ndrkombtare, antart MEK-u agjitojn pr rrzimin e regjimit t mullahve n Iran.

Grupi deklaron se financohet nga diaspora iraniane dhe pretendon mes mbshtetsve t tij nj list t gjat politikansh t spektrit t djatht n SHBA, prfshir ish-kreun e CIA-s dhe Sekretarin e Shtetit, Mike Pompeo, ish-kryetarin e bashkis s Nju-Jorkut, Rudolph Giuliani, ish-kshilltarin pr Sigurin Kombtare, John Bolton, si dhe senator dhe kongresmen t cilt mblidhen do vit n kompleksin e tyre n Shqipri pr t mbshtetur kauzn e tyre kryesisht me deklarata dhe fjalime.

sht e paqart se sa ndikim ka akoma MEK-u brenda Iranit. Megjithat, autoritetet iraniane e fajsojn at pr nj seri sulmesh kibernetike n vitin 2022, t cilat dyshohet se nxitn kundrprgjigjen e Teheranit ndaj Shqipris.

Homeland Justice

SULMET KIBERNETIKE IRANIANE
Ky kalendar paraqet ngjarjet kryesore t sulmit kibernetik ndaj qeveris shqiptare dhe rrjedhjes masive t t dhnave n periudhn korrik-shtator 2022. Si pasoj e ktyre sulmeve n 7 shtator 2022, kryeministri Edi Rama njoftoi prishjen e marrdheve diplomatike me Iranin.

Emri:  Screenshot 2024-06-03 at 11.36.12 AM.jpg

Shikime: 47

Madhsia:  44.0 KB

15 KORRIK, 2022

SULMI KUNDR AKSHI

Portali qeveritar e-albania, i cili jesh shrbime administrative n form digjitale, u nxorr jasht funksioni pr disa dit n korrik 2022. Ky portal mirmbahet nga Agjencia Kombtare e Shoqris s Informacionit. (AKSHI)

Emri:  Screenshot 2024-06-03 at 11.42.45 AM.jpg

Shikime: 48

Madhsia:  29.8 KB



22 KORRIK, 2022

RRJEDHJE T DHNASH PERSONALE

Kontratat, pasaportat, certifikatat t martess dhe dokumente t tjera personale publikohen n internet nga grupi i piratve kibernetik 'Homeland Justice'.

Emri:  Screenshot 2024-06-03 at 11.44.45 AM.jpg

Shikime: 46

Madhsia:  27.7 KB



30 KORRIK, 2022

RRJEDHJE T DHNASH PERSONALE


Karta identiteti dhe certifikata vaksinimi publikohen n Telegram.

Emri:  Screenshot 2024-06-03 at 11.46.38 AM.jpg

Shikime: 51

Madhsia:  48.1 KB



2 GUSHT, 2022

PUBLIKOHEN E-MAILET E KRYEMINISTRIT EDI RAMA.


Nj numr i mdh e-mailesh zyrtare t Rams u publikuan nga Homeland Justice.

Emri:  Screenshot 2024-06-03 at 11.49.04 AM.jpg

Shikime: 47

Madhsia:  21.8 KB



10 GUSHT, 2022

PUBLIKOHEN E-MAILET E MINISTRIS S PUNVE JASHTME.

Piratt kibernetik t 'Homeland Justice' publikojn e-maile nga ambasadat shqiptare n Shkup, Athin dhe Mosk.

Emri:  Screenshot 2024-06-03 at 11.50.06 AM.jpg

Shikime: 48

Madhsia:  48.6 KB



18 GUSHT, 2022

PUBLIKOHEN E-MAILET E MINISTRIS S MBROJTJES, MINISTRIS S BRENDHSME DHE AKSHI.


Korrespondenca e ministrit t Mbrojtjes Niko Peleshi dhe ministrit t Brendshm Bledar ui publikohen n Telegram, krahas emaileve t drejtoreshs s AKSHI.

Emri:  Screenshot 2024-06-03 at 11.51.46 AM.jpg

Shikime: 45

Madhsia:  46.1 KB



29 GUSHT, 2022

RRJEDHIN NUMRAT E TELEFONIT

Emri:  Screenshot 2024-06-03 at 11.54.25 AM.jpg

Shikime: 49

Madhsia:  41.0 KB



7 SHTATOR, 2022

QEVERIA PRISH MARRDHNIET DIPLOMATIKE ME IRANIN

Shqipria ka shkputur sot marrdhniet diplomatike me Iranin, pas sulmit kibernetik ndaj institucioneve publike online, sulm ndaj t cilit fshihej ky shtet
N Telegram publikohen numrat e telefonit t rreth nj milion qytetarve shqiptar.

