Close
Faqja 14 prej 15 FillimFillim ... 412131415 FunditFundit
Duke shfaqur rezultatin 261 deri 280 prej 293
  1. #261
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    PRGATITJA E LITURGJIS

    E DIELA E 4 Ord. VITI A

    M 29 – 1 – 2023


    UNGJILLI: Mt. 5, 1-12a.


    1 Jezusi, kur pa turmn, u ngjit n mal. Kur u ul, iu afruan nxnsit e tij.
    2Ather mori fjaln dhe i msoi duke thn:
    3 “Lum skamnort n shpirt
    sepse e tyre sht Mbretria e qiejve!
    4 Lum ata q qajn
    sepse do t ngushllohen!
    5 Lum ata q jan t but
    sepse do ta trashgojn tokn!
    6 Lum ata q kan uri e etje pr drejtsi
    sepse do t ngihen!
    7 Lum t mshirshmit
    sepse do t gjejn mshir!
    8 Lum ata q jan t pastr n zemr
    sepse do ta shohin Hyjin.
    9 Lum pajtuesit
    sepse do t quhen bijt e Hyjit.
    10 Lum ata q salvohen pse kryejn ka Hyji krkon
    sepse e tyre sht Mbretria e qiejve.
    11 T lumt ju kur t’ju shajn e t’ju salvojn dhe kur, pr shkakun tim, t’i thon t gjitha t zezat kundr jush, por n rren! 12 Gzohuni e galdoni, sepse i jet shprblimi juaj n qiell! Jo po, kshtu i salvuan edhe profett para jush!”

    LECTIO DIVINA – MEDITIM – LUTJE.

    DISA VRETJE PARAPRAKE
    .


    S pari, le t kujtojm se Jezusi kaloi nj pjes t madhe t kohs s tij duke ngushlluar, shruar dhe inkurajuar burrat dhe grat q takoi. N Ungjillin e s diels s kaluar, pr shembull, Mateu shkroi: “Jezusi po shpallte Lajmin e Mir t Mbretris, duke shruar do smundje dhe do dobsi midis njerzve”. Nse Jezusi i kushtoi koh shrimit t bashkkohsve t tij, kjo do t thot se t gjitha vuajtjet dhe n veanti smundjet dhe dobsit duhet t luftohen. Prandaj, sigurisht q nuk duhet lexuar "Lum ata q qajn, ata do t ngushllohen" sikur t ishte nj rast pr t qar! Ata q sot qajn me dhimbje apo pikllim nuk mund ta konsiderojn kt nj lumturi! Lott n fjal jan ndoshta ato t pendimit. Benedikti XVI jep si shembull ato t Shn Pjetrit, pas mohimit t tij.
    Dikush mund t mendoj edhe pr lot t tjer: Jezusi ndoshta po aludon ktu pr nj vegim t Ezekielit: n ditn e fundit, Zoti do t drgoj lajmtarin e tij "pr t ln nj shenj n ballin e njerzve q rnkojn dhe ankohen pr t gjitha neverit dhe pr shkak t gjitha turpsive q po bhen n Jerusalem (Ezk. 9,4).
    Vrejtja e dyt: ky fjalim i Jezusit u drejtohej hebrenjve: gjithka q ai u tha atyre ktu, ata tashm e dinin: ishte msimi, predikimi i zakonshm i profetve; prandaj e kuptonin pa vshtirsi. Pr ne, pra, nse duam t kuptojm, duhet t shkojm dhe t rilexojm Beslidhjen e Vjetr.
    Predikimi kryesor i profetve ishte ajo q na thot profeti Sofonia n leximin e par t ksaj t diele: “Krkoni Zotin, t gjith ju t thjesht t vendit”. Dhe psalmi i s diels s kaluar kndoi: "I krkova Zotit nj gj, e vetmja gj q krkoj sht t banoj n shtpin e Zotit gjith ditt e jets sime".
    Kta q e kndojn psalmin, jan "t varfrit n zemr" pr t cilt flet Lumturia e par; ata mund t kndojn me gjith zemr psalmin pr kt t diel: "Lum ai q ka pr ndihm Perndin e Jakobit dhe shpresn n Zotin, Perndin e tij" (Ps. 146, 5); t varfrit n Zemr jan ata q kndojn si ne n meshn: “Kyrie eleison”, Zot ki mshir; dhe ata q jan si tagrambledhsi i shmblltyrs: ju kujtohet kjo histori e fariseut dhe tagrambledhsit q shkuan n tempull n t njjtn koh pr t'u lutur. Fariseu, ndonse jashtzakonisht i virtytshm, nuk mund ta mirpriste m shptimin e Perndis, sepse zemra e tij ishte plot me veten dhe lutja e tij n fund t fundit ishte pr t soditur veten; tagrambledhsi, prkundrazi, e dinte se ishte mkatar, por ai iu drejtua Zotit dhe priste shptimin e vet prej tij, ai ishte i lumtur.

    LUMTURIT JAN NJ LAJM I MIR.


    T gjith ata q i ngjajn tagrambledhsit t shmblltyrs jan t sigurt se krkimi i tyre do t marr prgjigje, sepse Zoti nuk i fsheh atij at q ai krkon:
    "Ai q krkon gjen, atij q troket do t'i hapet", do t thot Jezusi pak m von, n t njjtn bised n mal. Ata q e krkojn Zotin me gjith zemr, jan ata q profett i quajn edhe "t pastr" n kuptimin e nj zemre t panjollosur, e cila krkon vetm Zotin.
    Pra, me t vrtet, kto Lumturi jan nj lajm i mir; Mateu tha: "Ai shpalli lajmin e mir t Mbretris". Lajmi i mir sht se shikimi i Zotit nuk sht ai i njerzve (ky sht prsri nj predikim i zakonshm t profetve). Njerzit e krkojn lumturin n pasurin, fuqin, njohurin. Ata q krkojn Zotin e din se nuk sht atje ku shikojn. Ai ua zbulon veten t butve, atyre q jan t mshirshmit, t pajtuesit. "Un po ju drgoj si qengja midis ujqrve", u tha Jezusi dishepujve t tij.
    Prandaj mendoj se nj nga mnyrat e leximit t ktyre Lumturive do t ishte t'i konsideronim si shtigjet e shumfishta drejt Mbretris: kjo sht arsyeja pse do fjali fillon me fjaln "lum": kjo fjal, shum e shpesht n Beslidhjen e Vjetr, tingllon gjithmon si nj kompliment, komplimenti m i bukur q mund t ndrrojm, n fund t fundit. Andr Chouraqui e prktheu "N ecje": e kjo duhet t kuptohet kshtu: "Ju jeni n nj fillim t mbar. Mbretria mund t'ju afrohet. Pra jini gati: n ecje”.
    Secili prej nesh mirpret Mbretrin dhe kontribuon n ndrtimin e saj me mjetet e tij t vogla; Jezusi shikon turmn, ai vendos shikimin e Perndis mbi t gjith kta njerz. Ja, ai u tha dishepujve t tij: ktu jan t varfrit...ata q jan zemrbutt... ata q vuajn... t uriturit dhe t eturit pr drejtsi... t dhembshurit... t pastr n zemr... mjeshtrit e paqes.. e t prndjekurit. T gjitha situatat jan t vshtira sepse korrespondojn me iden q bota ka pr lumturin. Por pr ata q i jetojn ato, thot Jezusi, jan nj lajm i mir q duhet t mirpresim pr t mirn ton dhe nj projekt q Jezusi na jep q t bashkpunojm me t pr t ndrtuar Mbretrin e re. Horizonti i ekzistencs njerzore sht ardhja e Mbretris s Perndis: t gjitha rrugt tona t prulsis na ojn drejt saj. Pali na ofron saktsisht t njjtin meditim n leximin e dyt t ksaj t diele: “Kushdo q dshiron t jet krenar, le ta vendos krenarin e tij n Zotin (1 Ko.1,31).

    N kt mnyr, Jezusi na mson t'i hedhim nj vshtrim tjetr t tjerve dhe vetvetes. Ai na bn t shikojm do gj me syt e vet Zotit dhe na mson t mrekullohemi: na tregon pr pranin e Mbretris atje ku nuk e prisnim: varfria e zemrs, butsia, lott, uria dhe etja pr drejtsi, persekutimi. ... Ky zbulim njerzor paradoksal duhet t na oj drejt nj akti t pamas falnderimi: dobsia jon bhet lnda e par e Mbretris s Perndis.
    Ky sht imitimi i Jezu Krishtit”: ai sht i varfri par excellence, zemrbut dhe i prulur; N thelb, nse shikojm nga afr, ky ungjill vizaton nj portret, at t vet Jezusit: ne e kemi par at t but dhe t mshirshm, t dhembshur ndaj mjerimit dhe duke falur xhelatt e tij; duke qar pr vuajtjet e njerzve dhe t miqve t vet, pr ngurtsin e zemrs s t tjerve; t uritur dhe t etur pr drejtsi dhe duke pranuar prndjekjen; dhe mbi t gjitha, n t gjitha rrethanat, i varfr n zemr, domethn duke pritur gjithka nga Ati i tij dhe duke e falnderuar at q "ua zbuloi kto gjra t prulurve dhe t vegjlve".

  2. #262
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    F.A.: E DIELA E 4 Ord. VITI A.

    PRGATITA E LITURGJIS

    E DIELA E 4 Ord, VITI A

    M 29 1- 2023.


    Dshiron t jesh i lumtur pr disa or? Dehu nga vera. Dshiron t jesh i lumtur pr disa vite? Merri knaqsit q t ofron jeta. Edhe Qohelet e sugjeron:
    Shko, e haje me hare bukn tnde,
    pije me gezim vern tnde
    sepse Hyjit tashm i ka plqyer veprat e tua.
    N do koh petkat e tua le t jen t bardha
    Dhe koks sate mos ja mungon vajrat ermir.
    Gzohu n jet me gruan q do
    n t gjitha ditt e jets sate t paqndrueshme (Ksh. 9,7-9).

    Por si t jesh gjithmon i lumtur?
    Lumturia nuk identifikohet me knaqsin, e cila, ndonse e dshiruar dhe e bekuar nga Zoti, sht kalimtare: kalimtare dhe shpesh t on n trishtim dhe zhgnjim:
    " Edhe n t qeshur zemra mund t sprovoj dhimbje,
    pas gzimit vjen hidhrimi" (Fu. 14,13).

    Bibla dshmon nj paradoks: lumturia e vrtet dhe e qndrueshme lind nga angazhimi, heqja dor, vetmohimi, sakrifica dhe shoqrohet me dhimbje.
    "Gzohem pr vuajtjet q duroj pr ju" - u deklaron Pali Filipianve (Fil. 1,24). T krishterve t persekutuar, Jakobi u rekomandon: " moni pr gzim t vrtet, vllezrit e mi, kur tiu ndodh t sprovoni do lloj vshtirsie" (Jak. 1,2) dhe Pjetri: "At e doni edhe pse nuk e pat, n At besoni edhe pse ende nuk e shihni; dhe galdoni me gzim t patregueshm dhe t lavdishm, q ia arritt qllimit t fes suaj: shlbimit t shpirtit.
    Gzoni me gzim t paprshkrueshm dhe t lavdishm" (1 Pt. 1,8-9).


    Cili sht sekreti i ktij gzimi?
    Jezusi e zbulon: "M i lum sht ai q jep se ai q merr (Vep. 20,35). Lum nuk sht ai q me egoizm grumbullon dhe ruan gjithka pr vete, por ai q, duke ndar, bhet i varfr pr t ndihmuar ata q kan nevoj.
    Nj propozim befasues. Pranimi i tij sht nj rrezik, por sht Jezusi ai q e garanton at.


    PR T INTERIORIZUAR MESAZHIN, DO TA PRSRITIM:

    I LUM SHT AI Q NUK MBAN ASGJ PR VETE DHE BHET I VARFR PR DASHURI.


    LEXIMI I PAR: SOF 2,3; 3,12-13.

    2,3 Krkojeni Zotin,
    t gjith ju, t prvuajturit e toks,
    ju q i kryeni urdhrimet e tij!
    Krkoni drejtsin, krkoni butsin,
    q disi t mund t fshiheni
    Ditn e zemrimit t Zotit!
    3,12 Do t bj n mjedisin tnd t qndroj
    populli i prvuajtur e i varfr!
    N emr t Zotit do t krkoj strehim
    Teprica e Izraelit.
    3,13 Paudhsi nuk do t bjn m,
    rrena m nuk do t thon,
    n goj t tyre sdo t gjendet m
    gjuh gnjyese!
    Por do t kullosin e do t mrizojn
    pa pasur kush ti shqetsoj!


    Ishte nj koh kur Perndia dukej se ishte nj aleat i t pasurve: mirqenia, pasuria, bollku i t mirave, pasardhsit e shumt konsideroheshin si shenja t bekimit t tij (Dt 28:1-14). Duke lexuar Beslidhjen e Vjetr, njeriu kupton se ideali i izraelitve sht pasuria, jo varfria.
    Megjithat, pak nga pak, mentaliteti ndryshon n Izrael. Sidomos pas predikimit t profetve, fillohet t kuptohet se pasuria, m shum se nj bekim nga Zoti, sht shpesh rezultat i mashtrimit, i abuzimit, i shfrytzimit t puntorve, i ngacmimeve, i mashtrimeve t zgjuara, i padrejtsive. T varfrit nuk konsiderohen m t mallkuar pr shkak t pandershmris s tyre, por viktima n mshirn e t fuqishmve. Pr t varfrit - Mikea qan i indinjuar
    " 2 Por ju e urreni t mirn dhe e doni t keqen! Ju njerzve ua rrjepni me dhun lkurn e prej eshtrave ua shpulponi mishin!
    3 Ia han mishin popullit tim, lkurn ia rrjepin, eshtrat ia coptojn, si pritet mishi q piqet n tav, porsi mishi q zihet n vegsh! (Mk. 3,2-3).
    Sofonia jeton disa vjet para shkatrrimit t Jeruzalemit, pra, n nj periudh kaosi shoqror dhe politik. Pavarsisht se sht me origjin borgjeze, ai grindet kundr personaliteteve t larta t oborrit, kundr tregtarve, kundr t pabesve (So. 1,8-12) dhe kundr t gjith atyre q bjn padrejtsi. Ai krcnon dnimin e afrt t Zotit dhe, si mundsia e fundit t shptimit, tregon "kthimin e menjhershm te Zoti":
    8 Do t ndodh Ditn e flijimit t Zotit: Do ti ndshkoj princat, bijt e mbretrve e t gjith ata q vishen me petka t huajsh,
    9 do ti ndshkoj t gjith ata q me krenari e kaprcejn pragun, q e mbushin shtpin e zotris s vet me fajsi e me dredhi. Kundr tregtarve t Jerusalemit
    10 Po at dit ‑ sht fjala e Zotit ‑ do t shprthej klithma nga Dera e Peshkut edhe britma nga Qyteti i Ri e nga Kodrat nj poter e madhe!
    11 Ulritni, banort e Shters, se sharroi mbar populli i Kanaanit, mbaruan me argjend t ngarkuarit! Kundr atyre q nuk besojn
    12 Po at dit me kandil do ta krkoj Jerusalemin e do ti ndshkoj njerzit q shtrihen mbi draun e vet e u thot mendja: Zotyn nuk sht n gjendje t bj mir as t bj keq!
    13 Pasuria do tu rrmbehet, shtpit e tyre do t rrnohen. Ata shtpi do t ndrtojn, porse n to nuk do t banojn, ata vreshta do t mbltojn, porse vern sdo tua pin! (So. 1,8-13).
    N leximin e sotm, profeti sqaron, me nj ftes, se far nnkupton "kthimi te Zoti":
    "Krkoni Zotin, si gjith t prulurit e vendit, krkoni drejtsin, krkoni prulsin" (v. 3).
    T konvertohesh do t thot t bhesh si t prulurit, si t varfrit.
    sht hera e par q fjala varfr prdoret n Bibl me nj konotacion t ri: nuk tregon m vetm nj gjendje sociale dhe ekonomike, por nj qndrim t brendshm fetar. Pr Sofonin, i varfr sht ai q, duke mos pasur asnj siguri, ia beson veten trsisht Perndis dhe i nnshtrohet vullnetit t tij.
    N ditn e dnimit - siguron profeti - Zoti do t lr t mbijetoj n tok "nj popull t prulur (t varfr) pa burime, nj mbetje t Izraelit, q do t krkoj strehim n emr t Zotit" (v. 12-13). .
    Pas Sofonis, ky kuptim i ri i termit "i varfr" pati shum sukses. Prshpirtria e "varfris" pati nj zhvillim gjithnj m t madh dhe ishte n origjinn e nj numri t madh psalmesh n t cilat fjala "i varfr" prdorej si sinonim pr t devotshmin, t drejtn, q i friksohej Zotit. N kontekstin e ksaj lvizjeje shpirtrore, duhet t vendoset mesazhi i Jezusit.


    LEXIMI I DYT: 1 COR 1,26-31.

    26 Jo, po, vllezr, pleqroni kush jeni ju q e mort thirrjen e Hyjit? Ska ndr ju shum t dijshm pr sy t njerzve, as shum t fuqishm, as shum bujar!
    27 Por, Hyji zgjodhi t marrt n sy t bots pr ti turpruar t menurit dhe t dobtit n sy t bots i zgjodhi Hyji, pr ti turpruar t fortt;
    28 dhe jo bujart e bots e t prbuzurit i zgjodhi Hyji, mu edhe ata q nuk jan, q ti asgjsoj ata q jan,
    29 n mnyr q asnj njeri t mos mburret para Hyjit.
    30 Po, Ai bri q ju t jeni n Krishtin Jezus, i cili u b pr ne dije q vjen prej Hyjit, drejtsi, shenjtrim dhe shprblim,
    31 si thot Shkrimi i shenjt: Kush mburret, le t mburret n Zotin.


    T dieln e kaluar prmendm problemet e komunitetit t Korintit: mosmarrveshja, prarja, zilia, xhelozia. Si mundet q nj kish, fillimisht kaq e zjarrt, t bjer kaq posht?
    Pali prgjigjet: kjo ndodhi sepse fryma shkatrruese e konkurrencs deprtoi mes t krishterve; t gjith prpiqen t dominojn t tjert, t jen superior, t jen t pasur.
    Si i gjykon Zoti ata q sillen n kt mnyr?
    Leximi ekspozon shijet e tij: ai nuk zgjedh t pasurit, por t varfrit, t margjinalizuarit, ata q konsiderohen t pavler. Pr t'u bindur pr kt - thot Pali - mjafton t kemi parasysh gjendjen e bashksis s Korinthit: nuk ka fisnik, ka pak njerz t pasur, aristokrat, erudit t pajisur me kultur t madhe; pothuajse t gjith jan t varfr, ndonjher krejtsisht t mjer. sht shenj e preferencave t Zotit q zgjedh t vegjlit, preferon ata q jan t parndsishm n syt e bots, pr t'i pasuruar me dhuratat e tij.



    UNGJILLI: Mt 5,1-12.

    1 Jezusi, kur pa turmn, u ngjit n mal. Kur u ul, iu afruan nxnsit e tij. 2 Ather mori fjaln dhe i msoi duke thn:
    3 Lum skamnort n shpirt
    sepse e tyre sht Mbretria e qiejve!
    4 Lum ata q qajn
    sepse do t ngushllohen!
    5 Lum ata q jan t but
    sepse do ta trashgojn tokn!
    6 Lum ata q kan uri e etje pr drejtsi
    sepse do t ngihen!
    7 Lum t mshirshmit
    sepse do t gjejn mshir!
    8 Lum ata q jan t pastr n zemr
    sepse do ta shohin Hyjin.
    9 Lum pajtuesit
    sepse do t quhen bijt e Hyjit.
    10 Lum ata q salvohen pse kryejn ka Hyji krkon
    sepse e tyre sht Mbretria e qiejve.
    11 T lumt ju kur tju shajn e tju salvojn dhe kur, pr shkakun tim, ti thon t gjitha t zezat kundr jush, por n rren! 12 Gzohuni e galdoni, sepse i madh do t jet shprblimi juaj n qiell! Jo po, kshtu i salvuan edhe profett para jush!


    LECTIO DIVINA- MEDITIM-LUTJE

    Njeriu gjithmon ka ndjer nj nevoj t thell pr t takuar Zotin, pr ti drejtuar atij pyetje, pr t njohur mendimet e tij, pr t zbuluar planet e tij. Por ku mund ta gjejm? Ku mund t lr nj takim me t? N koht e lashta mendohej se vendet ideale ishin majat e maleve, ato, mbi t gjitha, t cilat tradita i tregonte si vende t shenjta. Izraeli gjithashtu ndante kt koncept fetar. Abrahami, Moisiu dhe Elia patn prvojat e tyre m t forta shpirtrore "n mal".
    Mateu e vendos fjalimin e par t Jezusit n nj mal. Prkushtimi i krishter e ka identifikuar at me kodrn me pamje nga Kafarnaumi. Murgeshat q kujdesen pr t e kan shndrruar at n nj oaz paqeje, meditimi, reflektimi dhe lutjeje. Duke ecur nn pemt madhshtore, ne, t prshndetur nga shushurima e gjetheve t lvizur nga flladi q zbret nga majat e mbuluara me bor t Libanit, duke soditur nga lart liqenin q u kaprcye kaq shum her nga barka e Jezusit dhe t dishepujve, ndihemi pothuajse natyrshm t prirur pr t ngritur shikimin drejt qiellit dhe mendimin drejt Zotit.
    Sado sugjestive t jet kjo prvoj, mali, pr t cilin flet Mateu, nuk duhet kuptuar n kuptimin gjeografik, por n kuptimin e tij teologjik. M shum se nj vend i vrtet, "mal" sht do vend ose moment n t cilin njeriu hapet ndaj fjals s Zotit.
    Mund ta prfytyrojm skenn: Jezusi largohet nga fusha. Sikur ka dal nga toka ku lvizin njerz "normal", ata q e rregullojn veten sipas "urtsis", dinakris s ksaj bote, asaj "dredhis" malinje q t on n arsyetime t tilla: "Shndeti sht gjithka", "Ajo q ka rndsi sht suksesi", "lum jan ata q kan nj llogari t madhe bankare", "lum jan ata q mund t udhtojn, t argtohen, q nuk i privojn vetes asnj knaqsi", "M intereson vetm seksi" , Q t sakrifikoj veten, q t bj sakrifica pr t tjert? N asnj mnyr!"
    A do t jet ai nj njeri i suksesshm ai q ndan propozime t tilla pr jetn? far mendon Zoti?
    Pr t mos rrezikuar t humbasim ekzistencn ton, sht e nevojshme t dim gjykimin e tij. Sot ne e shoqrojm Jezusin n mal pr t dgjuar propozimet e tij pr lumturi, sukses dhe gzim. Kto do t jen propozime shqetsuese, madje t pakuptimta pr ata, mendjet e t cilve jan t hutuar nga propozimet e sugjeruara nga "menuria" e njerzve. Le t'i dgjojm dhe t prpiqemi t'i kuptojm.

    B]
    LUM SKAMNORT N SHPIRT.


    sht e vshtir t thuhet se n sa mnyra sht interpretuar kjo lumturi. Dikush e ka banalizuar duke argumentuar se i referohet t mjerve, lypsarve. Ata do t ishin njerzit ideal me t cilt Zoti sht i knaqur dhe pr kt arsye duhet t lihen n gjendjen e tyre, n t vrtet, duhet t sigurohet q t gjith t bhen si ata. Ky sht dukshm nj interpretim absurd, devijues, n kundrshtim me pjesn tjetr t ungjillit. Komuniteti ideal i krishter nuk sht ai n t cilin t gjith jan t varfr, por ai ku "nuk ka m t varfr" (Vap. 4,34).
    T tjer mendojn se "t varfr n shpirt" jan ata q, duke ruajtur zotrimin e t mirave t tyre materiale, arrijn t mos e lidhin zemrn me to.
    T tjer ende besojn se t varfrit jan t bekuar sepse s shpejti do t pushojn s qeni. Ka t paktn nj duzin hipotezash serioze, t mbshtetura nga autor t shklqyer.
    Ne e dim mir se far do t thot t jesh i varfr: do t thot t mos kesh asgj.
    Por far do t thot n shpirt?
    Pr sa i prket pasuris, Jezusi nuk mbajti kurr nj qndrim prmues. Edhe "pasuria e pandershme" pr t u b e mir kur u shprnda t varfrve (Lk. 16,19), megjithat, megjithse ai kurr nuk e dnoi at, ai e konsideroi at nj penges t rrezikshme, t pakaprcyeshme pr shum njerz q t hyjn n mbretrin e qiejve (Mt. 19,23) dhe nga ata q donin ta ndiqnin, ai krkoi heqjen dor nga t gjitha pasurit: "Kshtu, pra, secili prej jush q nuk i bie mohit tr pasuris s vet, nuk mund t jet nxnsi im (Lk. 14,33).
    sht n kontekstin e ksaj krkese t domosdoshme t shkputjes totale dhe ndarjes me t varfrit t gjithkaje q posedon njeriu, q duhet lexuar lumturia jon.
    Jezusi nuk e lartson varfrin si t till. Duke shtuar fjaln n shpirt, ai sqaron se jo t gjith t varfrit jan t bekuar. T till duhet t konsiderohen vetm ata q me zgjedhje t lir zhvishen prej gjithkaje. T varfr n shpirt jan ata q vendosin t mos posedojn asgj pr vete dhe t vn gjithka q kan n dispozicion t t tjerve. I varfr sipas Ungjillit nuk sht ai q nuk zotron asgj, por ai q nuk mban asgj pr vete.
    Disa shembuj mund t na ndihmojn t kuptojm. Pronari i nj firme t madhe mund t jet i pasur ose i varfr. Ai sht i pasur nse fitimet q nxjerr nga biznesi i tij, i prdor pr t knaqur tekat e veta ose t antarve t familjes; sht i varfr (pavarsisht se ka kapitale t mdha) nse jeton n mnyr dinjitoze, por nuk harxhon asgj pr t teprt, nse e menaxhon pasurin duke u kujdesur pr nevojat e m t dobtve, nse i investon parat e tij pr t krijuar vende t tjera pune
    Kushdo q ka arritur nj pozit prestigjioze shoqrore sht i pasur nse bhet mendjemadh, poshtron ata q kan m pak fat, mendon vetm pr veten e tij; nse, nga ana tjetr, i v aftsit dhe talentet e tij n shrbim t t tjerve, nse vihet n dispozicion t kujtdo q ka nevoj pr ndihmn e tij, ai sht i varfr n shpirt.
    Edhe ata q jan t mjer mund t mos jen t varfr n shpirt. Nuk sht kshtu nse mallkon veten dhe t tjert, nse prpiqet t prmirsoj gjendjen e tij me dhun dhe mashtrim, nse mendon se mund t lirohet duke mos u interesuar pr t tjert, nse ndrron t bhet vet i pasur ose t zvendsoj t pasurit.
    Varfria vullnetare, heqja dor nga prdorimi egoist i t gjitha t mirave q posedon (inteligjenca, karakteri i mir, njohurit, diploma, pozicioni shoqror, parat, koha e lir) nuk sht dika fakultative, nuk sht kshill e rezervuar pr disa q duan t jen heroik ose m t prsosur se t tjert. sht ajo q e dallon t krishterin.
    Vini re se premtimi q shoqron kt lumturi nuk i referohet nj t ardhmeje t largt, nuk siguron hyrjen n parajs pas vdekjes, por shpall nj gzim t menjhershm: e tyre sht mbretria e qiejve. Q nga momenti kur dikush zgjedh t jet dhe t mbetet i varfr, hyn n "mbretrin e qiejve", n botn e re t inauguruar nga Krishti.
    Kjo lumturi nuk sht nj mesazh dorheqjeje, por shprese: askush nuk do t jet m nevojtar kur t gjith do t bhen "t varfr n shpirt", kur dhuratat q kan marr nga Zoti t'i vn n shrbim t vllezrve dhe motrave t tyre, si bn Zoti, i cili, ndrsa zotron gjithka, sht pafundsisht i varfr: nuk mban asgj pr vete, sht nj dhurat totale, sht dashuri pa kufi.

    LUM ATA Q VUAJN[/

    Vuajtja nuk sht e mir. Zoti nuk ndjen knaqsi kur njerzit jan n dhimbje, nuk sht ai q drgon fatkeqsi dhe mundime. Ai nuk dshiron q jerzit t vuajn.
    Kur Jezusi shpall t lumtur t piklluarit, ai prdor nj term t njohur mir pr ata q e njohin Bibln. Libri i Isaias flet pr "t prvuajturit": jan ata q nuk kan shtpi ku t banojn, q nuk kan ar pr t punuar, sepse trashgimia e etrve t tyre sht uzurpuar nga t huajt, t cilt duhet t vihen n shrbim t pronarve tokash t paskrupullt, t cilt duhet t vuajn padrejtsi, abuzim, prvetsim, poshtrim: (Is. 61,7).
    Ktyre njerzve me zemr t thyer, q ulen n hi dhe q veshin rroba zie (Is. 61,3), profeti u drejton nj mesazh shprese. Zoti sht gati t ndrhyj - siguron ai - dhe do ta kthej situatn, do t heq shkaqet e zis:
    "1 Shpirti i Zotit Hyj sht mbi mua,
    sepse Zoti m shuguroi,
    m drgoi tu sjell t prvuajturve lajme t gzueshme,
    ti shroj ata q kan zemrn e plasur,
    tu shpall skllevrve lirin,
    t burgosurve, lirimin;
    2 t shpall vitin e hirit t Zotit
    dhe ditn e hakmarrjes s Hyjit ton,
    ti ngushlloj t gjith ata q qajn,
    3 tua v t mjerve t Sionit
    e tua jap kezn n vend t hirit,
    vajin e gzimit n vend t zis,
    kngn e lavdit n vend t zemrs s trishtuar.
    Do t quhen Lisat e drejtsis,
    mbltes e Zotit pr t dftuar lavdin(Is. 61,1-3).

    N sinagogn e Nazaretit, Jezusi e zbaton kt profeci pr veten e tij (Lk. 4,21). Ai erdhi pr t prmbushur premtimet e Zotit: t prvuajturit, ata q ndjejn dhimbje t thell prball nj shoqrie ende t mbizotruar nga padrejtsia, ata q jan t paknaqur dhe presin shptimin nga Zoti, do t ngushllohen. Ardhja e Mbretris ka filluar t eliminoj t gjitha situatat q shkaktojn dhimbje dhe lot.

    LUM ATA Q JAN T BUT.

    Mbiemri "i but" kujton iden e personit t dorhequr, q nuk reagon ndaj provokimeve, i cili n mnyr pasive pranon padrejtsit pa u ankuar. A sht ky njeri q e shmang do konflikt (por ndoshta edhe zbulon nj personalitet mjaft t dobt) q shpallet i lumtur nga Jezusi?
    Termi "i but" i prdorur nga Jezusi, sht marr nga Besliddhja e Vjetr dhe, m sakt, nga Psalmi 37. N kt tekst ata q u jan hequr t drejtat, lirin, pasurin quhen "t but". Ata jan t varfr sepse t fuqishmit u kan marr arat, shtpit, kursimet e tyre t pakta dhe ndoshta edhe djemt dhe vajzat e tyre. Ata prballojn padrejtsin pa mundur as t protestojn. Ata nuk dorzohen, por refuzojn t prdorin dhunn pr t rivendosur drejtsin. Ata nuk e ln veten t udhhiqen nga zemrimi, nuk ushqejn ndjenjat e urrejtjes dhe hakmarrjes. Ata besojn te Perndia dhe presin ardhjen e mbretris s tij.
    Jezusi e paraqiti veten si "i but" (Mt 11:29; 21:5), jo n kuptimin "i dobt, i ndrojtur, mendjempreht". Ai jetoi konflikte dramatike, por i prballoi ato me disponimin e zemrs q karakterizon t butt: refuzoi prdorimin e dhuns, ishte i durueshm, tolerant, u b shrbtor i t gjithve.
    Lum ata q, prball padrejtsive, prvetsojn t njjtat qndrime t tij. Ata do t marrin nga Zoti zotrimin e nj toke t re, t nj gjendjeje t re. Marrdhniet paqsore njerzore do t lulzojn n ta dhe pr kt arsye do t jet fundi i abuzimeve dhe t dhuns q karakterizojn botn ende n mshirn e "lumturive" t "rrafshit".
    Ne t gjith njohim situata t ngjashme me ato t prshkruara n Psalmin 37. Ne e dim se ka shtypje dhe abuzime n bot q duhet t'u jepen fund. Ne duam t'u lm trashgim fmijve tan nj "tok" t re, m t mir se ajo ku jetojm. Pr fat t keq, ankthi pr drejtsi ndonjher on n kultivimin e mendimeve dhe ndjenjave dhe n kryerjen e veprimeve q nuk jan ato t "butve". Jezusi u kujton dishepujve t tij se trashgimia e "toks" u premtohet zemrbutve, jo atyre t dhunshm.


    LUM JAN ATA Q KAN URI DHE ETJE PR DREJTSI.


    Uria dhe etja jan nevojat m urgjente q prjeton njeriu. sht me kt ankth t paprmbajtshm q dishepujt e Krishtit duhet t krkojn "drejtsin".
    Por far lloj drejtsie sht ajo? sht ajo q administrohet n gjykatat tona? Lum ata q gzohen kur kriminelit i jepet dnimi i merituar?
    Kjo nuk sht drejtsia pr t ciln njeriu duhet t ket uri dhe etje. Kjo shpesh nuk sht gj tjetr vese hakmarrje, hakmarrje, hakmarrje, mizori, sadizm, sepse njeriu knaqet duke par q ata q kan br keq, vuajn. Jezusi po flet pr nj drejtsi tjetr, at t Perndis.
    Zoti sht i drejt, jo sepse paguan sipas meritave, por sepse me dashurin e tij i bn t drejt ata q jan t ligj. Ai sht i drejt, sepse "vullneti i tij sht q t shlbohen t gjith njerzit dhe ta arrijn njohjen e s vrtets" (1 Tim. 2,4).
    Pr ne drejtsia u b do t thot: fajtori sht dnuar. Pr Perndin, "drejtsia bhet" kur nj i lig bhet i drejt. Drejtsia e tij sht gjithmon dhe vetm shptimi, sht shrimi i atyre q e kan dmtuar veten duke br mkat.
    Kushdo q ndjen kt uri dhe etje pr shptimin e vllait t tij do t ngopet. Ai do t ndaj vet gzimin e Perndis "q nuk do q askush t humbas" (Gjn 6:39), " Vall, a thua i knaqem vdekjes s mkatarit ‑ sht fjala e Zotit Hyj ‑ e jo q t kthehet nga sjellja e vet e t jetoj?" (Ez. 18,23).

    LUM ATA Q JAN T MSHIRSHMIT.

    Kjo lumturi duket se prshtatet n kundrshtimin mes madhshtis dhe dshirs pr t ndshkuar fajtort. Duket si nj ftes pr t br gjithmon t mbizotroj dhembshuria dhe falja.
    Ky sht sigurisht nj nga aspektet e "mshirs" dhe prputhet mir me rekomandimin e Jezusit:
    "36 Bhuni edhe ju t mshirshm sikurse (edhe) Ati juaj sht i mshirshm.
    37 Mos gjykoni dhe nuk do t gjykoheni! Mos dnoni e nuk do t dnoheni! Falni e do t gjeni falje (Lk 6:36-37). Por ajo nuk e shter pasurin e ktij termi biblik.
    N Bibl, "mshira", m shum se nj ndjenj keqardhjeje, sht nj veprim n favor t atyre q kan nevoj pr ndihm. Shembulli m i qart sht ai i samaritanit i cili - thot teksti grek - bri mshir ndaj njeriut t sulmuar nga banditt (Lk. 10,37).
    Rabint e kohs s Jezusit msuan se Zoti sht i mshirshm sepse kryen vepra t mshirs dhe saktsuan: "Perndia i veshi lakuriqt - kur mbuloi Adamin dhe Evn me gjethe: Zn. 3,21 - kshtu q ju duhet t vishni lakuriqt. Ai vizitoi t smurt - n fakt ai shkoi t takonte Abrahamin kur vuante nga rrethprerja dhe vizitoi Sarn shterp: Zn. 18,1 - kshtu q ju duhet t vizitoni t smurt. Ai i ngushlloi vajtuesit - kur ngushlloi Isakun pas vdekjes s babait t tij: Zn.25,11 - kshtu q ju duhet t'i ngushlloni vajtuesit. Ai varrosi t vdekurit - ishte ai q varrosi Moisiun: Dt. 34,6 - kshtu q ju duhet t'i varrosni t vdekurit.
    T mshirshm jan ata q, si Zoti, kryejn vepra t mshirs, jan ata q jan t prkushtuar t sigurojn q njerzit n nevoj t gjejn gjithmon at q u nevojitet.
    Ata jan t lumtur sepse n botn e re, kur t shfaqet Mbretria, edhe ata, kur t ken nevoj pr ndihm, do t gjejn dik q do t'u zgjas dorn.

