Krkesa n rritje pr konsumin e arrorve dhe kushtet e prshtatshme klimatike pr prodhimin e tyre n veri t vendit krijojn mundsi pr fitime n banort e ktyre zonave.

Emri:  auto_images1612334595.jpg

Shikime: 93

Madhsia:  25.7 KB

Nj studim i profesorve Drini Imami dhe Engjll Shkreli, i financuar nga BERZH, vrteton se arroret (dhe veanrisht gshtenja) prbjn nj burim t rndsishm t ardhurash pr komunitetet ku bujqsia intensive nuk sht e prshtatshme, dhe ku alternativat e punsimit jan t pakta. Sidomos gshtenja prbn produktin arror m t rndsishm pr sa i prket prodhimit dhe tregtis ndrkombtare.

T dhnat tregojn se gati 50% t eksportit t frutave nga Shqipria dominohet nga gshtenja. N rang botror, Shqipria renditet e 9-a pr eksportin botror t gshtenjs. Aktualisht prodhimi i gshtenjs bazohet gjersisht mbi masivet pyjore ekzistuese, organike. Disa pjes t zonave t prodhimit jan certifikuar si organike, fakt i cili paraqet nj potencial t qart konkurrues pr eksport.

Biznesi i gshtenjs bhet favorizues pr shkak se Shqipria ka prodhim organik q mund ta shes me mim t lart n tregjet ndrkombtare dhe nga ana tjetr, gshtenja ka m pak kosto se frutat e tjera pasi rritet n pyje n gjendje t lir dhe prgjithsisht kosto pr mirmbajtn e tyre jan m t ulta se pr llojet e tjera t frutave.

Shqipria prodhon afrisht mbi 6 mij ton gshtenja n vit. Rajoni i Kuksit sht zona kryesore e prodhimit t gshtenjs. Nj masiv i madh prej 2000 ha gjendet n Tropoj (n qarkun e Kuksit).

Rajoni i Shkodrs, dhe prkatsisht Malsia e Madhe, sht gjithashtu nj zon e rndsishme pr prodhimin e gshtenjs, me nj avantazh krahasues lidhur me cilsin e varieteteve t Reit, (duke prfshir gjenotipet “Puka”). Fal cilsis s lart, rreth 50% e prodhimit eksportohet kryesisht drejt Italis. Rrethet e Dibrs, Puks, Shkodrs, Bulqizs, Librazhdit dhe Matit jan gjithashtu prodhues t rndsishm t gshtenjs.

Ekspertt pohojn se financimi i bizneseve q lidhen me gshtenjn nuk prbn risk pr institucionet financiare q japin kredi. Ata sugjerojn se disa prej mundsive m t rndsishme t financimit n nivel ferme jan plantacionet e gshtenjs, duke prfshir kultivart autokton t prshtatur m s miri me kushtet e Shqipris.

Por nevojat m t mdha paraqiten n zinxhirin e prpunimit dhe mbshtetja e projekteve t mdha t integruara, q prfshijn t gjitha fazat kryesore t prpunimit t gshtenjs

Ekziston nevoja pr investime pr rritjen e kapaciteteve t magazinimit, mbshtetjen e pajisjeve dhe ambienteve t konservimit t gshtenjs n t nxeht, mbshtetjen e makinerive t thjeshta t ndarjes/klasifikimit dhe pajisjeve t tjera t tregtimit, dhe rritjen e kapaciteteve frigoriferike.

Duke pasur parasysh potencialin e sektorit pr eksport, mund t merret n konsiderat edhe nj linj e plot e prpunimit t gshtenjs, q konsiston n nj linj klasifikimi (e cila klasifikon dhe ndan gshtenjat n gshtenja t destinuara pr treg si produkte t freskta dhe gshtenja t destinuara pr prpunim), n linjn e produktit t freskt dhe n linjn e produktit industrial.

Duke qen se fermert jan n t vrtet vjelsit e gshtenjs n pyje, ata nuk duket se shfaqin ndonj nevoj pr financim t kapitalit qarkullues. Mund t konsiderohet gjithashtu edhe financimi i zinxhirit t vlers – tregtart e gshtenjs mund t shrbejn si agjent t institucioneve financiare, veanrisht n rastet kur fermert do t angazhohen n kultivimin e gshtenjs apo n rinovimin/ menaxhimin m t mir t pyjeve t gshtenjs, rast n t cilin fermert do t kishin nevoj pr kapital investues.

B.Hoxha
MONITOR