Emri:  Screenshot 2024-06-03 at 11.55.46 AM.jpg

Shikime: 48

Madhsia:  60.8 KB



9 SHTATOR, 2022

SULMOHET SISTEMI TIMS

Dy dit pas prishjes s marrdhnieve diplomatike sht sulmuar sistemi TIMS.

Emri:  Screenshot 2024-06-03 at 11.57.14 AM.jpg

Shikime: 48

Madhsia:  39.5 KB



19 SHTATOR, 2022

PUBLIKOHEN EMAIL-ET GLEDIS NANO

Homeland Justice publikon emailet e ish-drejtorit t Policis s Shtetit.

Emri:  Screenshot 2024-06-03 at 11.58.26 AM.jpg

Shikime: 47

Madhsia:  44.7 KB



3 TETOR, 2022

PUBLIKOHET DATABAZE E POLICIS S SHTETIT

N Telegram sht publikuar nj baz t dhnash me rreth 100 mij persona q kan qen ose jan nn hetim ose vzhgim ose q kan dhn dshmi n Policin e Shtetit.

Emri:  Screenshot 2024-06-03 at 11.59.59 AM.jpg

Shikime: 44

Madhsia:  27.1 KB



3 TETOR, 2022

PUBLIKOHET DATABAZA ME T DHNA PRIVATE

Homeland Justice' publikoi n Telegram nj dtabaze me emra, foto, numra ID dhe t dhna t tjera nn titullin "Zyrtare", por mbetet e paqart nse ndonj nga t dhnat i prket zyrtarve publik ose administrats.

Emri:  Screenshot 2024-06-03 at 12.01.18 PM.jpg

Shikime: 45

Madhsia:  23.5 KB



11 TETOR, 2022

PROKURORIA E TIRANS KRKON MBYLLJEN E FAQES HOMELANDJUSTICE.RU


Prokuroria e Tirans krkon sekuestrimin e t dhnave dhe mbylljen e faqeve t internetit t lidhura me hakert iranian.

Emri:  Hyrja-e-Prokurorise-se-Tiranes.-Foto_Nensi-Bogdani.jpg

Shikime: 45

Madhsia:  40.8 KB


Sulmi kibernetik kundr infrastrukturs digjitale shqiptare u b publik n korrik 2022, vetm nj jav prpara se t mbahej samiti vjetor pr Iranin e Lir i organizuar nga MEK-u n kompleksin e tyre n Manz t Durrsit.

Sipas nj raporti t prgatitur nga Microsoft mbi sulmin kibenetik pr qeverin shqiptare, sulmuesit vepronin nga Irani dhe prdornin mjete digjitale q ishin prdorur m par nga pirat kibernetik (hacker) iranian.

Kompania amerikane e teknologjis s informacionit shkruan se sulmi kibernetik u shoqrua me nj operacion paralel t prforcimi t mesazhit, q prqendrohej n deklaratat politike kundr prezencs s MEK-ut n Shqipri.

Grupi i sulmuesve krijoi nj faqe interneti t quajtur HomelandJustice.ru dhe n korrik 2022 mori prgjegjsin pr sulmin ndaj rrjeteve kompjuterike t qeveris shqiptare.

N muajt n vijim, llogari n rrjetet sociale t lidhura me faqen e internetit reklamuan publikimin e t dhnave nga sulmi, madje duke hapur edhe nj sondazh publik mbi vendimin pr t'i rrjedhur ato.

Pas bllokimit t faqes se internetit HomelandJustice.ru, nga shtatori 2022 u prdor rrjeti social Telegram pr t shprndar mesazhet e grupit kundr MEK, si dhe dokumentet dhe t dhnat e piratuara.

N shtator 2023, Byroja Federale e Hetimit (FBI) dhe Agjencia e Siguris Kibernetike dhe Infrastrukturore (CISA) n SHBA e shpalln Homeland Justice si nj aktor shtetror iranian, duke e lidhur sulmin me qeverin n Teheran.

Prve rrjeteve qeveritare t Agjencis Kombtare t Shoqris s Informacionit (AKSHI), grupi i piratve kibernetik ka dmtuar dhe vjedhur t dhna nga Kuvendi i Shqipris, Instituti Kombtar i Statistikave (INSTAT) dhe kompani private t telekomunikacionit. Grupi i Telegram-it Homeland Justice ka n maj 2024 m shum se 22 mij abonent, ndrsa dy grupe t tjera kopje t tij kishin m shum se 6,800 abonent.