    LUM ATA Q JAN T PASTR N ZEMR.

    Pastrtia sht nj nga karakteristikat m t theksuara t fes ifute. do kontakt me kultet pagane, me gjithka q kujton vdekjen, me gjithka q sht e papastr duhej t shmangej. Nga kjo nevoj pr pastrti lindn ndalesat, dispozitat e prpikta t rabinve, vigjilenca obsesive, prpjekja e vazhdueshme pr t'u larguar nga ajo q perceptohej si n kundrshtim me shenjtrin e Zotit. Megjithat, duke qen se shkeljet ishin t pashmangshme, hebrenjt ishin t detyruar t kryejn pandrprer ritet e pastrimit: avdes, sprkatje, larje, flijime (Mk. 7,3-4).
    Jezusi nuk ishte i interesuar pr kto praktika t jashtme, ai ishte i interesuar pr besnikrin, drejtsin.
    Nuk ka asgj t jashtme pr njeriun q mund ta ndot at: Si? As ju nuk po kuptoni?-u tha dishepujve t tij - Po a nuk e merrni vesh se gjithka hyn n goj, shkon n bark e del e mbaron jasht? Kurse ka del nga goja, del nga zemra e kjo e bn njeriun t papastr. Sepse nga zemra dalin qllimet e kqija, vrasjet, kurorthyerjet, flligshtia, vjedhjet, dshmit e rreme, blasfemit. Kto e prlyejn njeriun. T haj njeriu me duar t palara, kjo se bn njeriun t papastr(Mt. 15,17-20).
    T pastrt n zemr jan ata q sillen n mnyr etike n prputhje me vullnetin e Zotit, ata q kan nj zemr t pandar, ata q nuk e duan Zotin dhe idhujt n t njjtn koh.
    Ai q u shrben dy zotrinjve nuk ka zemr t pastr, ai q ka sjellje q nuk prputhet me besimin q pohon, ai q e do Zotin, por n zemr ka mri ndaj vllait t tij, ai q nuk bn vepra t kqija, por ai sht nj shkels bashkshortor n zemrn e tij (Mt. 5,28).
    T pastrt n zemr jan t lumtur sepse ata, dhe vetm ata, lejohen t ken nj prvoj t thell t Perndis.

    LUM ATA Q JAN T ANGAZHUAR PR PAQE

    Ndr veprat e mshirs t rekomanduara nga rabint e kohs s Jezusit, m meritorja ishte rivendosja e paqes, rindrtimi i harmonis mes njerzve. do veprim q synon rivendosjen e paqes - u tha - trheq bekimet e Zotit mbi njeriun.
    Lum sigurisht ai q, pa prdorur dhunn dhe armt, angazhohet me t gjitha forcat pr t'u dhn fund luftrave dhe konflikteve; lum ai q qndron mes pretendentve dhe prpiqet t'i bind ata pr dialog, pajtim dhe paqe.
    Por n Bibl fjala "paqe" (shalom) nuk do t thot vetm munges e luftrave. Tregon mirqenie totale, nnkupton harmoni me Zotin, me t tjert dhe me veten, prosperitet, drejtsi, shndet, gzim.
    Paqebrsit jan ata q jan t prkushtuar pr ta br kt jet plot me do t mir t mundshme pr do njeri. Premtimi m i bukur i rezervohet atyre: Zoti i konsideron fmijt e tij.

    LUM ATA Q JANE T PERSEKUTUAR PR DREJTSI.

    Ka vuajtje, mundime, t kqija q godasin papritur dhe pa u dshiruar. Por ka t tjera q shoqrojn detyrimisht vendime t caktuara. Jezusi nuk i mashtroi dishepujt e tij, ai tha qart se kushdo q mban ann e "drejtsis" s Zotit, me siguri do ta paguaj shtrenjt zgjedhjen e tij. Ai nuk premtoi nj jet t leht, t rehatshme, t suksesshme; nuk siguroi duartrokitjet dhe plqimin e njerzve. Ai prsriti me kmbngulje se aderimi ndaj tij krkon prndjekje:
    "Edhe ju do tju urrejn t gjith pr shkak t Emrit tim, porse, kush t qndroj deri n fund, ai do t shlbohet.
    Kur tju salvojn n njrin qytet, ikni n tjetrin! Prnjmend, po ju them: nuk do ti prshkoni qytetet e Izraelit para se t vij Biri i njeriut.
    Nuk sht nxnsi m i madh se msuesi as shrbtori m i madh se zotria i tij. Mjaft sht pr nxnsin t bhet si msuesi i tij edhe pr shrbtorin si zotria i tij. N qoft se t zotin e shtpis e quajtn Beelzebul, aq m tepr do t thon pr familjart e tij! (Mt. 10,22-25).
    Pr persekutimin e t drejtve flitet shpesh edhe n Beslidhdjen e Vjetr. N Psalmet ndeshemi me t drejtt q i krkojn Perndis:
    Ndore tnde, o Zot, Hyji im!
    M shpto prej t gjith salvuesve t mi e m liro
    q t mos ma rrmbejn shpirtin porsi luani
    q shqyen kur ska kush t shptoj!(Ps. 7,2-3);
    Dhe n Psalmin 119 lexojm:
    84 Po edhe sa dit do t rroj shrbtori yt?
    Kur do ti gjykosh prndjeksit e mi?
    85 M hapn gropa krenart
    q sjetojn sipas Ligjit tnd.
    86 T gjitha urdhrimet e tua jan t vrteta;
    dijekeqas m kan salvuar: deh, m eja n ndihm!
    87 Pr pak sa sm rrzuan prdhe,
    megjithat un nuk u shmangem urdhrimeve t tua.
    Jeremia kundrshtohet, shpifet, mbyllet n nj stern.
    Ne do t prisnim t gjenim, tashm n Beslidhjen e Vjetr, lumturin q ka t bj me t prndjekurit, por asgj. Kta lavdrohen pr qndrueshmrin dhe drejtsin e tyre, atyre u premtohet nj fat i lavdishm i ardhshm (Ur. 2-5), por ata nuk shpallen kurr t lumtur.
    N Beslidhjen e Vjetr persekutimi konsiderohet nj e keqe dhe njeriu q e vuan nuk mund t jet i lumtur pr aq koh sa zgjat vuajtja. I drejti do t jet i bekuar, njoftojn shkrimtart e shenjt, por vetm nga momenti kur Zoti ndrhyn pr t'i dhn fund prvetsimit t cilit i sht nnshtruar.
    N Beslidhjen e re perspektiva ndryshon. Ai q vuan pr besnikrin e tij ndaj Zotit shpallet i lumtur n momentin dhe nga vet fakti i persekutimit. Persekutimi nuk sht shenj e dshtimit, por e suksesit. sht nj arsye gzimi sepse dshmon se sht br zgjedhja e duhur, sipas urtsis s Zotit.
    sht e pashmangshme q ata q ojn prpara propozimin e nj shoqrie t bazuar n logjikn e Malit do t persekutohen. Ata minojn institucionet n t cilat i forti mbizotron mbi t dobtin, i pasuri mbi t varfrin, i privilegjuari mbi ata q jan m pak favorizuar, zotrinjt mbi shrbtort. Shtypsit e kuptojn se ardhja e Mbretris krcnon pozitn e tyre, ndaj sulmojn me dhun kdo q sht i prkushtuar t'i jap fund shtypjes, arrogancs, varfris, padrejtsis, diskriminimit.
    Jezusi sugjeroi sjelljen q duhet adoptuar n koh prndjekjeje: "Tani po ju them: doni armiqt tuaj dhe lutuni pr prndjeksit tuaj" (Mt. 5,44). Nga ana tjetr, Pali rekomandon: "Bekoni ata q ju prndjekin" (Rom. 12,14).
    E vetmja forc q mund t thyej spiralen e dhuns sht ajo e dashuris dhe e faljes.
    Ndryshuar pr her t fundit nga ninoenina : 28-01-2023 m 02:07

  3. #263
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    PRGATITJA E LITURGJIS

    E DIELA E 5 Ord. VITI A.

    M 5-2-2023.

    LEXIMI I PAR: Is. 58,7-10.


    Kshtu thot Zti:
    7 “A jo ta ndash bukn tnde me t uriturin, t’i shtiesh n shtpin tnde skamnort e t pastreht? Kur ta shohsh t zhveshurin, vishe dhe mos e prbuz farefisin tnd.
    8 Ather do t zbardh porsi agimi drita jote, shrimi yt do t vij m shpejt; para teje do t ec drejtsia jote e do t t prcjell lavdia e Zotit.
    9 Ather do t thrrassh e Zoti do t t dgjoj, do ta thrrassh e ai do t prgjigjet: “Ktu jam!”Nse do ta zhduksh prej mesit tnd zgjedhn, gishtin padits dhe fjaln e keqe,
    10 nse do t’ia japsh kafshatn tnde t uriturit, nse do ta ngish t uriturin, ather n errsir do t shndrit drita jote, terri yt do t jet porsi mesdita”.



    LECTIO DIVINA – MEDITIM – LUTJE.

    KTHIMI NGA MRGIMI, POR EDHE KTHIMI TE ZOTI


    N pamje t par, mund t merret ky tekst si nj msim t mir moral dhe kjo nuk do t ishte aq keq! Por, n fakt, bhet fjal pr dika krejt tjetr: po ju kujtoj kontekstin: jemi n fund t shekullit t gjasht para Krishtit; kthimi nga mrgimi sht br, por ka ende shum pasoja t ksaj periudhe t tmerrshme; meqense, pak m posht, i njjti profet flet pr “shkatrrimet e s shkuars” dhe rrnojat q do t rindrtohen.
    Praktika fetare ka rifilluar n Jerusalem dhe, me mirbesim, njerzit po prpiqen t'i plqejn Perndis. Por profeti yn sht ktu i ngarkuar pr t dhn nj mesazh disi delikat: sepse me t vrtet, populli dshiron t’i plqej Zotit, kjo sht nj shtje e kuptuar, por populli nuk kupton q vetm nj gj e knaq Zotin: adhurimi q knaq Zotin, nuk sht ai q mendon populli; dhe pr kt profeti u drejtohet atyre me qortime t rnda: ju krkoni t’i plqeni Zotit me agjrime spektakolare sepse doni t trhiqni mbi veten hiret e tij t mira, por gjat ksaj kohe shihen tek ju vetm krime,mosmarrveshje, grindje, brutalitete, lakmi.
    Ja far thot Isaia, disa rreshta prpara tekstit ton t sotm:
    “4 Ja, ju njinoni pr t’u fjalosur e grindur, e rraheni me grushte si t patenzon. Mos agjroni m si sot, nse doni t dgjohet zri juaj ktu lart.
    5 Pse, a i till sht agjrimi q un zgjodha, dita kur njeriu bn vetmohim? T ulsh porsi zunkthi kokn tnde, t shtrosh grathore edhe hi? A thua kt do ta quash agjrim e dit q i plqen Zotit? (58,4-5).

    Kjo na ka fituar nj nga tekstet m t fuqishme n Beslidhjen e Vjetr! Sa keq q nuk e lexojm m shpesh! Sepse na trondit idet pr Zotin dhe pr fen: ktu kemi prgjigjen pr nj nga pyetjet tona madhshtore: “far pret Zoti nga ne? Dhe, sa i prket nj prgjigjeje, nuk mund t ishte m e qart!


    ADHURIMI, SACRIFICA DHE VEPRA Q I PLQEJN ZOTIT.


    N pak rreshta thuhet gjithka; por si gjithmon, kur nj tekst sht shum i dendur, mund t themi se sht punuar pr nj koh t gjat: kshtu sht vrtet ktu, pr kt fragment nga Isaia. Sepse kto pak rreshta jan kulmi i gjith puns s profetve. Pr shekuj me radh, n Izrael, dhe jo vetm q nga mrgimi, q nga Abrahami, domethn afrsisht 1850 vjet para Krishtit, populli krkon t bj at q i plqen Perndis. Ai provoi gjithka: sakrificat njerzore, s pari, por Zoti bri t ditur menjher se pr t, Zotin e t gjallve, kta flijime ishin absolutisht t urrejtshme dhe t neveritshme; kshtu besimtart vazhduan t ofronin flijime, por vetm pr kafsh; dhe pastaj filluan t bnin, si n t gjitha fet, agjrime, oferta t t gjitha llojeve, lutje.
    Gjat gjith ktij zhvillimi t ngadalt t besimit t Izraelit, profett i thirrn njerzit q t mos knaqeshin me adhurimin, por q t jetonin do dit sipas Beslidhjes. Dhe ky sht kuptimi i ktij pasazhi. Profeti fillon duke thn (pak para tekstit ton pr kt t diel):
    "Vall, a s’sht agjrimi q un zgjodha: t’i kputsh verigat e padrejtsis, t’i zgjidhsh leqet e zgjedhs, t’i lshosh t lir t ndrydhurit, t coptosh do zgjedh?” (Is. 58,6).
    Nse e kuptoj mir, n syt e Zotit, do gjest, do vepr q synon t liroj vllezrit tan nga do gj e keqe sht m mir se agjrimi m i guximshm.
    M pas vjen pasazhi q dgjuam m par, i cili na sugjeron gjeste dhe vepra q u plqejn Zotit:
    “A jo ta ndash bukn tnde me t uriturin, t’i shtiesh n shtpin tnde skamnort e t pastreht? Kur ta shohsh t zhveshurin, vishe dhe mos e prbuz farefisin tnd.
    Ather do t zbardh porsi agimi drita jote, shrimi yt do t vij m shpejt; para teje do t ec drejtsia jote e do t t prcjell lavdia e Zotit” (Is. 58,7-8).
    Me nj fjal, profeti e shtyn popullin e vet dhe edhe ne q q t ndihmojm t gjith ata q vuajn e q hasim n udhtimin ton.

    Un ju ofroj tre vrejtje:
    S pari, gjestet e lirimit, gjestet e ndarjes q na rekomandon Isaia jan thjesht imitim i veprs s vet Zotit; Izraeli ka prjetuar shpesh veprimin e Zotit lirimtar dhe dhembshurin e Zotit t mshirshm; dhe ajo q krkohet prej tij sht t bj t njjtat gjeste me radh. sht e qart se njeriu sht krijuar me t vrtet pr t qen shmblltyra e Perndis! Dhe nse duhet t'u besohet profetve, qndrimi yn ndaj t tjerve sht termometri m i mir i qndrimit ton ndaj Zotit.
    S dyti, ather nuk sht pr t'u habitur q Isaia mund t premtoj:
    Nse dihmohen t piklluarit, duke i prbushur dshirat e tyre, “do t na prcjell lavdia e Zotit”, lavdia e Zotit do t t ndjek" ("lavdia e Zotit", domethn shklqimi i pranis s saj) ; nuk eshte shperblim! sht shum m mir se kaq: sht nj realitet... sepse, n t vrtet, kur veprojm sipas mnyrs s Zotit me veprime q lirojn, q qetsojn, q inkurajojn, q zbusin sprovat e t gjitha llojeve, ather na jepet pr t reflektuar, sepse:
    “Ather do t zbardh porsi agimi drita jote,
    shrimi yt do t vij m shpejt;
    para teje do t ec drejtsia jote
    e do t t prcjell lavdia e Zotit.
    Ather drita jote do t shprthej si agimi...
    drita jote do t lind n errsir,
    errsira jote do t jet si drita e mesdits" (v.8). Sigurisht, meqense sht vet populli q reflekton dritn e Zotit, vet populli sht drita e Zotit.
    Pr ta thn ndryshe, Isaia na thot: “Kur jepni, kur nuk mbani asgj pr veten, kur gjithka kenii sht vetm dashuri, ju pasqyroni pranin e Perndis. Edhe nj her ne mund t kujtojm kt fraz t shklqyer nga tradita e krishter: "Aty ku ka dashuri, atje sht Zoti".
    S treti, do akt drejtsie, lirimi, ndarjeje sht nj hap drejt Mbretris s Perndis: pasi, pikrisht, kjo Mbretri q pret i gjith Beslidhja e Vjetr, sht vendi i drejtsis dhe i dashuris; ky sht me t vrtet kuptimi i Ungjillit t Lumturive, n t cilin Jezusi na thot se Mbretria ndrtohet dit pas dite nga zemrbutt, t pastrt, paqedashsit, t etur pr drejtsi dhe mshir.

  4. #264
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    PRGATITJA E LITURGJIS.

    E DIELA E 5 Ord. VITI A

    M 5-2-2023.


    PSALMI: 112, 4-9.


    4 Ka lindur pr t drejtt nj drit n errsir:
    i but e i mshirshm sht njeriu i drejt.
    5 I mbl sht njeriu q mishron e huazon,
    punt e veta i kryen me ndrgjegje,
    6 ai askurr nuk do t bjer posht.
    N kujtim t prhershm mbetet i drejti,
    7 nuk i trembet lajmit t keq,
    E patrandshme sht zemra e tij me shpres n Zotin,
    8 t fort e ka zemrn, nuk do t trembet armiqt e vet i bn asgj.
    9 sht dordhn, u fal skamnorve;
    drejtsia e tij qndron n shekuj t shekujve,
    balli i tij ngallit pr nder.



    LECTIO DIVINA – MEDITIM – LUTJE.


    do vit, gjat fests s Tebanave, ksaj fest q vazhdon ende nj jav n vjesht, i gjith populli bnte at q mund t quhej "profesioni i besimit" t tyre: ata rinovonin Beslidhjen me Perndin dhe angazhoheshin pr t zbatuar Ligjin. Me kt rast sigurisht u kndua Psalmi 112.
    I gjith ky psalm sht n vetvete nj traktat i vogl mbi jetn n Aleanc: pr ta kuptuar m mir, duhet lexuar nga fillimi. Do t’ju lexoj vargun e par:
    “ ALELUJA! Lum ai njeri q e druan Zotin, q knaqet n urdhrimet e tija”.
    Para s gjithash, pra, fillon me fjaln Aleluia, q prkthehet: "Lavdroni Zotin" q sht fjala kye e besimtarve: kur njeriu i Bibls na fton t lavdrojm Zotin, sht pikrisht pr dhuratn e Beslidhjes.
    Pastaj, ky psalm paraqitet si nj psalm alfabetik: domethn ka njzet e dy rreshta, aq sa ka shkronja n alfabetin hebraik; fjala e par n do rresht fillon me nj shkronj t alfabetit sipas rendit alfabetik; mnyra pr t pohuar se Beslidhja me Zotin ka t bj me gjith jetn e njeriut dhe se Ligji i Zotit sht e vetmja rrug drejt lumturis pr gjith jetn, nga A n Z.
    S fundi, vargu i par fillon me fjaln "e lumtur" i drejtuar njeriut q di t qndroj n rrugn e Aleancs.
    Kjo na sjell menjher ndrmend Ungjillin e Lumturive q kumbon me t njjtn fjal “t lumtur”: Jezusi prdori n fjalimin e Lumturive nj fjal shum t zakonshme n Bibl, por q fatkeqsisht prkthimi yn n shqip nuk mund ta jap kuptimin e plot t fjals “t lumtur”; n komentin e tij mbi psalmet, Andr Chouraqui vuri n dukje se rrnja hebraike e fjals q ne e prkthejm “t lumtur” “ka si kuptim themelor konceptin e ecjes, e hapit t njeriut n rrugn pa penges q na on te Zoti. Prandaj, “fjala “T lumtur” nuk e jep pasurin e fjals hebrajke t prdorur nga Jezusi dhe haron n nj mnyr komplete mendimin e procesit q on n Lumturin. Kjo sht arsyeja pse do t ishte m mire t prkthet, si bri edhe Chouraqui: "N kmb dhe ecni”.
    Prgjithsisht, n Bibl, fjala "t lumtur" nuk shkon vetvetiu, si ndodh pr fjaln "t paknaqur", q ka nj kuptim krejt ndryshe: ideja e prgjithshme sht se ka shtigje t rreme n jet pr t'u shmangur; disa rrug (prkthe zgjedhjet, sjelljet) shkojn n drejtimin e duhur dhe t tjerat, t kundrta, do t mbjellin vetm fatkeqsi. Dhe nse lexojm t gjith kt psalm n Bibl, shohim se ai sht ndrtuar n kt mnyr: psalmi 1, i cili njihet m mir, sht gjithashtu i ndrtuar n t njjtn mnyr: ai fillon duke detajuar gjersisht se cilat jan zgjedhjet e duhura, cila sht rruga drejt lumturis pr t gjith dhe, shum m shkurt, sepse nuk ia vlen t flitet rreth zgjedhjet e gabuara.
    N kt psalm 112, zgjedhja e duhur saktsohet q n vargun e par:
    “Lum njeriu q ka frik nga Zoti!”.
    Ne e gjejm kt shprehje “frika e Perndis” shum shpesh n Beslidhjen e Vjetr: pr fat t keq, leximi liturgjik sht ndrprer ktu dhe nuk na lejon t dgjojm rreshtin e dyt t ktij vargu t pare. Ju lexova t plot:
    “Lum njeriu q ka frik nga Zoti, q e do plotsisht vullnetin e tij”.
    Ky, pra, sht nj prkufizim i "friks ndaj Zotit": sht dashuria e vullnetit t tij. Thjesht sepse kemi besim. Frika ndaj Zotit, si e dim mir, nuk sht e rendit t friks: pr m tepr, pak m posht, nj varg tjetr e bn t qart kt: "E patrandshme sht zemra e tij me shpres n Zotin! t fort e ka zemrn, nuk do t trembet” (v. 7-8).
    "Frika ndaj Zotit" n kuptimin biblik sht njkohsisht nga ana jon nj bindje e thell pr shenjtrin e Zotit, njohja e gjithkaje q ai bn pr njeriun dhe, duke qen se ai sht Krijuesi yn, kujdesi pr t'iu bindur; sepse, nse ai sht Krijuesi yn, vetm ai e di se far sht mir pr ne. sht nj qndrim birnor i besimit, t respektit dhe t bindjes. Zbulimi i dyfisht i Izraelit sht edhe se Zoti sht krejtsisht Tjetri dhe se ai e bn veten krejtsisht t afrt. Ai sht pafundsisht i fuqishm, po, por kjo plotfuqi sht ajo e dashuris. Pra, ne nuk kemi asgj pr t friksuar pasi ai mund dhe dshiron lumturin ton! Ne e dim kt varg nga Psalmi 103, 13:
    "Sikurse baba ka dhimbje pr fmijt e vet, ashtu Zoti ka dhimbje pr ata q e druajn”.
    T kesh frik nga Zoti do t thot t kesh ndaj tij qndrimin e nj djali q sht i respektueshm dhe i besueshm. sht gjithashtu “mbshtetur tek ai”: “Njeriu i mir...mbshtetet te Zoti; zemra e tij sht e sigurt”.
    Ja, pra, qndrimi i drejt ndaj Zotit, ai q e v njeriun n rrugn e duhur: “Lum njeriu q ka frik nga Zoti!”
    Dhe tani ja qndrimi i duhur ndaj t tjerve:
    “Njeriu i mir ka keqardhje, ndan; njeri me drejtsi, butsi dhe keqardhje... Me t dyja duart u jep t varfrve”.
    Formula "njeri i drejtsis, dhembshuris dhe mshirs" sjell n mendje n mnyr t paprmbajtshme prkufizimin q Zoti i dha pr veten e tij Moisiut: "Zoti kaloi prpara tij e shpalli: “Zoti, Zoti, Hyji i mshirshm e i but, i durueshm e shum i mshirshm dhe i vrtet, q qndron besnik me mijra brezni, q e duron fajin, kundrshtimin dhe mkatin” (Dal. 34,6-7):
    Dhe prve ksaj, psalmi i mparshm (111) i cili sht shum i ngjashm me kt, prdor saktsisht t njjtat fjal "drejtsi, butsi dhe mshir" pr Zotin dhe pr njeriun. Nj mnyr pr t thn se respektimi i prditshm i Ligjit, gjat gjith jets son, nga A n Z, si simbolizohet nga ky psalm, prfundon duke na modeluar n shmblltyrn dhe ngjashmrin e Perndis.
    Un thash ngjashmri: psalmisti nuk harron se Zoti sht krejtsisht Tjetri: formulat nuk jan pr kt arsye saktsisht t njjta: pr Zotin thuhet se Ai "SHT" drejtsi, butsi dhe keqardhje... ndrsa pr njeriun, psalmisti thot "ai sht nj njeri i drejtsis, i butsis, i keqardhjes", q do t thot se kto jan virtyte q ai praktikon, nuk sht vet qenia e tij. Kto virtyte, i merr nga Zoti, i pasqyron n njfar mnyre.
    Dhe kshtu, duke qen se veprimi i tij sht sipas shmblltyrs s Perndis, njeriu i mir sht drit pr t tjert:
    “Drita e zemrave t drejta, u ngrit n errsir”.
    Dgjojm ktu nj jehon t leximit t Isaias:
    “Ndaje bukn me t uriturit, mblidhe t mjerin e pastreh n shtpi, mbulo at q sheh pa rroba... ather drita jote do t shprthej si agimi”.
    Pikrisht kur japim dhe ndajm jemi m s shumti sipas shmblltyrs s Perndis, atij q sht vetm nj dhurat. Pra, n masn ton t vogl, ne pasqyrojm dritn e tij.

  5. #265
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    PRGATITJA E LITURGJIS

    E DIELA E 5 Ord VITI A

    M 5- 2- 2023.


    UNGJILLI: Mt. 5, 13 -16.


    13 “Ju jeni kripa e toks. Po qe se kripa prishet, me ka mund t kripet? S’vlen m pr asgj, prvese t hidhet jasht e ta shkelin njerzit.
    14 Ju jeni drita e bots. Nuk mund t fshihet qyteti i ngritur n maj t malit.
    15 As nuk ndizet dritza pr ta vn nn magje, por pr ta vn mbi pishtar pr t’u br drit t gjithve n shtpi.
    16 Ashtu t shndris edhe drita juaj para njerzve, q t’i shohin veprat tuaja t mira e ta lvdojn Atin tuaj q sht n qiell”.


    LECTIO DIVINA – MEDITIM – LUTJE.

    KU KA DASHURI, ATJE SHT HYJI.


    Aq m mir nse nj llamb sht e bukur, por sinqerisht, q t jet e bukur, nuk sht gjra m e rndsishme! Ajo q krkohet prej saj, s pari sht t ndrioj; dhe prve ksaj, nse nuk ndizet mir, nse nuk shihni asgj n t, si thuhet, nuk do ta shihni as q sht e bukur!
    Sa i prket krips, vokacioni i saj sht t zhduket duke prmbushur funksionin e saj: por nse mungon kripa, gjella do t jet m pak e mir.

    Me kt dua t them se kripa dhe drita nuk ekzistojn pr vete; pr m tepr, vihet re kalimthi se Jezusi u tha atyre: “Ju jeni kripa e toks... Ju jeni drita e bots”: ajo q ka rndsi sht toka, bota; kripa dhe drita kan rndsi vetm n raport me tokn dhe botn! Duke u thn dishepujve t tij se jan krip dhe drit, Jezusi i vendos ata n nj situat misionare. Ai u tha atyre: “Ju q pranoni fjalt e mia, bheni, pikrisht nga ky fakt, krip dhe drit pr kt bot: prania juaj sht e domosdoshme pr t”. Q do t thot se Kisha ekziston vetm pr botn. Kjo na kthen n vendin ton, si thuhet! Tashm Bibla i kishte prsritur popullit t Izraelit se ata ishin populli i zgjedhur, sigurisht, por n shrbim t bots; ky msim mbetet i vlefshm pr ne.

    U kthehem krips dhe drits: mund t pyesim veten se far pik t prbashkt ka midis ktyre dy elementeve, me t cilat Jezusi i krahason dishepujt e tij. Prgjigje: kripa dhe drita jan zbuluese; kripa rrit shijen e ushqimit, drita zbulon bukurin e qenieve dhe t bots. Ushqimet ekzistojn para se t marrin kripn; qeniet, bota ekziston para se t ndriohet. Kjo na tregon shum pr misionin q Jezusi u beson dishepujve t tij, neve. Toka dhe bota nuk kan nevoj pr ne pr t ekzistuar, por me sa duket ne kemi nj rol specifik pr t luajtur n kt tok dhe n kt bot.

    Kripa e toks, ne jemi ktu pr t'u zbuluar njerzve shijen e jets s tyre. Njerzit nuk presin q t bjm gjeste ndonjher madhshtore dashurie dhe ndarjeje. Pr t ungjillzuar mjafton q t themi: "Mbretria sht n mesin tend”, me do gjest, me do fjal dashurie. Tani ata presin, nse mund t thuhet kshtu q t'u zbulojm atyre emrin e Atij q vepron nprmjet nesh. Sepse "ku ka dashuri, sht Zoti".



    JEMI DRITA E BOTS, PR T ZBULUAR BUKURIN E SAJ.

    Drita e bots: ne jemi ktu pr t nxjerr n pah bukurin e ksaj bote: sht nj shikim i plot me dashuri q zbulon fytyrn e vrtet t njerzve dhe gjrave. Shpirti Shenjt, q sht dashuria, na sht dhn pikrisht n mnyr q t mund t ndajm kt dashuri me do gjest ose fjal q vjen prej tij.

    Por kjo mund t bhet vetm me maturi dhe prulsi. Kripa e teprt shtrembron shijen e ushqimit n vend q ta prmirsoj at. Nj drit shum e fort shtyp at q dshiron t ndrioj. Pr t qen krip dhe drit, duhet t duam shum.

    Mjafton t duam, por sht e nevojshme t duam vrtet. Kshtu na prsrisin tekstet e ksaj dite sipas mnyrave t ndryshme t t shprehurit, por n nj mnyr shum koherente. Ungjillizimi nuk sht nj pushtim. Ungjillizimi i Ri nuk sht nj ripushtim. Shpallja e Lajmit t Mir bhet vetm n nj prani dashurie. Mbani mend paralajmrimin e Palit drejtuar korintasve: ai u kujton atyre se vetm t varfrit dhe t prulurit mund t predikojn Mbretrin.

    Kjo prani e dashuris mund t jet shum krkuese nse i besojm leximiit t par: krahasimi mes tekstit t Isais dhe Ungjillit sht shum sugjerues. T jemi drita e bots sipas shprehjes s ungjillit do t thot ta vendosim veten n shrbim t vllezrve tan; dhe Isaia sht shum konkret: sht pr t ndar bukn ose veshjen, sht pr t thyer t gjitha pengesat q i pengojn njerzit t jen t lir.

    Dhe psalmi i ksaj t diele nuk thot asgj tjetr: "Njeriu i mir", domethn "ai q ndan pasurin e tij t do lloji me duart plot" sht drit pr t tjert. Sepse nprmjet fjalve dhe gjesteve t tij t dashuris, t tjert mund t zbulojn burimin e gjith dashuris: si tha Jezusi: “Duke par veprat e mira t dishepujve, njerzit do t'i japin lavdi Atit q sht n qiej: do t thot, ata do t zbulojn se projekti i Perndis pr njerzit sht nj projekt paqeje dhe drejtsie.

    Anasjelltas, mund t pyesim veten se si njerzit do t jen n gjendje t besojn n planin e dashuris s Zotit pr sa koh ne, q renditemi si ambasadort e tij, nuk i shumfishojm gjestet e solidaritetit dhe t drejtsis q krkon shoqria jon; mund t mendojm gjithashtu se kripa sht vazhdimisht n rrezik t bhet e pakuptimt: sepse sht joshse t lm n harres fjalt e forta t profetit Isaia, ato q dgjuam n leximin e par; mbase nuk sht rastsi, pr m tepr, q Kisha na i jep pr t'i dgjuar pak para fillimit t Kreshms, at moment kur do t pyesim veten me shum mirbesim se cili sht agjrimi i preferuar nga Zoti.

    Vrejtja e fundit: ky ungjill i sotm (mbi kripn dhe dritn) pason menjher n ungjillin e Mateut shpalljen e Lumturive: prandaj sigurisht q ekziston nj lidhje midis t dyjave. Dhe ne ndoshta mund t'i ndriojm kto dy pasazhe nga njri-tjetri. Ndoshta mnyra m e mir pr t qen krip dhe drit pr botn sht thjesht t'i zhvillojm t gjithve Lumturin pr t ciln jemi thirrur? T jesh kripa e toks, t jesh drit e bots, do t thot t jetosh sipas fryms s Lumturive, domethn pikrisht t kundrtn e fryms s bots; sht t pranosh t jetosh sipas vlerave t prulsis, butsis, pastrtis, drejtsis. sht t jesh artizan i paqes n t gjitha rrethanat dhe, ndoshta m e rndsishme se do gj, t pranosh t jesh i varfr dhe i varfr, duke pasur vetm nj qllim n mendje: "vetm duke par at q bjn mir dishepujt, njerzit i japin lavdi Atit ton q sht n qiell”.

    - Sipas nj prej teksteve t Koncilit t dyt t Vatikanit mbi Kishn (“Lumen Gentium”), drita e vrtet e bots nuk jemi ne, sht Jezu Krishti.
    Duke u thn dishepujve t tij se jan drit, Jezusi u zbulon atyre as m shum e as m pak se sht vet Zoti ai q shklqen prmes tyre, sepse, n shkrimet biblike, ashtu si n Koncil, gjithmon prcaktohet qart se e gjith drita vjen nga Zoti.

  6. #266
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    F.A. E DIELA E 5 Ord. VITI A.

    PRGATITJA E LITURGJIS

    E DIELA E 5 Ord. VITI A.

    M 5 – 2 – 2023.


    UNGJILLI: Mt. 5, 13 – 16.



    13 “Ju jeni kripa e toks. Po qe se kripa prishet, me ka mund t kripet? S’vlen m pr asgj, prvese t hidhet jasht e ta shkelin njerzit.
    14 Ju jeni drita e bots. Nuk mund t fshihet qyteti i ngritur n maj t malit.
    15 As nuk ndizet dritza pr ta vn nn magje, por pr ta vn mbi pishtar pr t’u br drit t gjithve n shtpi.
    16 Ashtu t shndris edhe drita juaj para njerzve, q t’i shohin veprat tuaja t mira e ta lvdojn Atin tuaj q sht n qiell”.


    LETIO DIVINA – MEDITIM – LUTJE.


