Close
Duke shfaqur rezultatin -19 deri 0 prej 9
  1. #1
    Shpirt Shqiptari Maska e Albo
    Antarsuar
    16-04-2002
    Vendndodhja
    Philadelphia
    Postime
    24,478
    Postimet n Bllog
    3

    Sondazhi: 79% e studentve shqiptar dshirojn t largohen nga vendi

    Fenomeni i largimit t t rinjve sht m i lart n Shqipri, se kudo tjetr n Europ

    Emri:  emigrim-696x375.jpg

Shikime: 1403

Madhsia:  33.2 KB

    Vit pas viti, fenomeni i emigracionit po merr prmasa alarmante dhe po prfshin segmente t shoqris me aftsi. Nj anket e vitit 2020 e profesorve Gdeshi dhe King, nga Qendra pr Studime Ekonomike dhe Sociale me student, zbuloi se 79% e studentve shqiptar dshirojn t largohen nga vendi n raport me 65% n vitin 2018. Nga ana tjetr, 95% e atyre q studiojn jasht nuk dshirojn t kthehen.
    Zhgnjimi i prindrve, sidomos i atyre me mundsi t larta ekonomike, shtyn t rinjt t studiojn jasht, ndrsa t tjert ikin nga mungesa e perspektivs dhe mundsive n vend. Rritja e dshirs pr emigrim zbulon dobsit strukturore t ekonomis dhe politikave, q n vend q t prmirsohen po prkeqsohen dhe nuk po gjenerojn mundsi dhe perspektiv pr popullatn. Fenomeni i largimit sht m i lart n Shqipri, se kudo tjetr n Europ.

    Fakti se 79% e studentve dhe 59% e maturantve, po planifikojn t ikin nga Shqipria, sipas nj ankete t fundit t realizuar nga profesort Ilir Gdshi dhe Russell King, nxjerr zbuluar dobsit strukturore q po kalon ekonomia e vendit dhe mungesn e perspektivs pr t ardhmen.

    Liria e lvizjes pr zgjedhur vendbanimin dhe profesionin, nj tipar dallues i globalizmit prej t cilit jan prekur edhe vendet e zhvilluara, po e prball Shqiprin me pasoja fatale, boshatisjen e vendit. Anketa e madhe e emigracionit vitin e kaluar zbuloi se nga viti 2011 deri n 2019 kan ln vendin edhe 360 mij persona. Popullsia reale n vend nga 2.8 milion, sht diku te 2.4 milion.

    Fenomeni pritet t prkeqsohet prej efekteve negative t pandemis COVID-19. Organizata pr Bashkpunim dhe Zhvillim Ekonomik (OECD) lajmroi kto dit se vendet e Ballkanit Perndimor dhe sidomos Shqipria, pritet t prballen me flukse t larta emigrimi pr shkak t pandemis. N nj raport t vitit 2020, OECD konstatoi se Shqipria renditej e katrta n bot pr rritjen n normn e emigracionit t personave me aftsi t larta n pun pr periudhn 2000 deri n 2016.

    Emigrimi i studentve n shkall t madhe pasqyron ekuilibrat e fuqishme t brendshme n Shqipri, prfshir pabarazin midis hapsirs DurrsTiran dhe pjess tjetr t vendit, mundsit e kufizuara pr t diplomuarit q t gjejn pun, t cilat u japin knaqsi dhe t ardhura q prputhen me kualifikimet e tyre dhe fenomeni i klientilizimit pr t gjetur nj pun t nivelit t lart. Si rrjedhoj numri i t rinjve q synon t largohen nga vendi rritet nga viti n vit. Nga 2018 n 2020 numri i studentve q preferojn t ikin jasht psoi rritje me 14 pik prqindje

    Maturantt n tkurrje, 59% duan t ikin

    Numri i nxnsve n ciklin 9-vjear dhe t mesm t arsimit po bie me shpejtsi prej rnies s lindjeve dhe emigrimit. Pr rrjedhoj, numri i maturantve shqiptar n shkollat e mesme t prgjithshme dhe profesionale t vendit, arriti n 34 mij nxns n vitin 2019 nga 39.629 m 2015, ose 14.1% m pak.

    Sipas ankets t Gdeshi & King, m shum se dy t tretat dshirojn t vazhdojn arsimin universitar, ka prafrohet edhe me tendencat q shfaqen n statistikat zyrtare. Thuajse 20% e maturantve dshirojn t studiojn jasht vendit, 41% n universitetet shqiptare dhe pjesa tjetr, 39%, dshirojn t studiojn pjesrisht n Shqipri (studimet bachelor) dhe pjesrisht jasht vendit (studimet master).

    Dshira pr t studiuar jasht vendit prgjithsisht shfaqet q n vitin e par t shkolls s mesme dhe sht nj perceptim dhe reflektim i t rinjve pr kushtet e arsimit dhe perspektivn e tyre n Shqipri. Egla, nj nxnse e shklqyer n nj shkoll t mesme n Tiran, thot, un personalisht sapo kam ardhur n shkolln e mesme, kam filluar t mendoj se far dege do t vazhdoj, ku do t profilizohem, n cilin universitet do t shkoj.

    Duke par se universitetet n Shqipri nuk i prmbushnin krkesat e mia, menjher fillova t shikoj m larg se Shqipria, dhe konkretisht mendova n Gjermani. N raste t tjera, kjo dshir nxitet nga prindrit e arsimuar q synojn shkollimin e mir t fmijve dhe shpesh e shohin perspektivn e tyre jasht vendit.

