Siluri: Jeta e dyfisht e nj shqiptaro-amerikani t akuzuar pr trafik droge

N vitin 2018, prokurort shqiptar ndrpren nj hetim pr pastrim parash kundr Ylli Didanit. M pak se dy vjet m pas, ai u arrestua n Shtetet e Bashkuara nn akuzat pr trafikim sasish t konsiderueshme kokaine n Evrop dhe pastrim parash.

Emri:  Ylli_Didani.jpg

Shikime: 81

Madhsia:  34.2 KB
Foto e Ylli Didanit nga nj arrestim n vitin 2009 n Michigan, SHBA.

N pamje t par, banori i Miiganit, Ylli Didani ishte nj biznesmen i suksesshm me aksione n kompani n Shtetet e Bashkuara, Shqipri dhe Kosov, ku ai gzonte nj marrdhnie biznesi me nj ish-shefin e eksorts pr ish-kryeministrin e Kosovs Ramush Haradinaj.

Megjithat, autoritetet e Shteteve t Bashkuara thon se kjo ishte thjesht nj fasad.

Sipas agjencis amerikane kundr drogs, DEA, 43-vjeari Didani bnte nj jet t dyfisht, gjoja duke grmuar pr minerale, ndrkoh q n fakt kontrabandonte kokain nga Amerika e Jugut n Evrop dhe pastronte t ardhurat e paligjshme t drogs.

Sipas autoriteteve trafiku i drogs sht burimi kryesor i parave t pista q deprtojn n ekonomin e dobt t Shqipris, duke financuar korrupsionit politik, ndikimin e paligjshm n zgjedhje dhe mosndshkueshmrin nga prokuroria.

Por ndrsa nj hetim gjasht vjear n SHBA solli arrestimin e Didanit m 1 prill n Karolinn e Veriut, prokurort n vendlindjen e tij n Shqipri, ndrpren nj hetim ndaj tij n vitin 2018, q lidhje me transferta t dyshimta bankare prej qindra mijra dollarsh.

shtja u mbyll nga prokurori, Alket Mersini i Prokuroris s Tirans, i cili u shkarkua n dhjetor t vitit t kaluar nga Komisioni i Pavarur i Kualifikimit nj organ i pavarur i krijuar pr vetingun e gjyqtarve dhe prokurorve, i cili vendosi q Mersini nuk kishte arritur t justifikonte burimin e pasuris s tij.

Nprmjet telefonit, Mersini i tha BIRN: Nuk e mbaj mend rastin. Kam marr ca koh pushim.

Nj avokate q prfaqson Didanin n SHBA nuk ishte e arritshme pr koment.

Kjo sht shtpia jote

Emri:  Ylli_Didani_para.jpg

Shikime: 55

Madhsia:  49.6 KB
Fotografit me tufa parash e gjetur nga n iPhonin e Ylli Didanit. Foto nga dokumentet gjyqsore n SHBA

DEA thot se Didani drejtonte nj organizat q merrej me trafik kokaine n shkall t gjer dhe pastrim parash, e cila projektoi nj dron amfib pr trafikimin e kokains nga Amerika e Jugut n Evrop dhe kishte financime nga nj biznemen n fushn e telekomunikacionit n Miigan, Marty Tibbitts deri kur Tibbitts vdiq pas rrzoi avionin e tij luftarak t epoks s Lufts s Ftoht n Uiskonsin n vitin 2018.

Vetm gjat dy viteve t fundit, autoritetet n SHBA dhe Evrop kapn rreth 3.5 ton kokain, e cila dyshohet se sht trafikuar nga grupi i Didanit nga Amerika e Jugut n Bilbao n Spanj, n portin holandez t Roterdamit dhe n Antwerp t Belgjiks.

Ai tani prballet me akuza pr komplot pr shprndarje t substancave t kontrolluara, komplot pr shprndarjen e substancave t kontrolluara n bordin e nj anijeje nn juridiksionin e SHBA si dhe pr pastrim parash.

Sipas DEA-s, organizata e Didanit kishte lidhje n Amerikn e Veriut, Amerikn e Jugut, Shqipri, Turqi, Gjermani, Belgjik, Spanj, Holand dhe Emiratet e Bashkuara Arabe.

Q n vitin 2015 dhe 2016, autoritetet amerikane e dinin se kishin zbuluar dika t rndsishme kur gjat dy kontrolle t veanta t iPhone-it t Didanit gjat kontrolleve kufitare n aeroportin OHare t ikagos u gjetn fotografi ku shfaqeshin tufa t mdha dollarsh amerikan dhe Didani q mbante arm zjarri.