    N mal, Jezusi bri propozimin e tij pr t shpjeguar far lloj njerzish ai donte dhe e paraqiti kt propozim n tet lumturit.
    sht sikur t thoshte:
    Nse e ben veten t varfr, dmth nuk ruan asgj pr veten, t gjitha dhuratat q ke, i v n shrbim t vellait tnd, nuk grumbullon mallrat pr veten, por i shperndan q t jen t gjith t lumtur... n fund Zoti do t t vlersoj , do t t shtrngoj dorn dhe do t thot: "Prgzimet e mia: je nj njeri i suksesshm, e ke realizuar jetn tnde”.
    Jezusi nuk e kufizoi veten n paraqitjen e ktij imazhi t njeriut me fjal, Ai e mishroi at me personin e vet.
    Ai vet sht i varfri q nuk ka mbajtur asgj pr veten as edhe nj ast t jets s tij, ai sht i zemrbuti, sht i ndrtuesi i paqes… dhe praktikimi i ktyre lumturive, mishrimi i ktij imazhi t njeriut, sht shum krkues sepse shkon i kundr imazhit t njeriut t admiruar nga t gjith n kt bot. Njerzit vlersojn t pasurin, t fuqishmin, at q ka gjithka n jet, q mund t plotsoj-prballoj t gjitha knaqsit… ky sht njeriu i admiruar, ai sht njeriu q t gjith do t donin t ishin.
    Gjithsesi, kushdo q mishron njeriun e paraqitur nga Jezusi, n fund t jets s tij, do t jet n gjendje t thot: "E bra nj zgjedhje t mire”, por a mjafton q dishepulli t'i praktikoj kto lumturi apo Mjeshtri krkon ndora nj nj angazhim tjetr?
    Tundimi mund t jet t krkojm prmbushjen ton personale dhe t kufizojm veten n kt. Nj her, n katekizm, msohej se duhet menduar pr shptimin e shpirtit t vet, pak si budistt q krkojn individualisht lirimin nga dhimbja prmes ndriimit personal.
    Ai q ka dgjuar lumturit e Jezusit, duhet t qndroj gjithmon n mal nga frika se mos kontaminohet nga bota, nga mnyra e t menduarit dhe e t vepruarit m t prhapur?
    Dehet ta dime se lumturit e paraqitura nga Jezusi, nuk jan modeli i jets pr nj individ t vetmuar q dshiron t ndjek nj qllim moral, nj prsosmri personale: lumturit jan propozimi i nj shoqrie alternative, i nj bote t re q dishepulli sht thirrur ta ndrtoj, duke u angazhuar pr t realizuar kt plan q Zoti ka shpallur pr shlbimin e njerzimit.
    Sot Jezusi i v dishepujt prpara nj misioni t madh, pr t’i sjell bots Fjaln dhe jetn e tij, lumturit e tij dhe ua beson kt detyr dishepujve duke prdorur dy imazhe:
    A.Le t dgjojm t parn: “Ju jeni kripa e toks. Po qe se kripa prishet, me ka mund t kripet? S’vlen m pr asgj, prvese t hidhet jasht e ta shkelin njerzit” (v. 13).
    "Ju jeni kripa e toks!"
    1.Kujt ia beson Jezusi kt mision?
    Ia beson nj grupi dishepujsh q po hedhin hapat e tyre t par duke ndjekur Mjeshtrin: le t themi dika pr nj prej tyre, Pjetrin! Pjetri absolutisht nuk i ka dhn prerje mnyrs s arsyetimit t njerzve t ksaj bote, ai ende ndjek kriteret dhe vlerat q ndjekin t gjith. Ai dshiron t jet nj person i madh, i pasur, i fuqishm, ideali i tij sht pikrisht ndryshe nga propozimi i njeriut q Jezusi bri me lumturit e tij.
    Pikrisht ktij personi, s bashku me t tjert, Jezusi i beson misionin e t qenit kjo "krip e toks" n bot, me jetn e tyre.
    Ne kemi dgjuar lumturit e Mjeshtrit, kemi besuar n kto lumturi, edhe nse me vshtirsi i zbatojm ato n praktik: brenda nesh lindin vshtirsi pr t realizuar at q Jezusi dshiron prej nesh, domethn t zbresim nga mal dhe shkojm n bot pr t sjell kt mesazh t ri.
    Pyesim veten, por si mund t jemi kripa e toks ne q e kemi humbur shijn e krips? Ne q nuk jetojm me dhe nuk e vlersojm me parimet e ungjillit? Ne pr t cilt shij e ungjillit sjth e pakuptimt? Jezusi neve ua besoi kt mision, tashm kemi dgjuar pr grupin e par: mir, ne pam Pjetrin, ai nuk ishte sigurisht mishrimi i prsosur i lumturive. Por pikrisht ktij grupi, ktij njeriu, Pjetrit, Jezusi ua beson kt mision!
    2.E kemi t vshtir t'i shpallim lumturit kur e kuptojm se nuk e kemi mishruar kt imazh t njeriut, por, edhe kur jemi t bindur pr propozimin e njeriut q bri Jezusi dhe prpiqemi ta mishrojm, kemi frik t zbresim nga mal, pr t'u prballur me mentalitetin e bots.
    Me bot nnkuptojm logjikn e prbashkt, mnyrn e t menduarit q konsiderohet e drejt nga t gjith. Ne kemi frik nga prballja, jo sepse nuk jemi t bindur pr t vrtetn e Ungjillit, por sepse propozimi i Jezusit sht aq n kundrshtim me mendimin e zakonshm, saq kemi frik q t na tallin. Kshtu ndodhi me Palin n Athin kur shpalli ringjalljen: ai u tall nga shum njerz. Dhe edhe nse jemi t bindur pr bukurin dhe shenjtrin e ungjillit, kemi frik t provokojm kt reagim sepse mnyra e t menduarit t t gjithve shkon n drejtim t kundrt me humanizmin ungjillor.
    Kjo sht arsyeja pse ne preferojm t qndrojm t izoluar, ne strehohemi paksa si 11 n dhomn e siprme ditn e Pashkve: ata ishin brenda dhoms s siprme dhe i kishin mbyllur dyert sepse kishin frik nga hebrenjt. sht disi imazhi i friks q kemi edhe ne pr t hyr n bot, pr t na przier me njerz t tjer.
    3.Por Jezusi thot: “Ju duhet t shkoni mes njerzve!”.
    Kripa nuk ekziston vetvetiu, sht br pr t’i hedhur krip ushqimit: nse qndron n kripore sht e kot, sikur nuk ekziston! Nse i krishteri strehohet n dhomn e vet, nse nuk shkon n bot, nse nuk vendoset mes njerzve... sht i kot.
    Prandaj, mesazhi i par i ktij ungjilli nuk sht q t marrim distancn nga bota, por sht q t ndahen pasurit tona me botn.
    T krishtert nuk duhet t ikin, t largohen nga njerzit, nuk duhet t trhiqen n vetvete n nj lloj vetknaqsie... sht e bukur t qndrojm kshtu... jo!
    Fjalt e Jezusit jan kundr do izolacionizmi: n t gjitha kontekstet e jets shoqrore, i krishteri sht i pranishm me nj jet t ndryshme nga ata q udhhiqen nga bota.
    sht e bukur “Letra drejtuar Diognetit” q neve na paraqet jetn e vllezrve tan n besimin e brezave t par t krister, t zhytur n shoqrin ku jetonin.
    Dua t citoj nj tekst t vogl nga kjo Letr e mrekullueshme drejtuar Diognetit:
    Duke jetuar n qytete grek e barbar, si u ka ndodhur t gjithve, dhe duke u prshtatur zakoneve t vendit prsa i prket veshjeve, ushqimeve e gjrave t tjera, t krishtert dshmojn pr nj mnyr t admirueshme dhe padyshim paradoksale t jets shoqrore.
    …Ata jetojn n atdheun e tyre, por si t huaj; marrin pjes n do gj si qytetar, por jan t shkputur nga gjithka si t huaj.
    – Po kalojn npr kt bot.
    do atdhe i huaj sht atdheu i tyre, por do atdhe sht i huaj pr ta.
    Martohen si gjith t tjert dhe bjn fmij, por t porsalindurit nuk i hedhin.
    Ata ndajn tryezn, por nuk e ndajn shtratin.
    Ata jan n mish, por nuk jetojn sipas mishit. Ata banojn n tok, por kan shtetsin e tyre n qiell.
    Ata u binden ligjeve n fuqi dhe me jetn e tyre i tejkalojn ligjet….
    Le t kemi parasysh se sht nj ndarje, pr ne t krishtert, t shohim gjithka vetm negativisht!
    4.Le t shohim tani se cilat jan kuptimet e metafors s krips t prdorur nga Jezusi. Funksionet e krips jan t shumta dhe ndoshta Jezusi i referohej pikrisht t gjitha ktyre prdorimeve t krips: megjithat metafora t prdorura pr t shpjeguar far duhet t bj i krishteri q mishron Ungjillin n shoqrin ku jeton, jan m t rndsishme.
    Prdorimi i par i krips, m imediati, sht t'i jap shije ushqimeve. Pra, qysh n lashtsi, kripa sht br simbol i urtsis, "spere"... njohja... shije... Edhe sot thuhet se njeriu q ka krip n kok, sht i urt; ose nj bised sht e pakuptimt kur sht e mrzitshme, pa prmbajtje, pa lidhje, pa krip.
    Kur ka nj person t menur n grup, biseda ngrihet menjher n nj nivel m t lart, bhet e kndshme, interesante, pasuruese.
    Pali n letrn e tij drejtuar Kolosianve prdor vet imazhin e krips, ai thot ne Kol. 4,6:
    “Fjala juaj – biseda mes t krishterve – t jet gjithmon e mbl, plot urti (ose,sipas dorshkrimeve tjert: me hir e me krip”.
    Tashm nj aplikim i par n jetn ton si t krishter q jetojn n shoqri, n kontakt me ata q bjn zgjedhje t nj humanizmi jo t krishter. Gjuha e nj t krishteri sht e ndryshme nga ajo e dikujt q ndjek kritere t tjera, prandaj i krishteri nuk mund t jet vulgar, i parndsishm, nuk mund t prdor fjal t ndyta, zemrimi, fyese, pa mend, vrazhdsia nuk i prket mnyrs s t folurit t nj dishepulli q dshiron t jet i kripur n shoqri, dishepulli nuk duhet t zbres n vulgaritet.
    Pra, kripa i jep shije jets, Ungjilli i jep shije jets, nuk bhet fjal vetm pr nj gjuh pak a shum t rafinuar apo t arsimuar, por pr dika shum m t rndsishme, vendimtare... Ungjilli i mishruar nga i krishteri sjell kuptimin e vrtet t jets, edhe t jets s bots.
    Jemi dshmitar t jetve plot mendjelehtsi, zbrazti, marrzi me t cilat prpiqemi t mbushim boshllkun e kuptimit t jets.
    I krishteri duhet t hyj n kt shoqri dhe t rifitoj vlerat pr t cilat vlen t jetohet, vlerat q i japin shije dhe kuptim jets.
    Le t prpiqemi t mendojm far kuptimi kan gzimet, t cilat pastaj mbarojn, dhimbjet, buzqeshjet, lott, festat…, por edhe fmijt, niprit pa urtsin e Ungjillit?
    Nse nuk kan kuptim n kt jet tonn, pse sillen n bot?
    Dhe far ndrrash, far shpresash mund t ushqejn njeriun n kt tok? Ndoshta vetm gzimet afatshkurtra, ato q sugjerohen nga Qoelet, duke ngrn, pir, shijuar t mirat n ato pak dit t jets q Zoti na jep?
    Jeta mund t jet ose e shijshme ose e pakuptimt: kripa e shpress, kripa e motivimit pr t jetuar duhet t jet Ungjilli, i shpallur dhe i mishruar nga i krishteri n shoqrin ku jeton.
    Duke i dhn kuptim ekzistencs son, ne po kalojm npr kt bot dhe kemi nj fat… nse nuk ka perspektiv pr nj fat prfundimtar, ather duhet t knaqemi me gzime afatshkurtra.
    5.Prdorimi i dyt i krips: pr t ruajtur ushqimin. N at koh nuk kishte frigorifer dhe pr t mos prishur ushqimin, prandaj duke i mbajtur m gjat djathin, mishin, peshkun... prdorej kripa.
    Duket se egjiptiant ishin t part q ruajtn mishin dhe peshkun me krip q n vitin 2000 para Krishtit. N Gjeografin e tij Straboni prmend nj qytet n bregun e liqenit q t gjith e njohim, "Magdala" (ai e quajti "Taricheia" q do t thot "qyteti i peshkut t thar"): banort e Magdals peshkonin dhe pastaj e kriposnin peshkun q m pas shprndahej n t gjitha tregjet e Galiles. .
    Nga Deti i Vdekur eksportohej shum krip n Egjipt, n kohn e Jezusit, shitej n blloqe n tregje dhe ishte shum e muar: n Sephoris pr shembull, kjo krip shitej.
    Pr shkak t faktit se kripa parandalon prishjen e ushqimeve, kripa sht lidhur spontanisht me korrupsionin moral dhe pr rrjedhoj edhe me mbrojtjen kundr forcave negative, kundr shpirtrave t kqij; n prgatitjen e Ujit t bekuar, ishte dhe sht gjithashtu zakon t hidhej pak krip pr t'u mbrojtur nga t gjitha forcat e liga.
    Edhe sot e prdorim n kt kuptim, kur kripa hidhet pr t imunizuar kundr mallkimeve t magjive t liga.
    I krishteri sht kripa e toks edhe n kt kuptim! Me prezencn e tij sht thirrur t parandaloj korrupsionin, t mos lejoj q shoqria e udhhequr nga parimet e liga, t dekompozohet dhe t shembet: n fakt nuk sht e vshtir t shihet, p.sh., se ku nuk rifitohen kto vlera ungjillore n nj shoqri, konceptet e jets t cilat diktohen nga “urtsia” e bots q sht marrzi dhe ojn n sjellje njerzore, prhapen lehtsisht.
    Disa shembuj: n nj shoqri ku njeriu vlen pr at q prodhon, ku rndsi ka paraja, ku t mirat jan mallrat q mund t grumbulloj njeriu...sa vlen njeriu?
    Ndoshta, si tha Amosi: ai vlen si nj pal sandale apo, si thot Jezusi, vlen m pak se nj dele?
    Sepse jan parat, sht prodhimi q ka rndsi!
    I krishteri, n kt shoqri, parandalon korrupsionin: kujton se njeriu, plotsia e jets s tij, gzimi i tij duhet t jen pik referimi pr do zgjedhje!
    Nj shembull i dyt: n nj bot ku paprekshmria dhe shenjtria e jets njerzore vihet n dyshim q nga fillimi deri n zhdukjen e saj natyrore, i krishteri sht krip, ai kujton shenjtrin e jets; prsri... ku atsia dhe amsia predikohen si nj e drejt q mund t arrihet n do mnyr, i krishteri kujton n kt shoqri pranimin e pakushtzuar t jets q sht nj dhurat q Zoti i jep bots!
    Edhe aty ku seksualiteti banalizohet, komodohet, reduktohet n gjenitalitet q mund t menaxhohet si, kur dhe ku njeriu dshiron, “sepse koht kan ndryshuar, ne nuk jemi m n mesjet, sepse trupi sht imi dhe bj me t far dshiroj, ku bashkjetesa dhe tradhtia bashkshortore nuk quhen m me emrin e tyre dhe kuptohen dhe justifkohen si kompensim afektiv... i krishteri parandalon korrupsionin e nj shoqrie q e v familjen n kriz, kujton shenjtrin e marrdhnies burr-grua, projektin e Zotit pr dashurin bashkshortore, dialogun, takimin, planifikimin, shkmbimin e dashuris si dhurat pr t pasuruar, pr t lumturuar tjetrin, ky sht propozimi pr realizimin e seksualitetit njerzor. I krishteri duhet t mishroj dhe t kujtoj me jetn e tij dhe gjithashtu me fjaln kto t vrteta!
    N nj shoqri ku krkohet interesi vetjak, i krishteri duhet t kujtoj se jeta ka kuptim kur dikush sht i vmendshm ndaj t tjerve dhe prandaj i edukon fmijt me kto vlera, i edukon ata t sakrifikojn, t heqin dor, t mos krkojn interesat e tyre, sepse i krishteri sht nj njeri q nuk i mban pr veten t mirat por i ndan me dashuri.
    Natyrisht, i krishteri nuk i imponon kto vlera, nuk sulmon ata q nuk i ndajn ato, i praktikon me gzim sepse sht i bindur se kjo sht jeta e vrtet.
    6.Prdorimi i tret i krips: t hash krip me dik do t thot t ndash tryezn dhe si rrjedhoj t "Beslidhjen me krip".
    sht imazhi i nj beslidhjeje t pathyeshme dhe i krishteri sht krip n bot edhe n kt kuptim: ai kujton dashurin e pakushtzuar t Zotit, beslidhjen q bri me njeriun q nuk varet nga prgjigja jon, dashuria e tij sht e pakushtzuar, ai ka br nj beslidhje me krip me njerzimin. Po mendoj pr ifte t krishtera q jan thirrur t japin pikrisht kt dshmi dashurie t pakushtzuar dhe t pandrprer.
    Jezusi vazhdon duke thn se kripa nuk mund t humbas shijen: edhe kimistt na thon se sht e pamundur… kripa nuk e humb shijen.
    Ktu prdoret n tekstin grek nj folje “moraino” q do t thot “t mendesh”: nse kripa mendet… i krishteri mund t mendet, domethn mund t humbas plotsisht shijen q kishte kur ka br nj zgjedhje t jets ungjillore: ather ai nuk paraqet m veten si dishepull t vrtet, por mendon edhe ai, si mendojn t gjith dhe prandaj vepron, flet si do njeri, bhet i mendur, domethn sht kthyer n urtsin e ksaj bote q pr Zotin sht menduri.
    Ekziston vetm nj mnyr pr ta br q kripa t humbas shijen e saj, q t przihet me dika tjetr, kjo bn q ajo t humbas pastrtin e saj, origjinalitetin e saj.
    Ungjilli ka shijen e vet dhe kjo shije duhet t rrij pr gjithmon, nuk duhet shtrembruar, prndryshe nuk sht m Ungjill dhe prandaj nuk mund t bhen shtesa, modifikime, prshtatje, nuk ka nse, por, por, duke u prpjekur t zbutet, q t lehtsohen krkesat e Ungjillit q t bhen m t zbatueshme.
    Nse sillet kshtu, prania e krips nuk ka m asnj dobi, sepse ajo ka humbur shijen e saj ungjillore dhe duhet t jemi shum t kujdesshm n lidhje me kt, sepse shoqria e sotme na on vrtet q ta prshtatim Ungjillin me at q mendojn t gjith.
    I krishteri autentik ruan shijen e tij!

    B.Le t dgjojm tani imazhin e dyt t prdorur nga Jezusi:
    “Ju jeni drita e bots. Nuk mund t fshihet qyteti i ngritur n maj t malit. As nuk ndizet dritza pr ta vn nn magje, por pr ta vn mbi pishtar pr t’u br drit t gjithve n shtpi. Ashtu t shndris edhe drita juaj para njerzve, q t’i shohin veprat tuaja t mira e ta lvdojn Atin tuaj q sht n qiell”(v,14-16).
    1.“Ju jeni drita e bots”.
    Pr nj izraelit t devotshm sht nj pohim i padgjuar, drita n Bibl sht gjithmon nj imazh pozitiv, errsira sht gjithmon negative, prandaj drita sht Zoti!
    Psalmi 104, 1-2.
    “Bekoje, shpirti im, Zotin!
    O Zot, Hyji im, sa i madh je!
    I veshur me madhri e me bukuri,
    i mbshtjell me drit porsi me petk!”
    Zoti sht i mbshtjell me drit si nj mantel!
    Dhe gjithashtu n Beslidhjen e Re, letra e par e Gjonit, n fillim thot:
    "Hyji sht drit dhe n T nuk ka kurrfar errsire! Nse themi: Kemi bashksi me T, por jetojm n errsir, ne rrejm dhe nuk e ushtrojm t vrtetn. Por, nse ne ecim n drit, sikurse Ai sht n drit, kemi bashksi me njri-tjetrin dhe gjaku i Jezusit, Birit t tij, na pastron nga do mkat" (1 Gj, 1, 5-7).
    Kjo drit e Perndis ka zbritur n bot pr t ndriuar errsirn ton, sht drita q shklqen n fytyrn e Jezusit t Nazaretit q na tregon se Zoti sht dashuri dhe ndrion errsirn ton, q sht ajo e urrejtjes, dhuns, gnjeshtrs, padrejtsis… kjo errsir tani sht ndriuar nga drita e Krishtit!
    N prolog, Ungjilltari Gjon thot:
    “Drita e vrtet qshndrit do njeri, erdhi n bot. Ishte n bot e bota u krijua prej Saj, e bota nuk e njohi. Erdhi ndr t vett, e t tijt nuk e pranuan. Atyre q e pranuan u dha zotsin t bhen bijt e Hyjit” (Gj. 1,9-12).
    Drita e vrtet erdhi n bot, ajo q ndrion do njeri.
    Drita shklqen n errsir, errsira nuk ka mundur ta pushtoj, n fund kjo drit do t prfundoj fituese, duke shprbr errsirn q rndon mbi botn.
    Jezusi n fakt n jetn e tij publike e paraqet veten si drit: “Un jam drita e bots, kush m ndjek nuk ecn n errsir, por ka dritn e jets” (Gj. 8,12).
    2.Deri ktu sht mir, prderisa Jezusi paraqitet si drit, paraqitja e tij para popullit t tij mund t jet skandaloze… por ajo q sht tronditse pr ne sht se ai thot edhe: “Ju jeni drita e bots”.
    Ne kush?
    Dikush pyet veten se si Jezusi pati guximin t'i quante dishepujt e tij dhe ne bashk me ta, "drita e bots".
    Le t'i kalojm ato 12 apostuj nj nga nj... dhe far shohim?
    Ata q Jezusi i quan "njerz besimpak", nuk jetojn sipas propozimit t Jezusit. Le t kujtojm n Kafarnaum, kur ata mbrrijn n shtpi dhe Jezusi u pyet atyre pr far kishin diskutuar gjat rrugs, ata nuk pergjigjen, heshtin sepse u vinte turp, kishin diskutuar kush sht m i madh, dmth nuk e kishin kuptuar imazhin e njeriut t ri q shpalli Jezusi n fjalimin e lumturive: e kan t vshtir t mirpresin fytyrn e njeriut t ri t paraqitur nga Jezusi...
    Edhe gjat darks s fundit ata ende po debatojn se kush sht i madh, kush sht i pari mes tyre; ather edhe pas ringjalljes do t jen akoma plot dyshime dhe kur lindi bashksia e par e krishter, mes tyre do t lindin ende grindje e keqkuptime.
    Jan kta njerz q duhet t jen drit, domethn barts t drits q sht Krishti.
    Jezusi na edukon dhe ngadal-ngadal na bn t drejt, ne jemi njerz t bindur q duhet t jemi t vetdijshm pr dobsit, mjerimin, voglsit tona, por kjo nuk duhet t na oj n dekurajim, sepse jemi ne ata n t cilt Jezusi ka besim, ai na ka besuar dritn e tij.
    Ndoshta sht vetm nj drit e vogl, por sht gjithmon drita e Krishtit, dhe nse dikush angazhohet pr t mishruar Ungjillin n jetn e vet, fytyra e Krishtit shklqen n t; si thot Pali n letrn drejtuar Galatasve: "Nuk jetoj m un, sht Krishti q jeton n mua!"
    3.Imazhi i drits plotson at t krips, kripa przihet me ushqimin, drita nuk przihet me errsirn, drita tregon far sht e mir dhe far sht e rrezikshme, far sht e ngrnshme dhe far sht helm: far sht e mir sht ajo q na dhemb, q na tregon shtegun e sigurt dhe ajo q prkundrazi sht e rrezikshme, sepse mund t na oj n nj lugin. Prandaj mund t themi se Drita na ndihmon t dallojm se far sht e mir dhe far sht e keqe.
    Dishepulli sht thirrur t jet drit me fjaln e tij dhe me personin e tij, me jetn e tij!
    Pra, le t reflektojm, ne duhet t pasqyrojm dritn e ktij njeriu t vrtet q sht Krishti, i krishteri nuk mund t reflektoj n jetn e tij dritn q del nga talk show-t televiziv, nga skenat n t cilat luajn yjet e ksaj bote: drita e krishter nuk shklqen nga zbraztia e disa jetve, t cilat ndoshta t gjith i admirojn, i krishteri nuk shklqen me kt drit, sht pasqyrimi i nj drite tjetr.
    4.Jezusi vazhdon dhe prezanton nj imazh tjetr biblik: nj qytet i vendosur n nj mal nuk mund t mbetet i fshehur.
    Prandaj, kjo drit duhet t jet qartsisht e dukshme: imazhi i prdorur nga Jezusi, q flet pr nj qytet q sht n maj t malit, nuk sht pr t'i ftuar dishepujt t vihen n sy: Jezusi e ka rekomanduar kt shum her ... “Ruajuni t mos i bni veprat tuaja t mira n sy t njerzve pr t’u par prej tyre!” (Mt. 6, 1)…”... kur t bsh lmosh, t mos dij e majta far bn e djathta, q lmosha jote t jet e fsheht, e Ati yt q sheh n fshehtsi, do ta shprblej” (6, 3-4)…. “Kur t luteni, mos bni si shtiracakt, t cilve u plqen t luten n kmb n sinagoga dhe n sheshe t rrugve, q t’i shohin njerzit. Prnjmend po ju them: u ndan ve me at shprblim!” (6, 5). Jezusi na thot q t bjm mire dhe kaq... bn mir dhe kaq.
    5.Thirrja e Jezusit sht nj tekst i famshm i profetit Isaia, i cili paraqet qytetin e Jeruzalemit n mal, prandaj i dukshm pr t gjith, dhe t gjith popujt q do t nisen pr t shkuar n Jeruzalem pr t dgjuar Fjaln e Zotit (Krs. Is. 60-61).
    Jezusi thot: Jerusalemi nuk do t jet qyteti ku do t ngarendin t gjith popujt, por do t jet drejt bashksis s dishepujve t mi q t gjith popujt do t shkojn pr t marr dritn q e ndrion rrugn e jets s tyre.
    6.Pastaj nj shembull tjetr, nj imazh tjetr: "Nuk ndizet dritza pr ta vn nn magje, por pr ta vn mbi pishtar pr t’u br drit t gjithve n shtpi”. Disa Bibla, n vend t fjals “magje” kan fjaln “bushel”. Busheli ishte masa e grurit, nuk shkonin me kilogram, por me litra.
    far do t thot imazhi?
    Duhet t kemi kujdes q t mos e masim Ungjillin me kriteret tona njerzore, me masat tona.
    T krishtert - thot Jezusi - duhet t jen t kujdesshm q t mos e mbulojn dritn e ungjillit, domethn duhet t jen zgjuar, t prpiqen t mos i fshehin ato pjes q i bezdisin pak sepse duken t vshtira pr t'u praktikuar si p.sh. ndarja e t mirave, falja e pakushtzuar, dashuria edhe pr ata q na dmtojn dhe na persekutojn... Tundohemi t'i fshehim sepse neve na tronditin me kriteret e drejtsis tone toksore.
    Nuk duhet mbuluar: Ungjilli eshte mbi t gjitha ajo drite - thot Jezusi – pr ata q jan n shtpi: dmth prpara se t paraqitemi para t tjerve, duhet ta kemi mirpritur kt drit dhe pastaj ta kemi ln t shklqej para njerzve, q t shohin veprat t bukura q bjm... dhe un insistoj n kt "t bukur" sepse teksti origjinal nuk thot vepra t mira, thot vepra t bukura.
    I krishteri duhet t jet njeri i bukur, bukuria, e dim, sht e parezistueshme: kur shihet nj person i bukur, e pyesim menjher veten… si mund t jem i bukur si ai?
    Ktu Jezusi dshiron q dishepujt e tij t jen njerz t bukur, t cilt trhiqen pr bukurin e tyre.
    I krishteri sht nj person q shqetson, por nuk sht ndrhyrs, respekton lirin e tjetrit, nuk dshiron t indoktrinoj, por dshiron t magjeps me bukurin e atyre q e kan mirpritur kt drit e q bjn q ajo t shndrit dhe t shklqej.
    Nse ai ngre tonin e zrit t tij, nuk magjeps m, duhet t msojm t flasim me prulsi m t madhe, pa ekspozim, duke pasur gjithmon parasysh kt bukuri q duhet t shklqej n fytyrn ton; Pjetri gjithashtu e rekomandon at n letrn e tij kur u thot t krishterve t dashur:
    “Fort t dashur, ju lutem q, si t huaj dhe si shtegtar t’u ruheni lakmimeve t mishit dhe t gjakut, t cilat bjn luft kundr shpirtit. Sjellja juaj mes paganve t jet shembullore q, pikrisht pr ato gjra n t cilat ju shpifen si t ishit keqbrs, kur t’i shohin veprat tuaja t mira, t’i japin lavdi Hyjit n Ditn e Ardhjes s tij” (1Pt.2,11v). Ne jemi t huaj dhe haxhinj n kt bot dhe ka nga ata q na prmojn, duhet t'u prgjigjemi paganve me nj jet t bukur, q ndrsa ata t na denigrojn si kriminel, t binden nga veprat tona t bukura.
    T krishtert duhet t bjn nj shkputje nga bota, megjithat ata kan pr detyr t jetojn n nj mnyr t bukur, ata duhet t'u tregojn paganve se respektimi i Ungjillit i bn ata t bukur, t vlersuar, edhe nga ata q nuk e ndjekin Ungjillin.


  7. #267
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    PRGATITJA E LITURGJIS

    E DIELA E 6 OrdVIT A

    M 12-2-2023


    LEXIMI I PAR: Sir. 15, 15-20


    15: I dha urdhrat e urdhrimet t veta,
    dhe dijen pr t kryer ka Atij i plqen.
    16: Nse do, ti mbash urdhrimet dhe ato t ruajn.
    Nse ke besim n T, edhe ti do t jetosh.
    17: Para ti vuri ujin dhe zjarrin:
    Ku t duash, shtrije dorn tnde.
    18: Prpara njeriut jeta e vdekja, e mira dhe e keqja,
    ka ai t paraplqej, ajo do ti jepet.
    20: Syt e Hyjit priren mbi ata q e druan,
    Ai i njeh t gjitha veprat e njeriut.
    21: Askujt si ka urdhruar t jet e patenzon,
    Dhe askujt s ka dhn leje t mkatoj.


    LECTIO DIVINA MEDITIM LUTJE.

    LIRIA E NJERIUT.


    Ben Sira i Urti na ofron ktu nj reflektim mbi lirin e njeriut; ajo qndron n tre pika: s pari, e keqja sht e jashtme pr njeriun; s dyti, njeriu sht i lir, i lir t zgjedh t bj t mirn apo t keqen; s treti, zgjedhja e s mirs sht gjithashtu zgjedhje e lumturis.

    E KEQJA SHT E JASHTME PR NJERIUN.


    S pari, e keqja sht e jashtme pr njeriun; kjo do t thot se e keqja nuk sht pjes e natyrs son, gj q tashm sht nj lajm i madh; sepse nse e keqja do t ishte pjes e natyrs son, nuk do t kishte asnj shpres shptimi, ne nuk do t mund t na shptonim kurr prej saj. Ky ishte konceptimi i babilonasve, pr shembull; prkundrazi, Bibla sht shum m optimiste, pohon se e keqja sht e jashtme pr njeriun; Zoti nuk bri t keqen dhe nuk sht ai q na shtyn drejt saj. Prandaj ai nuk sht prgjegjs pr t keqen q ne bjm; ky sht kuptimi i vargut t fundit t leximit t par t liturgjis s sotme :
    Zoti askujt si ka urdhruar t jet e patenzon, dhe askujt s ka dhn leje t mkatoj.
    Dhe disa vargje para atyre t sotme, Ben Sira shkruan:
    "Mos thuaj: Prej Hyjit sht mkati im, mos thuaj: Ai vet m joshi (v. 11 e 12).
    Nse Zoti do ta kishte br Adamin nj qenie t przier, nj pjes t mir, nj pjes t keqe, si e imagjinonin babilonasit, e keqja do t ishte pjes e natyrs son. Por Zoti sht vetm dashuri dhe e keqja sht krejtsisht e huaj pr t. Dhe rrfimi i rnies s Adamit dhe Evs, n librin e Zanafills, u shkrua pikrisht pr t kuptuar se e keqja sht e jashtme pr njeriun meqense sht futur n t nga gjarpri; dhe ajo prhapet n bot q nga momenti kur njeriu filloi t mos i besonte Zotit.
    T njjtin pohim e gjejm edhe n letrn e Shn Jakobit:
    13 Askush q sht i tunduar, t mos thot: Hyji m tundon, sepse Hyji nuk mund t jet i tunduar pr t keq dhe Ai nuk tundon asknd. 14 Por secili tundohet nga lakmimi i vet, i prirur dhe i ngashnjyer. 15 Lakmimi pastaj i mbarsur, lind mkatin, dhe mkati, si t kryhet, lind vdekjen. 16 Mos u tradhtoni, vllezrit e mi t dashur: 17 do dhurat e mir dhe do dhunti e prsosur sht prej s larti, zbret nga Ati i drits, n t cilin nuk ka ndrrim as hije dyshimi (Jak 1,13-17).


    NJERIU SHT I LIR T ZGJEDH T KEQEN OSE T MIRN.



    Fjala sht krejtsisht afr teje, mu n gojn tnde, n zemrn tnde q ta zbatosh! (Dt 30,11-14).
    Pohimi i dyt i ktij teksti: njeriu sht i lir, i lir t zgjedh t keqen ose t mirn: kjo siguri u prvetsua vetm ngadal nga populli i Izraelit, dhe megjithat, ktu prsri, Bibla sht formale. Zoti e bri njeriun t lir. Q kjo siguri t zhvillohej n Izrael, njerzit duhej t prjetonin veprimin lirues t Zotit n do faz t historis s tyre, duke filluar me prvojn e lirimit nga Egjipti. I gjith besimi i Izraelit lind nga prvoja e tij historike: Zoti sht liruesi i tij; dhe pak nga pak kuptuan se ajo q sht e vrtet sot ishte tashm e vrtet n krijim, kshtu q mund t konkludohej se Zoti krijoi njeriun e lir.
    Dhe ne do t duhet t msojm t'i pajtojm kto dy siguri biblike: domethn se Zoti sht i plotfuqishm dhe se, megjithat, prpara tij njeriu sht i lir. Dhe sht pr shkak se njeriu sht i lir t zgjedh q ne mund t flasim pr mkatin: vet nocioni i mkatit presupozon lirin; po t mos ishim t lir, gabimet tona nuk mund t quheshin mkate.
    Ndoshta, pr t deprtuar pak n kt mister, duhet t kujtojm se plotfuqia e Zotit sht ajo e dashuris: ne e dim mir, vetm dashuria e vrtet e do tjetrin t lir.
    Pr ta udhhequr njeriun n zgjedhjet e tij, Perndia i dha Ligjin e tij; kshtu q duhet t jet e thjesht. Dhe libri i Ligjit t Prtrir kmbngul n t:
    11 Ky urdhr q un po ta jap sot, nuk sht tepr i vshtir pr ty as nuk sht tepr larg teje; 12 nuk sht i vn n qiell, q t thuash: Kush mund t ngjitet pr ne n qiell pr t na e sjell q ta msojm e ta shtiem n veprim? 13 As nuk sht prtej detit q t gjesh shkak t thuash: Kush do t mund t kaloj prtej detit pr ne pr t na e sjell q ta njohim e t kryejm ka sht urdhruar? 14 Jo,



    T ZGJEDHSH T MIRn SHT T ZGJEDHESH LUMTURIN.