    Elita e zhgnjyer nxit fmijt t largohen
    Shum nga t rinjt q planifikojn t largohen nga vendi pr t studiuar jasht vendit kan nxits prindrit. Anketa tregon thuajse 2/3 e prindrve q duan t ojn pr studime maturantt jasht jan profesionist (mjek, inxhinier, jurist etj.), npuns t administrats shtetrore, biznesmen, menaxher, drejtor ose partner biznesi. Vrehet edhe nj ndarje pune dhe prgjegjsie ndrmjet brezave n familje.

    Prindrit kujdesen pr financat e familjes, ndrsa fmijt pr mbarvajtjen n msime dhe prvetsimin e gjuhve t huaja. Thuajse 35% e maturantve q dshirojn t studiojn jasht vendit e flasin rrjedhshm gjuhn e vendit t dshiruar dhe rreth 38% thon se e flasin mir. Lidhur me mbshtetjen financiare t familjes, Erli, nj maturant nga Kora, shprehet se gjat dy viteve t fundit ka diskutuar shum me familjen, sidomos pr pjesn financiare. Kjo sht nj tem q nuk mund t anashkalohet.

    Besoj se nj pjes t madhe t shpenzimeve prindrit ma mbulojn, kshtu q shanset jan t mdha q t studioj jasht. Por kjo sht nj sakrific e madhe pr prindrit, sepse gjithka t tyren ata po mundohen t ma japin mua. Ata do t mundohen edhe m shum se sa po t studioja n Shqipri. Por jo t gjith i kan kto mundsi. Sipas t dhnave t ankets, 24% e maturantve thon se familja mund t financoj trsisht studimet e tyre, 64% thon pjesrisht dhe 12% thon se kjo sht e pamundur.

    Arsyet pse largohen dhe degt q duan
    Maturantt q dshirojn t studiojn jasht vendit, n krahasim me ata q dshirojn t studiojn n Shqipri, preferojn m shum shkencat kompjuterike, informatik dhe elektronik, inxhinieri dhe ndrtim dhe shkencat natyrore (biologji, fizik, matematik). Kjo preferenc, krahas prirjeve individuale, lidhet edhe me krkesat e tregut t puns n vendin e dshiruar t migrimit dhe pasqyron mundsit e punsimit. Studiuesit pyetn maturantt lidhur me arsyet pse duan t studiojn jasht vendit.

    Tri arsyet kryesore jan dshira pr nj karrier ndrkombtare (24.6%), sigurimi i nj pune dhe page m t mir n rast se rikthehen n Shqipri (20.4%) dhe cilsia e ult e universiteteve shqiptare (17.7%). Andra, e cila dshiron t studioj n Turqi, shprehet: Mnyra e msimdhnies, atje ku un do t shkoj, n Turqi, ka nj diferenc t madhe me at q sht n Shqipri. Kjo sht arsyeja kryesore: cilsia e msimdhnies.

    79% e studentve t zhgnjyer, duan t largohen
    Studiuesit Gdeshi dhe King kan pyetur 1.650 student n t gjitha universitetet n vend, mosha mesatare e t cilve ishte 22 vje. Rezultatet treguan se 79% tyre q studiojn n Shqipri, synojn t emigrojn jasht vendit. Synimi pr t emigruar lidhet me prfytyrimin q kan studentt pr t ardhmen. Nga njra an, ai sht nj pasqyrim i gjendjes reale ekonomike, sociale e politike n Shqipri dhe, nga ana tjetr, i mundsive potenciale n vendin prits.

    N nj studim tjetr t botuar n 2018, ne kishim treguar se treguesi i emigrimit potencial nga Shqipria, pr grupmoshn 18 deri n 40 vje, ishte 52%, por kurba e tij kulmonte n moshat 27-30 vje (71.2%) dhe se dshironin m shum t emigronin ata q kishin arsim universitar.

    Emigrimi potencial nga Shqipria po merr gjithnj e m shum tiparet e nj Brain-Drain, pasojat negative t t cilit do t jen t mdha. Shkurt, tendencat e reja tregojn se nga Shqipria synojn t emigrojn m shum t rinjt dhe m t arsimuarit u shprehn autort

    Sipas t dhnave t ankets, 7% e emigrantve potencial dshirojn t emigrojn nga Shqipria para prfundimit t studimeve, 62% menjher pas prfundimit t studimeve universitare, dhe rreth 27% pas nj prvoje pune n Shqipri. Majlinda, nj studente n Gjermani, tregon pr motrn e saj: Motra ime prfundoi me rezultate t shklqyera Fakultetin e Mjeksis dhe punoi rreth dy vjet n nj nga spitalet private t Tirans. Kjo qe nj koh e mjaftueshme pr t br nj kurs intensiv t gjuhs gjermane, pr t marr nj eksperienc dhe pr t vendosur lidhjet n Gjermani. Aktualisht ajo punon n nj spital n Gjermani.
    E shprehur n segmente kohore 17% e studentve dshirojn t migrojn brenda vitit, 69% brenda 5 viteve t ardhshme dhe 12% thon pas 5 viteve. N rast se u besojm ktyre shifrave, ather kjo sht masa e studentve shqiptar q synon t emigroj nga Shqipria n afat t shkurtr dhe t mesm.

    Rezultatet e ankets tregojn se ekziston nj diferenc shum e vogl n dshirn pr emigrim ndrmjet studentve femra (79.4%) dhe meshkuj (78.1%). Historikisht, emigrimi shqiptar ka qen i udhhequr nga meshkujt, ndrsa femrat pasonin n nj periudh t mvonshme, nprmjet bashkimit familjar ose martesave. Ky tregues i emigrimit potencial, pak m i lart te femrat (+1.3 pik prqindje) n krahasim me meshkujt, tregon edhe shkalln e lart t iniciativs, emancipimit dhe pavarsis t studentve femra. Nga ana tjetr, anketa me studentt jasht vendit ka treguar se 95% e tyre nuk ka plane t afrta pr rikthim n Shqipri pas studimeve.