Q nga korriku 2022, Homeland Justice ka br publike 110 skedar me dokumente dhe t dhna vjedhura nga qeveria shqiptare. Mes tyre prfshihen t dhna sensitive, si emaile nga Inbox-i zyrtar i kryeministrit Edi Rama, ministrit t Mbrojtjes, Niko Peleshi, ish-ministrit t Rendit Publik, Bledar ui, ish-drejtorit t Policis s Shtetit, Gledis Nano, dhe t ambasadave shqiptare n Mosk, Athin dhe Shkup. Gjithashtu Homeland Justice ka br publike t dhna mbi zyrtar t Shrbimit Informativ dhe skedar t sistemit TIMS t prdorur nga Policia e Shtetit, duke vn n rrezik sigurin kombtare.

Pas sulmit kibernetik, Prokuroria e Rrethit Gjyqsor Tiran nxori nj urdhr ku ndalonte publikim e t dhnave t vjedhura. Ky urdhr ngriti shqetsime pr censur paraprake mes organizatave t liris s shprehjes, por ai nuk u zbatua n praktik nga organi i akuzs.

Urdhri i Prokuroris q ndalonte ripublikimin nga mediat u prit dhe me kritika pr shqetsimet q sillte n lidhje me censurn paraprake q ne e ndalojm q n Kushtetut, shpjegoi Megi Rei, hulumtuese pr t drejtat digjitale pran Institutit pr Demokraci dhe Ndrmjetsim, IDM.

Fakti q angazhonte institucione t pavarura si AMA, AKEP-i dhe Policin pr ta zbatuar kt urdhr, q prkthehet n monitorim apo survejim, nuk e di si mund t zbatohej n praktik dhe si mundet q Prokuroria t veproj nprmjet institucioneve t pavarura, shtoi ajo.

Microsoft vren n raportin e tij mbi sulmin kibernetik se para dhe pas nisjes s fushats s Homeland Justice, nj grupi individsh iranian dhe shqiptar, propaganduan pikat kryesore t saj.

Raporti prmend shoqatn Nejat dhe udhheqsin e saj Ebrahim Khodabandeh, shoqatn pr Mbshtetjen e Iranianve q Jetojn n Shqipri (ASILA), historianin shqiptar Olsi Jazexhi dhe gazetarin Gjergj Thanasi, mes individve dhe organizatave t cilat pretendohen se ishin t lidhura me sulmin kibernetik.

Promovimi paralel i fushats s Homeland Justice' dhe temave t saj kryesore nga kta individ dhe organizata n internet si para ashtu edhe pas sulmit kibernetik, sugjeron ekzistencn e nj operacioni q kishte pr qllim prforcimin e ndikimi t sulmit [kibernetik], shkruan Ekipi i Zbulimit dhe Reagimit t Microsoft (DART).

Gergj Thanasi, gazetar nga Durrsit dhe aktivist i organizats ASILA, i hodhi posht akuzat e Microsoft si t pabaza dhe insistoi se ato ishin shpifje t shprndara nga MEK.

Nj kompani 60 miliard USD q merret me mua, pyeti Thanasi, ndrsa shtoi se sht idiotizm i Microsoft'.

Thanasi e prshkroi qasjen e tij kundr prezencs s MEK-ut n Shqipri kryesisht si rezultat t nj mrie personale, pas nj raporti q ai botoi n vitin 2017 mbi ndrtimin e kampit t tyre n Manz, Ashraf 3.

Pas publikimit t historis m quajtn nj vegl t mullahve', kujtoi ai, ndrsa shtoi: Un jam nj shqiptar hakmarrs dhe jo produkt sere.

Historiani Olsi Jazexhi, i cili jeton n Malajzi, gjithashtu mohoi t ishte pjes e ndonj fushate ndikimi t lidhur me autoritetet shtetrore iraniane dhe argumentoi se personat q e hartuan raportin e Microsoft-it e keqkuptuan letrn q ai dhe Thanasi kishin drguar n Kshillin e Siguris Kombtare, ku ata paralajmronin pr krcnimin e paraqitur nga MEK-u dhe aktiviteti i tij n Shqipri.

