Close
Duke shfaqur rezultatin -19 deri 0 prej 11
  1. #1
    Shpirt Shqiptari Maska e Albo
    Antarsuar
    16-04-2002
    Vendndodhja
    Philadelphia
    Postime
    28,625
    Postimet n Bllog
    12

    Sa gjuh t huaja flisni e shkruani?

    Rastsisht pash kt video n youtube t nj shqiptare q flet shum gjuh t huaja:


  2. Anetart m posht kan falenderuar Albo pr postimin:

    sirena_adria (22-02-2023)

  3. #2
    Ushtar i larte Maska e Neteorm
    Antarsuar
    04-01-2011
    Vendndodhja
    127.0.0.1
    Mosha
    33
    Postime
    2,229
    Postimet n Bllog
    6

    Pr: Sa gjuh t huaja flisni e shkruani?

    Shume video e bukur, te mesosh sa me shume gjuhe te huaja eshte vertet nje horizont te madh qe mund ti japesh vetes.

  4. Anetart m posht kan falenderuar Neteorm pr postimin:

    sirena_adria (22-02-2023)

  5. #3
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    29-11-2010
    Postime
    15,959

    Pr: Sa gjuh t huaja flisni e shkruani?



    Anxhela Peristeri, improvizon kng n gjuh t ndryshme!

  6. #4
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    29-11-2010
    Postime
    15,959

    Pr: Sa gjuh t huaja flisni e shkruani?



    Lara Fabian can speak six languages

  7. #5
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    29-11-2010
    Postime
    15,959

    Pr: Sa gjuh t huaja flisni e shkruani?

    Njihuni me njeriun me talentin e rrall, mund t flas deri n 24 gjuh t huaja

    Vaughn Smith nga Washingtoni i Shteteve t Bashkuara t Ameriks sht pastrues qilimash, por ka nj talent t jashtzakonshm.

    Ai i zotron tet gjuh n nivel shum t lart t njohjes, derisa bised mund t zhvilloj n plot 24 gjuh.

    Ai mund t lexoj dhe shkruaj n tet lloje t alfabeteve.

    Mund t tregoj tregime n italisht, finlandisht dhe gjithashtu zotron gjuhn e shenjave.

    Tani thot se po mson gjuht indigjene, duke prfshir edhe “nahuatl” dhe “salish”.

    Kualiteti i theksit t tij n holandisht dhe n gjuhn katalane i l njerzit pa fjal.

    Vauhn njihet si hipr-poliglot, pra nj person q mund t flas 11 gjuh e m shum.

    N videon m posht t prgatitur nga Washington Post, mund t dgjoni Vaughn duke folur disa prej gjuhve q ai i njeh.


    Gazeta Shqip

    https://www.gazeta-shqip.com/ndryshe...he-te-i1174955

  8. #6
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    29-11-2010
    Postime
    15,959

    Pr: Sa gjuh t huaja flisni e shkruani?

    Si e prballon truri juaj t folurit m shum se nj gjuh

    T folurit e nj gjuhe t dyt apo edhe t tret mund t sjell avantazhe t dukshme, por her pas here fjalt, gramatika dhe madje edhe thekset mund t ngatrrohen. Kjo mund t zbuloj gjra t habitshme se si funksionon truri yn.

    Jam duke qndruar n radh n nj furr n Paris, duke i krkuar falje shitsit tepr t hutuar. Ai thjesht m pyeti se sa pasta do doja, dhe krejtsisht pa dashje, un u prgjigja n mandarin n vend frngjishtes. Dhe un jam po aq e habitur: Un jam nj folse dominuese e anglishtes dhe nuk e kam prdorur gjuhn Mandarin si duhet prej vitesh. E megjithat, ktu n kt mjedis m parizian, ajo disi vendosi t ripohonte veten.Shumgjuhshit zakonisht i ndryshojn me lehtsi gjuht q din. Por ndonjher, mund t ndodhin rrshqitje aksidentale. Dhe shkenca prapa pse ndodh kjo po zbulon njohuri befasuese se si funksionon truri yn.

    Hulumtimi se si njerzit shumgjuhsh kontrollojn m shum se nj gjuh n mendjet e tyre sht kompleks dhe ndonjher kundrintuitiv. Rezulton se kur nj person shumgjuhsh dshiron t flas, gjuht q din mund t jen aktive n t njjtn koh, edhe nse vetm njra msohet. Kto gjuh mund t ndrhyjn me njra-tjetrn, pr shembull t ndrhyjn n t folur pikrisht kur nuk i prisni. Dhe ndrhyrja mund t shfaqet jo vetm n gabimet e fjalorit, por edhe n nivelin e gramatiks ose theksit.“Nga hulumtimi, ne e dim se si dygjuhshit ose shumgjuhshit, sa her q jeni duke folur, t dyja gjuht ose t gjitha gjuht q dini aktivizohen”, thot Mathieu Declerck, nj studiues i lart n Universitetin Vrije n Bruksel.