    91% e studentve t mjeksis dhe 84% t TIK, duan t largohen

    Synimi pr t emigruar sht m i lart te disa grupe studentsh n fusha t caktuara, si studentt e mjeksis (91.5%) dhe infermieris (83%), t informatiks (84.4%), t inxhinieris (79.2%) dhe arkitekturs, ka shpjegohet me mundsit m t mdha t punsimit n vendin e dshiruar t emigrimit.

    Studiuesit shprehen se, tendenca e lart e emigrimit potencial, sidomos pr disa grupe studentsh t fushave t caktuara, prbn nj shqetsim dhe duhet t trheq vmendjen e s gjith shoqris.
    Kjo mund t rris mungesat n segmentin e siprm t disa profesioneve shum t nevojshme n Shqipri. Numri i mjekve, infermierve dhe mamive pr 100.000 banor n Shqipri, sht shum m i ult n krahasim me mesataren e vendeve t BE-s (384 mjek n vitin 2016), por edhe t vendeve t Ballkanit Perndimor, ka ardhur duke u zvogluar. N vitin 2000, Shqipria kishte 140 mjek pr 100.000 banor, n vitin 2016 kishte 120 dhe n vitin 2018, ky tregues ra n 110 mjek.

    E njjta tendenc rnse vrehet edhe pr infermiert dhe mamit. Migrimi ndrkombtar i stafit mjeksor, kryesisht n Gjermani, sht nj nga faktort kryesor q shpjegon kt ulje. Nj vrojtim i realizuar n vitin 2018 tregoi se gjat 5 viteve t fundit, rreth 13% e stafit mjeksor kishte emigruar nga Shqipria dhe se numri i atyre q emigrojn do vit sht i barabart ose m i madh se sa numri i mjekve t rinj q diplomohen n Universitetin e Mjeksis. Ndrsa numri i infermierve q kan emigruar nga Shqipria gjat periudhs 20142019 llogaritet n rreth 8.500 persona. Krahas ksaj, edhe shprndarja e personelit shndetsor n territorin e vendit, si pasoj e migrimit t brendshm, sht e pabarabart.

    Thuajse 51% e mjekve jan prqendruar n Tiran dhe n shum rrethe t prapambetura t vendit ka munges t mjekve specialist. Ulja e mtejshme e numrit t mjekve dhe infermierve, ashtu si dhe shprndarja e pabarabart e tyre n territorin e vendit, do t sillte jo vetm prkeqsimin e treguesve shndetsor t popullsis, por edhe val t reja t migrimit t brendshm dhe ndrkombtar. Nj studim iIOM-it i realizuar n vitin 2020 tregoi se nj nga shkaqet pse familjet e varfra shqiptare krkuan azil n vendet e BE-s (kryesisht n Gjermani dhe Franc) ishte edhe mungesa e nj shrbimi shndetsor cilsor.

    Arsyet e emigrimit, dominon faktori ekonomik
    Studiuesit shprehen se, tri jan grupet e faktorve q shtyjn studentt t emigrojn nga Shqipria. Grupi i par lidhet me faktor ekonomik, si jan prmirsimi i standardeve t jetess, gjetja e nj vendi pune, kushtet e puns, krkimi i nj karriere ndrkombtare dhe nj sistem m i mir i sigurimeve sociale. Ky sht grupi m i rndsishm i faktorve shtyts dhe thuajse 65% e studentve i theksojn ato.

    Kjo tregon se emigrimi i studentve udhhiqet nga faktor ekonomik. Grupi i dyt i arsyes q dominon me 17% dshirn pr largim lidhet me vazhdimin e arsimimit jasht vendit (master, specializim etj.). T dhnat e ankets tregojn se studentt e bachelorit kan nj dshir m t madhe pr t vazhduar shkollimin jasht vendit n krahasim me studentt e masterit. Ndrsa grupi i tret, rreth 17%, lidhet me faktor social, si n Shqipri nuk ka t ardhme, nuk m plqen t jetoj n Shqipri, bashkimi familjar, shrbime m t mira shndetsore etj.

    Thuajse 34% e studentve kan jetuar prkohsisht jasht vendit ose kan pasur njrin nga prindrit n emigracion pr nj periudh t paktn njvjeare, kryesisht n Greqi dhe Itali. T dhnat e ankets tregojn se synimi pr emigrim sht pak m i lart te studentt q kan lindur dhe jetuar jasht vendit, ose kan pasur prindrit emigrant n krahasim me ata q nuk i kan pasur. Kshtu synimi pr t emigruar i studentve q kan lindur dhe jetuar jasht vendit ose kan pasur prindrit emigrant sht 81%, kurse i atyre q thon se nuk kan jetuar ose nuk kan pasur nj nga prindrit emigrant, sht 78%.

    Vendet m t preferuara, Gjermania dhe SHBA
    Vendet kryesore ku maturantt shqiptar dshirojn t studiojn, t renditura sipas rndsis, jan Gjermania 31.1%, SHBA 13.8%, Italia 11.4%, Mbretria e Bashkuar 10.4%, Franca 7.7%, Zvicra 3.7%, Turqia 2.9%, Greqia 2.7%, Holanda 2.1% dhe Austria 2.1%.

