Close
Duke shfaqur rezultatin 1 deri 3 prej 3
  1. #1
    Ngelem un! Maska e DI_ANA
    Antarsuar
    30-12-2006
    Vendndodhja
    France.
    Postime
    5,874
    Faleminderit
    0
    6 falenderime n 6 postime

    Prtej rrugs s qumshtit...

    Sigurisht q ju dshironi q fmija juaj t jet i shndetshm. Jo pak merit pr kt kan ushqimet e para. Po cilat jan? Kur duhen nisur? Sa shpesh i duhen dhn? Nj varg kshillash pr t mos gabuar


    Se kur duhet nisur ushqimi shtes, nuk sht e shnuar me saktsi n ndonj kalendar personal t bebit. Njerz t ndryshm japin mendime t kundrta, me muaj larg njri nga tjetri. Si duhet t veproni? Mos dgjoni asknd. Bebi do ta tregoj vet se kur i hahen ushqimet shtes. Ju duhet t hapni syt pr t njohur shenjat. Studimet thon se duhet t filloni n muajin e gjasht. Shum m prpara apo m pas, edhe pse jo fatale, sht problematike. Sepse para muajit t gjasht aparati trets i fmijs nuk sht i gatshm pr t pritur ushqime shtes. Ndrsa po t vonohesh shum sa t vendossh t ndrrosh menun, bebi nuk do prshtatet me mnyrn e coptimit t ushqimit.

    Shfaqni kujdes pra, pr t vn re shenjat q sinjalizojn kohn e duhur. M t shpeshtat q mund t ndeshni:

    - Kur shikon se nna dhe babai po han dika, ngrihet dhe zgjatet drejt ushqimit, ia kap copn e buks ose pirunin nga dora.

    - Ka qejf t fus gjra n goj, t’i ndiej dhe t’i shijoj ato, buzqesh dhe lshon tinguj pr t trhequr vmendjen.

    - Do t provoj shije t reja.

    - I kan dal nj apo dy dhmb dhe ka dshir t kafshoj gjra t forta.

    - Dhe pse ju i jepni rregullisht gji, bebi duket prsri i uritur.

    - Refleksi i flakjes me gjuh nuk sht m. Refleksin mund ta provoni kshtu: vendosni n gojn e bebit nj maj luge (apo lyeni gishtin tuaj) muhalebi me miell orizi t prgatitur shum holl, t przier me qumshtin e gjirit ose at artificial. Po ta nxjerr jasht ushqimin me gjuh dhe vazhdon, edhe pse keni br prpjekje disa her, ky refleks nuk sht formuar.

    - Bebi arrin t nxjerr buzn e poshtme dhe kshtu mund ta marr ushqimin me lug.

    Gjat kohs q nis ushqyerja me ushqime shtes, qndrimi i fmijs prshtatet. Sot pediatrt kshillojn q foshnja t ushqehet n nj karrige t lart t prshtatshme.

    Sigurohuni q t prdorni lug plastike, q sht e prshtatshme pr mishrat e dhmbve.



    Ushqimet e para q duhen filluar

    T gjith pediatrt pranojn se qumshti i gjirit sht ushqimi i par i prsosur pr bebin tuaj, ama nuk ka nj mendim t prbashkt se cili sht ai ushqimi i fort q duhet t fillohet i pari. Nuk ka nj efekt binds shkencor, q tregon se ka nj ushqim t fort, t prsosur pr t qen i pari. Bebet rriten mir kur fillojn edhe me fruta-perime, edhe me muhalebi. Kshillohuni me mjekun e bebit pr ushqimin e par shtes. M posht keni disa rekomandime, q mund t’i prdorni vet:

    - Rekomandohet q ushqimi i par t jet nj muhalebi e holl me miell orizi, e przier me qumshtin e gjirit ose t formulave. Tretet leht, sht nj burim i mir hekuri dhe ka m pak mundsi q t jap alergji. Gjat ushqyerjeve t para, ai duhet t gatuhet shum i holl. Sigurohuni q t jet pa kokrriza, i lngshm dhe jo i nxeht. M pas mund t filloni ta gatuani kt ushqim m t trash.

    - Kur bebi t jet msuar me drithrat (miellin e orizit), pra t paktn t haj nj her n dit muhalebi, duhet t fillohen dhe ushqimet e tjera. Mielli i grurit kshillohet q t mos fillohet deri n moshn 6-7 muaj, sepse prmban gluten, q mund t shtoj reaksionet.