    “Pr shembull, kur doni t thoni ‘qen’ si nj dygjuhsh franko-anglisht, nuk aktivizohet vetm ‘qen’, por edhe ekuivalenti i tij i prkthimit, kshtu q aktivizohet edhe ‘chien’”.Si i till, folsi duhet t ket nj lloj procesi kontrolli gjuhsor. Nse mendoni pr kt, aftsia e folsve dygjuhsh dhe shumgjuhsh pr t ndar gjuht q kan msuar sht e jashtzakonshme. Mnyra se si ata e bjn kt shpjegohet zakonisht prmes konceptit t inhibimit – nj shtypje e gjuhve jo relevante. Kur nj vullnetari dygjuhsh i krkohet t emroj nj ngjyr t shfaqur n nj ekran n nj gjuh dhe m pas ngjyrn tjetr n gjuhn e tyre tjetr, sht e mundur t maten pikat e aktivitetit elektrik n pjest e trurit q kan t bjn me gjuhn dhe ndrgjegjsimin e vmendjes.

    Kur ky sistem kontrolli dshton, megjithat, mund t ndodhin ndrhyrje dhe gabime. Pr shembull, frenimi i pamjaftueshm i nj gjuhe mund t bj q ajo t “shfaqet” dhe t ndrhyj kur ju duhet t flisni n nj gjuh tjetr.Vet Declerck nuk sht i panjohur pr przierjen aksidentale t gjuhve. Repertori mbreslns gjuhsor belg fjet holandisht, anglisht, gjermanisht dhe frngjisht. Kur ai punonte n Gjermani, nj udhtim i rregullt me ​​tren pr n Belgjik mund t prfshinte shum zona t ndryshme gjuhsore – dhe nj strvitje t konsiderueshme pr aftsit e tij t ndrrimit t gjuhs.

    “Pjesa e par ishte n gjermanisht dhe un do t hipja n nj tren belg ku pjesa e dyt ishte n frngjisht,” thot ai. “Dhe m pas, kur kaloni Brukselin, ata e ndryshojn gjuhn n holandisht, q sht gjuha ime amtare. Kshtu q n at hark kohor prej rreth tre orsh, sa her q vinte dirigjenti, m duhej t ndrroja gjuhn”.“Gjithmon jam prgjigjur n nj gjuh t gabuar, disi. Ishte thjesht e pamundur t vazhdoja me t”.
    N fakt, skenart e ndrrimit t gjuhs – edhe pse n laborator dhe jo n tren – prdoren shpesh nga studiuesit pr t msuar m shum se si njerzit shumgjuhsh kontrollojn gjuht e tyre. Dhe gabimet mund t jen nj mnyr e shklqyeshme pr t fituar njohuri se si i prdorim dhe kontrollojm gjuht q njohim.Tamar Gollan, profesoresh e psikiatris n Universitetin e Kalifornis n San Diego, ka vite q studion kontrollin e gjuhs n dygjuhsh. Hulumtimi i saj shpesh ka uar n gjetje kundrintuitive.

    “Mendoj se ndoshta nj nga gjrat m unike q kemi par te dygjuhshit kur ata prziejn gjuht sht se ndonjher duket sikur e pengojn gjuhn mbizotruese aq shum saq n fakt jan m t ngadalshm pr t folur n kontekste t caktuara”, thot ajo.Me fjal t tjera, gjuha mbizotruese e nj personi shumgjuhsh ndonjher mund t marr nj goditje m t madhe n disa skenar. Pr shembull, n detyrn e emrtimit t ngjyrave t prshkruar m sipr, mund t’i duhet m shum koh q nj pjesmarrsi t kujtoj nj fjal n gjuhn e tij t par kur kalon nga e dyta, krahasuar me t kundrtn.
    Pjesmarrsit ndonjher lexojn nj fjal n gjuhn e duhur, por me theksin e gabuar.

    N nj nga eksperimentet e saj, Gollan analizoi aftsit e ndrrimit t gjuhs s dygjuhshve spanjisht-anglisht duke i detyruar ata t lexonin me z t lart paragraf q ishin vetm n anglisht, vetm n spanjisht dhe paragraf q przienin rastsisht anglisht dhe spanjisht.

    Gjetjet ishin befasuese. Edhe pse ata i kishin tekstet pikrisht aty prpara, pjesmarrsit prsri bnin “gabime ndrhyrse” kur lexonin me z t lart, pr shembull, duke thn rastsisht fjaln spanjolle “pero” n vend t fjals angleze “por”. Kto lloj gabimesh ndodhn pothuajse ekskluzivisht kur ata po lexonin me z t lart paragraft e gjuhve t prziera, t cilat krkonin kalimin midis gjuhve.Edhe m befasuese ishte se nj pjes e madhe e ktyre gabimeve t ndrhyrjes nuk ishin fjal q pjesmarrsit i kishin “kaprcyer” fare. Prmes prdorimit t teknologjis s gjurmimit t syve, Gollan dhe ekipi i saj zbuluan se kto gabime bheshin edhe kur pjesmarrsit shikonin drejtprdrejt fjaln e synuar.