    Thuajse t gjitha vendet ku dshirojn t studiojn t rinjt shqiptar jan shum t zhvilluara nga pikpamja ekonomike dhe sociale. Por przgjedhja e vendit t studimit, sipas rezultateve t ankets, kushtzohet nga nj kombinim i disa faktorve, si cilsia e arsimit (38%), mundsia pr t gjetur pun n prfundim t studimeve (29%), njohja e gjuhs s vendit prits (18%), kosto e studimeve universitare (7.4%) dhe ekzistenca e rrjeteve sociale dhe familjare.

    Era, nj maturante nga Elbasani, shprehet: N qoft se motrat e mia do t studionin n Itali, ndoshta do t zgjidhja Italin sepse posedoj m shum t dhna pr kt vend. Por do t shkoj atje ku jan t afrmit e mi, sepse atje kam nj baz. Edhe t dhnat sasiore tregojn se rreth 27% e atyre q dshirojn t studiojn jasht vendit dhe rreth 23% e atyre q dshirojn t studiojn edhe n Shqipri edhe jasht kan pjestar t familjes dhe t afrm n vendin e dshiruar t studimeve.

    Studiuesit i pyetn studentt shqiptar edhe pr vendin e preferuar t emigrimit pr pun dhe/ose studime t mtejshme. Dhjet vendet e para t emigrimit potencial t studentve jan: Gjermania 25.5%, SHBA 18%, Britania 15% etj. Pjesa m e madhe e studentve synon t emigroj n vendet e zhvilluara t Europs Perndimore dhe vetm e tyre n vende t largta (si n SHBA, Kanada, Australi), ku ka mundsi punsimi dhe t ardhura t larta.
    Studimi tregon se nuk ka prputhje midis vendit t dshiruar t studimit nga maturantt dhe atij t emigrimit nga studentt.

    Kshtu, Turqia dhe Greqia jan vende t dshiruara studimi, pr shkak t kostos s ult, Turqia, dhe afrsis gjeografike, Greqia, por jo emigrimi. Franca, Holanda dhe Austria preferohen pr cilsin e lart t universiteteve, por sht m i vshtir punsimi (dhe rrjedhimisht emigrimi). SHBA-ja, Britania, deri diku Kanadaja, preferohen si vende studimi, por dshira pr emigrim, pr shkak t mundsive t punsimit dhe t ardhurave t larta sht m e madhe. Vendet tradicionale t emigrimit shqiptar, si Greqia (dhe deri n njfar mase Italia), pas krizs ekonomike globale, po e humbasin rndsin e tyre.

    Rrjedhimisht, nj hart e re e emigrimit shqiptar sht duke u skicuar. Studentt kan pohuar se przgjedhja e vendeve prcaktohet kryesisht nga faktor ekonomiko-social, dhe arsimor, t tilla si mundsia e punsimit dhe e t ardhurave t larta, 35.6%, mundsi m t mira arsimimi dhe kualifikimi (19.9%), shrbime t mira shndetsore (10.2%) dhe mbrojtje sociale (9.1%), njohja e gjuhs (5.7%) dhe ekzistenca e rrjeteve sociale (5.3%) dhe familjare.

    Kosto e studimeve jasht vendit 140 milion euro n vit
    Gdeshi dhe King pohojn se studimet jasht vendit t studentve shoqrohen me nj kosto t lart ekonomike pr vendin. Struktura e ksaj kostoje prbhet nga tarifat e universitetit, tekstet universitare, qiraja e baness ose konviktit, shpenzimet e jets s prditshme (ushqime, transport, veshmbathje, komunikim, zbavitje), sigurimi shndetsor, dokumentet e qndrimit dhe vizitat n vendlindje.

    Kjo kosto, n varsi t elementeve t saj, ndryshon jo vetm nga njri vend n tjetrin, por edhe brenda vendit. Sipas intervistave me studentt shqiptar, kostoja mesatare mujore sht 650 euro n Greqi, 750 euro n Itali, 850 euro n Gjermani, rreth 2.000 euro n Holand dhe m shum se 2.000 euro n Britani. Duke e marr koston mesatare vjetore pr t gjith studentt me 8.000 euro n vit rezulton se n vitin 2017, doln nga Shqipria pr financimin e studimeve t studentve shqiptar, q studiojn jasht vendit, rreth 140 milion euro (17.000 student e shumzuar 8.000 euro/student n vit).

    Nj studim i financuar nga Westminster Foundation for Democracy (WFD) lidhur me koston e emigrimit t t rinjve shqiptar vlersonte se kostoja e prgatitjes s nj personi n Shqipri n vitin 2018 me edukim primar ishte 6.041 euro, me edukim sekondar ishte 9.267 euro dhe me edukim terciar ishte 18.283 euro.

    Rrjedhimisht shpenzimet publike dhe familjare pr prgatitjen e nj studenti shqiptar jasht vendit jan mesatarisht 37.267 euro (9.267 euro pr edukimin sekondar n Shqipri plus 28.000 euro pr studimet universitare jasht vendit). Duke supozuar se rreth 4.000 student prfundojn studimet universitare n nj vit dhe 94% e tyre nuk dshirojn t kthehen n Shqipri, ather humbjet potenciale financiare t vendit jan rreth 140 milion euro n vit. Ky sht pa dyshim nj proces varfrues pr Shqiprin.

    Shanset e ulta pr kompensimin e kostove
    Kosto financiare pr vendin nga emigrimi i t rinjve mund t zvoglohet, ose edhe t kompensohet, nprmjet drgimit t remitancave ose n rast se kjo diaspor q krijohet, bashkpunon me vendin e origjins, duke sjell know how.

