Rrjetet sociale: Turqia do t aplikoj rregulla m t rrepta

Emri:  angli.jpg

Shikime: 71

Madhsia:  26.0 KB

Qeveria turke ka prgatitur nj projektligj, q synon t rregulloj m rrept rrjetet sociale. Projekti pr t ashtuquajturin ligji i disinformimit duhet t kaloj n fillim t tetorit n parlament.

Kur parlamenti turk m 1 tetor mblidhet pr her t par pas pushimeve t vers, n krye t rendit t dits qendron projektligji pr luftn ndaj prhapjes s informacioneve t rreme n rrjetet sociale. Sipas dshirs s qeveris s presidentit Rexhep Taip Erdogan ky ligj duhet t miratohet sa m shpejt t jet e mundur nga parlamenti.

Opozitart dhe kritikt druajn, se ligji i ri mund t keqprdoret pr shtypjen e mendimit dhe shtypit t lir veanrisht tani n prag t zgjedhjeve presidenciale dhe parlamentare n qershor 2023. Pas reagimeve t ashpra ndaj projektligjit partia AKP n qeverisje mori n konsiderat zbutjen e dnimeve t ashpra t parashikuara, ndaj t cilave vazhdon t insistoj partia ultranacionaliste n koalicionin qeveriss MHP.

Prse duhen kontrolluar m rrept rrjetet sociale?

Ideja pr t aplikuar nj ligj m t rrept ndaj disinformacionit nuk sht e re. Aktualisht demaskimet e bosit t mafias q jeton n ekzil Sedat Peker i japin shkak qeveris q ta vazhdoj srish kt nism. Ish-mbshtetsi i Erdoganit, Peker q prej vitit 2020 publikon n youtube video, n t cilat disa politikan t AKP-s dhe npuns t nivelit t lart akuzohen pr korrupsion dhe biznese jo t pastra.

Kritikt e qeveris e konsiderojn kumbarin e mafies Peker si nj whistleblower t besueshm. Ai madje ka deklaruar, se do t publikoj t tjera video demaskuese sensitive posarisht lidhur me presidentin Erdogan e madje kt synon ta bj dy muaj prpara zgjedhjeve t ardhshme.

Me gjas kjo e nervozon shum partin n pushtet. Pas akuzave t mtejshme pr korrupsion ndaj disa politikanve t AKP-s dhe kshilltarit t Erdoganit para pak javsh, prokuroria nisi hetimet. Dy kshilltar t Erdoganit, q ishin objekt i akuzave, dhan menjher dorheqjen me argumentimin pr arsye shndetsore.

Zbulimet e bosit t mafies, kreu i MHP, Devlet Bahceli i mori si shkas pr ta vendosur srish n rend t dits projektligjin pr disinformim: Zhvillimet e fundit kan treguar, se rrjetet sociale duhen kontrolluar pa asnj mdyshje, tha Bahceli dhe krkoi miratimin sa m shpejt t ligjit pr disinformim. Kjo sht e nevojshme sipas tij, pr t penguar prpjekjet pr provokim, q mund t synojn influencimin e zgjedhjeve vitin e ardhshm.

Ligji kundr disinformimit apo censur?

N valn e ligjit kundr disinformimit jan br edhe ndryshime n ligjin e shtypit dhe n kodin penal. N rast se projektligji kalon n formn aktuale, do t prfshihet n t edhe nj akt i ri penal, i njohur si paragrafi 217/A. Ky paragraf parashikon dnime me burgim nga nj deri n tre vjet pr prhapjen e informacioneve t rreme lidhur me sigurin e brendshme dhe t jashtme t vendit, rendit publik dhe shndetit t prgjithshm.

Ajo q ngjall diskutime brenda dhe jasht parlamentit sht, se ligji ofron nj hapsir t madhe veprimi, sa u prket informacioneve t rreme. Kritikt vrejn, se ligji sht i prshtatshm pr t kufizuar prmes tarifave lirin e mendimit dhe t shtypit.

Nisma civile Rrjeti pr ekuilibrin dhe kontrollin (DDA), q veanrisht analizon ligjet, e kritikon projektligjin: Rregullorja e re aplikon nj lloj tjetr akti penal t vshtir pr t#u prkufizuar duke e vendosur at nn sanksion shum t rrept penal. Edhe sindikatat dhe shoqatat e mediave n qershor protestuan n rrug kundr ktij projektligji t qeveris nn moton Jo ligjit t censurs.

Ligji i disinformimit mund t pengonte shtje legjitime

Druhet se me kt ligj jo vetm mund t ndshkohen por edhe t pengohen informacione rndsishme dhe shtje legjitime. Si shembull mund t shrbej fushata Ku kan mbetur 128 milion dollart?. Partia m e madhe n opozit CHP vitin e kaluar krkoi llogari nga Banka Qendrore turke pr 128 milion dollart e zhdukur.

Fushata ishte aq e suksesshm, sa Banka Qendrore m n fund u detyrua t jap nj deklarat. Por AKP e cilsoi kt fushat si disinformim.

Opozita: Nj katastrof pr Turqin

Deputeti i MHP Feti Yildiz, q i paraqiti proejktligjin n ver parlamentit, e mbron ligjin n bised me DW: Gabimisht ai damkoset si ligj censure. Faktikisht ligji nuk dnon shprehjen e lir, q nuk i tejkalon kufijt e raportimit. Partit e opozits krkojn nga AKP-ja, q t prfshij n vendimmarrje t gjith aktort nga politika dhe shoqria. Kt ia ofroi qeveris n qershor partia CHP, tha nnkryetari i saj zgr zel n bised me DW. Ai shpreh keqardhjen, q kjo nuk ndodhi.

Veanrisht problematike konsideron ai n projektligj, faktin q mediet duhet t deklarojn burimin e informacionit, n rast se projektligji hyn n fuqi n formn q ka tani. Kjo do t ishte nj katastrof pr Turqin, thot zel.

Burimi: Koha Jone