    Dhe edhe pse shumica e pjesmarrsve ishin fols dominues t anglishtes, ata bn m shum nga kto gabime ndrhyrse pr fjalt n anglisht sesa spanjishten e tyre m t dobt – dika q Gollan shpjegon sht pothuajse si nj prmbysje e dominimit t gjuhs.“Un mendoj se analogjia m e mir sht, imagjinoni se ka nj gjendje n t ciln ju befas bheni m t mir pr t shkruar n dorn tuaj jo dominuese”, thot ajo.
    “Ne e kemi quajtur kt dominim t kundrt, ne kemi br nj pun vrtet t madhe nga kjo sepse sa m shum e mendoj pr t, aq m shum e kuptoj se sa unike sht kjo dhe sa e mendur sht”.Kjo mund t ndodh edhe kur ne jemi duke msuar nj gjuh t dyt – kur t rriturit jan t zhytur n gjuhn e re, ata mund ta ken m t vshtir t prdorin fjalt nga gjuha e tyre amtare.

    Efektet e kundrta t dominimit mund t jen veanrisht t dukshme kur dygjuhshit ndrrojn gjuh n nj bised t vetme, thot Gollan. Ajo shpjegon se kur prziejn gjuht, shumgjuhshit po lundrojn n nj lloj akti balancues, duke penguar gjuhn m t fort pr t barazuar gjrat – dhe ndonjher, ata shkojn shum larg n drejtimin e gabuar.“Dy gjuht prpiqen t’i bjn t dyja gjuht njsoj t arritshme, duke penguar gjuhn dominuese pr ta br m t leht przierjen prpara dhe mbrapa”, thot ajo.

    " Por ata ndonjher 'kaprcejn' at frenim dhe ai prfundon t dal m ngadal se gjuha jo dominuese ".

    Eksperimentet e Gollanit gjetn gjithashtu dominim t kundrt n nj fush tjetr befasuese – shqiptimin. Pjesmarrsit ndonjher lexojn nj fjal n gjuhn e duhur, por me theksin e gabuar. Dhe prsri, kjo ndodhi m shum pr fjalt angleze sesa pr ato spanjisht.

    “Ndonjher dygjuhshit do t prodhojn fjaln e duhur, por me theksin e gabuar, q sht nj ndarje vrtet interesante q ju tregon se kontrolli i gjuhs po zbatohet n nivele t ndryshme t prpunimit,” thot Gollan. “Dhe ka nj ndarje midis specifikimit t theksit dhe specifikimit se nga cili leksik do t’i nxirrni fjalt.”Dhe madje edhe prdorimi yn i gramatiks n gjuhn ton amtare mund t ndikohet gjithashtu n disa mnyra befasuese, veanrisht nse jeni zhytur shum n nj mjedis gjuhsor t ndryshm.


    “Truri sht i lakueshm dhe i adaptueshm”, thot Kristina Kasparian, nj shkrimtare, prkthyese dhe konsulente q ka studiuar neurolinguistik n Universitetin McGill n Montreal, Kanada.“Kur jeni t zhytur n nj gjuh t dyt, kjo ndikon n mnyrn se si e perceptoni dhe prpunoni gjuhn tuaj amtare”.

    Si pjes e nj projekti m t gjer t br pr krkimin e saj t doktoraturs, Kasparian dhe kolegt e saj testuan vendasit italian q kishin emigruar n Kanada dhe kishin msuar anglisht si t rritur. T gjith ata kishin raportuar n mnyr anekdotike se italishtja e tyre po ndryshkohej dhe se nuk e prdornin shum n jetn e prditshme.Pjesmarrsve iu treguan nj sr fjalish n italisht dhe u krkua t vlersonin se sa t pranueshme ishin ato. N t njjtn koh, aktiviteti i tyre i trurit u mat edhe prmes nj metode elektroencefalografie (EEG). Prgjigjet e tyre u krahasuan me ato t nj grupi italiansh njgjuhsh q jetonin n Itali.

    Emigrantt italian kishin m shum gjasa t refuzonin fjalit e sakta italiane si jogramatikore nse ato nuk prputheshin me gramatikn e sakt angleze.“Ishin katr lloje t ndryshme fjalish dhe dy prej tyre ishin t pranueshme si n italisht ashtu edhe n anglisht dhe dy prej tyre ishin t pranueshme vetm n italisht”, thot Kasparian.

    Nj shembull i tipit t fundit do t ishte fjalia: “I ladri che arresta il poliziotto presentono in mahina”. (N shqip: “Hajdutt q arrestojn policin presin n makin.”)Si rezulton, migrantt italian kishin m shum gjasa t refuzonin fjalit e sakta italiane si jogramatikore nse ato nuk prputheshin me gramatikn e sakt angleze. Dhe sa m shum t zotronin anglishten, aq m gjat kishin jetuar n Kanada dhe sa m pak t prdornin italishten e tyre, aq m shum kishte t ngjar t’i kishin gjetur fjalit e sakta italiane jogramatike.