    Pohimi i tret i Ben Sira sot: t zgjedhsh t mirn sht t zgjedhsh lumturin. E marr tekstin:
    "17: Para ti vuri ujin dhe zjarrin: Ku t duash, shtrije dorn tnde. 18: Prpara njeriut jeta e vdekja, e mira dhe e keqja, ka ai t paraplqej, ajo do ti jepet.
    E thn ndryshe, sht n besnikrin ndaj Perndis q njeriu gjen lumturin e vrtet. T largohemi prej tij, hert a von, sht t sjellim fatkeqsin ton. Thuhet n mnyr figurative se njeriu sht prgjithmon n nj udhkryq: para tij hapen dy shtigje (n Bibl themi dy shtigje). Nj rrug t on n drit, n gzim, n jet; lum ata q e marrin hua. Tjetra sht nj rrug e nats, e errsirs dhe n fund t fundit sjell vetm trishtim dhe vdekje. Shum fatkeq jan ata q gabojn. Ktu prsri nuk mund t mos mendojm pr historin e rnies s Adamit dhe Evs. Zgjedhja e tyre e gabuar i oi n rrugn e gabuar.
    Kjo tem e dy rrugve sht zhvilluar shum shpesh n Bibl: n librin e Ligjit t Prtrir, veanrisht:
    "15 Shiko! Un sot po t lus ndr sy t tu me jetn e lumturin po edhe me vdekjen e mjerimin. 16 Nse do ti dgjosh urdhrimet e Zotit, Hyjit tnd, q un sot po ti urdhroj: ta duash Zotin, Hyjin tnd, t ecs urdhrimeve t tija, ti mbash urdhrimet, ligjet e rregulloret e tija, ather do t jetosh. Pr m tepr, Zoti do t t shtoj e do t t bekoj n tokn q po hyn pr ta trashguar. 17 Por, nse zemra jote shmanget e nuk do t dgjosh dhe, i ngashnjyer nga gabimi, shkon e adhuron dhe u shrben zotave t tjer, 18 un sot po ju parakallzoj: do t zhdukeni fare e do t vdisni n nj koh t shkurtr n tokn q, pasi ta keni kaluar Jordanin, do t hyni pr ta trashguar. 19 Thrras sot pr dshmitar kundr jush qiellin e dheun: jua vura para jetn e vdekjen, bekimin e mallkimin. Zgjidhe, pra, jetn, q t jetosh ti e trashgimtart e tu, 20 e duaje Zotin, Hyjin tnd, dgjo zrin e tij, qndroji besnik ‑ sepse ai sht jeta jote, gjatsia e ditve t tua ‑ q t banosh n tokn pr t ciln Zoti iu prbetua etrve t tu Abrahamit, Izakut e Jakobit, se do tua jap(Dt 30, 15-20).
    Sipas tems s dy rrugve, ne nuk jemi kurr prfundimisht t denuar: edhe pas zgjedhjeve t kqija, sht gjithmon e mundur t kthehemi prapa. Nprmjet Pagzimit, ne jemi shartuar me Jezu Krishtin, i cili n do moment na jep forcn pr t zgjedhur srish rrugn e drejt: prandaj e quajm Shlbues, q do t thot "lirimtar". Ben Sira tha: "Varet nga zgjedhja juaj pr t qndruar besnik". T pagzuar, ne mund t shtojm n forcn e Jezu Krishtit.
    Ndryshuar pr her t fundit nga ninoenina : 08-02-2023 m 06:22

  8. #268
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    PRGATITJA E LITURGJIS

    E DIELA E 6 Ord…VITI A

    M 12-2-2023.

    PSALMI: 119.


    1 Lum njeriu me sjellje t pastr,
    q ecn n Ligjin e Zotit!
    2 Lum kush i mban dshmit e tija,
    q e krkon me gjith zemr.

    4 Ti i shpalle urdhrimet e tua
    q t mbahen prpikrisht.
    5 Oh, sikur t ishin t drejta udht e mia
    pr t’i zbatuar rregulloret e tua!

    17 Bja kt t mir shrbtorit tnd:
    q t jetoj e ta mbaj fjaln tnde.
    18 M’i hap syt t shikoj
    mrekullit e ligjit tnd.

    33 Ma trego, o Zot, udhn e ligjeve t tua,
    dhe un do ta mbaj gjithmon.
    34 M jep kuptim q ta mbaj Ligjin tend
    e do ta zbatoj me gjith zemrn time.


    LECTIO DIVINA – MEDITIM – LUTJE

    E GJEJM LUMTURIN VETM N ZOTIN



    Ky psalm i bn jehon t prkryer leximit t par t marr nga Ben Sira: sht i njjti meditim q vazhdon; ideja q zhvillohet (n mnyr t ndryshme, natyrisht, por shum koherente), n kto dy tekste, sht se njerzimi e gjen lumturin e tij vetm n besimin te Zoti dhe n bindjen ndaj urdhrimeve t tij. Fatkeqsia dhe vdekja fillojn pr njeriun sapo ai largohet nga rruga e besimit t qet. T lejojm q dyshimi pr Zotin dhe urdhrimet e tij t hyj n ne dhe menjhere pas t fillojm t bjm si t duam, nse guxoj t them kshtu, do t thot t hym n nj rrug t keqe, n nj rrug pa dalje. Ky sht i gjith problemi i Adamit dhe Evs n historin e rnies n Parajsn toksore.
    Dhe ne gjejm ktu n mnyr implicite temn e dy rrugve pr t cilat folm gjat leximit t par: nse do t'i besojm Ben Sirs, ne jemi udhtar t prhershm t detyruar t kontrollojm rrugn ton... Lum ndr ne ata q kan gjetur rrugn e drejt! Pr shkak t dy rrugve, dy rrugve q jan prher t hapura para nesh, njra t on n lumturi, tjetra t on n paknaqsi.
    Dhe lumturia, sipas ktij psalmi, sht shum e thjesht; rruga e drejt, pr nj besimtar, sht thjesht ndjekja e Ligjit t Perndis:
    “Lum njeriu me sjellje t pastr,
    q ecn n Ligjin e Zotit!” (v.1).
    Besimtari e njeh mblsin e t jetuarit me besnikri ndaj urdhrimeve t Zotit, kjo sht ajo q do t thot ky psalm pr ne.
    Ai sht m i gjati i psalterit dhe vargjet e pakta q ruhen sot jan vetm nj pjes shum e vogl, e barabart me nj strof t vetme. N t vrtet ka njqind e shtatdhjet e gjasht vargje, domethn njzet e dy strofa me tet vargje. Njzet e dy...tet...kto shifra nuk jan rastsi.
    Pse njzet e dy strofa? Sepse ka njzet e dy shkronja n alfabetin hebraik: do varg i secils strof fillon me t njjtn shkronj dhe strofat pasojn njra-tjetrn sipas renditjes s alfabetit: n letrsi flasim pr "akrostikun", por ktu sht jo nj vepr letrare, nj shfaqje! sht nj rrfim i vrtet besimi: ky psalm sht nj poezi pr nder t Ligjit, nj meditim mbi kt dhurat t Perndis q sht Ligji, urdhrimet, nse preferohet. Pr m tepr, m shum se nj psalm, do t bnim m mir t flasim pr nj litani! Nj litani pr nder t Ligjit! Kjo sht fare e huaj pr ne.



    DASHURIA E VRTET PR LIGJIN.

    Sepse nj nga karakteristikat e Bibls, paksa befasuese pr ne, sht dashuria e vrtet pr Ligjin q banon tek besimtari biblik. Urdhrimet nuk paraqiten si nj dominim q Zoti do t ushtronte mbi ne, por si kshill, e vetmja kshill e vlefshme pr t br nj jet t lumtur. Kur njeriu biblik e thot kt fjali, e thot me gjith zemr.
    Sigurisht q nuk sht magji: njerzit besnik ndaj Ligjit mund t hasin n t gjitha llojet e fatkeqsive gjat jets s tyre, por, n kto raste tragjike, besimtari e di se vetm rruga e besimit te Zoti mund t'i jap atij qetsi.
    Dhe, jo vetm q Ligji nuk i nnshtrohet si dominim, por ai merret si nj dhurat q Perndia i jep popullit t tij, duke i paralajmruar ata kundr t gjitha shtigjeve t rreme; sht shprehja e shqetsimit t Atit pr fmijt e tij; ashtu si ne, ndonjher paralajmrojm nj fmij, nj shok kundr asaj q na duket e rrezikshme pr t. Thuhet se Zoti "e jep" Ligjin e tij dhe Ligji me t vrtet konsiderohet "dhurat" e Hyjit. Sepse Perndia jo vetm q e liroi popullin e tij nga robria n Egjipt; e ln vetm, Izraeli rrezikoi t rikthehej n skllavri edhe m t kqija, ndoshta. Duke dhn Ligjin e tij, Perndia dha, n nj far mnyr, udhzimet pr prdorimin e liris. Prandaj, Ligji sht shprehja e dashuris s Perndis pr popullin e tij.
    Duhet thn se nuk pritm q Beslidhja e Re t zbulonte se Zoti sht Dashuri dhe se n fund t fundit Ligji nuk ka qllim tjetr vese t na udhheq n rrugn e dashuris. E gjith Bibla sht historia e msimit t njerzve t zgjedhur n shkolln e dashuris dhe vllazris. Libri i Ligjit t Prtrir thot: “Dgjo Izrael, Zoti, Perndia yt, sht Zoti i vetm; do ta duash Zotin, Perndin tnd, me gjith zemr, me gjith qenien tnde dhe me gjith forcn tnde"(Dt 6.4).
    Dhe libri i Levitikut vazhdoi: "Duaje t afrmin tnd si veten tnde" (Lv 19,18).
    Dhe, pak m von, Jezusi, duke i bashkuar kto dy urdhrime, mundi t thoshte se ato ishin prmbledhja e Ligjit hebre.
    Po kthehem te kjo "Lumturi" kureshtar i vargut t par t ktij psalmi: "Lum njeriu q ndjek Ligjin e Zotit": fjaln "lumtur", ne kemi msuar tashm ta prkthejm me shprehjen: "ohu n kmb dhe ec"; ne mund t prkthenim pr shembull kt varg t par: “Ec me besim, ti, njeriu q respekton Ligjin e Zotit”. Dhe njeriu biblik sht aq i bindur se jeta dhe lumturia e tij jan n rrezik, saq kjo litani pr t ciln fola m par sht n fakt nj lutje. Pas tre vargjeve t para q jan pohime mbi lumturin e njerzve besnik ndaj Ligjit, njqind e shtatdhjet e tre vargjet e tjera i drejtohen drejtprdrejt Zotit me nj stil her meditues, her luts si:
    "M’i hap syt t shikoj mrekullit e ligjit tend” (v.18).
    Hapi syt e mi, se po shoh mrekullit e ligjit tnd. Dhe litania vazhdon, duke prsritur pothuajse t njjtat formula pa pushim: pr shembull, n hebraisht, n do strof, ka tet fjal q jan gjithmon t njjta pr t prshkruar Ligjin. Vetm t dashuruarit guxojn t prsrisin veten pa rrezikuar t mrziten.

    Tet fjal gjithmon t njjta dhe gjithashtu tet vargje n seciln nga njzet e dy strofat: numri tet, n Bibl, sht numri i Krijimit t ri: Krijimi i par u b nga Zoti n shtat dit, prandaj dita e tet do t jet dita e Krijimit t prtrir, e “qiejve t rinj dhe toks s re”, sipas nj shprehjeje tjetr biblike. Kjo m n fund do t mund t lind kur i gjith njerzimi t jetoj sipas Ligjit t Zotit, domethn n dashuri, pasi sht e njjta gj!
    Ndryshuar pr her t fundit nga ninoenina : 08-02-2023 m 07:22

  9. #269
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    PRGATITJA E LITURGJIS

    E DIELA E 6 Ord…VITI A

    M 12-2-2023.

    UNGJILLI: Mt. 5, 17-27.


    17 “Mos t’ju shkoj ndr mend se erdha pr ta shlyer Ligjin ose Profett! Jo, s’erdha t shlyej, por t prkryej. 18 Pr t vrtet po ju them: derisa t jet qielli e toka, asnj germ dhe asnj presje nuk do t’i hiqet Ligjit, por do t zbatohen t gjitha.
    19 Prandaj, kushdo q do ta shlyej njrin ndr kta urdhra, qoft edhe m t voglin, dhe do t’i msoj njerzit t bjn ashtu, do t jet m i vogli n Mbretrin e qiellit; ndrsa ai q do t’i mbaj dhe do t’i msoj, do t jet i madh n Mbretrin e qiellit.
    20 Sepse, un po ju them: nse drejtsia juaj nuk do t jet m e madhe se drejtsia e skribve dhe e farisenjve, nuk do t hyni n Mbretrin e qiellit.”
    21 “Keni dgjuar se u qe thn t vjetrve: ‘Mos vra!’ Kush vret do t jet prgjegjs para gjyqit.
    22 E un po ju them: Kushdo zemrohet kundr vllait t vet, do t jet prgjegjs para gjyqit; e kush t’i thot vllait t vet: ‘Budalla’, do t jet prgjegjs para Sinedrit; kush t’i thot: ‘I marr’, do t prgjigjet n zjarrin e ferrit.
    23 Pra, nse e sjell dhuratn tnde pr ta kushtuar n lter e aty t bie n mend se yt vlla ka dika kundr teje, 24 lre dhuratn tnde aty para lterit, shko e pajtohu m par me vllain tnd e pastaj eja e kushtoje dhuratn tnde!
    25 Rregullohu shpejt me kundshtarin tnd sa t jesh ende n udhtim me t, q kundrshtari t mos t t dorzoj te gjykatsi e ky te rojtari i gjyqit, q t mos t ndryejn n burg. 26 Pr t vrtet po t them: s’do t dalsh prej andej para se ta paguash edhe paran m t fundit.”
    27 “Keni dgjuar se qe thn: ‘Mos e the kurorn!’ 28 E un po ju them: kushdo q me dshirim e shikon nj grua, n zemrn e vet e ka br flligshtin me t. 29 Nse syri yt i djatht t on n mkat, nxirre e flake larg teje! sht m mir pr ty t humbassh njrn nga gjymtyrt e tua, se i tr trupi yt t hidhet n ferr. 30 E nse dora jote e djatht t on n mkat, preje e hidhe larg teje! sht m mir pr ty t humbassh nj gjymtyr se i tr trupi yt t hidhet n ferr.”
    31 “Qe thn edhe: ‘Kush e ndan gruan e vet, le t’ia jap letrn e ndarjes.’ 32 E un po ju them: kushdo e ndan gruan e vet ‑ prvese n rastin e flligshtis ‑ e bn at t thyej kurorn; e nse ndokush martohet me gruan e ndar, then kurorn.”
    33 “Keni dgjuar gjithashtu se u qe thn t vjetrve: ‘Mos e the betimin, por zbato ka i ke premtuar Zotit me betim!’ 34 E un po ju them: assesi mos u betoni; as me Qiell, sepse ai sht froni i Hyjit, 35 as me Tok, sepse ajo sht shtroja e kmbve t tij as me Jerusalem, sepse ai sht qyteti i Mbretit t madh. 36 Mos bj be as n kokn tnde, sepse nuk je i zoti as nj fije floku ta bsh t bardh ose t zez. 37 Fjala juaj le t jet: Po, po; jo, jo! kado q sht m tepr se kaq, vjen prej Qoftlargut.”


    LECTIO DIVINA- MEDITIM – LUTJE.

    N ungjillin e sotm kemi dgjuar nj nga fjalt kye t Shn Mateut: fjaln “prmbushje”. Kjo fjal synon at projekt t madh q Pali e quan "qllimi dashamirs i Perndis"; dhe nse fjala sht nga Shn Pali, ideja shkon shum m larg se ai; q nga Abrahami, e gjith Bibla sht e orientuar drejt ksaj prmbushjeje t Mbretris s Hyjit. I krishteri, normalisht, nuk sht kthyer drejt s shkuars, i krishteri shtrihet drejt s ardhmes. Dhe ai gjykon t gjitha gjrat e ksaj bote sipas ndikimit e tyre drejt ecuris, prparimit t Mbretris”. Dikush tha: "Mesha e s diels sht mbledhja q na jep mundsin t verifikojm ecurin e Mbretris n nj vend": vendi ku bjm nj bilanc t ecuris s ndrtimit t Mbretris.
    Dhe me t vrtet, Mbretria po prparon, ngadal por me siguri: kjo sht zemra e besimit ton. Natyrisht, kjo nuk mund t gjykohet pr disa dekada: duhet t shikohet n plan afatgjat: Zoti zgjodhi nj popull si gjith t tjert: ai iu shfaq pak nga pak dhe pas faktit, ne jemi t detyruar t kuptojm se nj rrug e madhe sht prshkuar. N zbulimin e Zotit, s pari, por edhe n marrdhniet me njerzit e tjer; idealet e drejtsis, liris, vllazris zvendsojn gradualisht ligjin e m t fortit dhe instinktin e hakmarrjes.
    Kjo pun e ngadalt e kthimit t zemrs s njeriut ishte qellimi i Ligjit q Perndia i dha Moisiut: urdhrimet e para ishin fener t thjesht q deklaronin minimumin jetsor n nj far mnyre, kshtu q jeta n shoqri ishte thjesht e mundur: mos vras, mos vjedh, mos mashtro… Dhe pastaj, me kalimin e shekujve, Ligji ishte prmirsuar, rafinuar, ishte sqaruar, ndrsa krkesat morale prparonin.
    Jezusi sht pjes e ktij progresi: ai nuk i eliminon arritjet e mparshme, ai i prmirson m tej: Qe thn... un po t them..." Nuk bhet fjal pr fshirjen e fazave t mparshme, sht shtje kryqi. Vet Jezusi tha: "Un nuk erdha pr t shfuqizuar, por pr t kryer". Hapi i par, nuk do t vrassh, hapi i dyt, madje do ia ndalosh vetes zemrimin dhe do t shkosh deri n falje. N nj fush tjetr, hapi i par, nuk do t kryeni tradhti bashkshortore n veprim, hapi i dyt, madje do t'ia ndaloni vetes t mendoni pr t dhe do ta edukoni shikimin tuaj n pastrti. S fundi, n shtjet e betimit, hapi i par, mos bj be t rreme, hapi i dyt, mos bj be fare, do fjal q del nga goja juaj le t jet e vrtet gjithmon.
    Shkoni m tej, gjithmon m tej n dashuri, kjo sht menuria e vrtet! Por njerzimi e ka t vshtir t marr kt rrug! M keq akoma, njerzit shum shpesh refuzojn vlerat e ungjillit dhe besojn se sht gj m e menur ndrtimi i jets s tyre mbi parime, vlera krejtsisht t ndryshme. Pali shpesh e qorton kt t ashtuquajtur urtsi q i bn njerzit t paknaqur: Ai flet pr “diturin e atyre q sundojn botn dhe q tashm po shkatrrojn veten e tyre”. E lexojm kt n leximin e dyt.
    N seciln prej ktyre fushave, Jezusi na fton t bjm nj hap pr t shpejtuar ardhjen e Mbretris. uditrisht, por sht n prputhje me t gjith traditn biblike, kto urdhrime t rinovuara nga Jezusi kan t bjn me marrdhniet me t tjert. Nse mendojm pr kt, nuk sht pr t'u habitur: nse qllimi dashamirs i Zotit, si thot Shn Pali, sht t na bashkoj t gjithve n Jezu Krishtin, do prpjekje q bjm drejt unitetit vllazror kontribuon n prmbushjen e planit t Zotit, d.m.th., n ardhjen e Mbretris s tij. Nuk mjafton t thuash "Ardht Mbretria Jote", Jezusi sapo na ka treguar se si, n nj mnyr t vogl por t sigurt, mund t kontribuojm pr t.

  10. #270
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    F.A. E DIELA 6 Ord. VITI A.

    PRGATITJA E LITURGJIS

    E DIELA 6 Ord. VITI A

    M 12 2- 2023.


    UNGJILLI: Mt. 5,17-37.


    17 Mos tju shkoj ndr mend se erdha pr ta shlyer Ligjin ose Profett! Jo, serdha t shlyej, por t prkryej. 18 Pr t vrtet po ju them: derisa t jet qielli e toka, asnj germ dhe asnj presje nuk do ti hiqet Ligjit, por do t zbatohen t gjitha. 19 Prandaj, kushdo q do ta shlyej njrin ndr kta urdhra, qoft edhe m t voglin, dhe do ti msoj njerzit t bjn ashtu, do t jet m i vogli n Mbretrin e qiellit; ndrsa ai q do ti mbaj dhe do ti msoj, do t jet i madh n Mbretrin e qiellit. 20 Sepse, un po ju them: nse drejtsia juaj nuk do t jet m e madhe se drejtsia e skribve dhe e farisenjve, nuk do t hyni n Mbretrin e qiellit
    21 Keni dgjuar se u qe thn t vjetrve: Mos vra! Kush vret do t jet prgjegjs para gjyqit. 22 E un po ju them: Kushdo zemrohet kundr vllait t vet, do t jet prgjegjs para gjyqit; e kush ti thot vllait t vet: Budalla, do t jet prgjegjs para Sinedrit; kush ti thot: I marr, do t prgjigjet n zjarrin e ferrit. 23 Pra, nse e sjell dhuratn tnde pr ta kushtuar n lter e aty t bie n mend se yt vlla ka dika kundr teje, 24 lre dhuratn tnde aty para lterit, shko e pajtohu m par me vllain tnd e pastaj eja e kushtoje dhuratn tnde! 25 Rregullohu shpejt me kundshtarin tnd sa t jesh ende n udhtim me t, q kundrshtari t mos t t dorzoj te gjykatsi e ky te rojtari i gjyqit, q t mos t ndryejn n burg.
    26 Pr t vrtet po t them: sdo t dalsh prej andej para se ta paguash edhe paran m t fundit.
    27 Keni dgjuar se qe thn: Mos e the kurorn!
    28 E un po ju them: kushdo q me dshirim e shikon nj grua, n zemrn e vet e ka br flligshtin me t. 29 Nse syri yt i djatht t on n mkat, nxirre e flake larg teje! sht m mir pr ty t humbassh njrn nga gjymtyrt e tua, se i tr trupi yt t hidhet n ferr. 30 E nse dora jote e djatht t on n mkat, preje e hidhe larg teje! sht m mir pr ty t humbassh nj gjymtyr se i tr trupi yt t hidhet n ferr.
    31 Qe thn edhe: Kush e ndan gruan e vet, le tia jap letrn e ndarjes.
    32 E un po ju them: kushdo e ndan gruan e vet ‑ prvese n rastin e flligshtis ‑ e bn at t thyej kurorn; e nse ndokush martohet me gruan e ndar, then kurorn.
    33 Keni dgjuar gjithashtu se u qe thn t vjetrve: Mos e the betimin, por zbato ka i ke premtuar Zotit me betim! 34 E un po ju them: assesi mos u betoni; as me Qiell, sepse ai sht froni i Hyjit,
    35 as me Tok, sepse ajo sht shtroja e kmbve t tij as me Jerusalem, sepse ai sht qyteti i Mbretit t madh. 36 Mos bj be as n kokn tnde, sepse nuk je i zoti as nj fije floku ta bsh t bardh ose t zez. 37 Fjala juaj le t jet: Po, po; jo, jo! kado q sht m tepr se kaq, vjen prej Qoftlargut.


    LECTIO DIVINA MEDITIM LUTJE.


    Ashtu si do izraelit i devotshm, Jezusi e mbante gjithmon t shenjt Tevratin, Ligjin q Perndia i kishte dhn popullit t tij: meqense Tevrati ishte Fjala e Perndis, nuk mund t mohohej dhe as t kundrshtohej.
    N nj diskutim q Jezusi pati me skribt dhe farisenjt, n nj moment ai iu drejtua pikrisht Tevratit dhe shtoi: Ne t gjith pajtohemi se Tevrati nuk mund t zhbhet!. Si nuk kemi dgjuar kurr, n fillim t Ungjillit t sotm, ai ndjen nevojn t sqaroj pozicionin e vet n lidhje me Ligjin q Perndia i ka dhn popullit t Izraelit; Ai thot: Mos tju shkoj ndr mend se erdha pr ta shlyer Ligjin ose Profett! Jo, serdha t shlyej, por t prkryej (v.17). N disa Bibla prktehet: Mos mendoni se kam ardhur pr ta shfuqizuar ligjin dhe profett. Kjo folje "t shfuqizosh" nuk sht e sakt: Jezusi sigurisht nuk e ka dhn kurr iden se donte t shfuqizonte Beslidhjen e Vjetr, absolutisht jo! Folja e prdorur n greqisht sht katalo q nuk do t thot t heqsh fare, do t thot "t prishsh", "t rrzosh".
    far kishte thn Jezusi pr t dhne prshtypje se donte t rrzonte Tevratin?
    Mjafton t kthehemi nj faqe prapa n Ungjillin sipas Mateut dhe t gjejm arsyen pse
    ai dha iden q dont tI prishte ato q ishin pritshmrit, shpresat e ngjalla nga Tevrati dhe Beslidhja e Vjetr.
    Ai kishte thn: Lum t varfrit... lum
    Njerzit duhet t ken pyetur veten: far po thot? A nuk sht shkruar n Librat e Shenjt se Zoti i bekon t drejtt duke i mbushur me pasuri, me do t mira? T gjitha sektet hebraike, zelott, farisenjt, saducenjt, esent, kishin imazhin e tyre t Mesis, por pr nj aspect t vetm t Mesis, q ata prisnin, t gjith ishin dakord: ai do t ishte i suksesshm dhe do t'u kishte dhn sukses, pasuri, mirqenie... t gjith atyre q e ndiqnin.
    N kt pik ata ishin t gjith dakord dhe kto ishin gjithashtu idet q dishepujt e Jezusit kishin n mendje; le t kujtojm Pjetrin: kur Jezusi u tha atyre se ishte e nevojshme se Mesia ta jepte jetn, Pjetri tha:
    "Jo, neve duhet t na shrbejn t tjert".
    Kjo ishte bindja e ngjall te populli i Izraelit, madje edhe te dishepujt q Jezusi kishte zgjedhur.
    Dhe nuk mund t mohohet se kto pritshmri ishin shum t gjalla n Beslidhjen e Vjetr.
    N Psalmin 72 lexojm:
    7 N ditt e tija do t lulzoj drejtsia
    dhe paqe e madhe derisa t jet hna.
    8 Do t sundoj prej detit n det,
    prej Lumit e deri n skajin e bots.
    9 Para tij do t bien prmbys banort e shkrettirs,
    kundrshtart e tij do t lpijn dheun.
    10 Mbretrit e Tarsisit edhe t ishujve
    dhurata do t sjellin,

    mbretrit e arabve e t Sabs do t lajn t dhjetat,
    11 t gjith mbretrit para tij prmbys do t bien
    e popujt mbar do ti shrbejn (Ps.72,7-11).
    Edhe Moisiu, n librin e Ligjit t Prtrir, n kapitullin 28, 13, i thot popullit t Izraelit: Krye do t t bj Zoti e jo bisht,
    gjithmon do t jesh lart e jo posht,
    n qoft se do ti dgjosh urdhrimet e Zotit, Hyjit tnd,
    q un sot po ti parashtroj ti kryesh e ti zbatosh.
    oti premton se populli i tij do t'ju vr gjithmon n krye, kurr n fund; popujt e tjer do t jen n fund.
    Jezusi dukej se ktheu gjithka prmbys, shkatrroi t gjitha shpresat; ai shpalli t madh, jo at q dominon, por at q shrben, jo at q qndron lart, por at q qndron posht... prandaj nuk u prgjigjej pritshmrive.
    Kjo sht arsyeja pse Jezusi prsrit:
    "Pr t vrtet po ju them: derisa t jet qielli e toka, asnj germ dhe asnj presje nuk do ti hiqet Ligjit, por do t zbatohen t gjitha (Mt. 5, 18).
    Qielli dhe toka nuk do t kalojn para q t ndodh gjithka, nuk do t bjer as nj grim e nj pike t Tevratit, kshtu q kushdo q shkel vetm nj nga kto rregulla minimale do t konsiderohet m i vogli n mbretrin e qiejve.
    Jezusi i quan rregulla minimale, nuk i prbuz aspak. Sipas Jezusit, nuk jan kushte prfundimtare pr t hyr n Mbretrin; pr t hyr n mbretrin e qiejve sht e nevojshme para s gjithash t verifikohet nse dikush ka arritur t prvetsoj pjesn e par t zbuless s Zotit q sht Beslidhja e Vjetr.
    Ato jan rregulla minimale n krahasim me ato q ai tani paraqet, dhe n fakt, pasi shpalli vlern dhe paprekshmrin e Ligjit dhe t profetve, Jezusi vazhdon me nj deklarat me 6 shembuj sipas t cilve, duke garantuar respektin pr drejtsin e Beslidhjes s Vjetr, duhet t shkohet prpara.
    Un ju them:
    "Nse drejtsia juaj nuk do t jet m e madhe
    se drejtsia e skribve dhe e farisenjve,
    nuk do t hyni n Mbretrin e qiellit(Mt. 5,20).
    far ishte Tevrati?
    Fjala Tevrati vjen nga folja "yarah", q do t thot "t gjuash me nj shigjet", "t tregosh drejtimin" dhe Tevrati tregoi drejtimin e duhur, por n disa pik t caktuar Tevrati u kuptua n nj mnyr jo korrekte, u ndal... e tani, sipas Jezusit, Tevrati duhet t shkoj m tej, sepse erdhi koha n t ciln duhet t tregoj horizontin e fundit n t cilin sht e nevojshme t mbrrij, sht e nevojshme t bj nj hap prpara.
    N fakt, Jezusi tani 6 her, duke u nisur nga ajo q thot Tevrati, vazhdon duke thn: Tani po un ju them; thot: "Tevrati ka arritur deri ktu, tani po ju them se ku sht e nevojshme t arrihet!" Qllimi prfundimtar, horizonti prtej t cilit, kur t shqyrtojm m mire kta gjasht shembuj, edhe ne do t pajtohemi se sht e pamundur t shkohet, sht maksimumi q edhe Jezusi mund t krkoj nga njerzimi... m tej sht e pamundur t shkohet.


    Le t dgjojm tani cili sht krcimi i par prpara, duke u nisur nga Tevrati, q Jezusi u krkon atyre q duan t jen dishepuj t tij, ose m mir, atyre q thjesht duan t jen njerz t vrtet, njerz plotsisht t realizuar. Mund t fillojm nga rreshtat 21-22:
    Keni dgjuar se u qe thn t vjetrve: Mos vra! Kush vret do t jet prgjegjs para gjyqit. E un po ju them: Kushdo zemrohet kundr vllait t vet, do t jet prgjegjs para gjyqit; e kush ti thot vllait t vet: Budalla, do t jet prgjegjs para Sinedrit; kush ti thot: I marr, do t prgjigjet n zjarrin e ferrit.
    E keni kuptuar se u q thn t vjetrve: mos vra.
    Ai pasiv u qe thn t vjetrve, sht pasiv hyjnor, q duhet prkthyer e keni kuptuar q Zoti tha: mos vra. sht nj nga 10 fjalt q rregullojn paprekshmrin e jets s njeriut. Le t kujtojm se far thot Libri i Zanafills n kapitullin 9, 5-6: "5 Un do t krkoj llogari pr gjakun e jets suaj. Do t krkoj llogari prej t gjitha kafshve; do t krkoj llogari prej njeriut pr jetn e njeriut, prej secilit gjakun e vllait t vet. 6 Kush derdh gjakun e njeriut, gjaku i tij t derdhet prej njeriut, sepse n prfytyrimin e Hyjit Hyji e krijoi njeriun. Domethn, Hyji sht si nj poar: Zoti ndrtoi statujn e tij si faraont n Egjipt, mbretrit e Mesopotamis, ndrtuan statujat e tyre dhe prekja e atyre statujave ishte nj ofendim, nj goditje kundr sundimtarit. Ktu Zoti prdor t njejtn imazh: "Un bra njeriun dhe ai sht imazhi im: kushdo q prek kt imazh, prek Zotin", m prek mua.
    Vazhdon tani Jezusi, (prkthimi por un po ju them q gjendet n disa bibla sht vrtet i pasakt: kjo "por" duket se kundrshton at q sht thn nga Zoti dhe n tekstin origjinal grek, "por" nuk gjendet; teksti grek thot "go de lego ymn", domethn: "e un po ju them" si ka prkthyer Simon Filipaj n bibln tone katolike) e tani Jezusi shpjegon: Ajo q u tha t vjetrve, sht e bukur dhe mbetet e tani po un ju them se ku duhet t shkohet pr t respektuar imazhin e Zotit q sht njeriu.
    Pra, sht e qart, ata 6 shembuj nuk tregohen si antiteza... Antitezat, kundrshtime t Beslidhjes s Vjetr nuk ekzistojn n msimin e Jezusit. Jezusi nuk e kundrshton Beslidhjen e Vjetr, por jep vazhdimsi dhe tregon se ku duhet t arrij kjo fjal e Zotit.
    Mund t ket nj interpretim reduktues t ktij parimi t par, si n qoft se Zoti do t kishte thn se jeta biologjike nuk sht e rndsishme, jeta nuk sht t mbijetoshE dim, ka njerz t shndetshme dhe t fort, q thon se kjo nuk sht jet, gjithka mungon q t bhet nj nj jet e vrtet e denj pr njeriun! Jeta biologjike nuk preket. Jeta biologjike duhet t jetohet n maksimumin, nuk mbijetohet. Testamenti i Vjetr e tha tashm kt, por tani Jezusi u tregon neve arsyen, qllimin prfundimtar pr t mos prekur jetn e njeriut.
    Shembulli i par: nj njeri nuk duhet t zemrohet, kush inatoset, vret jetn e vllait t tij. Le t prpiqemi t kuptojm zemrimi sht reagimi i atij q e refuzon nj padrejtsi, prball dmit t br ndaj vetvetes ose dikujt tjetr.
    Zemrimi nxitet. Zemrimi sht nj shtys q Zoti na ka dhn dhe lind nga dashuria q Ai ka pr ne. N Beslidhjen e Vjetr flitet shum m tepr pr zemrimin e Zotit sesa pr zemrimin e njeriut. Nse Zoti nuk do t zemrohej, ai do t ishte indiferent, ai do t ishte i paprekshm ndaj padrejtsis kundr t pafajshmeve, i paaft pr t dashur: n fakt Gjon Pagzuesi thoshte se ishte i afrt zemrimi i Zotit.
    Pse ky pasion i Zotit? Zemrimi i Zotit sht i bukur sepse, ndryshe nga i yni, nuk lshohet kundr atyre q bjn keq, por lshohet kundr t keqes; zemrimi del lehtsisht jasht kontrollit, degjeneron n agresion, n urrejtje ndaj atyre q bjn t keqen, e Jezusi na meson se edhe ne duhet t zemrohemi kundr t keqes, e jo ndaj atij q e bn at!
    Ather far thot Jezusi pr ne? Edhe nse nuk i merr jetn biologjike vllait tnd, por, nse e humb kontrollin e zemrimit, dhe n vend q t godassh t keqen, ti godet at q bn t keqen, ti kryen vrasje. Ne shpesh nuk e bjm kt dallim dhe t keqen e identifikojm me personin q e bn at: ndaj mendojm ta eliminojm t keqen duke eliminuar fizikisht at q e bn, e nse ai vdes pr nj smundje e keqe, neve nuk u vjen shum keq: e keqja q ai person bri, nuk ekziston m, sepse personi nuk jeton m. Ky zemrim sht nj vrasje! Formula e vrasjes sht gjithmon kjo: Nuk dua t jetosh, nuk dua t ekzistosh, bota do t ishte m e bukur po t mos ishe ti sepse bn keq. Jezusi nuk mendon kshtu. Sipas Jezusi sht e keqja q duhet eliminuar, jo personi q e bn at!
    Ajo q Pali thot n Letrn drejtuar Efesianve n kapitullin 4 sht e bukur: "Po u zemruat? Mos mkatoni"(v. 26). Domethn, kontrollojeni kt shtytje, t ciln Zoti e ka vendosur n ju, i cili ju paralajmron pr t keqen q ekziston, por mos e humbni kontrollin dhe q ky zemrim t mos shfryhet kundr personit q bn t keqen. Dielli t mos perndoj mbi hidhrimin tend (v.26)
    Shembulli i dyt i vrasjes: Kush i thot vllait t vet budalla. Termi hebraik sht "Reccah", q do t thot "kok e zbrazt", nuk sht nj shprehje shum ofenduese, e rnde, prdoret... pr Jezusin edhe q ti themi vellait vetm kok e zbrazt, tashm sht vrasje, sepse n fund t fundit sht nj fjal q heq edhe pak gzimin e jets nga vllai yt, mos e thuaj. sht nj vrasje.
    Shembulli i tret: Kushdo q thot "naval", i marr, do t jet i destinuar pr zjarrin e ferrit. Kto jan shembuj q i jep Jezusi pr tu thn neve se do fjal q mund ta heq edhe vetm buzeqeshjen e dikujt, eshte tashm nj vrasje. Le t mendojm pak pr thashetheme, shprallime, pr shpifje t gjith kto jan disa lloj vrasjesh q kryejm me gjuhn. Nse do t kishte ndonj rreze X pr t par varrezat q kemi n zemrat tona, do t ishte nj problem i madh, do t na vinte turp pr at q kemi br; sht e pashmangshme pr shkak t brishtsis son q t'i marrim jetn vllait ton.
    Si t sillemi? Jezusi e thot tani: 23. Pra, nse e sjell dhuratn tnde pr ta kushtuar n lter e aty t bie n mend se yt vlla ka dika kundr teje, 24 lre dhuratn tnde aty para lterit, shko e pajtohu m par me vllain tnd e pastaj eja e kushtoje dhuratn tnde! 25. Rregullohu shpejt me kundshtarin tnd kur t jesh ende n udhtim me t, q kundrshtari t mos t t dorzoj te gjykatsi e ky te rojtari i gjyqit, q t mos t ndryejn n burg. 26 Pr t vrtet po t them: sdo t dalsh prej andej para se ta paguash edhe paran m t fundit (5, 23-26).
    Jetojm bashk me vllezrit, i bjm mir njri-tjetrit, por edhe i dmtojm: sht e pashmangshme q kjo t ndodh.
    far duhet br? Jezusi neve u thot. sht e nevojshme t pajtohesh me vllain, sht nj kusht aq i rndsishm q duhet t ket prparsi absolute dhe pr t prcjell iden, Jezusi i drejtohet nj imazhi paradoksal pr kulturn fetare t popullit t tij. Rabint kishin msuar se kur dikush fillonte t falej, ai nuk mund ta ndrpriste m lutjen - dhe ata shtuan - "as edhe nse nj gjarpr t mbshtillet rreth kmbs".
    E pra, pr t'u pajtuar me villain ton, Jezusi thot se nuk duhet t ndrpritet vetm lutja, por edhe flijimi q ofrohet n tempull. Le t mbajm parasysh at q thot Jezusi: 23 Pra, nse e sjell dhuratn tnde pr ta kushtuar n lter e aty t bie n mend se yt vlla ka dika kundr teje, 24 lre dhuratn tnde aty para lterit, shko e pajtohu m par me vllain tnd e pastaj eja e kushtoje dhuratn tnde! (5, 23-24). Dikush mund t thot: por mua m sht br nj padrejtsi e rnd, kam dika kundr vllait tim, ndaj nuk mund t'i afrohem banketit eukaristik. Jezusi nuk mson kt. Ai thot: nse e dini se vllai juaj ka dika kundr jush. Sigurisht, nse t sht br padrejtsi, nuk mund t kesh mri ndaj vllait tnd, por ajo q krkon Jezusi sht q ti, prpara se t ofrosh flijimin n altar, duhet t pyessh gjithmon veten: "A ka ndonj q ka dika kundr meje?" Dhe arsyeja: pr ne sakrifica sht dika q ne heqim dor, por n fen hebraike flijimi "corb" vjen nga folja "lehacr" q do t thot "i afrohesh Zotit". Sakrifica neve u afron me Zotin dhe me vllezrit dhe motrat tona; nse je larg vllait e di se ai ka dika kundr teje sepse i ke br padrejtsi nse i afrohesh Zotit je hipokrit, sepse fillimisht duhet t zgjidhsh arsyen pse vllai yt sht larg teje! Ju nuk mund t'i afroheni Zotit kur e keni larguar vllan tuaj nga ju! Zoti nuk e pranon sakrificn tuaj, sht hipokrizi.
    Dhe pastaj urgjenca... bni nj marrveshje t menjhershme me vllain tuaj, ndrsa jeni n rrug. Ky udhtim nuk sht asgj m shum se udhtimi i jets son prpara takimit prfundimtar me Atin Qiellor, ju nuk mund t arrini tek ai, nse i keni marr jetn vllait tuaj.
    Disa vjet pas Ungjillit sipas Mateut, u shkrua "Didach", jemi n t njjtin kontekst t qytetit t Antiokis ku u shkrua Ungjilli i Mateut; n kt tekst ka nj rekomandim shum t bukur: "Ditn e Zotit, askush q nuk sht dakord me t afrmin e tij, le t bashkohet me ju para se t pajtohet, q flijimi juaj t mos ndotet".