    N kto kushte, emigrimi i studentve q studiojn jasht, n vend q t varfroj vendin e origjins mund ta oj at drejt zhvillimit. Nuk sht e rastit q edhe disa nga kundrshtart m fanatik t Brain Drain n bot kan ndryshuar opinion. Pr shembull, Jagdish Bhagwati, profesor n Universitetin e Kolumbia-s, i lindur n Indi, n vitet 1970, krkonte taksimin e vendeve pritse pr t kompensuar humbjet nga Brain Drain pr vendet e origjins. N vitin 1994 ai shkruante se vendet n zhvillim kan ndryshuar mendim duke shpresuar t prfitojn nga aftsit/talentet e qytetarve t tyre jasht.

    Gdeshi thot se, n rastin e Shqipris pyetja e dyfisht q duhet t shtrohet sht: kjo diaspor e re shkencore, e krijuar gjat tre dekadave t fundit dhe n rritje t shpejt, a drgon remitanca financiare tek antart e familjes dhe a bashkpunon me institucionet akademike, shkencore dhe organizatat prodhuese n vend? Nj studim i realizuar nga UNDP, n 2018, me nj segment t diaspors shkencore shqiptare, evidentoi dy aspekte.

    I pari sht se, personat me arsim t lart kan t ardhura m t larta, por nuk ka evidenca statistikore se ata drgojn m shum remitanca. Dy anketa t mdha pr remitancat, t realizuara m hert m 2010, tregojn se emigrantt me nivel t lart arsimimi, drgojn m pak remitanca pr familjet n vendlindje. Kjo shpjegohet me faktin se n shum raste familjet e tyre (kryesisht prindrit) n Shqipri jan n gjendje t mir ekonomike dhe nuk kan nevoj pr remitanca.

    Studentt shqiptar jasht, 95% nuk duan t kthehen
    Studiuesit Gdeshi dhe King, n anketn e zhvilluar me studentt jasht vendit, gjetn se gati 95% e tyre planifikojn t qndrojn n vendet e studimeve pas prfundimit t shkolls.
    Ne i pyetm studentt shqiptar nse i shikojn studimet e tyre jasht vendit, si nj hap t par pr t jetuar jasht vendit. Sipas ankets 69.9% thon Po, 25% thon Ndoshta dhe vetm 5.1% thon Jo shprehen ata.
    Por planet pr t ardhmen nuk jan aq pesimiste.

    Planet e ardhshme t studentve shqiptar q studiojn jasht vendit, lidhur me kthimin n vendlindje, tregojn se kemi t bjm me nj Brain Drain t mundshm. 50.5% e studentve thon se nuk synojn t kthehen n Shqipri n t ardhmen, 30.1% se do t kthehen pas nj periudhe pune jasht vendit, 12.8% kan plane t tjera dhe 1.2% se do t kthehen pr t studiuar pas nj periudhe pune jasht vendit.

    Vetm 4.6% thon se do t kthehen pr t punuar n vendlindje dhe 0.8% se do t kthehen pr studime t mtejshme. Ekspertt, pasi kan mbledhur t dhnat sasiore, kan vrejtur se 94.6% e studentve shqiptar q studiojn n vendet e zhvilluara t OECD-s synojn t mos kthehen n Shqipri n t ardhmen e afrt. Ky fenomen do t ket pasoja socio-ekonomike afatgjata n Shqipri, pohojn ata.

    Monitor

  2. #2

    Pr: Sondazhi: 79% e studentve shqiptar dshirojn t largohen nga vendi

    79 % me duket shifer e ulet duhet te jete me e larte.

    Edhe Universiteti ne Itali duhet te kushtoje shume me pak se ne Shqiperi,flas per Universitete shtetrore... Per familjet e shtreses se ulet a te mesme taksat e universitetit ne Itali shkojne diku tek 600-700 euro ne vit.

  3. #3
    Kunja_01 Maska e Duke_Of_Arberia
    Antarsuar
    02-08-2003
    Vendndodhja
    overal, ne levizje.
    Postime
    2,481

    Pr: Sondazhi: 79% e studentve shqiptar dshirojn t largohen nga vendi

    Po tretemi dita dites. Po ikin mjeket me infiermietet, po iken krahu punetor, se fundmi edhe studentet...
    Trimi mir me shok shum!!!!!!

  4. #4
    Super Moderator Maska e Neteorm
    Antarsuar
    04-01-2011
    Vendndodhja
    127.0.0.1
    Mosha
    31
    Postime
    1,500

    Pr: Sondazhi: 79% e studentve shqiptar dshirojn t largohen nga vendi

    Me keto ritme, do arrime ne 2M banore per mos te thene edhe me pak.
    Nse do mundoheshe t lexoje mendjen time, do t humbisje tnden..

  5. #5
    Shpirt Shqiptari Maska e Albo
    Antarsuar
    16-04-2002
    Vendndodhja
    Philadelphia
    Postime
    24,478
    Postimet n Bllog
    3

    Pr: Sondazhi: 79% e studentve shqiptar dshirojn t largohen nga vendi

    Ikni nga ai vend, me mundesine e pare qe ju jepet. E mos e ktheni koken pas, pasi nuk i kini asnje borxh Shqiperise. As prinderve tuaj nuk i kini ndonje borxh. Ata nuk u treguan te denje qe te ndertojne nje shoqeri ne keto 30 vjet qe te vleresoje dijen, te bukuren, te verteten, te hijshmen. Bota eshte shume me e madhe se sa nje cepirok vend ne nje qoshe te Evropes. Shtrijini krahet e shqiponjes, e fluturoni lart e larg. Kerkojini ato mundesi shkollimi e punesimi ne ate vendin e huaj. Dhe kur prinderit t'iu marrin ne telefon te mallengjyer e ju bejne politike qe te ktheheni pas, mos u ktheni pas. Terhiqini edhe ata ne jeten e re qe ndertuat ne vendin e huaj. Qe edhe ata te kuptojne se cdo te thote te jetosh ne nje shoqeri qe investon tek rinia, e ardhmja e atij populli e atij vendi. Qe edhe ata baballaret tuaj te mund te kuptojne se vota e lire eshte e shenjte dhe as nuk shitet e as nuk blihet, pasi je duke shitur te ardhmen e femijeve te tu. Pasi ajo vote nuk eshte nje teater politik, por ka pasoja, pasoja te medha per jeten. Nje jete me femijet prane ne vendlindje, apo nje jete te ndare prej tyre, larg syve e larg zemres.