    Ata gjithashtu treguan modele t ndryshme t aktivitetit t trurit n krahasim me italiant q jetonin n Itali. Duke prdorur nj elektroencefalogram (EEG) pr t regjistruar aktivitetin e trurit, Kasparian dhe kolegt e saj synuan t kapnin nj “fotografi milisekonda pr milisekond” t aktivitetit elektrik n trurin e pjesmarrsve ndrsa prpunimi i gjuhs u shpalos.Ata zbuluan se, kur u paraqitn me fjali q ishin gramatikisht t pranueshme vetm n italisht (por jo n anglisht), italiant q jetonin n Kanada treguan modele t ndryshme t aktivitetit t trurit n krahasim me ata n Itali.

    N fakt, aktiviteti i tyre i trurit ishte m n prputhje me at q do t pritej nga anglishtfolsit, thot Kasparian, duke sugjeruar q truri i tyre po i prpunonte fjalit ndryshe nga homologt e tyre njgjuhsh n shtpi.Anglishtja mbshtetet m shum n renditjen e fjalve sesa italishtja, shpjegon Kasparian. Dhe emigrantt po mbshteteshin m shum n shenjat e gramatiks angleze, thot ajo, edhe pse lexonin n italisht.
    “Edhe nj gjuh e par mund t ndryshoj, edhe nse sht nj gjuh q ju e keni prdorur do dit pr pjesn m t madhe t jets tuaj,” thot ajo.Sigurisht, shumica e njerzve shumgjuhsh jan mjaft t aft pr t mbajtur t drejt gramatikn e gjuhs s tyre amtare. Por studimi i Kasparian, si dhe t tjera t bra si pjes e projektit t saj m t gjer krkimor, tregojn se gjuht tona nuk jan vetm statike gjat gjith jets son, por po ndryshojn, konkurrojn n mnyr aktive dhe ndrhyjn me njra-tjetrn.

    Lundrimi i nj ndrhyrjeje t till ndoshta mund t jet pjes e asaj q e bn t vshtir pr nj t rritur t msoj nj gjuh t re, veanrisht nse ata jan rritur n nj gjuh.“Sa her q shkoni pr t folur kt gjuh t re, gjuha tjetr sht si ‘hej, un jam ktu’” thot Matt Goldrick, profesor i gjuhsis n Universitetin Northestern n Evanston, Illinois. “Pra, Sfida sht, ju duhet ta ndrydhni kt gj q sht kaq automatike dhe kaq e leht pr t’u br, n favor t ksaj gjje q sht tepr e vshtir pr t’u br pasi jeni duke e msuar pr her t par.

    “Ju duhet t msoni se si t trhiqni frenat dikaje q normalisht nuk duhet ta frenoni, thjesht del natyrshm, apo jo? Nuk ka asnj arsye pr ta trhequr at. Dhe kshtu, mendoj se kjo sht nj aftsi shum e vshtir q duhet t zhvillohet, dhe kjo sht pjes e arsyes pse sht kaq e vshtir”.Nj gj q mund t ndihmoj? Duke u zhytur n mjedisin e gjuhs s huaj.

    “Ju po krijoni nj kontekst n t cilin po e frenoni fuqishm kt gjuh tjetr dhe po praktikoni shum pr t frenuar at gj tjetr, n mnyr q t’i jepet hapsir ​​gjuhs tjetr (t re) t bhet m e fort,” thot Goldrick.“Dhe pastaj kur t ktheheni nga ajo prvoj e zhytjes, shpresojm se jeni n nj vend ku mund ta menaxhoni m mir at konkurrenc,” shton ai. “Kjo nuk do t largohet kurr, ajo konkurrenc nuk do t zhduket kurr, thjesht bhesh m i mir n menaxhimin e saj”.

    Menaxhimi i konkurrencs sht sigurisht dika n t ciln njerzit shumgjuhsh priren t ken shum praktik. Shum studiues argumentojn se kjo u sjell atyre disa avantazhe njohse – megjithse vlen t prmendet se juria sht ende e paqart pr kt, me t tjert q thon se hulumtimi i tyre nuk tregon besueshmri dshmi pr nj avantazh njohs dygjuhsh.N do rast, prdorimi i gjuhve sht padyshim nj nga aktivitetet m komplekse q njerzit msojn t bjn. Dhe nevoja pr t menaxhuar shum gjuh sht lidhur me prfitimet njohse n shum studime, n varsi t detyrs dhe moshs.

    Disa studime kan treguar se dygjuhshit performojn m mir n detyrat e kontrollit ekzekutiv, pr shembull n aktivitetet kur pjesmarrsit duhet t prqendrohen n informacionin kundrintuitiv. T folurit e shum gjuhve sht lidhur gjithashtu me shfaqjen e vonuar t simptomave t demencs. Dhe sigurisht, shumgjuhsia sjell shum prfitime t dukshme prtej trurit, jo m pak prfitimin social t t qenit n gjendje t flassh me shum njerz.Por edhe pse shumgjuhsia ime mund t m ket sjell disa avantazhe, nuk i ka kursyer skuqjet e mia. Disi e turpshme, nuk jam rikthyer n at furr t veant q prej gabimit tim t rastsishm t gjuhs. Pra, ndoshta m shum udhtime pastierie jan n rregull – t gjitha n emr t ushtrimit t kontrollit t gjuhs, natyrisht.


