Close
Duke shfaqur rezultatin -19 deri 0 prej 2
  1. #1
    Shpirt Shqiptari Maska e Albo
    Antarsuar
    16-04-2002
    Vendndodhja
    Philadelphia
    Postime
    27,832
    Postimet n Bllog
    4

    Festivali Ndrkombtar i Polifonis - Bylis, Fier

    INTERVISTA/ Flet Prof. Dr. Bardhosh Gae pr festivalin tradicional t Bylisit

    “Bylispolifonia”, shmblltyra m e mir e nj kulture t lasht

    Albert ZHOLI

    Si do ta cilsonit Festivalin “Bylispolifonia”?

    sht nj ndr nismat m t bukura q sht ndrmarr pr t propaganduar polifonin shqiptare, kt lloj knge t magjishme q e ka bekuar Perndia. Dihet tashm se shumzrshi polifonik e ka zanafilln q n lashtsi n vajet e nnave q vajtonin me ligje trimat e humbur n luft. Kto vaje i gjejm n qytetin e lasht t Butrintit dhe pse jo dhe t Bylisit. N kt qytet antik, me nj teatr mijravjear, padyshim q n shkallt e tij jan knduar kng nga m t bukurat polifonike, pasi n at koh nuk ekzistonin ende mjete instrumentale t kohs moderne. “Bylis” mbetet me nj qytetrim t veant ku teatri mbetet shmblltyra m e mir e nj kulture t lasht.
    Si mund ta cilsonit Festivalin e Pest t “Bylispolifonis”?
    Do ta cilsoja nj hap t ri pr t propaganduar kngn e zemrs, kngn e popullit, pr t uar kudo npr bot t veantat e polifonis shqiptare, si nj nga perlat e kngs botrore q me t drejt sht marr n mbrojtje nga UNESCO.

    Sot ka shum diskutime pr polifonin dhe iso-polifonin. Si kan lindur kto debate?

    Nj ndr debatet m t rndsishm t ksaj kohe pr kulturn shqiptare sht ai mbi polifonin shqiptare. Ministria e Kulturs, Rinis dhe Sporteve, para disa vjetsh, n kuadrin e mbrojtjes e t trashgimis s folkut shqiptar, si edhe t vlerave q duhet t prfaqsonte kombi shqiptar n UNESCO, u b pjes e ktij projekti (por edhe t debatit). Kt projekt e kishin nisur me UNESCO-n dy studiues t njohur, Agron Xhangolli e Afrdita Onuzi, por e plotsuan m von Beniamin Kruta e Spiro Shituni. Ata e studiuan polifonin dhe vun n pah shum kng nga zona t ndryshme t Labris, q dhe pse kndonin afrsisht njlloj, kishin ndryshime nga fshati n fshat apo m tej. Por jo vetm shqiptart... T interesuar pr polifonin kan qen dhe jan shum t huaj q mbesin t mahnitur kur e dgjojn. Nj ndr m t interesuarit ka qen anglezi Aleksandr Thenton. Ishte ky studiues i cili, pr t'ia br m t afrt polifonin shqip- tare UNESKO-s dhe pr ta vn n mbrojtje t saj, bri filmin dokumentar "Polifonia shqiptare", i cili mori mimin e par nga fondacioni "Tursian" n Gjermani m 1990. M pas u krijua nj grup studiuesish dhe u vun n pah t gjitha stilet e polifonis. Projektin e bri Spiro Shituni, i cili i grumbulloi t gjitha stilet, e m von t gjitha kto u drguan n UNESCO. N vitet 1994- 1995, UNESCO krkoi q t prezantohej kjo kultur. Specialistt e saj vun disa kushte pr ta marr n konsiderat: nj festival apo nj takim (ky u zvarrit ca sepse ndrkoh u organizua Festival i Gjirokastrs). Gjithsesi, duhet theksuar se q me simpoziumin e par pr polifonin shqiptare, i cili u mbajt m 1988, u vun themelet q polifonia jon t studiohej, t regjistrohej n terren, t arkivohej dhe t studiohej, duke prsosur ksisoj prpjekjet pr ta shpallur vler t rrall t trashgimis kulturore botrore.

    far kronikash jan gjetur, ruajtur dhe prcjell n kt drejtim?