    E kam thene shpesh ne kete forum. Pasuria me e madhe e shqiptareve eshte pasuria njerezore. Rinia me talentin dhe potencialin e saj njerezor, eshte pasuria me e madhe e atij vendi. Nese shqiptaret nuk e kuptojne dhe vleresojne kete gje, ky tru e ky potencial do ti behet peshqesh botes se huaj.

    Fluturoni shqiponja nga foleja e korbave te zinj! E mos i lejoni qe t'iu nxijne pendet edhe ju, pa u rritur mire.

    Albo
    Ndryshuar pr her t fundit nga Albo : 03-02-2021 m 02:04

  6. Anetart m posht kan falenderuar Albo pr postimin:

    Prizrenasi_40 (03-02-2021)

  7. #6
    Bordi Drejtues Maska e Ingenuous
    Antarsuar
    13-05-2002
    Vendndodhja
    Shqipri
    Mosha
    41
    Postime
    943

    Pr: Sondazhi: 79% e studentve shqiptar dshirojn t largohen nga vendi

    Gjendja eshte e mjere ne kete drejtim, por edhe te lexoj nje thirrje si e Albos eshte akoma me shqetesuese.
    "Askush nuk eshte perfekt, une jam askushi"

  8. #7
    Shpirt Shqiptari Maska e Albo
    Antarsuar
    16-04-2002
    Vendndodhja
    Philadelphia
    Postime
    24,478
    Postimet n Bllog
    3

    Pr: Sondazhi: 79% e studentve shqiptar dshirojn t largohen nga vendi

    Citim Postuar m par nga Ingenuous Lexo Postimin
    Gjendja eshte e mjere ne kete drejtim, por edhe te lexoj nje thirrje si e Albos eshte akoma me shqetesuese.
    Humbja e nje dekade ne jeten e nje populli, eshte e barabarte me nje dite te mbrapshte ne jeten e nje njeriu te thjeshte. Por humbja e nje dekade ne jeten e nje njeriu, eshte nje humbje kolosale. Sidomos kur ke te besh me vitet e rinise qe jane formative per karakterin, profesionin, jeten e atij njeriu. Nuk eshte aspak e drejte, sipas mendimit tim, qe t'i kerkosh te rinjve shqiptare te sakrifikojne te ardhmen e tyre, ne nje vend qe nuk po ecen perpara, po ikin mbrapa. Dhe ky eshte nje vendim qe cdo i ri, dhe cdo familje, duhet te marrin, duke u prirur gjithmone nga ajo qe eshte me mira per keta femije, jeten e tyre, te ardhmen e tyre.

    Dje para se te shkruaja komentin e mesiperm, po shpenzoja ca kohe tek forumi i muzikes. Ishte hapur nje teme per talentet shqiptare qe po pushtojne skenat artistike te botes. Femije te vegjel te lindur e rritur ne emigracion, qe po bejne buje dhe emer me talentin e tyre dhe pasionin per muziken. U ndjeva jashtezakonisht mire pasi kjo ne mendjen time konfirmonte potencialin e jashtezakonshem njerezor qe ne kemi si popull. Keta te rinj te talentuar po na nderojne dhe po i tregojne botes qe shqiptaret nuk jane vetem kriminele, trafikante e burgaxhinj, jane edhe njerez qe e duan te bukuren, dhe krijojne art e shkence mbase me shume se sa popuj me te medhenj ne Evrope se ne. Popull qe mbart e prodhon vlera universale, jo antivlera.

    Por ne te njejten kohe, me pushtoi edhe nje keqardhje e madhe, e mu mbushen syte me lot, kur ne mendje me erdhen fjalet: "Sa bashkmoshatare te tjere si keta te rinjte shqiptare qe po rriten ne Perendim, jetojne ne rruget e Tiranes, Prishtines e Tetoves. Po aq te talentuar sa ata, por pa mundesi e mbeshtetje per ta vene ate talent e ate potencial ne pune." Eshte tragjedi kombetare te shikosh nje potencial njerezor qe shkon dem, pa u shfrytezuar, pasi shoqeria dhe ata qe e drejtojne ate shoqeri nuk dine te vleresojne e jo me ta shfrytezojne kete potencial e pasuri te jashtezakonshme njerezore.

    Ne nje situate te tille, une dua te shoh me shume te rinj qe cajne vete, pa mbeshtetjen e askujt, per tu shkolluar e krijuar nje jete me te mire per ta ne vend te huaj, duke shfrytezuar mundesi qe vendi i tyre nuk ua ofroi kurre. Nuk dua qe ta merrni mesazhin tim si nje shenje pesimizmi. Perkundrazi, eshte nje mesazh optimizmi qe ka ne thelb ndergjegjesimin e shoqerise shqiptare qe te kuptoje se pasuria e Shqiperise nuk jane natyra, deti, malet, nafta, ujrat, por jane njerezit e saj. Duke qene nje nder te paket popuj ne Evrope akoma te rinj ne moshe, kjo rini eshte pasuri kombetare. Dhe si e tille, nese nuk ka mundesi qe zhvillohet brenda kufijve te vendlindjes, duhet te ngrihet ne fluturim qe beje ate qe kane bere shume shqiptare ne shekuj para tyre, mergimin nga ai vend.