    Gazeta Blic.com

    https://gazetablic.com/si-e-perballo...-se-nje-gjuhe/
    Ndryshuar pr her t fundit nga sirena_adria : 29-07-2022 m 23:51

  9. #7
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    29-11-2010
    Postime
    15,959

    Pr: Sa gjuh t huaja flisni e shkruani?

    Shqipria, e katrta n Europ, ku fliten m shum gjuh t huaja


    21 Shkurti shnon Ditn Ndrkombtare t Gjuhs Amtare t Kombeve t Bashkuara, dit q feston diversitetin kulturor dhe poliglotizmin.

    Por, n cilat vende, njerzit priren pr t folur m shum se nj gjuh?

    N prgjithsi, europiant jan mjaft t mir me gjuht e huaja. Rreth 65% e popullsis s kontinentit, mund t flas t paktn nj gjuh tjetr prve gjuhs s tyre amtare, n krahasim me 20% t t rriturve n SHBA.

    Ka ndryshime t konsiderueshme midis rajoneve. Vendet nordike shklqejn n dygjuhsi, ndrsa Europa Jugore e ka pak m t vshtir.

    Nuk sht udi q vendet ku anglishtja sht gjuh amtare, nuk duket se jan t interesuara pr t msuar nj gjuh t huaj, me 50% t irlandezve q flasin nj gjuh tjetr.

    Rezultati m i keq n Europ sht ai i Britanis s Madhe, 34 pr qind.

    N renditjen e br nga Euronews, Shqipria renditet n vendin e katrt, me 40% t t rriturve q flasin m shum se nj gjuh, referuar t dhnave nga Eurostat pr vitin 2016.


    Si bhen njerzit dygjuhsh ose shumgjuhsh?

    T jesh i rrjedhshm n disa gjuh, sht nj aftsi shum e vlersuar n botn profesionale.

    sht gjithashtu nj mnyr e mir pr t msuar rreth kulturave t ndryshme, si dhe pr t qen n gjendje t komunikoni me njerz nga e gjith bota.

    Ka dy mnyra kryesore se si njerzit bhen dygjuhsh: ose duke lindur n nj familje ku fliten dy gjuh, ose duke msuar nj gjuh t dyt n shkoll, apo m von n jet, pr shembull kur udhtojn.

    Specialistt bien dakord se, sa m hert t msohet nj gjuh e dyt, aq m e leht sht ta zotrosh at.

    Ekzistojn dy teknika kryesore t rekomanduara nga ekspertt e zhvillimit t gjuhs pr prindrit:

    E para sht t msohet gjuha e pakics n shtpi.

    Pr shembull, dy prindr gjerman q rritin fmijt e tyre n Suedi do t flasin vetm gjermanisht n shtpi dhe do ti ln fmijt e tyre t flasin rrjedhshm suedishten jasht shtpis.

    Teknika tjetr e zakonshme quhet nj person-nj gjuh.

    Le t marrim nj nn polake dhe nj baba sllovak duke rritur nj fmij s bashku n Hungari. Nna do ti flas fmijs vetm polonisht, dhe babai vetm sllovakisht.

    Zakonisht, n situata t tilla, prindrit do t ken nj gjuh tjetr pr tiu drejtuar njri-tjetrit, ose gjuhn e vendit ku jetojn, anglisht ose nj nga gjuht e partnerve.

    Ju mund t keni dgjuar aksiomn fmijt dygjuhsh kan nj vones n t folur.

    Epo, sht pjesrisht e vrtet. Fmijt q msojn dy ose m shum gjuh q nga lindja, fitojn t njjtn sasi t fjalorit t prgjithshm si bashkmoshatart e tyre njgjuhsh n t njjtn mosh, por numri i fjalve q ata din, ndahet n dy gjuh.

    Kur flasin vetm nj gjuh, mund t duket se u mungon ajo q konsiderohet nj fjalor normal pr moshn e tyre. Kjo pabarazi zbehet me shpejtsi, ndrsa fmija rritet.

    Monitor



    j.l./ dita

    https://gazetadita.al/shqiperia-rend...juhe-te-huaja/

  10. #8
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    29-11-2010
    Postime
    15,959

    Pr: Sa gjuh t huaja flisni e shkruani?

    Studim: Gjuht e huaja ndihmojn kujtesn

    Krahasimi i fjalve, formimi i fjalive, respektimi i gramatiks: Gjuha sht nj performanc njohse e nivelit t lart t trurit ton.

    Bhet edhe m komplekse kur prve gjuhs amtare msojm edhe gjuh t tjera. Kjo sht veanrisht e leht gjat fmijris, sepse truri sht edhe m i zhdrvjellt. Por edhe n moshn madhore, shumgjuhsia jo vetm q bn t mundur komunikimin m t mir, por edhe rritjen e performancs s trurit.

    Nj grup krkimor nga Universiteti Northwestern n SHBA sapo ka zbuluar se shumgjuhsia mund t prmirsoj gjithashtu kapacitetin e kujtess vizuale. Ideja sht kjo: kur flasim disa gjuh, ne e drejtojm vmendjen ton n nj mnyr m t synuar dhe kshtu mund t msojm prmendsh m mir at q shohim.

