Emri:  bfc4b9b3-a14a-4069-afa0-e933427e5cd1.jpg

Shikime: 28

Madhsia:  27.8 KB

Gazetarja investigative Blanka de Corvin q kishte shtitur Evropn dhe fliste pes gjuh, mund t ishte nj profesioniste e vlersuar n do vend, por n Shqiprin komuniste u b menjher e dyshuar si spiune e anglo-amerikanve.

Me kto akuza t pavrtetuara kurr, at e arrestuan, e torturuan dhe e dnuan me 10 vjet burg, ndrkoh q bashkshortin e diplomuar n Perndim, e pushuan nga puna dhe e lan n mjerim. Shkatrrimi rrqeths i dy jetve q kishin nisur aq mbar


Jeta e Blanka de Corvin mund t kthehet lehtsisht n roman, ku heroins dhe fatit t saj nuk sht e nevojshme ti ndryshosh dika pr ta br m trheqs apo m godits. E madje as emrit, tingllues e t pangatrrueshm q, pr m tepr, duket si produkt i nj pagzimi artistik nga ana e autorit q ia njeh jetn personazhit t vet: nj jet e prbr nga dy pjes po aq kontrastuese sa e bardha me korbin.

Blanka u lind n Stamboll, nga nj baba austriak dhe nj mama ruse. I ati ishte diplomat dhe me shum gjasa at tetor t vitit 1900, kur erdhi n jet Blanka, ishte n Turqi me nj nga misionet e tij diplomatike. Elementin kozmopolit q ia shnjoi jetn q n lindje, Blanka do e zhvillonte edhe m shum gjat viteve t mvonshme edhe pr shkak t profesionit t gazetares, duke vizituar shum vende: Austrin e saj, po se po, por edhe Italin, Gjermanin, Jugosllavin dhe duke msuar disa gjuh: plot pes bashk me shqipen, q pr t u b gjuha e dashuris, por jo vetm.

Adem Balliin e njohu n Rom, megjithse disa burime thon n Vjen. N at koh, gazetarja ishte e veja e nj konti austriak. I riu elbasanas ishte larguar q hert nga vendlindja pr t kryer shkolln e mesme dhe m pas universitetin. Megjithse vinte nga nj familje muzikantsh, kishte zgjedhur t studionte Financ, por me siguri muzika nuk do ket qen nj faktor i heshtur pr ta afruar me Blankn, e cila ishte shum e dhn pas arteve n prgjithsi e muziks dhe pikturs n veanti.

Madje n Shqipri, ajo njihej pr talentin n piktur dhe familjart e bashkshortit e kujtojn edhe duke luajtur n piano, n vitet e para, kur jeta e saj kishte ende muzik. Sipas nj pasardhseje t familjes Ballii q i ka kushtuar nj shkrim historis s Ademit dhe Blanks, ata u martuan n vitin 1942. Pr disa vite, Ademi ishte shef i Buxhetit dhe Monopolit n Ministrin e Financave dhe bashk me Blankn jetonte n shtpin q ndrtuan prball legats amerikane n rrugn e Elbasanit.

Ishte nj shtpi e madhe, rreth 1 mij metr katror q ata do ta gzonin vetm disa vite. Kur n vend u vendos regjimi komunist, si shkruan studiuesi Kastriot Dervishi, kjo shtpi iu dha me qira misionit t UNRRA-s dhe pas vitit 1947, aty jetuan familjet e zyrtarve komunist. Ndrkoh t zott e saj kishin nisur rrugn e mundimeve, nj pjes t s cils, pr m tepr, do e prshkonin vetm.

Mbijetesa e Blanks
Blankn e arrestuan m 28 tetor 1946. Akuzohej se bnte pjes n grupin agjenturor t sabotatorve t Maliqit. Roli i saj, n kt rrjet imagjinar, ishte ai i ndrlidhjes s inxhinierve q punonin pr tharjen e knets me Harry Fultz-in. Ata ishin t bindur pr kt prfshirje, megjithat, si shkruan Kastriot Dervishi, hetuesi Delo Balili e torturoi mendurisht Blankn pr ta vrtetuar akuzn edhe me fjalt e saj. Strmbesa e bashkshortit shkruan q Blankn e zhytn n nj fui me uj t akullt n mes t dhjetorit dhe kjo nuk ishte tortura e vetme.

E megjithat ajo rezistoi. Shum njerz jan dorzuar, kan pranuar t firmosin do gnjeshtr, vetm e vetm q torturat t merrnin fund pr pak, t bindur se jeta e tyre kishte marr fund pr fare, por Blanka nuk e arriti at pik. Ndoshta besimi n Zot e bri t mos thyhej, ndrkoh q Zoti kujdesej q edhe trupi i saj t rezistonte. Procesi i Maliqit ishte zhvilluar q n nntor t 1946-s, kur edhe u ekzekutuan pes veta, mes t cilve Zyrika Mano, mikesha e Blanks. Blankn nuk e nxorn n at gjyq sepse ajo nuk pranoi t kishte t bnte me grupin q po gjykohej. Si prfundim, hetuesit e prpiluan raportin prfundimtar m 16 janar 1948.