    Nje shqiptar i arsimuar, profesionist me nje kulture te fituar demokratike ne Perendim eshte nje pasuri kombetare.
    Nje shqiptar i arsimuar keq apo qe bie ne rrugen e krimit e droges, eshte nje tragjedi kombetare.

    Albo
    Ndryshuar pr her t fundit nga Albo : 03-02-2021 m 15:32

  9. #8
    i/e regjistruar Maska e Prizrenasi_40
    Antarsuar
    14-01-2021
    Vendndodhja
    Prizren
    Mosha
    40
    Postime
    26

    Pr: Sondazhi: 79% e studentve shqiptar dshirojn t largohen nga vendi

    Citim Postuar m par nga Ingenuous Lexo Postimin
    Gjendja eshte e mjere ne kete drejtim, por edhe te lexoj nje thirrje si e Albos eshte akoma me shqetesuese.
    o vlla pajtohem me albon se jeta sht shum e vshtir dhe stresuese n trojet shqiptare.

    ne q kemi kontribuar apo sakrifikuar pr atdheun tani po vuajm e po plakemi para kohe.

  10. #9
    Shpirt Shqiptari Maska e Albo
    Antarsuar
    16-04-2002
    Vendndodhja
    Philadelphia
    Postime
    24,478
    Postimet n Bllog
    3

    Pr: Sondazhi: 79% e studentve shqiptar dshirojn t largohen nga vendi

    Eksodi i t rinjve: Cila sht fatura q duhet t paguajm?

    M shum sesa mungesa e puns, sht mungesa e shpress q i shtyn shumicn e t rinjve shqiptar drejt emigrimit –por largimi vetm n nj drejtim ka pr t’i kushtuar shtrenjt vendit.

    Emri:  Ilustrim-1.jpg

Shikime: 12

Madhsia:  93.7 KB

    Tre dekada pas rnies s regjimit komunist, Shqipria konsiderohet ende si nj ndr vendet me flukset m t larta t emigrimit n raport me popullsin rezidente. Rreth 1.64 milion shtetas shqiptar ose 36% e popullsis jetojn dhe punojn jasht vendit, kryesisht n SHBA, Kanada, Greqi, Itali, Gjermani, Mbretrin e Bashkuar apo Zvicr. Shqipria ka prjetuar nj periudh intensive emigrimi prej viteve ‘90 dhe q vazhdon edhe sot, ndonse me ritme t tjera dhe jo me t njjtin intensitet.

    Rigjallrimi i vals s emigrimit shpjegohet me nj sr faktorsh socialo- ekonomik, por edhe si pasoj e politikave joefikase t qeverive pr t menaxhuar largimet masive. Sipas INSTAT, rreth 330.000 shqiptar kan emigruar drejt vendeve t BE-s n harkun kohor 2011-2017, ndrsa Shqipria konsiderohet ende si nj nga vendet kryesore t origjins pr migrantt e paligjshm.

    Shqipria vazhdon t kryesoj gjithashtu listn e azilantve, pavarsisht se konsiderohet nj “vend i sigurt origjine” nga Bashkimi Europian. Sipas Eurostat, 178.000 shqiptar krkuan azil n BE n harkun kohor 2010-2018; nj numr alarmant dhe i krahasueshm me Sirin n luft. N vitin 2020, Shqipria mbajti srish vendin e dyt pr azilkrkuesit me 18 krkesa pr 100 mij banor. Pjesa drrmuese e tyre jan t rinj nn moshn 34 vje.

    Gjermania sht absolutisht destinacioni m i dshirueshm pr shqiptart –vend q u b trheqs pr shkak t avantazheve q trheqin migrant, t tilla si nj sistem i organizuar akomodimi dhe ndihm financiare bujare q ofron shteti, deri n prfundim t procesit t vlersimit t krkess pr azil. N t njjtn koh, Gjermania ka ndjekur politikat e “dyerve t hapura” pr t trhequr popullsi n mosh pune, veanrisht puntor t kualifikuar.

    Statistikat theksojn edhe nj tjetr her se vendi po boshatiset dhe t rinjt jan nxitsit kryesor t migracionit ndrkombtar. Motivet kryesore t t rinjve pr t migruar jan t shumta dhe shpesh jan kombinim i disa faktorve si papunsia, arsimi i dobt, pagat e ulta, varfria apo mangsit n mbrojtjen sociale.

    Shkalla e papunsis mes t rinjve shqiptar sht ende e lart [28% n 2019] dhe shkalla e lart e t rinjve q nuk jan n arsim, punsim apo trajnim [26%] prbn gjithashtu shqetsim.

    T rinjt q jetojn n zonat rurale dhe t thella jan t ekspozuar ndaj varfris kronike dhe rrezikut t lart t prjashtimit social, mungess s mundsive t punsimit dhe izolimit total. Fshatra t tra jan duke u zhdukur nga harta e Shqipris, kjo edhe pr shkak t lvizjeve demografike, qofshin kto t brendshme apo t jashtme.

    M shum sesa mungesa e puns, sht mungesa e shpress pr nj t ardhme m t mir q shumica e t rinjve raportojn si arsyen kryesore pr largimin e tyre nga vendi. Por sa i kushton kjo Shqipris?