    Le t dgjojm tani shembullin e dyt t krcimit prpara q Jezusi u krkon atyre q duan t hyjn n mbretrin e qiejve. Dgjojm: Mt. 5, 27-30.
    27.Keni dgjuar se qe thn: Mos e the kurorn! 28 E un po ju them: kushdo q me dshirim e shikon nj grua, n zemrn e vet e ka br flligshtin me t. 29 Nse syri yti i djatht t on n mkat, nxirre e flake larg teje! sht m mir pr ty t humbassh njrn nga gjymtyrt e tua, se i tr trupi yti t hidhet n ferr. 30 E nse dora jote e djatht t on n mkat, preje e hidhe larg teje! sht m mir pr ty t humbassh nj gjymtyr se i tr trupi yti t hidhet n ferr
    "sht thn nga Zoti, mos kthe kurorn". Jezusi nis q andej, nga ajo q sht shkruar n Tevratin. Por pse Jezusi nuk u ndal me kaq? Pr shkak se Zoti i bri gjrat mir dhe donte q n lidhjen bashkshortore nusja dhe dhndri t prfshiheshin n nj marrdhnie dashurie unike, t pakushtzuar, prfundimtare, totale. Pr kt arsye do marrdhnie seksuale me nj person t ndryshm nga bashkshorti i vet, n Tevratin dhe n msimin e Jezusit sht mkat: Jezusi sht dakord, sht dhe quhet tradhti bashkshortore. Nuk sht nj urdhrim q t jep Zoti dhe nse e shkel at, bn mkat dhe ai t dnon nuk sht kshtu! Dashuria e Zotit ka si qellim q ju t jeni t lumtur, t humanizoni veten dhe t paralajmroheni pr nj rrezik shum serioz sepse nse bni zgjedhje t gabuara, do t dilni t njerzor. Kjo sht ajo q sht shkruar n Tevratin dhe sht shum mir, Jezusi nuk e mohon, nuk thot: "Por un ju them": thot ai: "kjo sht e bukur, e tani po ju them, kushdo q shikon nj grua me epsh, tashm ka kryer tradhti bashkshortore n zemrn e vet. Ka histori q flasin pr rabint q nuk kishin par kurr nj grua n jetn e tyre; Jezusi nuk sillet n kt mnyr, ai sht shum i qet, i thjesht, spontan, i lir n marrdhniet e tij me grat. Kur ajo mkatare hyn n shtpin e fariseut, e l veten t prqafohet, t puthet... miqsia q ka kultivuar me grat, me Martn, me Marin e Betanis, me Magdalenn... Problemi pr t nuk sht t shikosh apo t mos shikosh nj grua, sht t dish se far ke n zemrn tnde, ku dshiron t shkosh.
    Ka miqsi, ndjenja, marrdhnie q tashm jan tradhti, edhe nse nuk arrijn aktin material; dashnorja ta bn zemrn t papastr, besnikria bashkshortore nuk sht ligj i jashtm, sht e shkruar n vet natyrn e dashuris bashkshortore... pjesa tjetr sht zgjedhje e vdekjes, jo e jets, sht nj zgjedhje q t njerzon. Jezusi tregon pa mdyshje se ku fillon tradhtia bashkshortore: ajo fillon n zemr. sht zemra q kjo mkat sulmon. Nse pritet q dshira t jap fryte sht tepr von. Pra, tani Jezusi u referohet disa sjelljeve q m pas ju ojn n veprime q ju njerzojn: Nse syri yti i djatht t on n mkat (v.29). Konkupisenca, duke e ln veten t prfshihet n marrdhnie t caktuara dashurie, n joshje t caktuara, kur prballet me rastin e mkatit, kur prballet me nj joshje seksuale, pyetja q t gjith shtrojn spontanisht sht: A duhet ta shfrytzoj rastin apo ta l t shkoj? Nse e l t shkoj, a nuk do t kem pishman m pas? Kto jan pyetjet q ne i bjm vetes. A duhet t ushqej apo duhet t ndrpres disa marrdhnie? Jezusi sht shum i qart: ki guximin t shkurtosh menjher, mos prit sepse mund t humbassh kontrollin dhe t prfundosh duke e hedhur jetn n Genna.
    far do t thot t hedhsh n Geenna? Jo n ferr, Genna ishte grumbulli i plehrave, ishte n pjesn jugperndimore t qytetit t Jeruzalemit; askush nuk t drgon n ferr, ti hedh jetn tnde n plehra nse nuk i jep menjher disa shkurtime.
    Pastaj: E nse dora jote e djatht t on n mkat, preje e hidhe larg teje! sht m mir pr ty t humbassh nj gjymtyr se i tr trupi yti t hidhet n Geenna (v. 30). Jemi n nj fush ku shum leht rrezikojm t humbasim kontrollin e instinkteve tona... dhe pas ksaj ndodhin telashe, madje t mdha q nuk prfshijn vetm ata q bjn keq, por familjen, fmijt dhe ndonjher - si thot edhe Shkrimi - pasojat e mkatit arrijn brezin e tret dhe t katrt.
    Kjo sht arsyeja pse Jezusi kmbngul, prball situatave t caktuara: duhet t keni guximin pr t br shkurtimet e nevojshme, edhe nse ato jan t dhimbshme, prpara se dshirat e kqija t kthehen n tradhti bashkshortore de fakto.


    Le t dgjojm tani shembullin e tret t krcimit q duhet t bj ai q, duke u nisur nga Tevrati, dshiron t arrij n mbretrin e Zotit: 31 Qe thn edhe: Kush e ndan gruan e vet, le tia jap letrn e ndarjes.
    32 E un po ju them: kushdo e ndan gruan e vet ‑ prvese n rastin e flligshtis ‑ e bn at t thyej kurorn; e nse ndokush martohet me gruan e ndar, then kurorn. sht thn gjithashtu nga Zoti, q kushdo q divorcohet nga gruaja e tij, duhet t'i jap asaj certifikatn e divorcit. N hebraisht, nj akt divoci quhet sefer curitut, curitut rrjedh nga folja carat q do t thot t prissh, pra t kpussh dika shum t dhimbshme, sht dokumenti i prishjes s marrdhnies bashkshortore. Chetuva... sht dokumenti i kontrats s martess q sht nnshkruar nn hupp e cila sht tenda q sht gjithmon e pranishme n martes. sht nn kt tendn q nnshkruhet chetuva para dyve dshmitarve. Chetuvot jan araf t zbukuruara t pasura, t pikturuara me kujdes, jan nj himn i vrtet gzimit, jets... mbi to shfaqen pllumba, gjethe hardhie, lule dhe jan shkruar n hebraisht, gjuhn e shenjt.
    Chagall gjithashtu pikturoi chetuvot.
    Sefer curitut sht dokumenti i ndarjes s martess, q plotsohet me ndihmn e nj formular ligjor q sht nj flet e shkruar e gjitha n t zez dhe n anglisht, jo n hebraisht. Divorci, n hebraisht thuhet ghet, prbhet nga dy shkronja ghimel e det. Prandaj, kto dy shkronja e fjals ghet, q nuk gjendet n hebraishten biblike, sht nj fjal q u miratua n koht talmudike pr t treguar divorcin.
    Rabint vun re se, jo vetm q nuk ekziston kjo fjal n Bibl, por n t gjitha fjalt e Bibls, kto dy shkronja ghimel t ndjekura nga det, nuk jan kurr aty dhe jo vetm ata kishin vn re se asnj fjal hebraike nuk prfundon me ghimel dhe fjala e mposhtme fillon me det. Ata arritn n prfundimin se Zoti nuk donte q kjo fjal t shfaqej n Tevratin.
    Le t kujtojm se far thot profeti Malakia n emr t Zotit: Un e urrej divorcin, thot Zoti, Dhe m i menuri i rabinve thoshte: Kur prishet martesa, edhe Zoti qan.
    Tevrati tha kt: nse doni t bni divorcin, jepini gruas suaj sefer cheritut, dokumentin q dshmon se ju e dbuat at, sepse dshironit nj divorc; nuk sht Zoti q e ka lejuar divorcin, por nse divorcohesh, pr t mbrojtur gruan, jepi asaj dokumentin e ndarjes. Nse nuk ia jep dokumentin dhe ajo rimartohet, mund ta akuzosh pr tradhti bashkshortore, ndaj ndrkoh q dshiron ta divorcosh, jepi kt dokument, nuk sht Zoti q e ka lejuar shkurorzimin n Tevrat.
    Deri tani, thot Jezusi, ju kam thn far thot Tevrati, dhe ajo q Tevrati thot, sht shum e drejt: kushdo q divorcohet nga gruaja e tij e ekspozon at ndaj tradhtis bashkshortore dhe kushdo q martohet me nj grua t refuzuar kryen tradhti bashkshortore.
    Fjalt e Jezusit jan shum t qarta, ai foli shum pak pr seksualitetin, por fjalt e tij jan shum t qarta dhe duhet t kemi kujdes sepse sot qarkullon nj mentalitet sipas t cilit mendohet se koht tani kan ndryshuar, ne nuk jemi m n Mesjet, ne duhet t evoluojm, duhet t jemi modern, kshtu q do gj shkon... Secili vendos lirisht t bj at q i plqen, kjo sht norma q rregullon sjelljen ajo q m plqen mua. Pyetja q duhet t'i bjm vetes sht e ndryshme: mentaliteti aktual sht humanizues apo jo?
    Lejimi, banalizimi i seksualitetit, shthurja e moralit, leht mund t bjn q njeriu t harroj fjalt e Mjeshtrit dhe q edhe bindjet m t forta t lkunden, duke bindur se sht normale, humanizuese, e vlersueshme, ajo q n vend t ksaj sht nj paliativ, nj kthim prapa, nj gj e diktuar nga urtsia e ksaj bote... pra ti del i mundur nga kto prjetime.
    M mire sht t ndjekim planin e Zotit pr dashurin: nj dashuri e pakushtzuar, prfundimtare dhe pr ta arritur at me prkushtim dhe gjithashtu sakrific, vetmohim, ne e dim se nuk jan t gjith ata q arrijn ta mishrojn t gjitha kt gjra n jetn e tyre ... ajo q ndodh n botn ton, sht para syve tan.
    Jezusi na ka ofruar kriteret pr t dalluar se far sht e mir dhe far sht e keqe, far humanizon dhe far njerzon, prandaj nuk mund t ket dorzim ndaj parimeve sepse ne nuk do t ishim besnik ndaj njerzve nse u tregojm atyre dhe miratojm zgjedhje q nuk jan zgjedhjet e jets, q sugjerohen nga Mjeshtri. Megjithat Jezusi nuk i jep askujt t drejtn t gjykoj apo t dnoj njerzit, sepse ata q vijn pr t br disa zgjedhje t dhimbshme, prerje t caktuara, duhet t shoqrohen gjithmon nga komuniteti i krishter, i cili gjithmon duhet t bj t ndihet mirkuptimi dhe afrsia e tij. Dikush fatkeqsisht mund dhe disa her duhet t shikoj dhe t gjykoj zgjedhje q t ojn n vdekje, por nuk mund t gjykoj dhe dnoj kurr personin q e bn at: personi duhet vetm t ndihmohet.


    Le t dgjojm tani shembullin e 4-t t krcimit cilsor q duhet t bj dishepulli i Krishtit, duke u nisur nga Tevrati: Mt, 5, 33-37. 33 Keni dgjuar gjithashtu se u qe thn t vjetrve: Mos e the betimin, por zbato ka i ke premtuar Zotit me betim! 34 E un po ju them: assesi mos u betoni; as me Qiell, sepse ai sht froni i Hyjit, 35 as me Tok, sepse ajo sht shtroja e kmbve t tij as me Jerusalem, sepse ai sht qyteti i Mbretit t madh. 36 Mos bj be as n kokn tnde, sepse nuk je i zoti as nj fije floku ta bsh t bardh ose t zez. 37 Fjala juaj le t jet: Po, po; jo, jo! kado q sht m tepr se kaq, vjen prej Qoftlargut.
    N Tevrat Zoti tha: Mos u beto rrejshm. far kishte ndodhur? Ka pasur disa raste q jepnin prshtypje q betimi mund t bhej, p. sh., nse nj person i ishte besuar nj bish, nj gomar, nj ka dhe m pas kjo bish plagosej, vdiste ose vidhej, pa pasur dshmitar Ather si ishte mundur q ai t cilit i ishin besuar, t tregonte se nuk kishte asnj lidhje me at q kishte ndodhur? Ktu ndrhyri betimi para Zotit dhe m pas pronari duhej ta pranonte si t vrtetn t dshmuar nga ai kujt kafsht ishin besuar. Gjat mrgimit mes zakoneve m t kqija, edhe ajo e betimit n mnyr t paprshtatshme; arritn n at pik sa nuk bhej m nj deklarat pa shtuar nj betim Q Zoti t m godas nse kjo q them, nuk sht e vrtet!
    Dhe m pas, pr t shmangur shqiptimin e emrit t Zotit, ata iu drejtuan formulave m pak krkuese, domethn u betuan pr qiellin, pr tempullin, pr tokn, pr kokn, pr prindrit e tyre. Pr Jezusin, betimi nuk ka kuptim pr dy arsye:
    E para: nse dikush beton, sht simptom e nj shoqrie n t ciln mbretron mosbesimi, mungesa e sinqritetit, pabesia, dyshimi dhe antart e ksaj shoqris i prkasin nj bote q nuk udhhiqet m nga kto vlera, dhe pr kt arsye njeriu sht i gatshm t mashtroj edhe vllan. Kjo sht bota e vjetr: dishepulli i Krishtit ka hyr n nj bot t re ku ka dashuri t pakushtzuar pr vllan, prandaj nuk mund ta mashtrosh at: betimi nuk ka kuptim. N kt, Jezusi sht n harmoni me spiritualitetin m t shndetshm t popullit t tij, pr shembull Josephus thot pr Essent e Kumranit: do gj q ata thon, ka m shum forc se nj betim, prandaj prmbahen vet nga betimi sepse e konsiderojn ata m t keq se dshmia e rreme. Dhe Filoni, i cili sht bashkkohs i Jezusit, e jetonte n Aleksandri, tha:
    Nse njeriu ka msuar t jet i sinqert n do deklarat q bn, fjalt e tij jan po aq t mira si nj betim.
    Pra, Jezusi pajtohet me kt mnyr t menduari dhe thot: Fjala jote le t jet po kur sht po, jo kur sht jo, aq m shum vjen nga i ligu.
    Por ka edhe nj arsye tjetr shum t rndsishme pse betimi nuk ka kuptim pr Jezusin dhe sht imazhi pagan i Zotit q presupozohet nga betimi, domethn q Zoti t ndrhyj si nj rrufe pr t shkatrruar, pr t goditur at q gnjen dhe at q sht thirrur si dshmitar pr nj gnjeshtr.
    Zoti nuk sht hakmarrs, kshtu q nuk ka kuptim t betohesh.
    Ne kemi marr n konsiderat kta krcime n nj cilsi m t madhe, q sht br duke filluar nga Tevrati pr t arritur n qllimin prfundimtar q Jezusi na propozon.

    Ndryshuar pr her t fundit nga ninoenina : 10-02-2023 m 16:33

  11. #271
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    PRGATITJA E LITURGJIS

    E DIELA 7 Ord. VITI A

    M 19-2-2023.

    LEXIMI I PAR: Lev, 19, 1-2.17-18.


    1 Zoti foli me Moisiun e tha:
    2 Fol me mbar bashksin izraelase e thuaju:
    Jini t shenjt, sepse un jam i shenjt, Zoti, Hyji juaj!
    17 Mos e urre n zemrn tnde vllan tnd. E ke detyr ta qortosh bashkvendasin, t mos kesh pjes n mkatin e tij.
    18 Mos u hakmerr as mos ushqe hidhrim ndaj bijve t popullit tnd. Duaje t afrmin tnd porsi vetveten. Un jam Zoti.



    LECTIO DIVINA MEDITIM LUTJE.


    N SHMBLLTYRN E N PRNGJASIMIN E ZOTIT.



    T jemi si perndit: t gjith e kemi ndrruar nj dit apo nj tjetr... dhe libri i Zanafills, duke rrfyer fajin e Adamit dhe Evs, thot se ky sht vrtet problemi yn! "Ju do t jeni si Perndi", kishte premtuar gjarpri, gjarpri kishte gnjyer, mund t thuhet, dhe ky pretendim i ka shkatrruar.
    Por tani sht vet Perndia q na thot: "Jini t shenjt, sepse un jam i shenjt, Zoti, Hyji juaj!(v.2). Kjo do t thot "Jini t shenjt si un". sht porosi, m mir, sht thirrje, sht thirrja jon. Pra, nuk gabojm kur ndrrojm t jemi si Perndi! sht Psalmi 8 q thot:
    " 5 ka sht ather njeriu q ta kujtosh, biri i Adamit q t prkujdesesh pr t?
    6 E pra, e bre pak m t vogl se engjjt, e kurorzove me lavdi e shklqim,
    7 i dhe pushtet mbi veprat e duarve t tua. Gjithka vure nn kmbt e tija (Ps. 8, 5-7).
    Ti e deshe njeriun m pak se Perndi, duke e kurorzuar me lavdi dhe nder. Vetm ktu sht q pr t'i ngjasuar vrtet Perndis, do t ishte ende e nevojshme q njerzit t kishim nj ide t drejt pr Zotin.
    Kapitujt e par t Bibls tashm than se njeriu sht krijuar
    n shmblltyrn e n prngjasimin e Hyjit, q t jet zotrues i peshqve t detit, i shpendve t qiellit, i kafshve, i mbar toks, dhe i do zvarraniku q zvarritet mbi tok! Hyji krijoi njeriun n prngjasimin e vet, e krijoi n prngjasimin e Hyjit; i krijoi mashkull e femr (Zn. 1, 26-28).
    Q t'i ngjaj Perndis,sht ende e nevojshme t dihet se nga far prbhet ngjashmria:
    Ta bjm njeriun sipas shmblltyrs son, sipas ngjashmris son. Le t jet zot i peshqve t detit, i zogjve t qiellit, i bagtis, i t gjitha kafshve t egra dhe i t gjitha krijesave q vijn e shkojn mbi tok (Zn. 1,26).
    Formula Ta bjm njeriun sipas shmblltyrs son, sipas ngjashmris son. Ai sht mjeshtri pr kt l t kuptohet se kjo ngjashmri do t ishte e rendit mbretror, e nnshtrimit... N t vrtet, njeriu sht krijuar pr t qen mbreti i krijimit. Por, fjalori i prdorur nga autori sugjeron se mbretria n t ciln thirret njeriu, sht nj mbretri n t ciln autoriteti sht ushtruar m stilin e dashuris dhe jo me stilin e sumdimit.
    Pak m tutje, i njjti libr i Zanafills prdor dy her t njjtn formul: nj her n mnyr identike:
    "Ditn kur Zoti krijoi njeriun, ai e bri at n ngjashmrin e Zotit",
    por e dyta ndonjher ka t bj me fmijt e Adamit: Adamit i lindi nj djal sipas ngjashmris dhe shmblltyrs s tij:
    Kt her kemi prshtypjen se fjalt shmblltyr dhe ngjashmri kan kuptimin q zakonisht u japim atyre kur thuhet se djali i ngjan babait t tij.
    Si baba, si bir, thuhet.
    S fundi, kjo fraz q ne e dim mir, Zoti e krijoi njeriun sipas shmblltyrs s tij, sipas shmblltyrs s Zotit e krijoi at; i krijoi mashkull e femr (Zn. 1,27), na tregon se ifti i krijuar pr dashuri dhe pr dialog, sht imazhi i Zotit t dashuris.
    U deshn shekuj q njerzit t kuptonin se fjalt "Shenjtri" dhe "Dashuri" jan sinonime. "I shenjt", kujtojm, sht fjala e thirrjes s Isais: n kapitullin 6, ai na tregon pr vegimin nga i cili prfitoi; ndrsa ishte n tempullin e Jeruzalemit, i verbuar, dgjoi kerubint duke prsritur: Shenjt! Shenjt! Shenjt, Zoti i gjithsis!". Kjo fjal "Shenjt" do t thot se Zoti sht Plotsisht Tjetri, se nj humner na ndan prej tij. N t njjtn koh Isaia kishte nj zbules: kt humner, sht vet Zoti q e kalon at: dhe pr kt arsye, kur ai na fton t'i ngjajm atij, sht sepse ne jemi t aft pr kt... fal tij, me t vrtet, ose n hirin e tij, nse preferohet.



    SHENJTRIA DHE DASHURIA JAN SINONIME.


    Dy vargjet e fundit t ungjillit t sotm jan vetm zbatimi i ksaj fraze: "Jini t shenjt, sepse un, Zoti, Perndia juaj, jam i shenjt".
    Konkretisht do t thot "Nuk do t urresh... Nuk do t hakmerresh". Nuk do t mbani mri. Do t doni.... Kjo sht t qenit n ngjashmri me Zotin: Ai nuk njeh as urrejtje, as inat, as hakmarrje. sht pikrisht sepse ai sht vetm dashuria q ai sht Plotsisht Tjetri. Dhe vetm pak nga pak vet profett do t kuptojn dhe do t'i bjn njerzit t kuptojn se t jemi t ngjashme me Zotin e shenjt do t thot thjesht t zhvillojm aftsit tona pr dashuri.
    Kjo nuk do t thot se njeriu humbet do aftsi pr t gjykuar se far sht e mir apo e keqe:
    Mos e urre vllan tnd n zemrn tnde. Por do t duhet t qortosh bashkkombasin tnd: qortimi me menuri sht nj art shum i vshtir! E megjithat edhe kjo sht dashuri. Ndr ne, prindrit apo edukatort e din mir: sht t duash t mirn e tjetrit, sht ndonjher t ndalosh tjetrin q sht n buz t humners, q t bjer n gremin. Kritika pozitive nga dashuria bn t rritemi. Por Perndia sht i durueshm me ne: nuk sht n nj dit q qndrimi yn mund t bhet i ngjashm me qndrimin e tij! Nse i besoj lajmet q na vijn do dit, kemi nevoj ende pr shum koh! Dhe Zoti vendos me popullin e tij nj pedagogji shum prparimtare: kur ky tekst shkruhet, ai ende nuk flet pr dashurin universal: ka thn vetm: "Nuk do ta urresh vllan tnd n zemr", "Nuk do t mbash inat kundr bijve t popullit tnd Duaje t afrmin tnd si veten tnde.
    Ky sht tashm nj hap i par n pedagogjin biblike... Shekuj m von, Jezusi, n shmblltyrn e Samaritanit t Mir (Lk 10,29-37), do ta zgjeroj rrethin e bashsis s tij deri n pafundsi.
    Kjo, pra, sht mbretria n t ciln jemi t ftuar: kur ndrrojm t jemi si Perndi, ne spontanisht mendojm pr dominimin, fuqin dhe mbi t gjitha fuqin e nevojshme pr t kaprcyer smundjen dhe vdekjen. Ndrsa kur Zoti na fton t bhemi si ai, na thrret n shenjtri, n shenjtrin e tij q nuk ka t bj fare me asnj sundim! Nj shenjtri q sht vetm dashuri dhe butsi. Kjo na duket shum e vshtir; por prsri, n jetn ton t prditshme, ndoshta ne jemi shum shpesh "njerz fepakt" (Mt. 14, 31).


  12. #272
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    PRGATITJA E LITURGJIS

    E DIELA E 7 Ord...VITI A.

    M 19-2-2023.


    UNGJILLI: Mt. 5, 38-48.


    38 “Keni dgjuar se qe thn: ‘Syrin pr sy e dhmbin pr dhmb’. 39 Un po ju them: Mos u kacafytni me t keqin, por atij q t bie shuplak faqes s djatht, ktheja edhe t tjetrn. 40 Atij q do t t qes n gjyq pr t t marr kmishn, jepja edhe pallton. 41 E nse dokush t shtrngon t ecsh me t nj milje, ti bji dy; 42 atij q t lyp, jepi, e atij q t krkon hua, mos ia kthe shpinn”. 43 “Keni dgjuar se qe thn: ‘Duaje t afrmin tnd’ e urreje armikun tnd. 44 E un po ju them: Duajini armiqt tuaj, lutuni pr ata q ju salvojn, 45 pr t’u br bijt e Atit tuaj q sht n qiell, sepse Ai bn t lind dielli i tij mbi t kqijt e mbi t mirt e t bjer shi pr t drejtt e pr t padrejtt. 46 Sepse, po qe se i doni vetm ata q ju duan, far shprblimi meritoni? Pse a nuk bjn kaq edhe tagrambledhsit? 47 E nse i prshndetni vetm vllezrit tuaj, far bni t veant? A nuk bjn t njjtn gj edhe pagant? 48 Jini, pra t prkryer si sht i prkryer edhe Ati juaj q sht n qiell!”


    LECTIO DIVINA- MEDITIM - LUTJE

    NGA DASHURIA PR T AFRMIN N DASHURIN PR ARMIQT.



    Nj sqarim i fjalorit pr t filluar: Jezusi tha:
    “43 “Keni dgjuar se qe thn: ‘Duaje t afrmin tnd’ e urreje armikun tend” (V.43). N fakt, askund n Beslidhjen e Vjetr nuk gjendet nj urdhrim pr t urryer armiqt tan, dhe Jezusi e di kt m mir se ne. Por sht nj mnyr e t folurit n aramaisht; kjo do t thot: filloni tashm duke dashur t afrmin tnd. Ambicia mbetet modeste, por sht hapi i par. Teksti i sotm, pikrisht, na fton t hedhim nj hap t dyt. Dashuria pr t afrmin duhet fituar, Jezusi na fton q tani e tutje t'i duam edhe armiqt tan.
    Nj maksim tjetr na trondit n Ungjillin e sotm: Jezusi thot: “Keni dgjuar se qe thn: ‘Syrin pr sy e dhmbin pr dhmb’” (v. 38), (ajo q quhet ligji i hakmarrjes): n t vrtet, kjo maksim sht n Beslidhjen e Vjetr (q nuk e shpiku, pr m tepr: ajo u gjet tashm n kodin e Hamurabit n vitin 1750 p.e.s. n Mesopotami*); na duket nj ligj mizor; por nuk duhet harruar se n far konteksti ajo lindi lindi: e n at koh, n konteksti ku lindi, prfaqsonte nj prparim t konsiderueshm! Le t kujtohet dika pr fillimin e histories tone nerzore: sht shkruar se Kaini u hakmor shtat her dhe, pes breza m von, pasardhsi i tij Lameku u krenua sepse u hakmor shtatdhjet e shtat her; ju e dini kngn e Lamekut pr dy grat e tij, Ada dhe Sala: “Ad e Sal, dgjojeni zrin tim; grat e Lamekut, dgjojeni fjaln time: vrava njeriun pse m pat plagosur, edhe nj djalosh pse m pat rn. Kaini do t hakmerret shtatfish, kurse Lameku shtatdhjet her shtat”! (Zn. 4,23-24).
    N Izrael, ligji i hakmarrjes shfaqet n librin e Eksodit pr t vendosur nj kontroll t hakmarrjes, nj cak q nuk mund t kalohej, q dtyronte t qndrohej brenda kufijve t legjishmris: tani e tutje dnimi sht i kufizuar, ai duhet t mbetet n prpjestim me veprn. “Por, nse ndodh edhe ndonj e keqe tjetr, do t kthej jetn pr jet, syrin pr sy, dhmbin pr dhmb, dorn pr dor, kmbn pr kmb, djegien pr djegie, varrn pr varr, damkn pr damk”(Eks. 21,23-25).
    Ky sht tashm progres, nuk jan m vetm urrejtja dhe instinkti q prcaktojn lartsin e hakmarrjes, sht nj parim ligjor q i imponohet vullnetit individual. Nuk jan m shtat jet pr nj jet ose shtatdhjet e shtat jet pr nj jet. Pedagogjia e Zotit sht n pun pr t liruar njerzimin nga urrejtja; padyshim, pr t'i ngjasuar vrtet Zotit, ka ende nj rrug t gjat pr t br, por tashm nj rezultat sht arritur.
    Jezusi, n Predikimin n Mal, propozon t hidhet hapi i fundit: t ngjash me Atin ton Qiellor do t thot t ndalosh do kundrprgjigje, do shuplak, do t thot t kthesh faqen tjetr.
    “Keni dgjuar se qe thn:
    ‘Syrin pr sy e dhmbin pr dhmb’.
    Un po ju them: Mos u kacafytni me t keqin,
    por atij q t bie shuplak faqes s djatht,
    ktheja edhe t tjetrn” (v.38-39). Pse tani duhet t prmbahemi nga do hakmarrje, do urrejtje? Thjesht q t bhemi vrtet ata q jemi: bijt e Atit ton q sht n qiej.

    SI ATI EDHE DJALI I TIJ!


    Sepse, n fakt, nse shikojm nga afr, ky tekst sht nj msim pr Zotin prpara se t jet nj msim pr ne: Jezusi na zbulon se kush sht n t vrtet Zoti; Testamenti i Vjetr kishte thn tashm se Perndia sht Ati, se ai sht i dhembshur dhe i mshirshm, i ngadalshm n zemrim dhe plot dashuri (Eks 34,6) dhe se lott tan rrjedhin mbi faqen e tij, sepse ai sht shum afr; kjo fjali e fundit sht nga Ben Sirac (Si. 35,18). T gjitha kto Testamenti i Vjetr i kishte thn tashm; por ne kemi kok t fort... dhe vshtirsi t mdha pr t besuar n nj Zot q sht vetm dashuri. Jezusi e prsrit qart: Perndia bn q dielli i tij t lind mbi t ligjt dhe mbi t mirt, ai bn q shiu t bjer mbi t drejtt dhe t padrejtt”. Ky imazh, sigurisht, ishte m i shprehuri n kohn e Jezusit, n nj qytetrim agrar ku dielli dhe shiu priten si bekime. Por imazhi mbetet i bukur dhe, nse e kuptoj mir, nuk sht nj msim moral q na jepet atje: sht shum m i thell se kaq. Perndia na beson me nj mision, at t t qenit reflektimet e tij n bot:
    “Ju, pra, do t jeni t prsosur si sht i prsosur Ati juaj qiellor”.
    Le t jemi t sinqert, t besosh se Zoti sht dashuri, nuk sht nj rrug e leht: do t bhet jashtzakonisht krkuese dita-dits pr ne n regjistrin e dhnies dhe faljes!: “Kush krkon prej jush, jep; Kush do q t t marr hua, mos t kthej shpinn!”. Deri ather, Beslidhja e Vjetr kishte krkuar t zhvillonte dashurin pr t afrmin, pr vllan n rac e fe, madje edhe pr emigrantin q ndante t njjtn ati. Kt her Jezusi eliminon t gjith kufijt: kuptimi i fjalis sht “Kush t krkon, jep; kushdo q (nnkuptohet: kushdo qoft ai) dshiron t'ju marr hua, mos e kthe shpinn!
    E gjith kjo na duket e mendur, e paarsyeshme, e tepruar; e megjithat pikrisht kshtu sillet Zoti me secilin prej nesh do dit, si nuk ka pushuar s bri pr popullin e tij.
    Kjo na kthen te gjithka q kemi lexuar kto t dielat e fundit n letrn e par drejtuar Korintasve: Pali i krahasoi arsyetimet tona njerzore me urtsin e Perndis: arsyeja dhe disa miq me qllime t mira na nxitin t mos "marrim" si thot fjala. Jezusi sht n nj logjik krejtsisht t ndryshme, at t Shpirtit t dashuris dhe butsis. Vetm ai mund t prshpejtoj ardhjen e Mbretris... me kusht q t mos harrojm se far jemi: si thot Pali,
    "A nuk e dini se jeni tempulli i Perndis
    dhe se Shpirti i Perndis banon n ju?
    ------------------

    shnim
    Ligji i hakmarrjes shfaqet tashm n kodin e Hamurabit, rreth vitit 1750 para Krishtit. Dhe, padyshim, ligji biblik sht i frymzuar prej tij, por ai sht ende n progres n krahasim me at t mparshm: n kodin e Hamurabit, lndimi q i bhet nj t pasuri sht m i rnd dhe m i aspr se lndimi q i bhet nj t varfr.

  13. #273
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    F. A.: E DIELA 7 Ord…VITI A.

    PRGATITJA E LITURGJIS

    E DIELA 7 Ord…VITI A.

    M 19 – 2 – 2023.


    UNGJILLI: Mt. 5, 38 – 48.


