Dyndjet e medhaja t kombsive t ndryshm n dhjet vjearet e fundit drejt Amerikes pr nj moment shqetsoi edhe organet prkatese t shtetit Amerikan.

Nga Lek Gjoka
Gazeta Illyria New York

Prs u shqetsuan kaq shum qeveritaret amerikane?
Shqtesimi i tyr ishte nga frika s mos gjuha angleze do t humbte shum pike tek femijet e emigranteve, ndaj nj shtet q punon pr t ardhmen si Amerika duhej ti dale prpara do problemi rigoroz t brezit t ardhshem.Pasi testuan n t gjitha shkollat amerikan rezultati isht i papritur edhe pr shtetin Amerikan.Pothuajse t gjithe fmijet e emigranteve me pak perjashtim t vendeve arabe flisnin njri me tjetrin n shtepi, dyqan, parqe gjuhn angleze dhe jo gjuhn e kombesise q i prkisnin.
Kshtu q edhe femijet e shqiptareve t Ameriks flasin me njeri tjetrin jo me gjuhen shqipe por m gjuhen angleze megjithese prindrit flasin shqip me to n shtpi.
A duht t friksohemi q brezi i femijeve t shqiptareve t Amerikes do t asimilohen plotsisht duk prdorur si gjuh t prditshme anglishten dhe mos ditur mir ose aspak shqipen?

Sigurisht kmbanat e alarmit duhet t bien sepse mos organizimi i mire i diasporesh shqiptare, mos kontaktet rigorize t qeverive n Tiran,Prishtin, Shkup a Podgorice m shqiptaret e Amerikes pr mbrojtjn e gjuhes, kulturs dhe historis shqipe sht mjaft shqetesuese.
Ka shume vizita t personaliteteve t larta nga vendlindja pr n Amerike, n OKB, q n t shumtn e rasteve prfundojn m ca fotografi a shkrime gazetash marre npr dreka a darka nderi t organizuera nga shoqata t ndryshm t shqiptareve t Amerikes ku n t shumten e rasteve jan m pikpamje t caktuera politike m partite shqipare t vendlindjes .
Msimi i gjuhs shqipe tk femijet e emigranteve nuk sht aspak n agjenden e politikanev shqiptare as n ide, as n leter dhe as nga pikpamja materiale m ca prjashtim spontane si sjelle abetaresh t klasave t para kjo fale ambasadorit kosovar n Amerike dhe disa shoqata apo individe q kan arritur m shum mund hapjen e shkollave shqip si n New York, Pensisvania etj.

Pra m pamundsin pr ta shkruar dhe lexuar gjuhn shqip a do t asimilohn fmijt e shqiptareve t Amerikes n t ardhmen e afert?
Sigurisht jo.Pse?
Globalizmi, interneti dhe teknologjia e fundit kan nj ndikim pozitiv n mos asimilimin e brezit t ri.Historin, kulturen, traditen etj. femijet e pervetsojn pak nga priderit n menyre t veant nga gjyshrit si dhe onlin n anglisht fale qindra shqiptareve t dashuruar pas kultures s kombit t vet q kan prkthyer mjaft histori, letersi dhe i ndajn m miqt e tyr jo shqipfols shqiptare dhe t huaj.

Gjithashtu ndienjen e t qenurit shqiptare femijet e lindur n Amerike kan nj ndryshim shum t madh m femijet e lindur n shtetet e tjera t Evropes.Duk qn s Amerika sht nj shtet i ndrtuar nga emigrantat, nj shtet m shum kultura ku t gjitha mbrohn m ligj dhe askush nuk mundt t bej politik kundr nj kombi t veant sikur ndodh rndomt n Evrope e sidomos n Greqi kunder emigranteve shqiptare ndaj t gjith femijet shqiptaro-amerikano ndihn si n shtpin e tyre si n Shqipri.

Far leht po t kontrollosh onlin npr blogje shqiptare apo n facebook nuk ke asnj femij shqiptar pa pasur fotografin e flamurit ton kombtar kuq e zi madje n facebook n ditn e pavarsis s Shqipris thuajse t gjith e ndrrojn foton personale e vendosin flamurin shqiptar.Ka mjaft raste tk adoloshentet q kan pikturuar edhe n makinat prsonale shqiponjn dy krenare apo n trup tatu m shqiponj nga njerez t thjeshte deri n personalitete sikur sht aktoria e famshme amerikano-shqiptare Eliza Dushku.

Sa e duan femijet e shqiptareve t Amerikes gjuhn shqip?
Ata e duan aq shum saqe n prindrit nuk arrijm ta kuptojm dot.Para nj vit djali im qe studion n Englewood High School
kthehet plot qejf n shtepi.Pa hyr mire mbrenda m flet plot entuziazem.
-Babi, babi sot isha prkthyes?
-N t ciln gjuh biri im
-N shqip baba.Isht nj nxenes nga veriu i Shqipris q kishte jetuar n Itali dhe nuk dinte fare anglisht.
T njjtn gje ia tha edhe t emes.Pra femijt e duan e dashurojn n ekstrem Shqiprin dh gjuhn shqipe.Madje nj pjese kur kalojn n amshim duan t prehen edhe n tokn e t pareve t tyre sikur isht rasti i deshmorit shqiptaro-amerikam Gentian Marku q ra heroikisht duk luftuar si marins amerikan n Irak dhe la amanet q nqoftse nga lufta nuk kthehej gjall shpirti nuk do ti gjente qetesi po su preh n Lezhe.Amaneti i tij u mbajt nga familjaret dhe shteti amerikan nderkoh q mjaft shqiptare thjesht pr pak para q mund t hargjojn i prehin prindrit n toke t huaj ku n mjaft rast njri nga prindrit prehet n Shqiperi e tjetri n Amrike!.

Gjithashtu edhe martesat brezi i ri i shqiptareve t Amerikes n t shumtn e rasteve mundoht ti beje n mes njeri-tjetrit ose n Shqipri.
Edhe n rastet kur martohen m jo shqiptare sepse n fund t fundit ndienja njerezore e dashurise sht e njjt pr t gjitha kombt mundohn q bashkshorti apo bashkshortja e huaj t marr sa m shum nga tradita shqiptar.Madje shpesh here jan me shqiptare n shpirt se sa n shqiptaret e ardhur nga Shqipria n mosh madhor sepse diktatura komuniste, varferia ekstreme e atij sistemi na ka humbur shum vyrtyte por jo kryesoret dhe t krenarin e t qenurit shqiptar gjaku i Nn Terezes.
Edhe femijet e femijeve, pra niperit dhe mbesat n t shumten e rasteve fale gjysherve deri sa t hyjn n arsimin parashkollor kan si gjuh t prditshme komunikimi gjuhen shqipe sepse ambjenti ku po rriten sht plotsisht ambient shqiptar ku edhe televozori transmeton kanalet televizive shqiptare.

Duke pare faktet e mesiprm m gjith problemet q diaspora shqiptare nuk u ka zgjidhur, m gjith ftohtsin e qeverive shqiptare t vendlindjes prap s prap brezi i ardhshm i shqiptareve t Amerikes sht i aft q t mbijetoje madje t punoj edhe me shum n dobi t kombit shqiptar.Ky sht nj lajm i mir por q nuk duht anashkaluar edhe problemi i pa zgjidhur i msimit t gjuhs shqipe sepse n fund t fundit nprmjet gjuhs personofikoht nj shtet, nj komb.

Jacksonville Florida
Janar 2014