Me kt letr, Gjergji Thanasi dhe un i krkuam Presidentit t vendit dhe informuam Kryeministrin dhe zyrtart e tjer t Siguris Kombtare se aktiviteti i MEK-ut n Shqipri, me sulmet terroriste dhe kibernetike q MEK-u po kryente kundr Iranit dhe sulmet kibernetike q Shqipria po prballej, po e vinin vendin n rrezik, shkruan Jazexhi.

Jazexhi mban titullin Profesor i Asociuar nga Universiteti Ndrkombtar i Malajzis, ku jep msim mbi nacionalizmin, islamin dhe komunitetet myslimane n Evrop pas rnies s Perandoris Osmane. Ai ka qen m par lektor n Universitetin Aleksandr Xhuvani n Elbasan dhe Aleksandr Moisiu n Durrs. Ai mban nj doktorat n histori nga European University Institute' n Firence.

Jazexhi shfaqjet shpesh n mediat shqiptare dhe iraniane dhe poston shpesh n media sociale ku prhap pikpamjet e tij mbi nj sr temash gjeopolitike, prfshir luftn n Gaz dhe Ukrain, muxhahedint e MEK-ut. Pikpamjet e tij jan shpesh kritike ndaj Perndimit dhe prkojn me narrativat e regjimit n Teheran. Ai gjithashtu mbshtet dhe pushtimin rus t Ukrains.

Jazezhi i tha BIRN se ai nuk ka asnj lidhje me qeverin n Teheran dhe as ndonj qeveri tjetr, pasi sht akademik dhe nj njeri i lir.

Edhe pse punoj si profesor n nj universitet islamik malajzian, dhe paguhem nga Malajzia, n mendimet e mia historike dhe profesionale un nuk ndikohem nga qeverit e bots, tha ai, ndrsa shtoi si principi im n shkrimet dhe analizat e mia sht e vrteta.

Qeveria shqiptare nuk ka dal me nj raport t vetin n lidhje me sulmet kibernetike dhe fushatn hibride t rrjedhjes s t dhnave nga Homeland Justice.

Sa i prket transparencs, ne kemi par q i vetmi dokument i publikuar sht raporti i Microsoft', q ekspertt nuk e shohin t mjaftueshm sepse nuk sht dokument zyrtar, por dokument i nj kompanie private q udhhiqet nga interesat e veta ekonomike, tha Megi Rei, ndrsa shtoi se gjat sulmit qeveria nuk ka pasur nj plan strategjik komunikimi. Nga ana e institucioneve ne kemi par diskursin politik, propagandistik dhe joinformues, shtoi ajo.

Edhe Blerjana Bino beson se qeveria ka br nj sy qorr ndaj fushats s rrjedhjes s informacionit nga Homeland Justice. Un shoh nj prpjekje, ndoshta sht strategjike, ndoshta jo, pr ta ln disi n heshtje, tha ajo.

Propaganda iraniane n shqip

Emri:  Gephigraph_Gazeta_Impakt_Links.jpg

Shikime: 47

Madhsia:  53.7 KB
Vizualizimi grafik me aplikacionin Ghephi' i t dhnave pr shprndarjen e faqes Gazeta Impakt' n Facebook.

Prve dokumenteve dhe mesazheve t publikuara nga Homeland Justice, mediat iraniane dhe shoqatat kundr MEK-ut kan disa publikime t tjera n gjuhn shqipe q prhapin narrativat e Teheranit n hapsirn shqipfolse.

Dritarja kryesore e propagands iraniane n shqip sht agjencia Pars Today', e cila sht pjes e shrbimit t jashtm t radios Iraniane (IRIB). Kjo faqe q publikon n nj duzin gjuhsh t huaja dhe transmeton pikpamjet gjeopolitike t regjimit n Teheran, pr sa i prket aktualitetit dhe ngjarjeve politike n bot dhe rajonin e Ballkanit.

Blerjana Bino, autore e nj studimi mbi propagandn iraniane t shprndar nprmjet Pars Today, shprehet se shumica e lajmeve t botuara nga kjo faqe kundrshtojn me forc prezencn e MEK-ut n Shqipri dhe politikat e Perndimit n prgjithsi.

Shumica e lajmeve q ato nxjerrin inkuadrohen duke rritur supremacin, pozitn e Iranit prkundr Shteteve t Bashkuara t Ameriks, apo vendeve t Bashkimit Evropian dhe duke e pasqyruar si terrorist kt grup q sht strehuar n Shqipri, shpjegoi ajo.