    N at koh, Jezusi u tha nxnzve t vet:
    38 “Keni dgjuar se qe thn: ‘Syrin pr sy e dhmbin pr dhmb’. 39 Un po ju them: Mos u kacafytni me t keqin, por atij q t bie shuplak faqes s djatht, ktheja edhe t tjetrn. 40 Atij q do t t qes n gjyq pr t t marr kmishn, jepja edhe pallton. 41 E nse ndokush t shtrngon t ecsh me t nj milje, ti bji dy; 42 atij q t lyp, jepi, e atij q t krkon hua, mos ia kthe shpinn.”
    43 “Keni dgjuar se qe thn: ‘Duaje t afrmin tnd’ e urreje armikun tnd. 44 E un po ju them: Duajini armiqt tuaj, lutuni pr ata q ju salvojn, 45 pr t’u br bijt e Atit tuaj q sht n qiell, sepse Ai bn t lind dielli i tij mbi t kqijt e mbi t mirt e t bjer shi pr t drejtt e pr t padrejtt. 46 Sepse, po qe se i doni vetm ata q ju duan, far shprblimi meritoni? Pse a nuk bjn kaq edhe tagrambledhsit? 47 E nse i prshndetni vetm vllezrit tuaj, far bni t veant? A nuk bjn t njjtn gj edhe pagant? 48 Jini, pra t prkryer si sht i prkryer edhe Ati juaj q sht n qiell!”

    LECTIO DIVINA- MEDITIM – LUTJE.

    Nga marrdhnia me tjetrin presim nj shkmbim, nj reciprocitet.
    Instinktivisht, nse i bjm dika t mir nj personi tjetr, presim nj kthim, qoft edhe thjesht mirnjohje, nj buzqeshje; nse investojm dashurin ton, ajo q presim, sht reciprociteti dhe kjo nevoj pr t'i par llogarit t barabarta n dhnie dhe marrjen sht drejtsia jon.
    Kjo drejtsi neve na duket kaq logjike q e kemi projektuar edhe te Zoti; Ai na jep t mirat e tij, na mbush me dhuratat e tij, por natyrshm, pret q ne t'i tregojm bindjen ton, t'i zbatojm urdhrat e tij, me pak fjal, se ka kthim… sht drejtsia jon.
    Ishte drejtsia e skribeve dhe e farisenjve dhe Jezusi tha: Nse drejtsia juaj nuk shkon prtej ksaj drejtsie, q sht ajo e farisenjve, ju jeni jasht mbretris s qiejve, nuk keni hyr ende n mbretrin e Perndis.
    Pra, rreziku sht t qndrojm n drejtsin e ksaj bote, ta praktikojm at, q tashm sht nj gj shum e mir, t bindur se tashm jemi dishepuj t Krishtit, se kemi pranuar propozimin e tij pr nj bot t re; Jezusi dshiron t na prezantoj n mbretrin e Perndis, e cila udhhiqet nga nj parim i ndryshm nga ai i reciprocitetit n logjikn e shkmbimit tregtar. Jezusi na fton t prvetsojm nj drejtsi t re.
    Dhe cili sht propozimi q ai na bn?
    sht ky: marrdhnia me tjetrin – e mir, e keqe, mike, armike, simpatike apo e pakndshme, nuk ka rndsi – nuk bazohet m n kalkulim, por n papagueshmri t plot dhe totale. Dishepulli investon pr nj dashuri pakushtzuar, q nuk ka kthim, avantazh... atij as edhe nuk i shkon ndr mend nj gj t till!
    Ai do, bn mir, e do jetn e tjetrit edhe nse sht armiku i tij, sepse kjo vjen nga natyra e tij e re, ajo e nj bir t Zotit. Si hardhia nuk mund t mos prodhoj rrush dhe nuk mund t prodhoj gjemba edhe nse do, sepse natyra e saj e on at t prodhoj rrush, kshtu dishepulli i Jezusit e do armikun sepse kjo sht natyra e tij e re.
    N ungjillin e sotm Jezusi u tregon t gjith atyre q duan t'i prkasin mbretris s re, mbretris s Zotit, dy qllime t tjera, prtej t cilve nuk sht e mundur t shkohet, sepse jan arritjet m t larta t mundshme pr njeriun.
    T dgjojm: Mt. 5, 38-42.
    38 “Keni dgjuar se qe thn: ‘Syrin pr sy e dhmbin pr dhmb’. 39 Un po ju them: Mos u kacafytni me t keqin, por atij q t bie shuplak faqes s djatht, ktheja edhe t tjetrn. 40 Atij q do t t qes n gjyq pr t t marr kmishn, jepja edhe pallton. 41 E nse ndokush t shtrngon t ecsh me t nj milje, ti bji dy; 42 atij q t lyp, jepi, e atij q t krkon hua, mos ia kthe shpinn”.
    U tha: “Sy pr sy dhe dhmb pr dhmb”. Tani po ju them, mos e kundrshtoni t ligun; me t vrtet, nse dikush t godet me shuplak n faqen e djatht, ktheje edhe tjetrn tek ai, dhe nse dikush dshiron t t oj n gjyq dhe t t marr tunikn, jepi edhe mantelin. Dhe nse dikush t detyron t shkosh me t nj milje, shko me t dy. Jepini atyre q ju krkojn, dhe atyre q duan nj kredi nga ju, mos e ktheni shpinn.
    Keni dgjuar q u sht thn t parve, dmth Zoti u ka thn t pave: sy pr sy, dhmb pr dhmb. Mendoj se ky sht rregulli ligjor m i keqtrajtuar n historin e s drejts: e prmendim kur duam t rregullojm mardhnjen ton me dik q na ka br keq, ndaj themi "sy pr sy, dhmb pr dhmb... tani ti duhet t paguash". Kjo norm hyri n Tevrat me nj qellim t menur, si nj vendim t vullnetit t mir t Zotit pr t frenuar hakmarrjen me t ciln shoqrit arkaike u prpoqn t ruanin rendin, dhe t rivendosnin drejtsin. Autori i nj vepre t keqe, kur ishte zbuluar, u nnshtrohej dnimeve shmbullore, dnimeve publike aq mizore dhe t rnda, n mnyr q t gjith ata q ishin dshmitar t humbasnin dshirn pr t kryer t njjtin gabim.
    Hakmarrja shrbeu si nj penges, por ishte qartazi nj mnyr barbare pr t ruajtur rendin, pr t br drejtsi.
    Ne kemi nj rast t njohur n Bibl, at t Lamekut, nj pasardhs i Kainit, i cili nj dit thrret dy grat e vet dhe u thot atyre:
    “Ad e Sal, dgjojeni zrin tim; grat e Lamekut, dgjojeni fjaln time: vrava njeriun pse m pat plagosur, edhe nj djalosh pse m pat rn. Kaini do t hakmerret shtatfish, kurse Lameku shtatdhjet her shtat”! (Zn. 4, 23-24).
    7 her Kaini mori hak, por Lameku mori hak 77 her.
    Pikrisht pr t'i dhn fund ktyre teprimeve, Zoti n Tevrat kishte vendosur "sy pr sy, dhmb pr dhmb", domethn, secili duhet t paguaj pr fajin q ka br, jo pr t gjith t keqen q ekziston n bot, prgjegjsi i t cils nuk mund t kapet.
    Jezusi nuk thot se sht nj norm e keqe, sepse sht e mir, sht tashm nj hap prpara n lidhje me hakmarrjen, edhe pse mbetet n nj logjik q sht ende ajo e drejtsis s ksaj bote, dhe nuk sht plotsisht njerzore. Jezusi dshiron q ne t bjm nj hap drejt horizontit t fundit prtej t cilit nuk mund t shkohet.
    “Un po ju them: Mos u kacafytni me t keqin” (5, 38).
    Po, nuk sht nj gj q Jezusi thot pr t gjith, por vetm pr dishepujt e vet. Pr kt n fjalimin e tij ai prdor veten e dyt njjs: mos e bj, ki kujdes, ke hyr n botn e re, mos u kthe n nivelin m t ult, mos e vendos veten n t njjtin nivel me agresorin tnd, i bj ball tundimit pr t'iu drejtuar armve, prdori metodat e bijve t Zotit, sepse prndryshe do t kthesh prsri t sillesh si ata q nuk kan hyr akoma n mbretrin e re. Nse dikush t hedh balt n fytyr, reagimi yt instinktiv sht t'ia hidhesh edhe ti prsri n fytyr, por nse e bn kt, prfundon duke u rrotulluar n balt s bashku me t... Jezusi t thot: mos e degrado veten, mos zbrit n kt nivel.
    Dishepulli duhet t ket parasysh se kushdo q i prket ende bots s lasht, do ta lndoj veten: dishepulli duhet t prgatitet q t jet i aft t prgjigj si dishepull. Dishepullit nuk i prket m asaj logjike sipas t cils njeriu prpiqet t barazoj llogarit.
    Pr t qen i qart, Jezusi tani paraqet katr shembuj pr t shpjeguar si duhet t jet drejtsia e atyre q i prkasin mbretris s Perndis.
    Shembulli i par: “Atij q t bie shuplak faqes s djatht, ktheja edhe t tjetrn” (v. 39).
    Nse dikush t godet, normalisht t godet me shuplak, t bie n faqen tnde t majt. Nse bie n faqen tnde t djatht, do t thot se sht nj shuplak me kurrizin e dors, q iste nj fyerje shum e rnd, q n Izrael dnohej me nj gjob t ngjashme me nj pages mujore t nj puntori.
    Jezusi i thot dishepullit t mos jet m i sjellshm apo m i but n pretendimet pr kompensim, por i thot t kthej faqen tjetr… “ ktheje faqen tjetr”. sht nj shprehje paradoksale sigurisht q nuk duhet marr fjal pr fjal, n fakt edhe Jezusi protestoi para kryepriftit kur i dhan nj shuplak.
    Cila sht prgjigjja q e karakterizon at q i prket mbretris s Perndis? Ai nuk reagon, nuk hakmerret, nuk ia kthen t keqen me t keqen, nuk ia kthen ofendimin q ka marr, sepse kjo do t thoshte t'i shtonte m shum t keqen asaj q sht br.
    Megjithat duhet t kemi kujdes: dashuri nuk do t thot gjithmon dhe vetm prkdhelje: n momente t caktuara duhen qndrime t forta, t ashpra: me kusht q ngurtsia t lind nga dashuria, t lind nga fakti q njri e do t mirn e tjetrit, sepse t pranosh se ai mbetet i keq, nuk i bn mir atij: duhet q ai ta nxjerr jasht t keqen q ka n zemr dhe pr kt nuk mjaftojn prkdheljet: disa her ka nevoj pr nj reagim t fort dhe t ashpr.
    Megjithat, kur merr nj pozicion t ashpr, s pari duhet t pyessh veten nga far shtytje buron, sepse ndoshta, pa e kuptuar, qndrimi yn mund t mos vij na dashuria pr vllain ton, por nga dshira pr t'u hakmarr, nga nevoja pr t br q fajtori t pagoj q t shlyehet gabimi i tij. Vm re se n fjalt e Jezusit mungon aspekti-pikpamja optimiste, domethn Jezusi nuk thot: me mirsin tnde, me durimin tnd do t'ia ndryshosh zemrn armikut, do t’ia bsh t mir... Mund t ndodh q ai t bhet m i mir! Por nuk do t thot domosdoshmrisht se do t bhet m i mir: Jezusi thot se nuk mund t sillesh ndryshe sepse tani je n mbretrin e Perndis, domethn, e l veten t prekesh nga jeta hyjnore q sht n vetveten, dhe sepse je nj bir i Zotit, e l veten t preksh vetm nga ajo dashuri q karakterizon Atin tnd Qiellor e q duhet t dal prej teje. Kshtu ti mund t reagosh gjithmon dhe vetm nga dashuria. Edhe kur merr pozicione t vshtira, ato duhet t lindin nga nevoja pr t par vllain tnd t lumtur.

    Shembulli i dyt:
    “Atij q do t t qes n gjyq pr t t marr kmishn, jepja edhe pallton” (v. 40). Nse dikush deshiron t t padis pr t marr tunikn tnde, ti lr atij edhe mantelin tnd. N Izrael, burrat dhe grat mbanin dy rroba mbi brez q i mbulonte organt gjinore, ishte tunika me mng t gjata ose gjysm mng, e cila vishej mbi trupin e zhveshur dhe m pas ishte manteli, t cilin e mbshtilltin kur bnte ftoht dhe shrbente edhe si mbules gjat nats pr t varfrit. Manteli ishte aq i rndsishm q nuk mund t krkohej; nse merrej si peng manteli i vllait dhe n mbrmje ai nuk t kishte kthyer borxhin, duhet t'i jepej atij gjithsesi manteli, sepse prndryshe ai do t kishte pasur ftoht gjat nats. Manteli nuk mund t mbahej si peng gjat nats.
    far duhet t bsh, thot Jezusi, me at q t on n gjyq dhe dshiron t t marr tunikn tnde? sht e qart se i jan hequr t gjitha pasurit e tjera, sepse atij i ka mbetur vetm tunika n trupin e zhveshur.
    Cfare mund t besh? Trego dashurin tnde t pakushtzuar: ti duhet t refuzosh t hysh n grindje dhe mosmarrveshje: pr kt dorzoje edhe mantelin q sht veshja e fundit q t ka mbetur. Jezusi e praktikoi kt deri n germ: ai mbeti krejtsisht i zhveshur n kryq. I krishteri mund dhe duhet t krkoj drejtsi, por nse nuk mund ta marr at sepse pushteti sht n duart e t ligjve dhe alternativa e tij e vetme sht t bj t keqen nga ana e tij, ai nuk mund t bj gj tjetr vese t pranoj edhe humbjen e petkut.
    Merre ose lre, t jesh ose t mos jesh antar i mbretris s Perndis.


    Shembulli i tret:
    “E nse ndokush t shtrngon t ecsh me t nj milje, ti bji dy” (v. 41).
    Ktu prdoret folja angareuei, nj folje q gjendet vetm dy her n Beslidhjen e Re: n t vrtet do t thot "t ngacmosh". Nj rast sht n tekstin ton sot (tjetri sht n tregimin e Simonit t Kirens i cili sht ngacmuar, detyrohet nga ushtart pr t mbajtur kryqin e Jezusit). Ndodhte shpesh q ushtart romak ose ndonj zotri i pasur vendas t’i ngacmonin fshatart e varfr, duke i detyruar t mbanin ngarkesa. Kemi shembullin e Simonit nga Kirena q u kthye nga fushat i lodhur, dhe e ngacmuan t mbart kryqin e Jezusit.
    Jezusi thot: nse dikush t ngacmon dhe t detyron t shkosh me t nj milje… Meqense ushtart dhe t pasurit e vendit shpesh i ngacmonin t varfrit, ishin dhn shum sugjerime pr sjelljen q duhej adoptuar n kto raste; revolucionart sugjeruan rebelimin, prdorimin e dhuns, domethn nse bn nj milje dhe pastaj arrin n nj lugin, nse e shtyn at post, sht gjja m e mir q mund t bsh; Epikteti stoik nxiti maturi, tha: nse duan t t krkojn gomarin, mos reago, sepse prndryshe do t rrahsh dhe pastaj do ta krkojn edhe gomarin tnd njsoj. Jezusi nuk dikton asnj rregull urtsie, ai nuk sugjeron nj strategji pr t kthyer agresorin dhe as nuk siguron q sjellja juaj e pajtueshme t ket nj rezultat t dobishm pr konvertimin e t ligjve n nj koh t shkurtr, jo! Ai i krkon dishepullit t sillet sipas natyrs s tij, si nj bir i Zotit, q nuk mund t bj llogarit, duhet ta mbaj zemrn t lir nga do inat, duhet t prmbahet nga do reagim q nuk diktohet nga dashuria. I famshm sht kundrshtimi talls i Julianit apostatit, strnipi i Kostandinit, i cili pyeste veten: “Por far do t ndodhte n bot nse t krishtert do ta merrnin seriozisht kt urdhrim? sht e qart se barbart, t kqijt, do ta kishin gjithmon eprsin”… ndoshta. Celsus ishte edhe m i qart dhe akoma m i ashpr: ai tha: "Por nse silleni si sugjeron Jezusi i Nazaretit, ju e lini pushtetin n tok, n duart e njerzve m t egr dhe pa ligj".
    sht kundrshtimi q sht ngritur gjithmon q nga koht m t hershme, ndaj asaj q mund ta quajm pacifizm kristian! Pacifizm nuk do t thot t pranosh gjithka, t thuhet s gjithka sht e mir. Ktu ne po flasim pr ata q Jezusi i quan ndrtuesit e bekuar t paqes, "eirene poyoi", ata q jan t prkushtuar pr t ndrtuar paqen, dhe refuzojn t prdorin do veprim q mund t dmtoj vllain e tyre. Ku ka dhun, do dhun: kriminale, politike, ekonomike, ushtarake dhe gjithashtu do pjesmarrje n kto forma dhune, sht e qart se mbretria e Zotit nuk ekziston ende atje. Heqja dor nga dhuna sht nj shenj e pranis s mbretris s Perndis, nj shenj se bota e re ka filluar t ekzistoj.

    Shembulli i katrt
    “Atij q t lyp, jepi, e atij q t krkon hua, mos ia kthe shpinn” (v. 42). Kur dikush t krkon hua, mos ia kthe shpinn.
    sht rasti i katrt, t mos ia kthejm shpinn nj personi q ndoshta sht edhe bezdi, e krkon hua. N Izrael kredia ishte ndaluar: nuk ishte, si ndodh tek ne, nj investim sepse ka nj interes q imponohet. N Izrael kjo marrje e parave me interes ishte e ndaluar; interesi pr Tevratin quhet "nescec" q do t thot "kafshim" q i jep n qaf atij q ka nevoj, huamarrsi n Izrael ishte nevojtar. Jezusi thot: ki kujdes, ki mhir pr t sepse sht n nevoj! Nuk prmendet as interesi apo ndonj avantazh q mund t merret nga nj kredi, por nuk e kthen shpinn. Ndoshta ai vjen pr t'ju krkuar nj kredi, q mund t jet gjithsesi akomodim, nj apartament me qira, nj pun, nj mim preferencial dhe ndoshta, si ndodh shpesh, dika q krkohet pa shum diskrecion.
    Jezusi i thot dishepullit: mos pretendo se t kuptoj, mos krko justifikime, mos shpik vshtirsi q nuk ekzistojn, mos u mundo ta shkarkosh problemin te t tjert, nse mund t bsh dika... bje.

    Tani shembulli i fundit, hapi cilsor n drejtsin e re, pr t hyr n mbretrin e Perndis. Duhajini armiqt e tu…Le t dgjojm: Mt. 5, 43-48:
    “Keni dgjuar se qe thn: ‘Duaje t afrmin tnd’ e urreje armikun tnd. E un po ju them: Duajini armiqt tuaj, lutuni pr ata q ju salvojn, pr t’u br bijt e Atit tuaj q sht n qiell, sepse Ai bn t lind dielli i tij mbi t kqijt e mbi t mirt e t bjer shi pr t drejtt e pr t padrejtt. Sepse, po qe se i doni vetm ata q ju duan, far shprblimi meritoni? Pse a nuk bjn kaq edhe tagrambledhsit? E nse i prshndetni vetm vllezrit tuaj, far bni t veant? A nuk bjn t njjtn gj edhe pagant? Jini, pra t prkryer si sht i prkryer edhe Ati juaj q sht n qiell!” (v, 43-48)
    Ke dgjuar se t lashtve u sht thn se do ta duash mikun tnd, por do ta urresh armikun. Vetm pjesa e par e ksaj fjalie t cituar nga Jezusi i prket Bibls, e dyta nuk sht n Bibl, por ishte spiritualiteti q qarkullonte n at koh.
    Vetm mendoni pr at q than murgjit e Kumranit: “Ju duhet t'i doni fmijt e drits, por duhet t'i urreni fmijt e errsirs, t cilt presin dhe duhet t presin hakmarrjen e Perndis”. Ka edhe shprehje shum t forta n disa psalme kur psalmisti thot:
    19 Oh! Sikur Hyji t’i zhdukte mkatart! Largohuni prej meje, o njerz gjakatar! 20 Ata flasin kundr teje me dredhi: m kot e lartsojn veten kundr teje. 21 A t mos i urrej, o Zot, ata q t urrejn ty? A t mos t’i prbuz ata q ngrihen kundr teje? 22 Un i urrej me urrejtje t madhe a nuk i urrej armiqt e tu, Zot, i urrej ata me urrejtje t paepur” (Ps. 139, 19-22).
    sht shprehja e shkputjes q krkon t ket psalmisti nga ata q bjn keq, por nuk ka Zot n Bibl q t thot se duhet ta urresh armikun! Kjo nuk sht n Tevrat!
    Tani le t meditojm, t mendojm mbi hapin cilsor q Jezusi dshiron t bjm, duke u nisur nga drejtsia e njerzve q i duan miqt e tyre dhe i urrejn armiqt e tyre.
    Tani po ju them, duajini armiqt tuaj! Folja q prdoret sht e rndsishme, "agapan", nj folje q n Greqin klasike nuk ishte prdorur (shfaqet gjithsej nj duzin here), dhe sht br folja q karakterizon sjelljen e dishepullit t Krishtit, dashurin e pakushtzuar, e lir, e cila nuk pret kurrfar shpblimi dhe q, si dashuria e Zotit, sht pr t gjith njerzit, edhe pr armiqt, edhe pr ata q t bjn keq. Folia “agapao” sht pr ata q konkretisht bjn vepra t mira pr ata q kan nevoj e q trhiqen menjher mnjan, duke shpresuar q askush t dij se kan br vepra t mira.
    Folje t tjera prdoreshin pr t shprehur dashurin n kulturn greke: folja "filein", ndjenja, q sht dashuri spontane, ajo ndaj miqve; ishte folja e erosit, q ishte m e prdorur se t gjitha t tjera. Folja fileo flet pr at dashuri q sht krkimi i s bukurs q shihet; ka edhe nj folje tjetr “spergheo” q sht dashuria spontane q lindi mes t afrmve.
    Dashuria q karakterizon t krishterin, sht, prsri, nevoja pr t par tjetrin t lumtur, deri n vendosjen e jets n dispozicion t jets s armikut, sht gzimi q provohet duke par q tjetri jeton, dhe jeton mir dhe sht i lumtur. Kjo sht dashuria q Jezusi u krkon atyre q duan t'i prkasin mbretris s Perndis. Nj dashuri q nuk sht e leht, e pr kt Jezusi jep nj urdhr t dyt: lutu! Vetm nse lutemi, kemi aftsin t dgjojm gjithmon Shpirtin e Krishtit q sht n ne, at Shpirt q e oi Jezusin t jepte jetn, t mos kursente asnj ast, asnj thrrime t jets s tij q nuk u ishte dhn atyre q kishin nevoj pr t. Kshtu, nse duam q ky Shpirt t veproj gjithmon tek ne, sht e nevojshme t ruajm nj atmosfer lutjeje, q nuk do t thot t prsrisim formula dhe t mbajm gjithmon kontakt me mendimet dhe ndjenjat e Atit Qiellor.
    Arsyeja: Ne jemi bij t Atit qiellor, i cili bn q dielli i tij t lind mbi t ligjt, fillimisht mbi t ligjt dhe m pas mbi t mirt, dhe bn t bjer shi mbi t drejtt dhe t padrejtt.
    far do t thot t jemi bij t Atit ton Qiellor? Jeta q na ka dhn Ati Qiellor, duhet t shfaqet n ne dhe kjo jet sht dashuri e pakushtzuar; n fakt ai bn q dielli i tij t lind mbi t ligjt dhe t mirt.
    Si e interpretojm kt shprehje?
    Hyji, Zoti sht dashuri. Ai sht i mir me t gjith, i bn mir t gjith atyre q jan t kqij dhe i do, i bekon, i mbush me t mirat e tij ata q jan t mir... nuk sht kshtu! E Vrteta sht se Zoti bn q dielli t lind mbi mua kur jam i mir dhe bn q dielli i tij t lind mbi mua, (sepse Aii sht vet dashuria e m do pa kushte), edhe kur jam keq, nj mkatar. Ne duhet ta prvetsojm kt sepse ky sht agapan i Zotit, kjo sht dashuria e tij. Pastaj, kur ta kuptojm se kjo sht dashuria e tij, meq jemi bijt e tij, do ta lm kt agapan t shkoj drejt vllezrve tan.
    Nj nn e do djalin e saj sepse sht djali i saj, edhe kur ndoshta ky djal bhet i keq, e do gjithsesi sepse e dallon shum mir veprn e keqe q ka br djali... djali sht i mir, veprimi duhet t jet i dnuar. Zoti na do mendurisht sepse ai sht dashuri: nj nn, m par nuk ishte nn, por kur ajo bhet nn, sipas natyrs s saj q e on at t dashuroj fmijn e saj pa kushte, madje t jap jetn pr t: kjo vjen spontanisht, natyrshm, vjen nga natyra e saj si nn. Kjo dashuri e pakushtzuar e t krishterit q i prket bots, mbretris s re t Perndis, vjen nga natyra e tij e re, ajo e t qenit bij t Zotit.
    Pastaj Jezusi jep shembuj: Nse i doni ata q ju duan, far bni t jashtzakonshme? E bjn edhe pagant. Kjo do t thot, ju jeni vetm t drejt, nuk jeni akoma bijt e Perndis.
    Nse prshndetni vllezrit tuaj, far bni t jashtzakonshme? T prshendesh vllezrit do t thot t urosh Shalom, paqe: po me grumbullimin e t gjitha t mirave, ua urojm vllezrve paqen... Nse e bjm, nuk bjm asgj t jashtzakonshme, nuk jemii akoma bij t Zotit... Do t jemi bij t Zotit nse ua urojm Shalom (q ,do t thot: un jam i gatshm t jap edhe jetn time q ti t kesh grumbullimin e t gjitha t mirave) t gjith armiqve tan. Kjo vjen vetm nga Shpirti i Krishtit!
    Q n fillim, n kish sht br nj prpjekje pr t zbutur kt urdhrim t jets s re t dishepullit. Origenes, pr shembull, ky studiues shum i famshm biblik, q n ditt e para t kishs, filloi ta zbus kt urdhr, tha: “Vetm mos i urreni armiqt tuaj”. Nuk mjafton q nuk i urrejm armiqt, jemi akoma pak mbi drejtsin e ksaj bote, por nuk jemi ende n mbretrin e Perndis. Nuk mjafton q nuk i urrejm, duhet t bjm mir, duhet ta vmi jetn n dispozicion t armikut pr t'i dhn jet. Shn Ambrozi tha gjithashtu se ky urdhr sht rezervuar pr t prsosurit, jo pr t gjith. Kta jan urdhra q duhet t'i zbatojn t gjith, por ky urdhr, t duash edhe armiqt, sht pr t prsosurit... Dhe Shn Agustini pohoi gjithashtu, se ishte pr t prsosur, “mjafton q t tjert t aspirojn t hyn n kt form dashurie”. Shn Thoma... ka nj shprehje latine q thot se urdhri pr dashurin e armiqve, “pertinet ad perfectionem caritatis”, pra nuk sht e nevojshme pr shptim, sht pikrisht pr prsosmri. Kshtu u fillua t kufizohej urdhri i Jezusit duke prjashtuar dashurin ndaj armikut... ishte nj problem i madh!

    Le t kthehemi tek ajo q tha Jezusi.
    “Jini, pra t prkryer si sht i prkryer edhe Ati juaj q sht n qiell!”
    Dikush e interpreton kt rekomandim, kt urdhr nga Jezusi si fillimin e nj udhtimi pr t arritur nj dit prsosmrin e Atit Qiellor... nse ky sht interpretimi, vrtet nuk e fillojm kt udhtim sepse dekurajohemi q n fillim!
    Sot ne duhet t jemi gjithmon t prsosur pasi Ati yn qiellor sht i prsosur, domethn, Jezusi zbulon natyrn tone e re si bij t Perndis t shenjt dhe t prsosur, dhe na shpjegon q lidhja jon me t na nxit t jemi t shenjtr si Ai. Me t vrtet dashuria dhe shenjtria jan sinonime.
    Kjo sht prsosmria, prtej ksaj sht e pamundur t shkojm.



  14. #274
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    PRGATITJA E LITURGJIS

    E DIELA E 1R E KRESH. VITI A

    M 26-2-2023.

    LEXIMI I 1R: Zn. 2,7-9 ; 3,1-7a.


    7 Ather Zoti Hyj e formoi prej pluhurit t toks njeriun dhe npr hund i futi frymn e jets e njeriu u b qenie e gjall.
    8 Zoti Hyj mbolli nj kopsht n Eden, n lindje e n t e vendosi njeriun q e kishte krijuar.
    9 Zoti Hyj bri q prej toke t mbij do lloj peme, e bukur pr tu par dhe e shijshme pr tu ngrn e n mes t parrizit pemn e jetes e pemn e dijes t mirs e t s keqes.
    1 Ndr t gjitha egrsirat e fushs q Zoti Hyj krijoi, gjarpri ishte m dinaku. Ky i tha gruas: Vrtet, Hyji ju urdhroi q t mos hani prej asnj peme t kopshtit?. 2 Gruaja iu prgjigj: Ne i ham frutat e pemve q jan n kopsht; 3 porse pr frytin e pems q sht n mes t kopshtit, Hyji na urdhroi t mos e ham as t mos e prekim q t mos vdesim. 4 Porse gjarpri i tha gruas: Nuk do t vdisni assesi. 5 Madje Hyji e di se kurdo t hani prej saj, syt tuaj do t hapen e do t bheni porsi Hyji duke e njohur t mirn e t keqen. 6 Ather gruaja pa se pema ishte e mir pr ta ngrn dhe e bukur pr tu par dhe pem e dshirueshme pr t fituar dijen; gruaja mori prej frutit t saj dhe hngri. Pastaj i dha edhe burrit t vet q ishte me t. Hngri edhe ai. 7 Ather u hapn syt t dyve. Kur pan se ishin lakuriq, grshetuan gjethe fiqsh dhe bn mbshtjells pr vete.


    LECTIO DIVINA MEDITIM LUTJE.

    Para se t'i qasemi ktij teksti, duhet kujtuar se autori i tij nuk ka pretenduar kurr se sht historian! Bibla nuk sht shkruar nga shkenctar apo historian; por nga besimtart pr besimtart. Teologu q shkruan kto rreshta, pa dyshim n kohn e Solomonit, n shekullin e dhjet para ers son, krkon t'u prgjigjet pyetjeve q bjn t gjith: Pse e keqe? Pse vdekja? Pse ka keqkuptime n iftet njerzore? Pse sht vshtirsia pr t jetuar? Pse sht e vshtir puna? Pse natyra sht ndonjher armiqsore?
    Pr t'u prgjigjur, ai mbshtetet n nj siguri q sht ajo e t gjith popullit t tij, sht mirsia e Zotit: Zoti na liroi nga Egjipti, Zoti na do t lir dhe t lumtur. Q nga eksodi i famshm nga Egjipti, nn udhheqjen e Moisiut, q nga kalimi i shkrettirs, ku ne kemi prjetuar me do vshtirsi t re pranin dhe mbshtetjen e Zotit, nuk mund t dyshojm m. Prandaj, historia q sapo lexuam bazohet n kt siguri t dashamirsis s Zotit dhe prpiqet t'u prgjigjet t gjitha pyetjeve tona rreth s keqes n bot. Me kt Zot q sht i mir dhe dashamirs, si sht e mundur q t ekzistoj e keqija?
    Autori yn shpiku nj fabul pr t na ndriuar: nj kopsht me knaqsit (ky sht kuptimi i fjals "Eden") dhe njerzimi i simbolizuar nga nj ift q sht prgjegjs pr kultivimin dhe ruajtjen e kopshtit. Kopshti sht plot me pem, secila m trheqse se tjetra. Pema q sht n qendr t Edenit quhet "pema e jets" frutt e saja mund t hahen si do tjetra. Por ka edhe, diku n kt kopsht, teksti nuk e specifikon se ku, nj pem tjetr, fruti i s cils sht i ndaluar. Quhet "pema e njohjes s asaj q bn t lumtur apo t palumtur".
    Prball ktij ndalimi, ifti ka dy qndrime t mundshme: ose t besojn pasi e din se Zoti sht vetm dashamirsia, duke vazhduar t jen t knaqur sepse kan akses n pemn e jets: Nse Perndia na ndalon pemn tjetr, kjo sht sepse nuk sht e mir pr ne, mund t mendonin! Ose t dyshojn duke menduar se Zoti ka qellime t veta keqdashse: imagjinojn se ai dshiron ta mohoj aksesin n njohuri.
    sht sugjrimi i gjarprit: ai drejtohet gruas dhe ia tregon mirkuptimin e vet por n rren: Pra? Zoti ju tha: nuk do t hani nga asnj pem e kopshtit? (sht prkthimi i TOB (Prkthimi Ekumenik i Bibls) q e ruan natyrn qllimisht t paqart t shtjes s gjarprit; e thn n kt mnyr, n fakt, pyetja mund t kuptohet si "nuk do t'i hani t gjitha frutat" ose "nuk do t hani asnj"! Por sht kshtu n tekstin hebraik).
    Gruaja prgjigjet: Ne i ham frutat e pemve q jan n kopsht; porse pr frytin e pems q sht n mes t kopshtit, Hyji na urdhroi t mos e ham as t mos e prekim q t mos vdesim (3,2-3). Djalli ka br nj zhvendsim: thjesht sepse ajo ka dgjuar zrin e dyshimit, ajo tashm flet vetm pr at pem dhe thot "pema q sht n mes t kopshtit": tani e tutje, me mirbesim, sht ai, dhe jo pema e jets q ajo sheh n mes t kopshtit. Vshtrimi i saj tashm sht shtrembruar, vetm pse e la gjarprin t'i fliste; ather gjarpri mund t vazhdoj punn e tij t vogl minuese: Nuk do t vdisni assesi. Madje Hyji e di se kurdo t hani prej saj, syt tuaj do t hapen e do t bheni porsi Hyji duke e njohur t mirn e t keqen(3,4-5)
    Edhe ktu, gruaja i dgjon shum mir kto fjal t bukura dhe teksti l t kuptohet se vshtrimi i saj shtrembrohet gjithnj e m shum: gruaja pa se pema ishte e mir pr ta ngrn dhe e bukur pr tu par dhe pem e dshirueshme pr t fituar dijen; gruaja mori prej frutit t saj dhe hngri. Pastaj i dha edhe burrit t vet q ishte me t. Hngri edhe ai (3,6). Gjarpri ka fituar: gruaja merr frutin, e ha, ia jep burrit, e ha edhe ai. Dhe ju dgjuat fundin e tregimit: "Ather u hapn syt t dyve. Kur pan se ishin lakuriq, grshetuan gjethe fiqsh dhe bn mbshtjells pr vete (v.7). Ather u hapn syt t dy dhe e kuptuan se ishin lakuriq". Vrtet gjarpri kishte thn do t hapen syt; gabimi i gruas ishte t besonte se ai po fliste n interes t saj dhe se ai po zbulonte qllimet e liga t Zotit; ishte vetm nj gnjeshtr: vshtrimi sht ndryshuar, sht e vrtet, por sht e shtrembruar.
    Nuk sht rastsi q dyshimi i hedhur mbi Zotin paraqitet si nj gjarpr; Izraeli n shkrettir kishte prjetuar gjarprinjt helmues. Teologu yn i oborrit t Solomonit ia kujton kt prvoj t hidhur dhe thot: ka nj helm m t keq se helmi i gjarprinjve m helmues: dyshimi pr Zotin sht nj helm vdekjeprurs, ai helmon jetn ton. Ideja e teologut ton sht q t gjitha fatkeqsit tona vijn nga ky dyshim q mundon njerzimin. T thuash se pema e njohjes s s mirs dhe s keqes sht e rezervuar pr Zotin do t thot se vetm Zoti e di se far e bn lumturin apo fatkeqsin ton; q n fund t fundit ka kuptim nse ai na ka krijuar. T duash t hash frutin e ksaj peme t ndaluar me do kusht do t thot t pretendosh t prcaktosh vet se far sht e mir pr ne: paralajmrimi "Mos ta hani, mos ta prekni, prndryshe do t vdisni" tregonte se kjo ishte nj gnjeshtr, ishte nj gj e rrem.
    Historia shkon edhe m tej: gjat udhtimit n shkrettir, sepse Zoti prcaktoi Ligjin q duhet t zbatohej tani e tutje, at q ne i quajm dekalogun. Ne e dim se praktikimi i prditshm i ktij Ligji sht kushti pr mbijetesn dhe rritjen harmonike t ktij populli. Nse do ta dinim mjaftueshm se Zoti do vetm jetn ton, lumturin tone , lirin ton, do t kishim besim dhe do t'i bindeshim ligjit me zemr t mir. sht me t vrtet "pema e jets" q na sht vn n dispozicion nga Zoti.
    E thash n fillim se sht nj fabul, por msimi i s cils vlen pr secilin prej nesh; q nga fillimi i bots, ka qen gjithmon e njjta histori. Shn Pali (t cilin e lexojm kt t diel n leximin e dyt) vazhdon meditimin dhe thot: vetm Krishti i besoi Atit t tij n do gj; ai na tregon rrugn e Jets.
    Historia e Zanafills ka rezonanca t shumta n meditimin e popullit t Izraelit. Nj nga reflektimet e sugjeruara nga teksti ka t bj me pemn e jets: e mbjell n mes t Kopshtit t Edenit, ajo ishte e aksesueshme pr njeriun dhe e autorizuar pr konsum. Mund t mendojm se fruti i saj e lejoi q njeriu t qndronte i gjall, me kt jet shpirtrore q Zoti i dha atij: Ather Zoti Hyj e formoi prej pluhurit t toks njeriun dhe npr hund i futi frymn e jets e njeriu u b qenie e gjall (Zn. 2,7).
    Pra, rabint bn lidhjen me Ligjin e dhn nga Perndia n Sinai. Sepse sht mirpritur nga besimtart si nj dhurat nga Zoti, nj mbshtetje pr jetn e prditshme: 1 Biri im, mos e harro msimin tim dhe zemra jote le ti mbaj urdhrimet e mia, 2 sepse do ti bjn t shumta ditt e tua, vitet e jets sate plot mirqenie. 3 Mirsia e besnikria kurr mos t lnin! Lidhi pr qafn tnde, shkruaj mbi rrasn e zemrs sate(Fu. 3,1-3).