Dy nga fotot kishin t vulosur elektronikisht datn dhe vendndodhja gjeografike e tyre u prcaktua si nj apartament n qarkun Makomb, n Miigan. Apartamenti n at koh ishte marr me qira nga nj person i cili n dokumentet gjyqsore sht identifikuar si CC-1. Hetuesit e pan Didanin n kt apartament n disa raste gjat vers s vitit 2016.

Sipas DEA-s, Didani dhe nj kontakt i cili n iPhone-in e tij ishte regjistruar me emrin Dan Dan pr t cilin agjentt thon se sht CC-1 shkmbyen mesazhe Viber n korrik dhe gusht 2016, duke diskutuar transferta t paligjshme parash, marrje pakosh me FedEx, falsifikim pasaportash dhe shitje t sasish t mdha kokaine.

Didani gjithashtu drgoi fotografin e nj ante sporti me ngjyr t kuqe, e cila brenda kishte pako t shumta n form drejtkndore, t mbshtjella me ngjyr t kuqe dhe t verdh dhe pr t cilat agjenti i DEA-s Brandon Leach tha se ngjanin me pakot nj kilogramshe me kokain. Fotoja shoqrohej me mesazhin, Kjo sht shtpia jote dhe agjenti Leach i DEA-s tha se kjo donte t thoshte se fitimet nga shitja e nj sasie t till kokaine do t ishin mjaftueshm pr t bler nj shtpi.

100 milion euro

Emri:  Marty_Tibbitts.jpg

Shikime: 45

Madhsia:  33.2 KB
Marty Tibbitts duke pozuar me avionin e tij t epoks s Lufts s Ftoht. Foto nga Muzeu i Trashgimis Botrore t Aviacionit

M 19 korrik 2016, Didani i shkroi CC-1 duke krkuar q t takohej me Marty-n sa m shpejt t jet e mundur.

Ai m pas drgoi nj fotografi t ekranit t telefonit t tij Blackberry duke treguar nj bised mbi gjetjen e dikujt pr t ndihmuar n transferimin e 100 milion eurove nga Deutsche Bank n Frankfurt, Gjermani, n nj bank n Dubai, me kusht q banka mos ta raportonte transaksionin.

DEA e identifikoi Marty-n si bashk-konspiratorin CC-2. Dokumentet e gjykats shqiptare shkojn m tej, duke e identifikuar at si biznemenin Marty Tibbitts nga Miigani.

Tibbitts ishte drejtori ekzekutiv i nj kompanie telekomunikacioni t quajtur Clementine Live Answering Service dhe themeluesi i Muzeut t Trashgimis Botrore t Aviacionit n Miigan.

Si pjes e hetimit t pastrimit t parave, DEA zbuloi se n vitin 2016 dhe 2017, CC-1 mori nj sr eqesh t mdha nga Tibbitts t cilat arrinin vlern e 860,000 dollarve, t cilat ai i arktoi n nj dyqan ari dhe nj dyqan pengjesh.

Nprmjet trajnimit dhe prvojs, jam i ndrgjegjshm q trafikantt e drogs shpesh prdorin kto lloje biznesesh, n vend t bankave zyrtare, pr t pastruar t ardhurat e drogs n nj prpjekje pr t mbetur t pazbuluar nga agjencit ligjzbatuese, shkroi agjenti i DEA-s, Leach, n deklaratn e tij hetimore.

Dy eqet e para, t cilat arrinin n nj total prej 100,000 dollarsh, u arktuan nga CC-1 m 9 qershor 2016, n t njjtn dit kur fotot e tufave t parave t gjetura m pas n telefonin e Didanit u shkrepn n apartamentin e CC-1.

M pas, m 21 dhjetor 2017, pasi mori parat e eqeve nga Tibbitts, CC-1 fluturoi me t dretj Uashingtonit pr t takuar Didanin, duke ia dhn atij parat e thata at mbrmje.

DEA thot se, prve dorzimit t parave t thata n Uashington, Tibbitts ishte i prfshir n nj sr transfertash me vler 1.8 milion dollar nga nj bank n Tiran tek nj antar i organizats s Didanit me qllim financimin e trafikut t kokains.