    Pr kt ka mjaft kronika q nga shekulli i dyt, i nnt, i pesmbdhjet q flasin pr ekzistencn e polifonis n Epir, i amri e Labri (por ajo shtrihet deri n Toskri). Nga studimet e mvonshme sht par se kjo kng shtrihet edhe n vise t tjera fqinje, si variante t polifonis q lvrohet edhe n popuj t tjer. Por m shum kngn polifonike e ruajn viset shqiptare, pra edhe Kosova dhe trevat shqiptare t Maqedonis. Studimet e sotme kan treguar se kjo kng ka shkuar deri n Korsik, ku ka shqiptar t emigruar me shekuj. N Korsik pohojn se, "nuk sht e jona kjo muzik", por e mbajn si dika t lasht t ardhur nga Mesdheu. Dhe megjithse aktualisht shum pak banor t Korsiks jan me origjin shqiptare, e ruajn polifonin shqiptare si nj gj t rrall, si nj jehon mali. Polifonia e tyre dhe e disa vendeve t tjera, ruan elementt e vajtimit, dhimbjes, tragjedis. Shum debate kan br studiuesit pr polifonin. Polifonia shqiptare e ka prej kohsh kt emrtim, por Ministria e Kulturs, duke i vn nj bisht prpara: isopolifonia, na u shfaq pr her t par, pa e marr vesh as studiuesit e as dijetart, me nj tabel q u vendos gjat nj takimi n Vlor, q u quajt "Takimi i iso-polifonis". Kjo sht br n vitin 2005. Ky emrtim nga Ministria e Kulturs e asaj kohe (Arta Dade ishte ministre) pati kundrshtime t mdha. Iso sht elementi i fundit i polifonis, ajo ka populli e quan "mbajts apo mbushs". Fillimisht jan marrsi, kthyesi, hedhsi dhe pastaj isoja. Shqipria ka fatin m t madh q ka nj pasuri me kaq vler si polifonia, e cila mund t konkurroj n do vend t Evrops. Un kam qen n Stamboll, Selanik, Athin, Lion, Itali etj. me asamble t ndryshm, dhe si polifonia shqiptare nuk ka. Polifonia shqiptare sht si nj relik e veant, me nj natyr e veant interpretimi.

    A ka tendenca pr ta gjymtuar polifonin?

    Po. Prhapja e turbo-folkut po e shkatrron polifonin; shartimet q bhen me t, duke marr tekstet e duke i bastarduar po shkatrrojn strukturn e polifonis. Tani mund t gjesh kng me vetm nj iso dhe nj marrs. Pra, po shkatrrohet vet bota poetike e polifonis shqiptare. Kjo ndodh se turbo-folku po i shfrytzon n mnyr tjetrsuese vargjet dhe strukturn e polifonis. sht detyr e Ministris, e studiuesve t tjer dhe e shoqatave kulturore q t merren me ruajtjen e vlerave t saj t vyera. Un e quaj nj kontribut t veant q n Vlor e n Bylis zhvillohen dy festivale t polifonis, ku shoqatat mundohen, ndryshe nga shteti, ta ruajn kt tradit. Kto shoqata, sot, jan ato q e mbajn kt polifoni, e ruajn dhe e zhvillojn. Kurse shteti shqiptar, n veanti Ministria e Kulturs, megjithse mori meritat pr kt vler t muar nga UNESCO, q e shpalli vler kulturore pr njerzimin, nuk po e mbron si duhet...


    Njoftim
    N datat 23 dhe 24 qershor (ditn e shtun dhe t diel) n Vndresh t Madhe t Skraparit organizohet festa “Sofra vndreshare” n baz t nj programi t caktuar.
    Dita e par (e shtun)
    Ora 18:00: Promovimi i librit “Vndresha n vite”, me autor Gzim Alia dhe Abdulla Bregu
    Ora 20:00: Filmi dokumentar “Vndresha jon”, me skenar dhe regji t Hajri Nuhut
    Ora 21:00: Mbrmje tematike.
    Dita e dyt (e diel)
    Ora 10:00: Takimi, fjala e prshndetjes
    Ora 11:00: Koncert nga grupi folklorik karakteristik i Vndreshs
    Ora 12:00: Vizit n ekspozitn me piktura dhe fotografi nga Vndresha nga piktori Nuri Jaupi
    Ora 12:00: Dreka sipas tradits.
    Ftohen t marrin pjes t gjith bashkfshatart si ata q banojn n Vndresh dhe ata q jan larguar.
    Komisioni Organizator



    Njoftim

    Shoqata Kulturore dhe Atdhetare “Labria” dhe “Vllazrimi Kuiot” me mbshtetjen e Bashkis s Vlors, Komunave Hor-Vranisht, Kurvelesh, Lukov, dhe kryesis s Fshati Ku m datn 24 qershor, ditn e diel, n Buronjat e Kuit, prkujtojn 70-Vjetorin e lirimit t Kurveleshit.
    Programi
    10:00: Pritja e t ftuarve
    11:30: Homazhe n Varrezat e Dshmorve
    11:00: Prshndetjet e rastit
    11:30: Program artistik me grupet polifonike t zons, kngtar t njohur dhe humorist
    12:30: Piknik familjar dhe shoqror
    12:300: Drek pr t ftuarit
    Kemi knaqsin t’u ftojm n ceremonin festive
    Komisioni Organizator
    Ndryshuar pr her t fundit nga Albo : 26-06-2012 m 13:45

  2. #2
    i/e regjistruar Maska e Brari
    Antarsuar
    23-04-2002
    Postime
    18,826
    mir bejne qe mblidhen per te levruar polifonin.. mirpo.. duke i njohur kto marifete e shoh se.. nuku kan hall polifonije.. por per psonisje causherie.. per te mbledhur vota partie.. per edvin ruco rozo selie.. ne lekdush e ku.rvlesh e lije..

Ruaj Lidhjet

Regullat e Postimit

  • Ju nuk mund t hapni tema t reja.
  • Ju nuk mund t postoni n tema.
  • Ju nuk mund t bashkngjitni skedar.
  • Ju nuk mund t ndryshoni postimet tuaja.
  •