Ai i drgohet Prokuroris s Prgjithshme. Blanka ka hedhur posht t gjitha akuzat, duke mos pranuar asgj nga ato q ka mbajtur raporti i prmendur nga Sigurimi, shkruan Kastriot Dervishi. Megjithat ajo nuk u lirua. Ishte e qart q dnimi i Blanks ishte nj krkes e prer e cila duhej plotsuar me do kusht. Shkurt, me sajimin e nj akuze tjetr.

Si prfundim, m 16 dhjetor t 1948-s, dy vjet e dy muaj pas arrestimit e dnuan me 10 vite burg, pr mosdenoncim arme. Qndroi n burg katr vjet t tjer dhe u lirua me amnistin e 28 nntorit 1952, pasi kishte marr mundimin ti shkruante edhe nj letr diktatorit q e mbyllte me lutjen pr ta lejuar t kthehej te burri i saj. M n fund Blanka dhe Ademi u ribashkuan. Sigurisht tanim jeta e tyre ishte shum ndryshe. Ata vet kishin ndryshuar edhe m shum, por t paktn ishin bashk.

Dnimi i heshtur i Ademit
Blanka i kishte pasur shum m t rnda mundimet gjat atyre 6 viteve, por as pr Ademin nuk kishin qen t lehta. Ai u pushua nga puna dhe u ua si llogaritar n fermn e Sukthit. Punoi nj vit aty dhe u pushua srish. Nuk kishte shtpi, nuk kishte pasuri dhe tani nuk kishte as pun. Ky do t ishte dnimi pr Ademin.

Q nga dita q komunistt morn pushtetin, si shkruan elbasaniad.org, mbshtetur n t dhnat e familjarve t tij, Ademi punoi vetm nj vit e gjysm: nj vit n Sukth dhe 6 muaj n bibliotekn e Elbasanit dhe pastaj, financieri i diplomuar n Perndim, do t ishte nj i papun q jetonte fal mbshtetjes s familjes s t vllait.

N kt familje do t gjente ngrohtsi edhe Blanka, tani q gjithka tjetr rreth e rrotull ishte br krcnuese dhe armiqsore. E megjithat, edhe pse e rrnuar fizikisht dhe mendrisht, si tregojn fmijt dhe niprit e vllait t Ademit, kjo grua nuk e humbi zemrgjersin. Nuk e humbi as besimin n Zot dhe tani, duke menduar q ishte prsri e lir, iu rikthye praktikimit t fes, e cila ishte ende e lejuar n Shqipri.

Blanka udhtonte shpesh nga Elbasani ku jetonte me bashkshortin, pr n Tiran pr t shkuar n kishn katolike, por shum shpejt kto udhtime do t interpretoheshin si lvizjet e nj agjenteje, si ishin interpretuar m par t gjitha udhtimet e saj n shtete t ndryshme, si gazetare. Dokumentet, e zbuluara nga Kastriot Dervishi, tregojn q n vitin 1960, Blanka ishte srish n prpunim si agjente angleze, ndrkoh q bashkshorti, survejohej si agjent gjerman.

Pr jett e tyre gjithmon e m t zbrazura, ndrtoheshin skenare gjithmon e m t komplikuara, n dosjet e Sigurimit. M 25 dhjetor 1962, Ademi ndrroi jet. Nj goditje shum e rnd pr Blankn q u pasua me nj pasgoditje edhe m t hidhur. Komunistt e akuzuan at si vrasse t bashkshortit. Edhe nj her tjetr Blanka duhej t prballej me akuza t pavrteta, por kjo ishte m e rnda nga t gjitha. Blanka u arrestua pr her t dyt.

Trupi i Ademit iu nnshtrua ekspertizs ligjore. T afrmit e tij, duhet t gjenin mes dhimbjes, forcn pr t mbrojtur Blankn e pafajshme. Pasi nuk gjetn asnj prov pr akuzn makabre, Blankn e lejuan t dilte nga biruca dhe Ademi u prcoll pr n banesn e fundit dy dit pasi kishte ndrruar jet. Pas nj viti Blanka u rikthye n vendin e saj. Arriti t ritakonte t mn dhe t rivendoste kontaktet me dy motrat q jetonin njra n Argjentin e tjetra n Kroaci.

N vitin 1965, pr Krishtlindje n familjen e Shefqet Balliit vllait t Ademit, mbrrin nj kartolin. E drgonte Blanka. Kishte shkruar emrat e marrsve dhe vetm nj rresht pas kartolins, pjesa m e madhe e s cils ishte bosh. M shum sesa nj kartolin urimi, ishte nj kartolin kujtimi pr Ademin e saj dhe t tyre, q ishte ndar nga jeta tre vjet m par, m 25 dhjetor.

Blanka jetoi edhe 20 vite t tjer. N dimrin e 1985-s, ajo ndrroi jet n moshn 85-vjeare, n nj aksident automobilistik gjat nj udhtimi pr n Zagreb tek e motra. I ishte rikthyer jets s mparshme, pjes e s cils ishin udhtimet, kalimi i kufijve, takimi me t afrmit n shtete t tjera, por sigurisht ajo vet nuk ishte m si m par.

Emri:  3ea382d1-8db2-4e3d-a6c4-a7a79c00973c.jpg

Shikime: 21

Madhsia:  17.5 KB

Emri:  f5d13b01-1068-4739-a630-249d1e9d5ce4.jpg

Shikime: 21

Madhsia:  57.9 KB

MAPO