Hetimi n Shqipri ndrpritet

Emri:  Ylli_Didani_Para2.jpg

Shikime: 51

Madhsia:  37.5 KB
753-kilogram kokain e kapur m 11 gusht 2019 n Portin e Roterdamit n bordin e anijes MSC Anisha R. Foto nga: Dokumentet e gjyqsore n SHBA

N Shqipri, Tibbitts vizitoi nj deg t Raiffeisen Bank n Tiran m 5 shtator 2017, duke thn se donte t transferonte 500,000 dollar nga llogaria e tij bankare n SHBA pr t investuar n Shqipri, ndoshta n telekomunikacion, prodhim, peshkim

Transferta u realizua t nesrmen; parat iu transferuan Didanit n formn e nj huaje 12-mujore pa interes, sipas nj marrveshjeje t noterizuar midis t dy burrave.

Dit m von, Didani bri dy trheqje q arrinin n total 65,000 dollar nga Raiffeisen Bank. Ai gjithashtu nnshkroi nj deklarat noteriale se ai do t blinte nj anije peshkimi me vler 500,000 dollar nga nj shtetas shqiptar me emrin Ahmet Masha, i cili, sipas prokurorve shqiptar, n vitin 2015 sht dnuar pr kontraband nafte.

Dy jav m von, m 21 shtator 2017, Prokuroria e Tirans lshoi ​​nj urdhr sekuestrimi pr llogarit bankare t Didanit dhe depozitn e siguris n Raiffeisen Bank n Tiran, pas nj referimi t br nga Drejtoria e Prgjithshme e Parandalimit t Pastrimit t Parave.

I kontaktuar nga BIRN, Masha mohoi t ishte prfshir n ndonj transaksion me Didanin, duke thn se ai e kishte takuar at shkurtimisht n vitin 2017.

E takova vetm pr dy or n plazhin e Il Gambero, tha ai, duke iu referuar nj restoranti me adra dhe shezlone n Gjirin e Lalzit n bregdetin shqiptar t Adriatikut.

Duke folur n kushte anonimiteti, nj prokuror shqiptar i cili kishte dijeni mbi kt shtje, tha q Masha kishte udhtuar jasht vendit me Didanin tre her. Sipas prokurorit, varka q Didani tha se do t blinte pr gjysm milioni dollar vlente vetm nj milion lek.

BIRN msoi gjithashtu se Didani ishte shnjestra e nj urdhri sekuestroje nga Prokuroria e Vlors pr 531,000 dollar.

Muaj m hert, n qershor 2017, Tibbitts nnshkroi nj deklarat noteriale pr blerjen e nj prone nga nj shqiptar i quajtur Amarildo Ademi pr 1.3 milion dollar, shum e cila do t paguhej me kste.

M 19 qershor, Tibbitts transferoi kstin e par me vler 329,907 dollar n llogarin e Ademit n Credins Bank. Prokurort shqiptar thon se muajin tjetr, 250,000 dollar nga kto para u transferuan nga Ademi tek Didani. N gusht, Tibbitts bri nj tjetr derdhje prej 499,915 dollarsh n llogarin e Ademit.

M 22 nntor 2017, prokurori i Tirans, Ylli Pjeternikaj lshoi nj urdhr duke e sekuestruar llogarin e Ademit dhe regjistroi shtjen penale nr. 9539 t vitit 2017, pr pastrim parash.

I kontaktuar nga BIRN, Ademi tha se nuk kishte m kontakt me Didanin. Un jam nj biznesmen dhe kam qen i prfshir n transaksione pronash, tha ai n telefon. E kam mbyllur kt shtje.

N fakt, kur Pjeternikaj u transferua nga Prokuroria e Tirans n Prokurorin e Prgjithshme n qershor 2018, shtja i kaloi kolegut t tij, Mersini, i cili zyrtarisht e ndrpreu hetimit m 31 korrik 2018.

Sipas regjistrave t biznesit, Didani kishte dy kompani t regjistruara n SHBA, njra prej t cilave sht mbyllur, dhe lidhje me dy firma n Shqipri, t dyja t regjistruara n qytetin jugor t Selenics.

Ai ishte gjithashtu aksioner n dy kompani t regjistruara n Kosov n fillim t vitit 2018 Urban-F Group Sh.p.k dhe Urban-FA Group Sh.p.k. Bashk-aksionert e tij n kompani prfshinin Arif Ahmetxhekaj, shefin e eskorts t Ramush Haradinajt kur ky i fundit ishte kryeministr.

Urban-F Group Sh.p.k kishte nj kapital aksioner prej 1.5 milion eurosh dhe Didani kishte investuar 450,000 euro n kompani. I kontaktuar nga BIRN, Ahmetxhekaj tha se ai nuk kishte pasur asnj kontakt me Didanin q kur mbylli kompanin n vitin 2018, pasi emrat e aksionerve u publikuan n media.