    Ndryshuar pr her t fundit nga ninoenina : 18-02-2023 m 09:20

  15. #275
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    PRGATITJA E LITURGJIS

    E DIELA E 1R E KRESH...VITI A.

    M 26-2-2023.

    PSALMI: 51. 3-4.5-6.12.13.14.17.


    3 Ki mshir pr mua, o Hyj, sipas mshirs sate, pash mirsin tnde shlyeje mkatin tim!
    4 M laj krejtsisht prej mkatit tim
    e m pastro prej fajit tim!
    5 Sepse e pranoj paudhsin time:
    mkatin tim prher e kam para sysh.
    6 Ty, vetm ty t kam rn n faj
    dhe kam br ’sht keq para teje,
    prandaj je i drejt sado t m ndshkosh,
    dhe i paanshm n dnimin tnd.
    12 Krijoje n mua, o Hyj, zemrn e pastr,
    prtrij n mua nj shpirt t qndrueshm!
    13 Mos m flak larg fytyrs sate,
    mos e hiq prej meje shpirtin tnd t shenjt.

    14 Ma kthe gzimin e shptimit tnd,
    dhe m forco me shpirt t gatshm.
    17 Zhdrvilloj, o Zot, buzt e mia,
    dhe goja ime do ta shpall lavdin tnde.


    LECTIO DIVINA – MEDITIM – LUTJE.

    “3 Ki mshir pr mua, o Hyj,
    sipas mshirs sate,
    pash mirsin tnde shlyeje mkatin tim!
    4 M laj krejtsisht prej mkatit tim
    e m pastro prej fajit tim!
    5 Sepse e pranoj paudhsin time:
    mkatin tim prher e kam para sysh” (51, 3-5)..
    Populli i Izraelit sht n fest t plot pendimi n tempullin n Jerusalem. Ai e njeh veten si mkatar, por njeh edhe mshirn e pashtershme t Zotit. Dhe prve ksaj, nse ai sht mbledhur pr t krkuar falje, kjo sht pr shkak se ai e di paraprakisht se falja tashm sht dhn.
    Ky kishte qen, mbani mend, zbulimi i madh i mbretit David: Davidi kishte sjell n pallat fqinjen e tij t bukur, Besaben; (Meq ra fjala, mos harroni t prmendni se ajo ishte e martuar me nj oficer, Urie, i cili ishte jasht pr nj luft n at koh). N t vrtet, fal mungess s tij, Davidi mundi ta thrriste at grua t ren n pallat! Disa dit m von, Bersabea i drgoi fjal Davidit se ajo priste nj fmij prej tij. Dhe, n at koh, Davidi kishte organizuar vdekjen e burrit t saj gjat nj betej, n mnyr q ai t prvetsonte prgjithmon gruan e tij dhe fmijn q ajo mbante.
    Tani, dhe kjo sht gjja e papritur pr Zotin, kur profeti Nathan shkoi pr t gjetur Davidin, ai nuk kishte krkuar fillimisht t merrte prej tij nj fjal pendimi, ai kishte filluar duke i kujtuar atij t gjitha dhuratat e Perndis dhe duke i shpallur faljen atij, edhe para se Davidi t kishte koh pr t br rrfimin m t vogl. (2 Sm. 12). Ai i kishte thn n thelb: “Shiko gjithka q t ka dhn Zoti... mir, a e di, ai sht gati t t jap akoma gjithka q dshiron!”.
    Dhe, nj mij her n historin e tij, Izraeli ka qen n gjendje t verifikoj se Perndia sht me t vrtet: “Zoti, Hyji i mshirshm e i but,
    i durueshm e shum i mshirshm dhe i vrtet,
    q qndron besnik me mijra brezni,
    q e duron fajin, kundrshtimin dhe mkatin”(Eks. 34,6-7).

    Edhe profett i bn jehon ktij njoftimi dhe vargjet e pakta t psalmit q sapo dgjuam jan plot me kto zbulime t Isais dhe Ezekielit. Isaia, pr shembull: Ti m mrzite me mkatet e tua,
    m lodhe me keqbrsit e tua.
    Un, un vet i shlyej fajet e tua,
    pr nder tim s’i kujtoj mkatet e tua” (Is. 43,24-25).
    Hyji sht i till q pr hir t vetvetes i fshij revoltat e popullit t tij, dhe nuk i kujtoon t metat e tij. Ose “I kam humbur porsi ren fajet e tua,
    porsi mjegulln mkatet e tua,
    kthehu tek un,
    sepse t kam shprblyer” (Is.44,22).
    Ky msim mbi faljen e Zotit ndonjher na befason: duket shum i mir, ndoshta; pr disa, madje, duket e padrejt: nse gjithka sht e falshme, pse t shqetsohemi? Ndoshta harrojm shum shpejt, ndoshta, se ne t gjith, pa prjashtim, kemi nevoj pr mshirn e Zotit; ndaj mos ankohemi! Dhe t mos uditemi q Perndia na befason, pasi, si thot Isaia, “mendimet e Perndis nuk jan mendimet tona”. Dhe pikrisht, Isaia specifikon se sht n shtjet e faljes q Perndia na befason m shum.
    Kjo na kthen te fraza e Jezusit n shmblltyrn e puntorve t ors s njmbdhjet: “A nuk kam t drejt t bj me pasurin time
    si m plqen mua?
    Vall a duhet t jesh ti smirzi
    pse jam un i mir?’” (Mt, 20,15).
    sht e ligjshme pr pronari t bj at q do pr t mirn e tij, e ne dum duhet t jemi t keqijn ndrsa ai sht i mir! Mund t mendojm edhe pr shmblltyrn e djalit plangprishs (Luka 15): kur ai kthehet tek i ati, pr arsye jo shum fisnike, megjithat, Jezusi vendos n buz nj fjali nga Psalmi 51: “I biri i tha: ‘O at, rash n mkat kundr Qiellit e ndaj teje! Nuk jam m i denj t quhem yt bir... !’” (V. 21).
    Kundr atit dhe vetm kundr atit ai kishteam mkatuar, dhe kjo fjali e thjesht rinovon lidhjen q i riu mosmirnjohs kishte thyer. Prball ktij njoftimi gjithnj t riprtrir t mshirs s Perndis, populli i Izraelit, sepse sht ai q flet ktu si n t gjitha psalmet, e njeh veten si mkatar: rrfimi nuk sht i detajuar, nuk sht kurr n nj psalm t pendimit; por m e rndsishmja thuhet n kt lutje: "3 Ki mshir pr mua, o Hyj, sipas mshirs sate,
    pash mirsin tnde shlyeje mkatin tim!”(v.3)
    Dhe Zoti q sht i gjith mshir, domethn si i magnetizuar nga mjerimi nuk pret asgj tjetr ve ksaj njohjeje t thjesht t varfris son. Ju e dini, pr m tepr, se fjala keqardhje sht nga e njjta rrnj me fjaln "lmosh": fjal pr fjal, ne jemi lyps para Zotit.
    Pra, ne kemi dy gjra pr t br: s pari, thjesht falnderojm pr kt falje t dhn prgjithmon; lavdrimi q populli i Izraelit i drejton Zotit t tyre sht mirnjohja e tyre pr bujarin e Zotit me t ciln ata jan mbushur q nga fillimi i historis s tyre. Kjo tregon qart se lutja m e rndsishme n nj fest pendimi sht fjala e njohjes s dhuratave dhe faljes s Zotit: ne duhet t fillojm duke e soditur at dhe vetm ather, ky meditim duke na zbuluar hendekun midis tij dhe ne mund ta njohim veten si mkatart. Rituali yn i pajtimit e thot mir n hyrjen e tij: “Ne e rrfejm dashurin e Zotit n t njjtn koh me mkatin ton”.
    Dhe knga e mirnjohjes do t buroj e vetme nga buzt tona, mjafton q Zoti t na hap zemrat tona: “Zot, hapi buzt e mia
    dhe goja ime do t shpall lavdin tnde”.
    Disa kan njohur ktu fjalin e par t Liturgjis s Orve, do mngjes; n t vrtet, sht marr nga psalmi 51. N vetvete, sht nj msim mjaft i bukur: lavdrimi, mirnjohja mund t lindin tek ne vetm nse Zoti na hap zemrat dhe buzt tona. Shn Pali e thot ndryshe: “sht Shpirti q i flet shpirtit ton dhe thot n ne Abba, At...” (Rom 8,15; Gal 4,6).
    Kjo t sjell n mendje n mnyr t paprmbajtshme nj gjest t Jezusit, n Ungjillin e Markut: shrimin e nj shurdhmemeci. Duke prekur vesht dhe gjuhn e tij, Jezusi kishte thn "Effetah", q do t thot "Hape veten". Dhe m pas, spontanisht, ata q ishin atje, kishin prkujtuar nj fraz q Bibla i rezervoi Perndis: “Ai i bn q t dgjojn t shurdhrit dhe q flasin memect”. (krh. Is 35,5-6). Edhe sot, n disa festime pagzimi, kremtori prsrit kt gjest t Jezusit mbi t pagzuarit, duke thn: “Zoti Jezus q bri t dgjojn t shurdhrit dhe t flasin memect, t bj ta dgjosh fjaln e tij dhe t shpallsh besimin pr nder dhe lavdi t Hyjit At”.
    Gjja e dyt pr t br dhe q Zoti pret prej nesh: falni edhe ju me radh, pa vones dhe kushte... dhe ky sht nj program shum hyjinor!
    Ndryshuar pr her t fundit nga ninoenina : 18-02-2023 m 09:44

  16. #276
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    PRGATITJA E LITURGJIS.

    E DIELA E 1R E KRESH. VITI A.

    M 26-2-2023.

    UNGJILLI: MT. 4, 1-11.


    1 Ather Shpirti i Hyjit e oi Jezusin n shkrettir q ta tundoj djalli.
    2 Dhe, pasi agjroi dyzet dit e dyzet net, n fund u urit.
    3 Ather iu afrua tunduesi dhe i tha:
    “Nse je Biri i Hyjit, urdhro q kta gur t shndrrohen n buk!”
    4 Por Jezusi iu prgjigj: “Shkrimi i shenjt thot:
    ‘Njeriu nuk jeton vetm prej buke,
    por prej do fjale q del nga goja e Hyjit. ’“
    5 Ather djalli e mori dhe e oi n Qytetin e shenjt, e vuri n maj t Tempullit
    6 dhe i tha:
    “Nse je Biri i Hyjit, hidhu posht, sepse Shkrimi i shenjt thot:
    ‘Pr ty Hyji do t’i urdhroj engjjt e vet,
    dhe ata do t t mbajn para duarsh, q kmba jote t mos vritet n ndonj gur!”
    7 Jezusi iu prgjigj:
    “Porse Shkrimi i shenjt thot edhe:
    ‘Mos e sprovo Zotin, Hyjin tnd!”
    8 Djalli e oi srish n nj mal shum t lart, ia dftoi t gjitha mbretrit e ksaj bote dhe madhrin e tyre
    9 e i tha:
    “T gjitha kto do t t’i jap nse bie prmbys para meje e m adhuron”.
    10 “Ather Jezusi tha:
    “Ik, o djall, sepse Shkrimi i shenjt thot:
    ‘Adhuroje Zotin, Hyjin tnd,
    dhe shrbeji vetm Atij!’“
    11 Ather djalli e la dhe, ja, u afruan engjjt dhe i shrbenin.




    LECTIO DIVINA – MEDITIM – LUTJE.



    do vit, koha e Kreshmve hapet me historin e tundimeve t Jezusit n shkrettir: ne duhet t besojm se ky sht nj tekst vrtet themelor! Kt vit e lexuam te Shn Mateu.
    Pas pagzimit t tij, “Shpirti i Hyjit e oi Jezusin n shkrettir q ta tundoj djalli” (v.1). Ky nuk sht teksti i sakt i Ungjillit, por prkthimi i prdorur n liturgji na fton (me t drejt) t bjm lidhjen midis pagzimit t Jezusit dhe tundimeve: sepse n vet Ungjillin, Mateu, pasi raporton pagzimin, vazhdon menjher. “Ather Shpirti i Hyjit e oi Jezusin n shkrettir q ta tundoj djalli”atje. Prandaj ai vet na fton t bjm nj lidhje midis pagzimit t Jezusit dhe tundimeve q e pasojn menjher. Ky njeri quhet "Jezus" dhe Mateu tha disa vargje m par: "sht ai q do ta shptoj popullin e tij nga mkatet e tij": ky sht vet kuptimi i emrit t Jezusit.
    Jezusi sapo ishte pagzuar nga Gjoni n Jordan; dhe mbani mend, Gjon Pagzuesi nuk ishte dakord dhe ai e kishte thn: "Jam un, Gjoni, q duhet t pagzohem nga ti dhe je ti, Jezus, q vjen tek un! (nnkuptohet se bota sht prmbys)... Dhe aty, gjat pagzimit t Jezusit, kishte ndodhur dika: “Sapo u pagzua, Jezusi la ujin. Ja, qiejt u hapn dhe ai pa Shpirtin e Perndis t zbriste si nj pllumb dhe t vinte mbi t. Dhe ja, nj z nga qielli tha: "Ky sht Biri im i dashur, t cilin m plqeu ta zgjedh".
    Vetm kjo fraz shpall publikisht se Jezusi sht me t vrtet Mesia: sepse shprehja "Biri i Perndis" ishte sinonim i mbretit-Mesia dhe fraza "i dashuri im, ai q doja t zgjidhja" ishte nj kujtim e nj prej kngve t Shrbtorit n Isaia. Me pak fjal, Mateu sapo na kujtoi t gjith misterin e personit t Jezusit; dhe sht pikrisht ai, Mesia, shptimtari, shrbtori q do t prballet me tunduesin. Ashtu si populli i tij, disa shekuj m par, ai sht uar n shkrettir; si populli i tij, ai e njeh urin; si populli i tij, ai duhet t zbuloj se cili sht vullneti i Perndis pr bijt e tij; si populli i tij, ai duhet t zgjedh kujt t'i prulet.
    "Nse je Biri i Perndis", prsrit tunduesi, duke treguar kshtu se ky sht me t vrtet problemi; dhe Jezusi u prball atje me djallin, jo vetm tre her, por gjat gjith jets s tij toksore:
    T jesh Mesia, konkretisht, nga far prbhet? Pyetja merr forma t ndryshme: a sht t zgjidhsh problemet e njerzve me an t mrekullive, si pr shembull, duke i kthyer gurt n buk? A po e provokon Perndin duke verifikuar nse i zbaton premtimet e tij? ... Duke u hedhur nga maja e tempullit pr shembull, sepse Psalmi 91 premtoi se Zoti do ta ndihmonte Mesin e tij... A sht t zotrosh botn, t sundosh, t mbretrosh, me do mim, edhe nse ajo do t thot t adhurosh ndonj idhull? Edhe nse do t thot t mos jesh m Bir? Sepse vrej se, hern e tret, tunduesi nuk e prsrit m "Nse je Biri i Perndis"...
    Gjra m e quditshme t ktyre tundimeve sht se ato synojn premtimet e Perndis: nuk premtojn asgj tjetr prve asaj q vet Zoti i premtoi Mesis s tij. Dhe dy bashkbiseduesit, tunduesi si vet Jezusi e din mire kt. Por ja far duhet t kuptojm... premtimet e Perndis jan t rendit t dashuris; ato mund t merren vetm si dhurata; dashuria nuk krkon vetveten, nuk e monopolizon veten, ajo pranohet n gjunj, n falenderim. N thelb, e njjta gj ndodh si n kopshtin e Zanafills; Adami e di dhe ka t drejt, se ai u krijua pr t qen mbret, pr t qen i lir, pr t qen mjeshtr i krijimit; por n vend q t'i mirpres dhuratat n shenj falnderimi, n shenj mirnjohjeje, ai krkon, pretendon, ai vendos q t jet vet I barabart me Zotin... Ka ln regjistrin e dashuris dhe nuk mund t marr m dashurin e ofruar.. Ai e gjen veten t varfr dhe t zhveshur.
    Jezusi bn zgjedhjen e kundrt: “Shporru meje, he djall! Je shkandull pr mua,!” Si i tha nj her Pjetrit, “sepse nuk i ke n mend punt e Hyjit, por punt e njerzve”… mendimet e tua jan mendime sipas mnyrs s Adamit... pikpamjet e tua nuk jan t Perndis, por t njerzv (Mt 16,23)... Pr m tepr, disa her n kt tekst, Mateu e quan tunduesin me emrin e "djallit", n greqisht "diabolos" q do t thot "ai q ndan". Shejtani sht pr secilin prej nesh si dhe pr vet Jezusin ai q tenton t na ndaj nga Zoti, t'i shikoj gjrat sipas mnyrs s Adamit dhe jo sipas mnyrs s Zotit. Rastsisht, vrej se gjithka sht n vshtrim: vshtrimi i Adamit sht i shtrembruar; prkundrazi, pr ta mbajtur shikimin t pastr, Jezusi shqyrton Fjaln e Perndis: tre prgjigjet e tij ndaj tunduesit jan citate nga libri i Ligjit t Prtrir, n nj pasazh q sht pikrisht nj meditim mbi tundimet e popullit t Izraelit n shkrettir. .

    M pas, specifikon Mateu, djalli (ndarsi) e l at; ai nuk arriti t praj, t largoj zemrn e Birit nga Ati; kjo na kujton n mnyr t paprmbajtshme frazn e Shn Gjonit n Prolog (Gj. 1, 1):
    " 1 N fillim ishte Fjala
    e Fjala ishte n Hyjin
    e Fjala ishte Hyj”.
    N fillim ishte Fjala dhe Fjala u kthye drejt Perndis ("pros ton Theon" n greqisht) dhe Fjala ishte Zot": djalli nuk arriti t devijonte zemrn e Birit dhe ky i fundit sht plotsisht i disponueshm pr t mirpritur dhuratat e Perndis: "Ja, engjjt iu afruan dhe i shrbyen".
    Ndryshuar pr her t fundit nga ninoenina : 18-02-2023 m 10:02

  17. #277
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    F. A.: E DIElA E 1R E KRESHMVE

    PRGATITJA E LITURGJIS

    E DIELA E PAR E KRESH…VITI A.

    M 26-2-2023


    UNGJILLI: Mt. 4, 1-11.


    1 Ather Shpirti i Hyjit e oi Jezusin n shkrettir q ta tundoj djalli.
    2 Dhe, pasi agjroi dyzet dit e dyzet net, n fund u urit.
    3 Ather iu afrua tunduesi dhe i tha: “Nse je Biri i Hyjit, urdhro q kta gur t shndrrohen n buk!”
    4 Por Jezusi iu prgjigj: “Shkrimi i shenjt thot:
    ‘Njeriu nuk jeton vetm prej buke, por prej do fjale q del nga goja e Hyjit ’“.
    5 Ather djalli e mori dhe e oi n Qytetin e shenjt, e vuri n maj t Tempullit 6 dhe i tha: “Nse je Biri i Hyjit, hidhu posht, sepse Shkrimi i shenjt thot:
    ‘Pr ty Hyji do t’i urdhroj engjjt e vet, dhe ata do t t mbajn para duarsh, q kmba jote t mos vritet n ndonj gur!” 7 Jezusi iu prgjigj: “Porse Shkrimi i shenjt thot edhe: ‘Mos e sprovo Zotin, Hyjin tnd!”
    8 Djalli e oi srish n nj mal shum t lart, ia dftoi t gjitha mbretrit e ksaj bote dhe madhrin e tyre 9 e i tha: “T gjitha kto do t t’i jap nse bie prmbys para meje e m adhuron”. 10 Ather Jezusi tha:
    Ik, o djall, sepse Shkrimi i shenjt thot:
    ‘Adhuroje Zotin, Hyjin tnd,
    dhe shrbeji vetm Atij!’“
    11 Ather djalli e la dhe, ja, u afruan engjjt dhe i shrbenin.

    LECTIO DIVINA – MEDITIM- LUTJE.


    I LIGU DHE VEPRAT E TIJ.



    N at koh, Shpirti e oi Jezusin n shkrettir, q ta tundoj djalli.
    Djalli paraqitet gjithmon si monstruoz, i tmerrshm, por nse tunduesi sht vrtet i till, si mund t shpjegohet q kaq shum njerz e dgjojn at?
    I ligu arrin t josh sepse paraqitet si i bukur, trheqs; shikoni djallin e paraqitur n skulpturn q ndodhet n pjesn e pasme t foltores s katedrales s Shn Palit n Lige, Belgjik, nse nuk do t kishte kraht e lakuriqit t nats do ta ngatrronim me nj engjll nga parajsa, ai ka bukuri, perfeksion t nj Adonisi, t nj Apolloni.
    Mendoj se t gjith ne do t donim t'i ngjanim atij, do t ishim t lumtur t kishim tiparet e tij, ky sht rreziku.
    Djalli duket kshtu, i bukur, simpatik, si dikush q t do, q t ofron gzim, jet dhe t sugjeron se far duhet t bsh nse dshiron t mishrosh kt bukuri t tij... por ai t mashtron!
    Ungjilli i sotm dshiron t na paralajmroj, q, nse e dgjojm t ligun, jeta jon do t varet prej tij. Na mashtron sepse bukuria e tij sht kalimtare, n t vrtet sht nj dshtim q i shkatrron ata q e dgjojn.
    Vini re disa detaje t asaj skulpture: ai sht i lidhur me nj zinxhir, sht i burgosur dhe kushdo q e dgjon bhet si ai, nj skllav i lidhur me zinxhirin e pasioneve, e veseve, e sukseseve iluzore...; e pastaj kurorn nuk e ka n kok, e ka n dor, e hoqi sepse mbretrimi i tij nuk sht nj mbretrim q zgjat, triumfet e tij jan gjithmon mashtrues; pastaj vzhgoni edhe skeptrin, ai sht i thyer, gjysm n dorn e tij dhe gjysmn n kmbt e tij; ka edhe nj moll t kafshuar q kujton sugjerimin q ai bn gjithmon: “Bj at q t plqen… bhu Zoti i vetvetes…” por shija e mkatit sht gjithmon e hidhur dhe t l t neveritur n fund.
    Le t prpiqemi ta identifikojm mir djallin, ai nuk sht nj prbindsh i vogl, nj qenie e neveritshme q Ati Qiellor n mnyr t pashpjegueshme do ta linte t lir pr t dmtuar fmijt e tij. Nse do t ishte kshtu, do t'i krkonim ta lidhte me zinxhir n humner dhe m pas t'i pengoj kto humnera me 7 dyer dhe t'i mbyll me 7 bulona… pse nuk e bn?
    Ky ishte kundrshtimi q i bra murgeshs katekiste kur isha fmij, ajo u prgjigj shum thjesht:
    "Sepse Zoti e l t shfryj tani, sepse ather ai do t duhet t vuaj kaq shum, pr gjith prjetsin".
    sht e qart se ky shpjegim nuk m bindi, Zoti nuk mund ta lidh me zinxhir me 7 bulona sepse i ligu sht pjes e jona, ai sht i pranishm n t gjith ne, sht ai zri i mendur q na thot:
    "Shiko sa bukur sht t jesh vet-referues n zgjedhjet morale, bj at q t plqen, far arsyeje ka pr t ditur se far mendon Zoti. Zoti ekziston pr t miturit, pr ata q jetojn ende n mesjet, kur t rritet njeriu bn t vetn, sht pronari i jets s tij, nuk ka nevoj pr Zotin”.
    Ather, far sht i ligu, si vepron ai? I ligu sht ai q na jep kto sugjerime, por ai sht pjes e jona.
    Ai na thot neve se Zoti sht nj penges pr realizimin e jets son: shkenca dhe teknologjia duhet t vendosin zgjedhjet q duhen br, ato jan pika e referencs, zoti i vrtet… pjesa tjetr sht mendjelehtsi.
    Kshtu fjala e Zotit nuk merret m si nj sugjerim i dashur nga nj At q do t jemi t lumtur, por si nj imponim i rnd, arbitrar dhe i pamotivuar.
    Djalli, "diabolos n greqisht", vjen nga folja "diaballo" q do t thot ai q i z rrugs, ai q pengon marrdhniet e dashuris midis njeriut dhe Zotit, ai sht forca e s keqes q shkatrron njeriun, ai sht nj forc e cila m pas mishrohet edhe n struktura, n njerz, n sende.
    N Ungjill ka nj tregim q na thot neve gjithka pr kt mishrim t ktij t ligu... tek Pjetri, i cili ia z rrugn Jezusit, dshiron t pengoj q Jezusi t ndjek rrugn q e on n dhuratn e jets, Pjetri dshiron t'i bllokoj rrugn; vrejm se Pjetri prezantohet si mik, ai i thot Jezusit: “Mos shko n Jeruzalem se do t prfundosh keq, duhet t jesh i suksesshm, t jesh i madh, i fuqishm…”
    I ligu na mashtron sepse duket se ai ka t drejt dhe e marr ann tn, se ai dshiron t mirn ton dhe t gjith antart e racs njerzore duhet t marrin Shpirt q na sht dhn nga Zoti, i cili lufton kundr ksaj force negative sepse dshiron t na bashkoj me Zotin.
    sht ajo q thot Pali n kapitullin e 5-t t letrs drejtuar Galatasve, 5, 17: "…mishi e gjaku me dshirat e veta i kundrshtojn Shpirtit e Shpirti i kundrshton mishit e gjakut: kta t dy jan n kundrshtim me njri-tjetrin q t mos bni ka dshironi".
    Kto dy realitete kundrshtojn njra-tjetrn, mishi sht pikrisht forca e s keqes q duhet ta kemi parasysh.
    Jezusi q sht nj njeri si ne, nuk ishte prjashtuar nga kjo luft, edhe ai e prjetoi kt konflikt t brendshm! Si mund t paraqitet n nj faqe katekistike kjo prvoj tundimi q pr Jezusin, ashtu si pr ne, zgjat nj jet t tr?
    Bashksit e krishtera t brezave t par e kan prmbledhur prvojn q ka pasur edhe Jezusi, kt konflikt midis forcave t s mirs dhe forcave t s keqes, n 3 shmblltyra: le t dgjojm t parn: Mt. 4, 1-4.
    1 Ather Shpirti i Hyjit e oi Jezusin n shkrettir q ta tundoj djalli. 2 Dhe, pasi agjroi dyzet dit e dyzet net, n fund u urit. 3 Ather iu afrua tunduesi dhe i tha: “Nse je Biri i Hyjit, urdhro q kta gur t shndrrohen n buk!” 4 Por Jezusi iu prgjigj: “Shkrimi i shenjt thot: ‘Njeriu nuk jeton vetm prej buke, por prej do fjale q del nga goja e Hyjit’”.
    Numri 40 n Bibl tregon nj brez t tr, nj jet t tr dhe, gjithashtu n kt shmblltyr t par, tregon prvojn e gjith ekzistencs son n kt bot.
    far ndodh n kt jet? far bjm ne? Si e prdorim kohn, aftsit, energjit tona? Cili sht qllimi q u japim ditve tona, pr far ia vlen t jetohet? Ekziston nj sugjerim i par mashtrues q njeriu ndjen brenda vetes, i cili na thot: Mendo pr gjrat materiale, q jan t vetmet q kan rndsi, kto duhet t t interesojn... ushqimi, shtpia, shndeti, profesioni... mendo vetm pr kto dhe do t jetosh mir, do t plotsohesh, do t jesh i lumtur".
    Sigurisht q jan gjra t rndsishme, t domosdoshme pr jetn, por ki kujdes, sepse kjo forc djallzore, kjo shtys e keqe, t shtyn t mendosh se vetm kjo vlen n jet dhe t thot: “Harroje gjithka tjetr, ngopu kur je mir, kur mund t ushqehesh me gjithka q t plqen”.
    Tundimi: nse doni t jeni Zot, prdorni shkencn dhe teknologjin pr t prodhuar kto t mira materiale, nuk keni nevoj pr asgj tjetr pr t qen t lumtur, identiteti juaj sht ai i mbinjeriut, ju jeni nj Zot nse prodhoni kto t mira.
    Vlera, suksesi i njerzve n kt kontekst, n kt mentalitet, matet me at q prodhojn: e kur nuk prodhojn m… nuk kuptojn m asgj, jan t margjinalizuar, nuk vlejn m asgj, nuk jan njerz t suksesshm.
    Buka pr t ciln flet kjo shmblltyr, tregon t gjitha kto t mira q na duhen pr t jetuar dhe nuk mund t bjm pa to; ato jan sigurisht t rndsishme, deri n at pik sa n Bibl folja pr t ngrn "ahal" shfaqet 910 her, do faqe e Bibls e ka kt folje, ne ham vazhdimisht.
    Njeriu ka nevoj pr kt gj thelbsore pr jetn, Zoti do q njeriu t jet i ngopur, pr kt ai i ka prgatitur nj banket, i cili nse menaxhohet mir, do t ket gjithmon ushqim t mjaftueshm, t gjith do t ken gjithka t nevojshme pr jetn e tyre biologjike, megjithat kujdes... kjo forc malinje gjithashtu t shtyn t mos knaqesh me at q sht e nevojshme, por t shtyn t akumulosh gjithnj e m shum, si n qoft se pr t kaprcyer vdekjen, pr t jetuar pr gjithmon, do t mjaftonin kto t mira materiale dhe pastaj t mira q do t vazhdohet t prfundohet t akumulohen.
    Pr kt arsye ka nga ata q jetojn n luks, n shprdorim dhe nga ata q jan n varfri dhe jan t uritur.
    Por ne pyesim veten, a mjafton ajo q sht e nevojshme pr jetn biologjike? Ajo jet q kemi t prbashkt me bimt, me kafsht, a mjafton kjo pr t'u ndjer plotsisht t lumtur si njerz?
    Kjo sht prgjigja q Jezusi i jep ktij tundimi t rrezikshm, sepse nse ndiqet, nuk do t bhemi plotsisht njerz. Prgjigja e Jezusit:
    “Shkrimi i shenjt thot: ‘Njeriu nuk jeton vetm prej buke, por prej do fjale q del nga goja e Hyjit’“.
    Do t thot kjo q nuk ke vetm nj jet biologjike, por q t sht dhn edhe nj jet tjetr q sht ajo q t bn vrtet, plotsisht njeri: pjesa tjetr sht ende paranjerzore, kjo jet hyjnore duhet t ushqehet me nj buk tjetr q nuk sht materiale, sht buka e Fjals s Perndis.
    Nse nuk ndalesh dhe nuk reflekton n dritn e ksaj Fjale pr t krkuar kuptimin e jets tnde, nuk do t jesh plotsisht njeri.
    Meq njeriu ka nevoj pr gjra pr t jetuar, tundimi sht t jetoj pr gjrat... parat, buka, profesioni, jan gjra t mira prderisa nuk bhen absolute!
    Ungjilli na thot se njeriu sht m i madh se gjrat: nse humb kokn pr gjrat materiale, nse i konsideron ato absolute, do t zhgnjehet sepse t gjith kto gjra nuk do t prfundojn t t knaqin sepse je krijuar pr pafundsi. Kto gjra materiale nuk do ta knaqin kurr kt nevoj q keni pr nj jet prtej ksaj jete biologjike. Do ta kuptosh q ke shkuar pr t nxjerr uj nga puset q nj dit do t’i shohsh t thahen, do t thahet krkimi i knaqsis, do t thahen sukseset e tua profesionale.
    Nse kemi vendosur gjithka pr t'i dhn kuptim jets ton, do t kuptojm se t gjitha kto puse thahen dhe do t mbetemi me etjen ton pr gzim t pafund, q asnj realitet material nuk do t mund ta ngop kurr.
    Prandaj ne mund t mashtrojm veten, n mnyrn se si lidhemi me realitetet material: ato gjra q vlejn m pak se ne, q vijn t gjitha pas nesh, mund t fitojn gabimisht nj vler absolute.
    Por mund t gabojm edhe n mnyrn se si lidhemi me ata realitete q jan mbi ne, me Zotin... sht msimi i shmblltyrs s dyt: Mt. 4, 5-7.
    5 Ats her djalli e mori dhe e oi n Qytetin e shenjt, e vuri n maj t Tempullit 6 dhe i tha: “Nse je Biri i Hyjit, hidhu posht, sepse Shkrimi i shenjt thot: ‘Pr ty Hyji do t’i urdhroj engjjt e vet, dhe ata do t t mbajn para duarsh, q kmba jote t mos vritet n ndonj gur!” 7 Jezusi iu prgjigj: “Porse Shkrimi i shenjt thot edhe: ‘Mos e sprovo Zotin, Hyjin tnd!”
    Nse je Biri i Zotit… sht prpjekja e t ligut pr t ngulitur n mendjen dhe zemrn e njeriut, dyshimin se Zoti na do, se Zoti ekziston, se ka nj At tjetr, prve babait q neve na ka dhn jetn biologjike.
    Ky sht dyshimi, kjo sht pyetja: “A ka dikuh mbi mua apo jam vetm n kt bot?
    Nse mendoj se kam vetm nj baba biologjik, do t trhiqem n realitetet material t ksaj bote, duke menduar q t jen absolute: q t jen e vetmja buk pr t vetmen jet, e vetmja buk q t ngop.
    Ky sht dyshimi q i ligu prpiqet t fus tek ti: "A je plotsisht i sigurt se kjo jet materiale nuk sht jeta jote e vetme?"
    Ky sht tundimi!
    "Shiko, ndoshta nuk ka asnj q ka interes pr ty, nse ka dikush mbi ty, ather jepi prova se ai ekziston dhe se ai t do, se ai demonstron pranin e tij dhe dashurin e tij duke br mrekulli pr ty".
    N fakt, Perndia ka premtuar t mbaj besnikt e tij, si thuhet n Psalmin 91, i cili citohet n ungjillin e tundimieve t Jezusit:
    "Pr ty Hyji do t’i urdhroj engjjt e vet, dhe ata do t t mbajn para duarsh, q kmba jote t mos vritet n ndonj gur!” (v. 6).
    Prandaj, Zoti sht zotuar t mbroj jetn tnde nprmjet engjjve t tij, dhe sht e vrtet! Zoti ka vendosur engjjt e tij pran nesh, t cilt jan ndrmjets t butsis dhe favoreve t tij.
    E tani hyhet nj msim mbi marrdhnien e besimit t Zotinit me arsyen!
    Besimi sht i arsyeshm, mendja jon duhet t jet e ngopur, e knaqur, por n nj moment arsyesmria zduket dhe hyn n loj besimi, nj vrull dashurie n kraht e atij q, tani e kam kuptuar, ekziston dhe m do.
    Eksperienca m thot se jam i dashur, dhe pr kt nuk krkoj prova sepse nj krkes e till bie ndesh me dashurin, sht nj manifestim i qart i mosbesimit ndaj tjetrit, q n kt rast sht vet Hyji... E di q kam nj At mbi mua, e kuptoj q ai m do dhe nuk kam nevoj t gjej ndonj prov, e di q Ai me engjjt e tij sht pran meje dhe dshiron q un t jem i lumtur.
    N kt sht marrdhnia jon e gabuar me Zotin, tundimi i atij q krkon mrrekulli me do mnyr, q krkon q Zoti t bj at q ai sht thirrur t bj me aftsit e pafundme q Zoti ia ka vn n dispozicion… kur krkohen mrekulli n do mnyr, feja bhet bestytni, magji.
    Kto jan prpjekje t mbuluara pr t zotruar forcat mbinjerzore, pr t'i vn ato n shrbimin tone: nuk sht m besim!
    Prandaj, besimi reduktohet n lutjen ndaj shenjtorve pr t marr mrekulli me ndihmn e relikeve, e objekteve q ndryshojn pak nga amuletat, hajmalit, ujrat e mrekullueshme…
    Nuk dua t prmoj besimin e thjesht, por dua q besimi t bhet gjithnj m autentik, e kjo ndodh kur ndjemi gjithnj m t sigurt q Zoti na do, pa krkuar prova t ndrhyrjeve t Zotit pr t treguar se ai na do.
    Kush prej nesh nuk ka dgjuar pr besimtar t zhgnjyer nga lutjet e tyre pa prgjigje, t cilt thoshin: “far kuptimi ka t besosh n Zot, nse ai nuk bn at q krkohet prej tij? Nse do t kishte nj Zot, ai do t ndrhynte me nj mrekulli n situata t caktuara, pse nuk e bn at?”.
    sht tundimi q prjetoi edhe Izraeli n shkrettir kur, prball nevojave jetike q ndjente, nevojs pr uj, pr buk, tha: “Por a sht Zoti mes nesh apo jo ?”
    Ky dyshim, kjo krkes, sht nj ofendim pr Zotin, sepse na bn t dyshojm pr dashurin e tij. Jezusi gjithashtu kaloi kt prov, ai sigurisht pyeti veten pse Ati nuk ndrhyri pr t treguar se kishte t drejt? Pse i la q ngjarjet t zhvilloheshinn sikur Ai t mos ekzistonte? Pse t ligjt triumfonin mbi t drejtt? Pse nuk ndrhyri Zoti pr t demaskuar gnjeshtrn e Ans dhe Kajafs?
    Kto pyetje jan t njjta me ato q njerzit e t gjitha kohrave i kan br gjithmon vetes. Pse t ligjt prparojn, ndrkoh q jeta sht shpesh e padrejt dhe mizore pr t dobtit…dhe Zoti e l t rrshqas?
    Kjo bb t lind tundimin: t mos i besojm m Zotit q nuk jep asnj prov pr dashurin e tij! Dhe ai sjt dashuri!
    Prgjigja e Jezusit:
    "‘Mos e sprovo Zotin, Hyjin tnd!” (v. 7).
    sht nj ftes pr t kultivuar nj besim t pastr q nuk ka nevoj pr sprova apo mrekulli; Jezusi na tregoi se si t'i prjetojm ngjarjet e lumtura, t trishtuara dhe madje dramatike t jets, pa e ln veten t mbytemi nga dyshimi se Perndia nuk sht besnik ndaj dashuris s tij.
    Tani le t dgjojm shmblltyrn e tret q neve u paralajmron kundr tundimit pr t'u lidhur gabimisht, n mnyr njerzore me ata q na rrethojn: Mt. 4, 8-10.
    “8 Djalli e oi srish n nj mal shum t lart, ia dftoi t gjitha mbretrit e ksaj bote dhe madhrin e tyre 9 e i tha: “T gjitha kto do t t’i jap nse bie prmbys para meje e m adhuron”.
    10 “Ather Jezusi tha: “Ik, o djall, sepse Shkrimi i shenjt thot: ‘Adhuroje Zotin, Hyjin tnd, dhe shrbeji vetm Atij!’“ 11 Ather djalli e la dhe, ja, u afruan engjjt dhe i shrbenin”.
    N shmblltyrn e tret, i ligu paraqitet si princi i ksaj bote, si ai q mban gjithka n dor dhe sht i vrtet.
    Cila sht logjika q rregullon marrdhniet mes njerzve, popujve, kombeve? Le t prpiqemi t reflektojm: a nuk sht ndoshta logjika e t ligut q qeveris botn?
    T gjith krkojn instinktivisht at q i prshtatet, far i plqen, udhheqsit e kombeve mendojn pr interesat e popullit t tyre dhe pr t arritur kto qllime, dgjojn t ligun.
    far sugjeron? Ai thot: “E shihni, bota qeveriset nga konkurrenca. Secili mundohet ta mposht dhe robroj tjetrin, ky sht ligji! Kshtu q un do t'ju msoj si t fitoni, mos shikoni asknd n fytyr, mos u prekni nga nevoja e tjetrit, nse ka nevoj duhet t jeni gjithashtu t gatshm t shtypni at q dshironi t skllavroni; nse menaxhon financat apo ekonomin, duhet t mendosh vetm pr fitimin, nse sht e nevojshme, t shfrytzosh, t ndotsh, t shkatrrosh krijimin, t harxhosh burime... kshtu shkojn gjrat n bot, kshtu fiton, arrin dhe realizon pushtet duke ndjekur kto kritere”.
    Edhe Jezusi gjat tundimeve t djallit, mori kto sugjerime: i ligu i tha: “A do t ndryshosh botn? Un do t msoj se si ta bsh at… merre pushtetin, tregoje forcn tnde, fuqin tnde; m dgjo, prndryshe do t jesh nj dshtim!” Kjo sht ajo q do t thot: "Nse do t m adhurosh", domethn nse do t pranosh logjikn time, mnyrn time t arsyetimit, nse do t pranosh urdhrat e mi, do t ndjeksh udhzimet e mia. sht sugjerimi pr t mos shrbyer, por pr t dominuar, pr t konkurruar dhe pr t mos u br mbshtets, pr t mbingarkuar dhe pr t mos e konsideruar veten shrbtor. Kudo q ushtrohet ky sundim mbi njeriun, kudo q dikush lufton pr t mbizotruar mbi t tjert, sa her q dikush detyrohet t gjunjzohet, t prkulet para njrit prej shokve t tij, atje Mbrtria e Zotin nuk erdhi akoma.
    Si i prgjigj Jezusi ktij propozimi q i bri i ligu dhe q sht propozimi q bn q ne t zgjedhim mes shrbimit dhe skllavris s tjetrit.
    Jezusi tha: “Shkrimi i shenjt thot: ‘Adhuroje Zotin, Hyjin tnd, dhe shrbeji vetm Atij!’“
    Jezusit nuk i mungonin talentet pr t'u shfaqur, pr t arritur pushtetin politik dhe fetar, ishte inteligjent, i kthjellt, i guximshm, pastaj dinte t magjepste turmat, sigurisht q do t kishte pasur sukses, por me nj kusht... q ai ta adhuroj shejtanin, gjegjsisht q u prshtatte parimeve t ksaj bote, q t hynte n gar. Jezusi bri zgjedhjen e kundrt, ai u b shrbtor, ai sht qengji q filloi mbretrin e atyre q s bashku me t bhen qengj dhe japin jetn pr t shtuar t tjert: Nuk ka dashuria m e madhe se dashuria e atij q jep jetn e vet pr miqt e vet.
    Kjo sht mbretria q sht menduar t zgjas!
    Kjo sht kurora mbretrore q nuk hiqet kurr nga koka, kjo sht jeta e atyre q jan vrtet t lir t dashurojn.