Shoqata Nejat (Shptimi), e cila sht krijuar nga nj grup prej ish-pjestarsh t MEK-ut, ka gjithashtu nj faqe interneti n shqip ku propagandon kundr muxhahedinve, t cilt i konsideron si nj kult terrorist. Kjo shoqat sht themeluar nga Ebrahim Khodabandeh, nj ish-antar i MEK-ut dhe komentues i rregullt n televizionin iranian.

N postimet saj kritike ndaj muxhahedinve, shpeshher kjo faqe i referohet shoqats Pr Mbshtetjen e Iranianve q Jetojn n Shqipri', ASILA, zdhnsit t saj apo individve q kundrshtojn prezencn e MEK-ut n vend. Nj tjetr faqe aktive kundr MEK-ut n t shkuarn ka qene edhe shoqata Habilian gjithashtu organizat jofitimprurse iraniane.

Media aktualisht m aktive n gjuhn shqipe q shprndan propagand iraniane sht edhe publikimi online Gazeta Impakt, e cila riciklon shpesh deklaratat e organizats ASILA dhe t historianit Olsi Jazexhi. Nj nga temat kryesore t Gazeta Impakt sht portretizimi i MEK-ut si nj organizat e rrezikshme, e prfshir n terrorizm, n trafik qeniesh njerzore dhe trafik droge.

Analiza e t dhnave t marra nga rrjeti social Facebook nprmjet aplikacionit Crowdtangle dhe t vizualizuara nprmjet aplikacionit Ghephi tregon se Gazeta Impakt n t shkruarn sht shprndar shpesh n rrjetin social Facebook nga nj faqe e quajtur Albapoli'. Kjo faqe shprndan tani kryesisht nj publikim online gjeopolitik t titulluar Shqipria Jon dhe ka 136 mij ndjeks.

Mbetet e paqart nse lidhja midis ktyre publikimeve sht e natyrs ideologjike apo komerciale; megjithat, shpeshtsia e ndrveprimeve sugjeron se marrdhnia nuk ka qen trsisht rastsore.

Komisioni kundr dizinformimit

M 28 mars, shtat deputet t Partis Socialiste propozuan krijimin e nj komisioni t posam parlamentar pr t luftuar dizinformimin dhe ndrhyrjen e huaj n demokracin e brisht shqiptare. Vetm nj jav m pas, nprmjet nj procedure t prshpejtuar dhe pa konsultime, Konferenca e Kryetarve t Parlamentit miratoi krijimin e komisionit vetm me votat e deputetve t mazhorancs.

Ngritja e ktij komisioni bazohet n nj memorandum mirkuptimi midis Shqipris dhe SHBA-s, deklarats t nnshkruar n muajin shkurt n Tiran midis Ukrains dhe vendeve t Evrops Juglindore dhe nj rekomandimi t Bashkimit Evropian pr Shqiprin, dokumente t cila nnvizojn nevojn pr t luftuar dizinformimin dhe krcnimet kibernetike pr t kontribuar n stabilitetin global.

Megjithat, procedura e prshpejtuar pr ngritjen e komisionit ka sjell reagime nga opozita dhe organizatat e liris s shprehjes, q kan br thirrje pr konsultime dhe m shum transparenc rreth qllimeve dhe fushs s veprimit t tij.

Sipas ekspertve, lufta kundr dizinformimit duhet t marr n konsiderat dhe t peshoj ndikimin q mund t ket n lirin e shprehjes dhe medias. N kt kontekst, studiuesja Blerjana Bino theksoi se mandati i komisionit t posam t ngritur nga Kuvendi nuk sht shum i qart dhe sht miratuar pa konsensus.

U miratua shum shpejt, vetm m votat e Partis Socialiste, pa pasur konsensus t opozits, pr nj shtje q duhet t kishte ndjeshmri shum t lart dhe konsensus politik, pasi sht nj shtje delikate, tha ajo. Fakti sht q sht prqendruar shum te media dhe brenda medias mandati sht shum i gjer, tha Bino.

Pr hulumtuesen Megi Rei do ndrhyrje ligjore q prek balancn midis lufts kundr dizinformimit dhe liris s shprehjes duhet t'i nnshtrohet testit t proporcionalitetit dhe pr t'u zbatuar ky i fundit duhet t marr n konsiderat konteksti shoqror.

Pr mua ishte shqetsuese shpejtsia me t ciln u krijua komisioni, mungesa e konsultimit, paqartsia pse u krijua, tha Rei. Konteksti shqiptar sht q shtja e liris s media sht shum m shqetsuese sesa dezinformimi i huaj, prfundoi ajo.


BIRN