    Nj loj me figura teston aftsin e kujtess

    N studimin e tyre, studiuesit ekzaminuan aftsin e kujtess s gjithsej 126 njerzve. Nj e treta e tyre flisnin vetm anglisht. Pjesmarrsit e tjer gjithashtu flisnin rrjedhshm spanjisht n nivele t ndryshme. Gjat eksperimentit, subjektet dgjuan fillimisht nj fjal n anglisht. M pas atyre iu prezantuan katr fotografi nga t cilat duhej t zgjidhnin objektin q sapo kishin dgjuar.

    E veanta: ajo q prfaqsohej n imazhet e tjera kishte nj tingull t ngjashm n anglisht ose spanjisht me fjaln e dgjuar m par. Pr shembull, nse subjektet kishin dgjuar “candle” (qiri n anglisht), imazhet e tjera tregonin “candys” (karamele n anglisht) ose nj “candido” (brav perdesh n spanjisht).

    Kto ngjashmri u reflektuan m pas n kujtes: n pjesn e dyt t eksperimentit, subjektet u prballn prsri me imazhe. Ata m pas duhej t tregonin se cilat prej tyre kishin par gjat seris s par. Anglishtfolsit, pr shembull, mbanin mend mblsirat, por n prgjithsi jo drynin. N t kundrt, ata q flisnin edhe spanjisht, n shumicn e rasteve e mbanin mend drynin.

    Prpunimi i gjuhs n tru

    Nse pjesmarrsit ishin n gjendje t mbanin mend fjal t caktuara, kjo ishte fal mnyrs se si ne prpunojm gjuhn. Kur dgjojm nj fjal, truri yn lviz nga shkronja n shkronj dhe aktivizon t gjitha fjalt e ngjashme t ruajtura n tru – pavarsisht nga gjuha. Pr shembull, nse dgjoni “qiri” dhe flet anglisht dhe spanjisht, fjala “candido” i shtohet fjals “karamele”.

    Rezultatet e studimit tregojn: Shumgjuhsia mund t ndikoj n mnyrn se si ne perceptojm mjedisin ton. S pari, ndikon n at q i kushtojm vmendje. Nse dikush njeh “candle” si dhe “candys” dhe “candido”, fjalt prkatse aktivizohen. sht nj parakusht pr memorizimin e tyre – dhe prmirson kapacitetin pr memorizimin vizual.

    Shumgjuhsia strvit trurin

    Hulumtimet e mparshme kan treguar gjithashtu se prmirsimi i kujtess n rast t shumgjuhsis mund t jet edhe pr shkak t faktit se truri trajnohet vazhdimisht. Ai sht vazhdimisht i zn duke zgjedhur fjalt e duhura dhe duke hequr njohurit e panevojshme gjuhsore. N jetn e prditshme, kjo rezulton n nj aftsi m t mir pr t kaluar nga nj detyr n tjetrn, por edhe n nj aftsi m t mir pr t’u prqendruar dhe pr t prvetsuar dijen.

    Nj studim kanadez madje tregoi se fmijt shumgjuhsh ia dalin m mir n testet e inteligjencs sesa fmijt q rriten duke folur vetm nj gjuh. Por shumgjuhsia ka gjithashtu shum prfitime pr t moshuarit dhe madje mund t zvogloj rrezikun e demencs – dhe kjo pavarsisht nga mosha n t ciln dikush mson nj gjuh.

    Msimi i gjuhve shprblehet

    Rezultatet e studimit mund t shpjegojn nga ana tjetr pse njerz t ndryshm kujtojn t njjtn ngjarje ndryshe. Prandaj, gjetjet e hulumtimit ndihmojn n promovimin e mirkuptimit t ndrsjell, veanrisht n komunitete t ndryshme gjuhsore. Si pr mirkuptim m t mir apo edhe pr nj kujtes m t mir, msimi i gjuhve sht nj gj e mir. /DW


    DW / InFokus

    https://gazetainfokus.com/studim-gju...ojne-kujtesen/

  11. #9
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2004
    Postime
    5,560

    Pr: Sa gjuh t huaja flisni e shkruani?

    Studimet kan treguar se msimi dhe prdorimi i gjuhve t huaja mund t ket prfitime n zhvillimin e kujtess.

    Ka disa mnyra se si gjuht e huaja mund t ndihmojn n prmirsimin e kujtess:

    1. Prforcimi i kujtess episodike: N msimin e nj gjuhe t re, ju duhet t msoni dhe t kujtoni fjalt, frazat dhe gramatikn e reja. Kjo krkon prpjekje t rregullt pr t ruajtur dhe prdorur informacionin e ri. Duke u prpjekur t kujtoni dhe t prdorni kto elemente t reja t gjuhs, ju mund t forconi kujtesn tuaj episodike, e cila sht e lidhur me kujtimet personale pr ngjarje dhe prvoja t konkreta.