    N harkun kohor t tre dekadave t fundit, vendi ka prjetuar nj tkurrje t madhe t popullsis, kryesisht t brezit t ri. Rnia e demografike nga 3.1 milion banor n 2001 n 2.8 milion n censusin e vitit 2011 sht rezultat i kombinimit t proceseve demografike t uljes s lindshmris dhe emigracionit n shkall t madhe. Rnia e popullsis ka ndikimet e veta t mdha pr t ardhmen dhe reflektohet jo vetm tek individi dhe familja, por edhe n nivel shoqrie n trsi. Ajo q sht m problematike sht fenomeni i shpopullimit si pasoj e migrimit t t rinjve q sjell sfida t konsiderueshme sociale, ekonomike dhe demografike.

    Largimi i njerzve m produktiv dhe m t arsimuar nga vendi i origjins mund t shkaktoj humbjen e aftsive dhe kapacitetit prodhues n nivel kombtar dhe vendor dhe ndikon n strukturn demografike t popullsis. Shqipria vazhdon t jet nj nga vendet me ritmin m t madh t largimit t trurit n bot, ku nj pjes e konsiderueshme e t rinjve t mir-arsimuar duan t largohen nga vendi pa pasur n plan t rikthehen. Shqipria po prballet me largimin masiv t mjekve, inxhinierve, ekspertve t teknologjis s informacionit etj., pjesa e kualifikuar dhe m vitale e vendit. Nj gj e till mund t sjell efekte shkatrrimtare pr shkak t humbjes s kapitalit njerzor.
    Largimi i t rinjve mund t godas fort edhe ekonomin e vendit. N planin afatgjat parashikohet rnie e fuqis puntore pr shkak t rnies s popullsis n mosh pune. Parashikimet e popullsis nga INSTAT evidentojn se numri i personave n mosh ekonomikisht produktive pune 20-29 vje do t jet rreth 33% m pak n vitin 2031. Plakja e fuqis puntore do t ket implikime edhe pr plotsimin e vendeve t puns q kan nevoj pr puntor t rinj n mosh.
    Sistemi arsimor duhet t prgatitet pr nj rnie t vazhdueshme t numrit t nxnsve/ studentve n t gjitha nivelet e arsimit dhe rrjedhimisht edhe n rnie t numrit t msuesve, pedagogve apo lektorve.
    N t njjtn koh, edhe sistemi shndetsor dhe ai i pensioneve duhet t prgatiten pr t ofruar nj numr m t madh shrbimesh ndaj t moshuarve. Emigracioni masiv dhe reduktimi i lindjeve ka rritur dukshm moshn mesatare t popullsis vendase, nga 27 n 1990 n 37,2 vje, duke ndikuar n rritjen e numrit t pensioneve. Kjo rrjedhimisht on n prmbysjen e raportit kontribues- prfitues t skems s pensioneve, ka do t thot m shum para nga buxheti i shtetit pr t mbuluar deficitin e skems s pensioneve. N prgjithsi, kostot pr t mbshtetur nj t moshuar jan m t mdha se ato pr mbshtetjen e nj fmije.
    Largimi i t rinjve nnkupton edhe rnie t konsumit n prgjithsi dhe t krkess agregate, gj q do t ndikoj negativisht n ekonomi. Studimet kan treguar se do person i aft pr pun q largohet nga Shqipria i merr vendit rreth €14,900 nga Prodhimi i Brendshm Bruto vjetor i mundshm n t ardhmen. Shqipria humbet rreth 559 milion euro do vit pr shkak t emigracionit.
    Migrimi sht nj fenomen i pandalshm global, pasi nevoja pr t pasur nj jet m t mir sht prpjekje e vazhdueshme pr shum njerz. Megjithat, shifrat e msiprme duhet t jen nj kmban alarmi pr qeverin –n mnyr q t gjej zgjidhje efikase pr t trajtuar dhe zbutur koston e emigrimit t t rinjve dhe efektet e saj negative. Qeveria duhet t angazhohet n hartimin e politikave arsimore t orientuara drejt krkesave t tregut t puns dhe n nj plan afatgjat, duhet t promovoj nxitjen e politikave pr kthimin apo ‘qarkullimin e trurit’ nga vet diaspora shqiptare.


    BIRN

    Armela Xhaho

    Armela Xhaho sht studiuese pran Institutit pr Demokraci dhe Ndrmjetsim. Interesat e saj krkimore prfshijn migracionin, shtjet gjinore, t drejtat e njeriut dhe qeverisjen e mir. Aktualisht, Armela sht kandidate pr PhD n fushn e migracionit n Universitetin e Groningen, Holland.

Tema t Ngjashme

  1. Prgjigje: 2
    Postimi i Fundit: 21-02-2019, 01:21
  2. Prgjigje: 5
    Postimi i Fundit: 14-10-2017, 06:01
  3. E FRIKSHME/ 56% e shqiptarve duan t largohen nga vendi!
    Nga Neteorm n forumin Problematika shqiptare
    Prgjigje: 2
    Postimi i Fundit: 12-06-2017, 17:55
  4. Sondazhi: Shqipria, vendi m racist n Europ
    Nga Archon n forumin Kultur demokratike
    Prgjigje: 57
    Postimi i Fundit: 20-08-2013, 15:41
  5. Prgjigje: 5
    Postimi i Fundit: 25-04-2013, 09:40

Fjalt Kye pr Temn

Ruaj Lidhjet

Regullat e Postimit

  • Ju nuk mund t hapni tema t reja.
  • Ju nuk mund t postoni n tema.
  • Ju nuk mund t bashkngjitni skedar.
  • Ju nuk mund t ndryshoni postimet tuaja.
  •