  18. #278
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    PRGATITJA E LITURGJIS

    E DIELA E 2 E KRESH ...VITIA

    M 5-2-2023

    LEXIMI I PAR: Zn. 12, 1-4a.

    1 Zoti i tha Abrahamit:
    “Dil prej vendit tnd dhe prej vllazris sate,
    e prej shtpis s babait tend
    n drejtim t nj vendi q do t ta tregoj.
    2 Prej teje do t bj nj popull t madh
    dhe do t t bekoj.
    Do ta bj t madh emrin tnd.
    Ti vet do t jesh bekim.
    3 Do t’i bekoj ata q do t bekojn ty,
    do t’i mallkoj ata q do t mallkojn ty.
    N ty do t bekohen t gjitha fiset e toks”!
    4 Ather Abrahami u nis si i kishte urdhruar Zoti
    dhe me t shkoi edhe Loti.

    LECTIO DIVINA – MEDITIM-LUTJE.

    N DREJTIM T NJ VEND Q QUHET HARAN.


    Ato pak rreshta q sapo lexuam, jan akti i par i gjith aventurs s besimit ton, besimit t ifutve n fillim, natyrisht, pastaj sipas rendit kronologjik, t t krishterve dhe t myslimanve. Abrahami jetoi n Kaldea, domethn n Irak, dhe m sakt, n skajin jug-lindor t Irakut, n qytetin Ur, n luginn e Eufratit, afr Gjirit Persik. Ai jetonte atje me gruan e tij, Sarn; me atin e tij Terahun, me vllezrit e tij (Nahorin dhe Haranin) dhe me nipin e tij Lotin. Abrahami ishte shtatdhjet e pes vje, gruaja e tij Sara gjashtdhjet e pes; ata nuk kishin fmij, dhe pr kt arsye, duke pasur parasysh moshn e tyre, ata mendonin q nuk do t kishin pasur femij m kurr.
    Jemi n mijvjearin e dyt para Krishtit. Nj dit babai i vjetr, Terah, mori rrugn me Abrahamin, Sarn dhe nipin e tij Lotin. Karvani ngjitet n luginn e Eufratit nga jug-lindja n veri-perndim me synimin pr t zbritur drejt toks s Kanaanit; do t kishte nj rrug m t shkurtr, sigurisht, se ky trekndsh i madh pr t lidhur Gjirin Persik me Mesdheun, por ajo kalonte npr nj shkrettir t pamas; Terah dhe Abrahami preferojn t marrin "Gjysmhnn pjellore" q mban mir emrin e saj. Ndalesa e tyre e fundit n very-perndim u b n nj vend q quhet Harran. Ktu vdes babai i vjetr, Terah.
    Aty, mbi t gjitha, pr her t par, gati 4000 vjet m par, rreth vitit 1850 para Krishtit, Zoti i foli Abrahamit: “Dil prej vendit tnd”, thot prkthimi yn liturgjik, por i l dy fjalt e para, ndoshta pr t shmangur teprimet e interpretimit q nuk i kemi privuar gjithmon vetes. N fakt, n hebraisht, dy fjalt e para jan "Ti, Shko!" Gramatikisht, nuk do t thot asgj tjetr. sht nj thirrje personale, nj lnie mnjan: sht me t vrtet nj histori e nj thirrjeje n besim. Dhe pikrisht ksaj thirrjeje t thjesht iu prgjigj Abrahami. Shpesh na plqen t prkthejm “Shko pr ty”, por tashm sht nj interpretim besimtar. Ka edhe prkthime tjera, edhe m pak korrekte, pr shembull;: “Shko te vetja”; sht fantazi e pastr, e padrejt ndaj tekstit.


    PR T MIRN TNDE!

    I kthehem prkthimit “Shko pr ty”: duhet t dim se po largohemi nga teksti i liturgjis pr t hyr n nj interpretim, nj koment shpirtror. sht Rashi, komentatori i madh hebre i shekullit t 11-t (n Troyes t Shampanjs), q prkthen “Shko pr ty, pr t mirn dhe pr lumturin tnde”. N t vrtet, kjo sht ajo q Abrahami prjetoi gjat gjith ditve t tij. Por nuk sht prkthimi i drejt t tekstit.
    Nse Zoti e thrret njeriun, sht pr lumturin e njeriut, e pr asgj tjetr! Qllimi dashamirs i Zotit pr njerzimin sht n ato dy fjal t vogla "Pr ty". Tashm Zoti shfaqet si ai dshiron, pr lumturin e njeriut, t t gjith njerzve; kto dy fjal “pr ty” nuk duhet kuptuar si ekskluzive: nse ka dika pr t mbajtur mend, sht kjo! “Shko pr ty”: besimtar sht ai q e di se, fardo q t ndodh, Zoti e on n prmbushjen e tij, n lumturin e tij. Ja, pra, fjala e par e Zotit drejtuar Abrahamit, ajo q shkaktoi gjith aventurn e tij... dhe gjith aventurn tone.
    “Ti, shko, “Dil prej vendit tnd dhe prej vllazris sate, e prej shtpis s babait tnd, shko n vendin q do t t tregoj un”.
    Dhe n pjesn tjetr e tekstit ka vetm premtime:
    “Prej teje do t bj nj popull t madh
    dhe do t t bekoj.
    Do ta bj t madh emrin tnd.
    Ti vet do t jesh bekim.
    Do t’i bekoj ata q do t bekojn ty,
    do t’i mallkoj ata q do t mallkojn ty.
    N ty do t bekohen t gjitha fiset e toks”! (v. 2-3) .
    Abrahami sht shkputur nga historia e tij natyrore, dhe i zgjedhur nga Zoti, i investuar me nj vokacion t prmasave universale.
    Abrahami, pr momentin, sht nj nomad, ndoshta i pasur, por i panjohur, dhe nuk ka fmij, dhe gruaja e tij, Sara, e ka kaluar fare moshn e lindjes. sht ai, megjithat, q Zoti zgjedh pr ta br at baba t nj populli t madh. Kjo sht ajo q "pr ty" nnkuptonte m par: Zoti i premton atij gjithka q, n at koh, e bnte nj njeri t lumtur: nj pasardhs t shumt dhe bekimin e Zotit.
    Por kjo lumturi e premtuar pr Abrahamin nuk sht vetm pr t: n Bibl, asnj thirrje nuk sht kurr pr interesin egoist t atij q thirret. Madje sht nj nga kriteret e nj thirrjeje autentike: do thirrje sht gjithmon pr nj mision: shrbimin ndaj t tjerve. Ktu sht kjo fjali:
    "N ty do t bekohen t gjitha fiset e toks”!
    Do t thot t paktn dy gjra: s pari, suksesi yt do t jet i till q do t merresh si shembull: kur duam t'i urojm njri-tjetrit lumturi, do t'i themi "qoft i lumtur si Abrahami". Pastaj, kjo "n ty" mund t nnkuptohet "nprmjet teje"; dhe ather kjo do t thot "nprmjet teje, un, Zoti, do t bekoj t gjitha familjet e toks".
    Projekti i lumturis s Zotit kalon prmes Abrahamit, por e tejkalon at, e vrshon; ka t bj me mbar njerzimin: “N ty, nprmjet teje, do t bekohen t gjitha familjet e toks”.
    Gjat gjith historis s Izraelit, Bibla do t'i qndroj besnike ktij zbulimi t par: Abrahami dhe pasardhsit e tij jan populli i zgjedhur, i zgjedhur nga Zoti, n misterin e padeprtueshm t vullnetit t tij, por sht pr t mirn e gjith njerzimit, dhe kjo q nga dita e par, nga shpallja e par drejtuar Abrahamit. Mbetet q kombet e tjera t mbeten t lir t mos hyjn n kt bekim; ky sht kuptimi i frazs disi kurioze n shikim t par:
    “Do t’i bekoj ata q do t bekojn ty, do t’i mallkoj ata q do t mallkojn ty” (v.3).
    Un do t bekoj ata q t bekojn, kush t mallkoj do ta qortoj. Kjo sht nj mnyr pr t shprehur lirin ton: t gjith ata q dshirojn, mund t marrin pjes n bekimin q i sht premtuar Abrahamit, por askush nuk detyrohet ta pranoj!
    Dhe ja ku shkoni! Ora e nisjes s madhe ka rn; teksti sht i shquar pr maturin e tij; ai thjesht thot:
    "Ather Abrahami u nis si i kishte urdhruar Zoti
    dhe me t shkoi edhe Loti” (v.4).
    Nuk mund t ishte m lakonike! Ky largim, me thirrjen e thjesht t Zotit, sht prova m e bukur e besimit; katr mij vjet m von, mund t themi se vet besimi yn e ka burimin n at t Abrahamit; dhe nse e gjith jeta jon ndriohet nga besimi, kjo sht fal tij! far shpreh Shn Pali n letrn drejtuar Galatasve kur thot:
    “Dijeni, pra, mir: ata q besojn jan bijt e vrtet t Abrahamit. E Shkrimi i shenjt, duke parapar se Hyji do t’i shfajsoj pagant me an t fes, q m par ia dha Abrahamit kt lajm t gzueshm: ‘N ty do t jen t bekuar t gjith popujt!’ Kshtu, pra, ata q besojn jan t bekuar bashk me Abrahamin besimtar” (Ga. 3,7-9).
    Dhe e gjith historia njerzore u b kshtu vendi i prmbushjes s ktyre premtimeve t Perndis ndaj Abrahamit. Arritje e ngadalt, arritje graduale, por arritje e vrtet dhe e sigurt.

  19. #279
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    PRGATITJA E LITURGJIS

    E DIELA E 2 KRESH. VITI A

    M 5-2-2023

    PSALMI 33, 4-5. 18-19. 20.22


    4 Sepse e drejt sht fjala e ZOTIT
    e t gjitha veprat e tija me bes.
    5 E do drejtsin e gjyqin,
    plot sht toka me mirsin e Zotit.

    18 Ja, syt e Zotit jan mbi ata q e druajn,
    mbi ata q shpresojn n mirsin e tij:
    19 pr ti shptuar nga vdekja
    e pr ti ushqyer n kohn e uris.

    20 Shpirti yn shpreson n ZOTIN,
    ai sht ndihma dhe mburoja jon.
    22 Mirsia jote qoft mbi ne, o ZOT,
    sikurse ne shpresojm n ty.


    LECTIO DIVINA MEDITIM LUTJE.

    ABRAHAMI BESON SE ZOTI SHT DSHURIA

    Fjala dashuri sht tri her n kto pak vargje; dhe kjo kmbngulje i prgjigjet shum mir leximit ton t par kt t diel: Abrahami sht i pari n t gjith historin njerzore q ka zbuluar se Zoti sht dashuri dhe se ai planifikon lumturin pr njerzimin. Ishte ende e nevojshme t besohej n kt zbulim t jashtzakonshm. Dhe Abrahami besoi, ai pranoi tu besonte, thjesht, fjalve t s ardhmes q Zoti i shpalli. Megjithat, nj plak pa fmij, do t kishte pasur do arsye pr t dyshuar n kt premtim t pabesueshm t Perndis. Le t kujtojm tekstin e leximit ton t par: Zoti i tha:
    Dil prej vendit tnd...
    Un do t t bj nj komb t madh.
    Dhe teksti i Zanafills prfundon:
    "Abrahami shkoi ashtu si i kishte thn Zoti.
    Nj shembull i shklqyer pr ne n fillim t Kreshmve: duhet t besojm n t gjitha rrethanat se Zoti e planifikon lumturin pr ne. Ky ishte me t vrtet kuptimi i frazs q na u tha t mrkurn e hirit: "Kthehuni dhe besojini ungjillt: q do t thot: "T kthehesh sht t besosh njher e prgjithmon se Lajmi sht i mir; se Zoti sht Dashuri. Jeremia tha n emr t Zotit: "Sepse un e di mir synimin q e kam me ju ‑ sht fjala e Zotit ‑ synime paqeje e jo mjerimi: synoj tju jap pasardhsi dhe shpres (Jr. 29,11).
    Dhe kshtu, dy t dielat tona t para t Kreshmve na ftojn t bjm nj zgjedhje: Pr t dieln e par t Kreshmve, ne kemi lexuar n librin e Zanafills historin e Adamit, domethn t njeriut q dyshonte pr Perndin; duke u prballur me nj ndalim (at t ngrnies s frutit t nj peme), nj ndalim q sht vetm nj paralajmrim: njeriu q nuk beson me vendosmri n dashurin e Zotit, imagjinon se Zoti mund t ket qllime t kqija ndaj njeriut, dhe ndoshta se ai mund t jet xheloz! Kto jan insinuatat e gjarprit, q do t thot se sht helm.
    Pr kt t diel t dyt t Kreshmve, prkundrazi, lexojm historin e Abrahamit, besimtarit. Pak m tej, libri i Zanafills thot pr t: Abrahami kishte besim te Zoti
    dhe pr kt arsye Zoti e quajti t drejt.
    Dhe, pr t na ndihmuar t marrim t njjtn rrug si Abrahami, ky psalm vjen pr t na sugjeruar fjalt e besimit: "Ja, syt e Zotit jan mbi ata q e druajn,
    mbi ata q shpresojn n mirsin e tij:
    pr ti shptuar nga vdekja
    e pr ti ushqyer n kohn e uris (v.18-19).
    Plot sht toka me mirsin e Zotit (v.5).
    Toka sht e mbushur me dashurin e tij
    dhe ne e kemi vn re kalimthi, se shprehja ata q e druajn, sht shpjeguar n rreshtin q vjen mnjher pas: ata q e druajn Zotin, jan ata q shpresojn n mirsin e tij. Prandaj nuk jan ata q kan frikn , madje sht njgj krejt e kundrta, jo vetm nuk kan frik, por m shum kan besim tek ai, dhe e duan.


    ZOTI DO Q T JEMI T LUMTUR.

    Gjat gjith historis s tij, Populli i Zgjedhur ka luhatur nga nj qndrim n tjetrin: ndonjher ndihej i sigurt pr dashurin e Zotit t tij, i vetdijshm se lumturia e tij varte n fund nga zbatimi besnik t urdhrimeve, sepse nse Zoti dha Ligjin, ishte pr lumturin e njeriut... "Po, Fjala e Zotit sht e drejt",kemi lexuar!
    Por nganjher, njerzit revoltoheshin, t trhequr nga idhujt: 'dobi kishte t qenit besnik ndaj ktij Zoti dhe ndaj urdhrimeve t tij? sht nj gj shum krkuese dhe nuk kuptohet pse duhet t'i bindemi? Kush na thot se sht mirsia e garantuar: duam t jemi t lir e t bjm gjithka na pelqen ne duam t'i bindemi vetm vetes!.
    Ai q e kompozoi kt psalm i njeh lkundjet e popullit t tij, i fton ata t zhyten n sigurin e besimit, q sht e vetmia gj e aft t ndrtoj lumturi t qndrueshme; kjo siguri,q ka burimi i tij n besimin, bazohet n nj prvoj disa shekullore. Mund t themi, sepse Populli ka pasur prova t shumta pr kt, sepse:
    Perndia sht besnik n gjithka q bn;
    dhe, ktu, fjalt q prkthehen n shqip "far bn ai" n origjinali aramaik jan shum m t forta; "far Zoti bn sht puna e tij, gjithka ai ndrmerr pr t liruar popullin e tij.
    N t vrtet, sht nga prvoja q njerzit e Popullit t Zgjedhur mund t thon: "Syt e Zotit jan mbi ata q e druajn,
    mbi ata q shpresojn n mirsin e tij(v.18).
    Zoti kujdeset pr ata q kan frik prej tij, q shpresojn n dashurin e tij, sepse Zoti ka pasur kujdes pr ta si nj baba ka kujdes pr bijt e tij, si thot Libri i Ligjit t Prtrir duke folur pr kalimin npr shkrettirn, pas lirimit nga Egjipti. Psalmisti vazhdon:
    Pr ti shptuar nga vdekja
    e pr ti ushqyer n kohn e uris(v. 19).
    Ktu prsri, sht prvoja q flet; nuk do t kishin mbijetuar kurr gjat kalimit t detit t kuq nse nuk do t kishte ndrhyr Zoti, as nuk do t'i kishin mbijetuar kalvarit t shkrettirs... Kur themi "I liron nga vdekja" padyshim nuk po flasim pr vdekjen biologjike; por duhet ta dim se n kohn kur u kompozua ky psalm, vdekja individuale nuk konsiderohej dram; sepse ajo q kishte rndsi ishte mbijetesa e Popullit; por ne jemi t sigurt pr kt, Zoti do ta bj popullin e tij t mbijetoj fardo q t ndodh; n do koh, dhe veanrisht n koh sprovash, Perndia e shoqron popullin e tij dhe "i liron nga vdekja"; sa i prket shprehjes "ditt e uris", sigurisht q sht nj aludim pr mann q Zoti zbriti n kohn e duhur gjat Eksodit, kur uria u b krcnuese...
    Kt prvoj t prkujdesjes s Perndis, t gjith besimtart izraelit mund ta dshmojn n do koh; dhe kur kndojn "Perndia sht besnik n gjithka q bn", ata thjesht prkujtojn, prsrisin emrin e "Perndis s butsis dhe besnikris" q iu shfaq Moisiut (Dal 34,6).
    Fundi sht nj lutje besimi:
    "Mirsia jote qoft mbi ne, o ZOT,
    sikurse ne shpresojm n ty (v.22). dhe ne e dim mir kuptimin e nnrenditjes: nuk sht shprehje dyshimi apo pasigurie: Populli beson, sht i sigurt se: "Dashuria e tij sht gjithmon mbi ne!
    Por sht nj ftes pr besimtarin q ta ofroj veten ksaj dashurie. Dimensioni i pritjes sht shum i fort n vargjet e fundit: Shpirti yn shpreson n ZOTIN,
    ai sht ndihma dhe mburoja jon (v.20).
    Besimtari i vrtet pret jetn nga Zoti: ai sht nj mbshtetje, nj mburoj pr popullin e vet. Nnkuptohet se "vetm Ai sht": do t thot, me vendosmri, besimtari do t'i besoj vetm atij. sht n kt besim q besimtari e merr forcn e Tij: jo forcn e vet, por forcn q i jep Zoti.

  20. #280
    i/e regjistruar
    Antarsuar
    19-06-2020
    Postime
    1,120
    Postimet n Bllog
    2

    Pr: Prgatitja e liturgjis s festave t urdhruara. Komente postohen disa dit prpara festave.

    PRGATITJA E LITURGJIS.

    E DIELA E 2 KRESH. VITI A

    M 5-3-2023.

    UNGJILLI: MT. 17, 1-9.


    1 Pas gjasht ditsh Jezusi mori me vete Pjetrin, Jakobin dhe Gjonin, vllain e tij e i oi n vetmi n nj mal t lart.
    2 Ather u shndrrua para syve t tyre: fytyra i shklqeu porsi dielli e petkat iu bn t bardha porsi drita. 3 Dhe ja, atyre iu dukn Moisiu dhe Elia e flisnin me t.
    4 Ather Pjetri i tha Jezusit:“Zotri, sht mir pr ne t rrim ktu: nse do ti, po ngre ktu tri tenda: nj pr ty, nj pr Moisiun e nj pr Elin”.
    5 E ende pa e kryer fjaln, ja, i mbuloi nj re e shndritshme dhe u dgjua nj z nga reja q tha: “Ky sht Biri im i dashur, t cilin e kam pr zemr. At dgjojeni!” 6 Nxnsit, posa e dgjuan kt z, ran me fytyr pr dhe e u trembn s teprmi. 7 Jezusi u afrua, i preku e tha: “ohuni e mos u trembni!”
    8 Ata kur i uan syt, s’pan tjetrknd, prve Jezusit vetm.
    9 Ndrsa po zbrisnin nga mali, Jezusi i urdhroi:“Mos i tregoni askujt ka pat, para se Biri i njeriut t ngjallet prej s vdekuri”.



    LECIO DIVINA – MEDITIM – LUTJE.

    “KY SHT BIRI IM I DASHUR…AT DGJOJENI!”


    "Jezusi merr me vete Pjetrin, Jakobin dhe Gjonin vllan e tij": ne jemi edhe nj her prball misterit t zgjedhjeve t Zotit: Pjetrit Jezusi i tha pak dit m par, n Cezare: "Ti je Pjetr‑Shkmb dhe mbi kt shkmb un do ta ndrtoj Kishn time dhe dyert e ferrit s’do t ngadhnjejn kundr saj” (Mt. 16,18).
    Por Pjetri, i investuar me kt mision kapital, n kuptimin e vrtet t fjals, nuk sht vetm me Jezusin, ai shoqrohet nga dy vllezrit, Jakobi dhe Gjoni, dy djemt e Zebedeut.
    “Dhe Jezusi i on n nj mal t lart”.
    N nj mal t lart, Moisiu kishte marr Zbulesn e Perndis s Beslidhjes dhe kishte marr pllakat e Ligjit; kt ligj, i cili duhej t edukonte gradualisht Populli i Beslidhjes q t jetoj n dashurin e Perndis dhe t vllezrve.
    N t njjtin mal, Elia kishte pasur Zbulesn e Perndis s butsis n ern e leht... Moisiu dhe Elia, dy kolonat e Beslidhjes s Vjetr...
    N malin e lart t Shprfytyrimit, Pjetri, Jakobi dhe Gjoni, kolonat e Kishs, kan Revelacionin e Zotit t butsis t mishruar n Jezusin:
    “Ky sht Biri im i dashur, t cilin e kam pr zemr. At dgjojeni!” (v. 5).
    Ky sht Biri im i dashur, n t cilin gjej gjith gzimin tim. Dhe kjo zbules u jepet atyre pr t forcuar besimin e tyre prpara stuhis s Pasionit.
    Pjetri do t shkruante m von: "16 Sepse nuk ju shpallm Fuqin dhe Ardhjen e Zotit ton Jezu Krishtit t bazuar n prralla t trilluara, por pse e kemi par me syt tan shklqimin e tij. 17 Sepse prej Hyjit At mori nder dhe lavdi, kur zri q vinte nga Lavdia e madhrueshme, i tha: “Ky sht Biri im, i Dashuri, n t cilin un u knaqa”. 18 - z t cilin, tek zbriste nga qielli e dgjuam edhe ne q ishim bashk me t n Malin e shenjt” (2 Pt. 1,16-18).
    Kjo shprehje: “Biri im i dashur, t cilin e kam pr zemr. At dgjojeni!”, prcakton Jezusin si Mesia: pr vesht hebrenj, kjo fraz e thjesht sht nj aludim i trefisht pr Besidhjen e Vjetr; sepse ngjall tre tekste krejt t ndryshme, por q ishin n kujtesn e t gjithve; veanrisht pasi pritshmria ishte e madhe n kohn e ardhjes s Jezusit dhe hipotezat po shkonin mir: kt e kemi n pyetjet e shumta q i bhen Jezusit n Ungjillin.
    "Biri" ishte titulli q i jepej zakonisht mbretit dhe Mesia pritej n petkun e nj mbreti t pasardhs nga Davidi dhe q m n fund do t mbretronte n fronin e Jeruzalemit, i cili nuk kishte m mbret pr nj koh shum t gjat.
    I dashuri im, “t cilin e kam pr zemr” (v.5), t cilin m plqeu ta zgjedh: kjo fjali vjen nga nj kontekst krejt tjetr: nga “Kngt e shrbtorit” t librit t Isais, do t thoshte se Jezusi sht Mesia, jo m n mnyrn e nj mbreti, por t nj shrbtori, n kuptimin e Isais:
    “1 Ja, Shrbtori im q un e prkrah,
    i Zgjedhuri im, n t cilin knaqet shpirti im,
    mbi t e kam ndikuar Shpirtin tim:
    ai do t’ua jap t drejtn popujve”(Is 42,1).
    "At dgjojeni!” ishte dika tjetr prsri, ishte pr t thn se Jezusi sht Mesia-Profeti n kuptimin q Moisiu, n librin e Ligjit t Prtrir, i kishte shpallur popullit: "Profet si jam un, do t zgjoj Zoti, Hyji yt, n popullin tnd, prej vllezrve t tu: at dgjoje!” (Dt. 18,15).



    N MALIN ZBULOHET IDENTITETI I JEZUSIT.

    "Po ngre ktu tri tenda: nj pr ty, nj pr Moisiun e nj pr Elin” (v.4)
    T ngrem tre adra: kjo fjali e Pjetrit sugjeron se episodi i Shprfytyrimit mund t ket ndodhur gjat fests s adrave ose t paktn n atmosfern e fests s adrave... kjo fest kremtohej n kujtim t kalimit n shkrettirn gjat Eksodit dhe t Beslidhjes s prfunduar me Perndin n entuziazmin e prjetuar gjat asaj ngjarje q profett do ta quajn “Fejesa e Popullit Besimtar me Zotin e butsis dhe t besnikris”; gjat ksaj feste, Izraelitt jetonin n adra pr tet dit... dhe prisnin n lutje nj shfaqje t re t Zotit q do t realizohej me ardhjen e Mesis; dhe gjat fests shum kremtime, shum psalme prkujtonin premtimet mesianike, me shpres q lutjet drejtuara Zotit ta shpejtonin ardhjen e tij.
    N malin e Shprfytyrimit, tre apostujt ndodhen befas prpara ksaj zbulese: nuk sht pr t'u habitur q ata jan pushtuar nga frika q e merr do njeri prpara shfaqjes s Zotit t shenjt; ne nuk habitemi as q Jezusi i ngre lart dhe i qetson: tashm Beslidhja e Vjetr u ka zbuluar njerzve t Beslidhjes se Perndia m i shenjt sht Perndia shum afr njeriut dhe se frika nuk sht nj bast.
    Por kjo zbules e misterit t Mesis, n t gjitha aspektet e saj, nuk sht ende e arritshme pr t gjith; Jezusi i udhzon ata t mos thon asgj pr momentin, "derisa Biri i njeriut t ringjallet prej s vdekuri". Duke thn kt fjali t fundit, Jezusi konfirmon kt zbules q sapo patn tre dishepujt; ai sht me t vrtet Mesia, t cilin profeti Daniel e pa n maskn e nj njeriu, duke ardhur mbi ret e qiellit:
    " 13 Un po shikoja kshtu n vegimin e nats:
    dhe ja, n ret e qiellit,
    po vinte dikush si Biri i njeriut!
    Arriti deri tek i Tejetlashti i motit
    dhe qe paraqitur para tij.
    14 Ai i dha pushtetin, nderin e mbretrin.
    T gjith popujt, fiset e gjuht
    u shtruan nn shrbimin e tij:
    pushteti i tij pushtet i amshuar
    q kurr s’do t merret,
    mbretria e tij
    kurr nuk do t prishet” (Dn. 7,13-14).
    Kalimisht, t mos harrojm se i njjti Daniel e paraqet birin e njeriut jo si nj individ t vetmuar, por si nj popull, t cilin e quan "populli i shenjtorve t Shum t Lartit".
    Realizimi sht edhe m i bukur se profecia: nprmjet Jezusit, Njeriut dhe Hyjit, i gjith njerzimi do ta marr kt mbretri t prjetshme dhe do t shprfytyrohet prjetsisht. Por Jezusi tha: “Mos i tregoni askujt ka pat, para se Biri i njeriut t ngjallet prej s vdekuri” (v. 9). Vetm pas Ringjalljes s Jezusit apostujt do t jen n gjendje ta dshmojn at.
    Ndryshuar pr her t fundit nga ninoenina : 28-02-2023 m 10:18

Tema t Ngjashme

  1. Prgjigje: 1
    Postimi i Fundit: 11-02-2021, 09:44
  2. Zbukurimet E Festave *-*
    Nga alketi83 n forumin Albumi fotografik
    Prgjigje: 26
    Postimi i Fundit: 17-01-2011, 23:54
  3. Atmosfera e Festave!
    Nga Mina n forumin Tema shoqrore
    Prgjigje: 10
    Postimi i Fundit: 02-04-2004, 09:25
  4. Si te ruajme linjat pak dite para festave.
    Nga Mina n forumin Bukuri dhe estetik
    Prgjigje: 5
    Postimi i Fundit: 13-12-2002, 23:51

Ruaj Lidhjet

Regullat e Postimit

  • Ju nuk mund t hapni tema t reja.
  • Ju nuk mund t postoni n tema.
  • Ju nuk mund t bashkngjitni skedar.
  • Ju nuk mund t ndryshoni postimet tuaja.
  •