    2. Prmirsimi i kujtess procedurale: Msimi i nj gjuhe t huaj prfshin edhe msimin e aftsive t reja, si sht prdorimi i strukturave gramatikore, zhvillimi i aftsive pr t folur dhe t shkruar n gjuhn e re, dhe prdorimi i mnyrave t reja t shprehjes. Kto aftsi procedurale, kur t praktikohen rregullisht, mund t prmirsojn kujtesn tuaj procedurale, e cila sht e prgjegjshme pr ruajtjen dhe prdorimin e procedurave dhe aftsive t ndryshme.

    3. Stimulimi i trurit: Duke msuar nj gjuh t huaj, ju e prdorni trurin tuaj n mnyra t ndryshme. Kjo prfshin prpjekjen pr t kuptuar dhe prkthyer fjalt dhe frazat, pr t msuar strukturn gramatikore dhe pr t krijuar lidhje midis fjalve dhe kuptimeve t ndryshme. Kto aktivitete stimulojn trurin n mnyr q t prmirsoj aftsit e tij kognitive, duke prfshir kujtesn.

    4. Prmirsimi i aftsive t menuris: Msimi i nj gjuhe t huaj mund t prshkohet nga eksperienca t reja kulturore dhe intelektuale. Duke eksploruar kulturat dhe historin e gjuhs s re q po msoni, ju zgjeroni horizontet tuaja intelektuale dhe krijoni lidhje t reja n mes t koncepteve t ndryshme. Kjo mund t prmirsoj aftsit tuaja t menuris dhe aftsin pr t lidhur informacionin n mnyra t ndryshme.

    Kujdesi i rregullt dhe praktika e vazhdueshme e nj gjuhe t huaj mund t jet nj mnyr e shklqyer pr t zhvilluar dhe prmirsuar kujtesn tuaj.

    Prdorimi i gjuhve t huaja mund t jet nj mnyr e shklqyer pr t prmirsuar aftsit e menuris. Ktu jan disa mnyra se si mund t prdorni gjuht e huaja pr t prmirsuar aftsit tuaja t menuris:

    1. Leximi i librave dhe materialeve n gjuhn e huaj: Leximi sht nj mnyr efektive pr t zgjeruar horizontet tuaja intelektuale dhe pr t prmirsuar aftsit tuaja t menuris. Prpiquni t lexoni libra, artikuj dhe materiale t tjera n gjuhn e huaj q po msoni. Duke u ekspozuar n tekstet e ndryshme, do t zgjeroni fushn e dituris tuaj dhe do t zhvilloni aftsi t reja kritike dhe analitike.

    2. Shkrimi dhe prkthimi n gjuhn e huaj: Prdorimi i gjuhs s huaj pr t shkruar dhe prkthyer tekste sht nj mnyr tjetr pr t prmirsuar aftsit e menuris. Shkruani ese, blogje, ose thjesht mbajeni nj ditar n gjuhn e huaj. Gjithashtu, provoni t prktheni tekste nga gjuha juaj e par n gjuhn e huaj dhe anasjelltas. Kjo do t ndihmoj n zhvillimin e aftsive tuaja pr t analizuar dhe t kuptuar detaje t ndryshme, duke prdorur mendimin kritik dhe kreativitetin.

    3. Diskutime dhe debate n gjuhn e huaj: Prpiquni t angazhoheni n diskutime dhe debate n gjuhn e huaj. Kjo ju ndihmon t zhvilloni aftsin pr t argumentuar dhe mbrojtur pikpamjet tuaja n nj mnyr t strukturuar dhe t qndrueshme. Gjuha e huaj do t'ju sfidoj t mendoni dhe t shprehni mendimet tuaja n nj mnyr t qart dhe t bindshme.

    4. Krkimi i informacionit n gjuhn e huaj: Prdorni burimet n gjuhn e huaj pr t krkuar informacione dhe pr t msuar pr temat q ju interesojn. Duke prdorur internetin, librat, artikujt dhe materiale t tjera n gjuhn e huaj, do t prballeni me nj gam t gjer t informacioneve dhe do t zhvilloni aftsin pr t'i prpunuar ato dhe t formoni kuptime t reja.

    5. Njoftime dhe media n gjuhn e huaj: Prdorni media t ndryshme n gjuhn e huaj, si lajmet, dokumentart, podcast-et dhe intervistat. Kjo do t'ju ndihmoj t zhvilloni aftsin pr t analizuar dhe vlersuar informacionin, pr t kuptuar pikpamjet e ndryshme dhe pr t formuar nj kritik t informuar.

    sht e rndsishme t praktikoni kto aktivitete me konsistenc dhe t vazhdoni t sfidoni veten n prdorimin e gjuhve t huaja pr t prmirsuar aftsit tuaja t menuris.

  12. #10
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    29-11-2010
    Postime
    15,959

    Pr: Sa gjuh t huaja flisni e shkruani?

    Pse disa njerz i msojn m vshtir gjuht e huaja?

    Njerzit kan aftsi t ndryshme, disa prej tyre e kan t leht msimin e gjuhve t huaja, ndrsa nj pjes vshtirsohet. Nj studim i ri sugjeron se njerzit q e kan t vshtir t msojn gjuh t huaja mund ta ken trurin t ndrtuar n nj mnyr t atill q nuk i mban njohurit linguistike.