I kemi ndrprer moti kontaktet, q kur na kan nxjerr n lajme, nuk kemi m kontakte, tha Ahmetxhekaj.

Droni i drogs Siluri

Emri:  siluri.jpg

Shikime: 33

Madhsia:  44.9 KB
Prototipi i dronit, i cili u dizajnua nga organizata e trafikimit t drogs e Ylli Didani. Foto nga Dokumentet e gjyqsore n SHBA

Me sa kuptohet nga hetimet e DEA-s, Tibbitts nuk e kufizoi veten n financimin e operacioneve t Didanit.

Ai ndihmoi gjithashtu n hartimin e planeve pr nj dron amfib parazit t krijuar pr t mbajtur drog dhe pr tu bashkangjitur n trupin e nj anije mallrash q udhtonte nga Amerika e Jugut n Evrop. Plani ishte q droni t shkputej nga anija rreth 100 milje larg brigjeve t Evrops dhe t transmetonte nj sinjal q mnyr q trafikantt t mund ta lokalizonin at.

Midis majit 2016 dhe qershorit 2018, hetuesit prgjuan biseda t shumta midis Didanit dhe Tibbitts ,n t cilat ata diskutonin pagesn q do ti bhej nj kompanie pr zhvillimin e dronit, t cilit ata i referoheshin si Siluri. Sipas komunikimit t tyre, kompania ndrtoi nj prototip, pr t cilin u pagua 12,000 dollar, por hetuesit thon se firma nuk kishte njohuri pr qllimin pr t cilin do t prdorej droni.

Projekti u ndal pasi Tibbitts, i cili kishte komunikuar me kompanin me emrin Dale Johnson, vdiq n korrik 2018 kur avioni i tij britanik nga periudha e paslufts de Havilland DH 112 Venom q ai po pilotonte, u prplas n nj hambar menjher pas ngritjes n Uiskonsin.

Tashm i mbetur pa kryefinancierin e tij, Didani nisi nj krkim ndrkombtar pr nj zvendsues, nga Spanja n Dubai, e nga Ekuadori n Republikn Dominikane.

M 8 shkurt 2019, ndrsa ishte gati t merrte nj avion pr n Ekuador, Didani u arrestua n aeroportin Schiphol n Amsterdam nn dyshimin pr pastrim parash. Ai u la i lir nj jav m von pasi pagoi nj gjob dhe vazhdoi udhtimin e tij.

Sipas DEA-s, n Ekuador ai pati disa takime pr t diskutuar trafikimin e sasive t mdha t kokains n Evrop prmes kompanive t import-eksportit dhe kontejnerve t transportit.

Nga atje, ai fluturoi pr n Dubai m 22 korrik 2019. Hetuesit qen n gjendje t konfirmonin se organizata e Didanit filloi t merrte shuma t mdha parash nga nj financues i ri pr t mundsuar importet e kokains nga Amerika e Jugut n Spanj, Holand dhe Belgjik.

M 11 gusht 2019, autoritetet holandeze n portin e Roterdamit sekuestruan 753 kilogram kokain n nj kontenier me banane q vinte nga Ekuadori; m 22 shkurt 2020, prsri n Roterdam, autoritetet portuale zbuluan n nj anije mallrash 16 anta t mdha sportive q prmbanin 644 kilogram kokain.

Autoritetet i lidhn t dyja kto ngarkesa me Didanin. DEA qe gjithashtu isht n gjendje ta lidhte organizatn e tij me 1,000 kilogram kokain t kapur m 7 prill 2020 n Holand, e cila ishte drguar nga porti i Paitas n Peru, dhe nj drges t dyt prej 1,000 kilogramsh t kapur n portin Spanjoll t Bilbaos dy jav m von.

N total, kokaina e kapur kapte nj vler tregu me shumic prej m shum se 80 milion eurosh.




Ky publikim (artikull) sht prodhuar me mbshtetje nga Programi Global: Lufta kundr transfertave t paligjshme, i zbatuar nga GIZ dhe i financuar nga Ministria Federale Gjermane e Bashkpunimit Ekonomik dhe Ministria e Jashtme Norvegjeze.

Prmbajtja e tij sht prgjegjsi e BIRN dhe jodomosdosmrisht reflekton pikpamjet e GIZ, t Ministris Federale Gjermane t Bashkpunimit Ekonomik dhe Ministris s Jashtme Norvegjeze.


Autort: Besar Likmeta, Edmond Hoxhaj, Prparim Isufi
BIRN