    Msimi i nj gjuhe t dyt sht m e leht pr disa t rritur sesa t tjer, pr shkak t mnyrs se si pjes t ndryshme t trurit komunikojn me njra tjetrn.

    Gjithka ka t bj me faktin se sa mir komunikojn qendrat e trurit kur jan n qetsi. Pjesa m e madhe e t nxnit ndodh gjat kohs kur truri pushon, prandaj gjumi sht shum i rndsishm.

    Pr studimin, ekspertt skanuan trurin e 15 t rriturve anglishtfols, t cilt ishin n fillim t nj kursi intensiv 12j avor pr msimin e frngjishtes.

    Ata iu nnshtruan testit t njohurive n fillim dhe n fund t kursit. “Truri sht shum plastik, q do t thot se ai mund t formsohet nga t msuarit dhe prvoja”, thot autorja e studimit dr. Xiaoqian Chai, Instituti i Teknologjis, n Masausets, Britani e Madhe.

    Ky studim do t’i hap rrug studimeve t tjera t rndsishme pr t kuptuar ndryshimet e t nxnit mes individve, si dhe pr t zhvilluar teknika t tjera m efektive pr t’i ndihmuar njerzit t msojn m mir.


    Ekonomia Online

    https://ekonomiaonline.com/pse-disa-...juhet-e-huaja/

  13. #11
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2004
    Postime
    5,560

    Pr: Sa gjuh t huaja flisni e shkruani?

    Ka disa faktor q mund t bjn t vshtir msimin e gjuhve t huaja pr disa njerz. Ktu jan disa arsye t zakonshme:

    1. Mosh e re: Studiuesit kan zbuluar se msimi i nj gjuhe t huaj mund t jet m i leht pr fmijt dhe t rinjt se sa pr t rriturit. Me kalimin e moshs, truri jon ndryshon dhe mnyra se si msojm gjuh ndryshon gjithashtu.

    2. Faktor gjenetik: Disa studime kan treguar se disa njerz kan nj kapacitet t natyrshm m t mir pr t msuar gjuht se t tjert. Faktor gjenetik si aftsia pr t dgjuar dhe kuptuar tingujt e ndryshm, aftsia pr t prcjell dhe prpunuar informacionin gjuhsor mund t ndikojn n aftsin pr t msuar gjuh t huaja.

    3. Mungesa e eksperienave t mparshme: Nse nj person nuk ka pasur eksperienca me gjuh t huaja n t kaluarn, msimi i nj gjuhe t huaj mund t jet m i vshtir. Prvoja m par me gjuh t huaja ose me nj ambient t multikulturuar mund t ndihmoj n prshtatjen dhe msimin e gjuhve t huaja m lehtsisht.

    4. Dallimet kulturore dhe sintaksore: do gjuh ka sistemin e saj t shenjave, strukturave dhe sintakses. Dallimet midis gjuhve t huaja dhe gjuhs materne mund t jet sfiduese pr t msuar nj gjuh t huaj. Nj person mund t ket nevoj t ndryshoj mnyrn e mendimit dhe t shprehjes pr t msuar nj gjuh t re.

    5. Mungesa e motivimit dhe praktiks s mjaftueshme: Msimi i nj gjuhe t huaj krkon prkushtim dhe koh t shumt. Nse nj person nuk ka motivim t mjaftueshm pr t msuar gjuhn e huaj dhe nuk praktikon at me koh t mjaftueshme, mund t ket vshtirsi n prparimin e tij.

    Kto jan disa nga faktort q mund t ndikojn n vshtirsin e msimit t gjuhve t huaja pr disa njerz. sht e rndsishme t kuptoni se secili person ka aftsi t ndryshme dhe kohzgjatja e msimit t nj gjuhe mund t ndryshoj nga nj individ n tjetrin.

Tema t Ngjashme

  1. Gjuhe Te Huaja ,Te Shqiptarizume
    Nga PeterPan n forumin Lojra dhe rebuse
    Prgjigje: 3
    Postimi i Fundit: 17-05-2010, 18:31
  2. Sa gjuh flisni ?
    Nga km92 n forumin Votime dhe sondazhe
    Prgjigje: 175
    Postimi i Fundit: 02-12-2007, 08:26
  3. Proverba n gjuh t huaja
    Nga Manulaki n forumin Krijime n gjuh t huaja
    Prgjigje: 18
    Postimi i Fundit: 30-01-2006, 16:49
  4. far gjuhe flisni n shtpit tuaja?
    Nga DaNgErOuS n forumin Gjuha shqipe
    Prgjigje: 24
    Postimi i Fundit: 11-02-2004, 08:30

Fjalt Kye pr Temn

Ruaj Lidhjet

Regullat e Postimit

  • Ju nuk mund t hapni tema t reja.
  • Ju nuk mund t postoni n tema.
  • Ju nuk mund t bashkngjitni skedar.
  • Ju nuk mund t ndryshoni postimet tuaja.
  •