    - Frutat kan shije t mbl dhe nxisin bebin q t haj m shum. Perimet e futura hert n ushqimin e bebit mund t parandalojn q ai t bhet i varur nga shija e mbl.

    - Perimet jan teorikisht nj ushqim i mir i par; jan t pasura m vitamina dhe minerale. Por ato nuk kan shije t mbl, prandaj plqehen m pak nga bebi. Do t ishte nj zgjedhje e zgjuar t’i fillonit ato para frutave, kur bebi i pranon m leht shijet e reja. Si fillim kshillohet t prdoren ato me ngjyr t verdh. Patatet e karotat jan ato m t plqyeshmet (dhe m t ushqyeshmet) sesa, pr shembull, bizelet e gjelbra.

    - Frutat dhe perimet, q mund t prdoren si fillim, jan: mollt, bananet, dardhat, patatet, karotat, t cilat mund t shtypen dhe t bhen si pure.

    - Ushqimet q ngjisin, t vogla, t rrumbullakta, t buta nuk rekomandohen n kt mosh, sepse mund t jen shum t rrezikshme. Mos hidhni ushqim t fort n biberon.

    - Mos i shtoni krip ushqimit t fmijs vitin e par.

    - Ushqimet q fmija i ka pranuar mund t przihen si muhalebi me moll.



    10 rregulla q duhet t’i dini

    1. Sigurohuni q bebi juaj t jet gati pr t filluar ushqime t reja, prve qumshtit t gjirit apo formulave. Pediatrt rekomandojn q t pritet derisa bebi t mbush gjasht muaj (ose t paktn deri n fund t muajit t katrt), prpara se t fillohen ushqimet e tjera.

    2. Veproni me ngadal. Jepini bebit tuaj sasi t pakta ushqimi n fillim (rreth gjysm luge aji). Rriteni gradualisht sasin e ushqimit deri n nj erek filxhani n nj vakt.

    3. N fillim me qumsht gjiri artificial, pastaj filloni ushqimet e forta.

    4. Nuk ka asnj mnyr prparimi t ushqimeve m t mir se ta lsh bebin t’i provoj. Ajo q bebi plqen dhe historia e familjes pr shenja alergjie luajn nj rol t madh n ushqimet q do t zgjidhni dhe kohn kur duhet t’i filloni.

    5. Pranojeni faktin se koha e ushqyerjes sht e lodhshme dhe e rrmujshme. Shum nga ushqimet do t prfundojn mbi rrobat tuaja.

    6. Filloni vetm nj ushqim t ri do jav. Koha m e prshtatshme pr t’i dhn ushqimet e reja sht paraditja q t mund t kontrolloni n ndodh ndonj reaksion.

    7. Prisni nj ndryshim n feet e bebit: n ngjyr dhe n shpeshtsin e jashtqitjes.

    8. Mbani mend q bebet kan stomak t vogl. Jepuni sasi t vogla dhe t shpeshta ushqimi gjat dits.

    9. Ndiqni reagimin e bebit tuaj. Nse nuk e plqen nj ushqim ose nuk ka uri, mos ia jepni me forc ta haj (nuk i bn keq po t kthehet te qumshti i gjirit pr disa dit). Kurr mos e prdorni ushqimin si nj mjet pr ta lavdruar apo dnuar bebin!

    10. Bjeni ngrnien ngjarje sociale. Lejojeni bebin t ulet me familjen n kohn e ngrnies. Bebet mund t fillojn ta plqejn ann sociale pr t ndar t ushqyerin me familjen.


    Kini parasysh se nj ushqyerje e shndetshme q n kt mosh sht mnyra m e mir pr t parandaluar dhjamosjen apo disa smundje t zemrs dhe kancerit, q mund t shfaqen kur fmija t rritet.

    "Revista Jeta"
    Fotografit e Bashkngjitura Fotografit e Bashkngjitura  
    "Carpe Diem"

  2. #2
    Ngelem un! Maska e DI_ANA
    Antarsuar
    30-12-2006
    Vendndodhja
    France.
    Postime
    5,874
    Faleminderit
    0
    6 falenderime n 6 postime
    Dhmbi i par i bebit tim

    Dalja e dhmbve sht nj nga shqetsimet m t mdha. Msoni si t kujdeseni pr bebin, nga shenjat e para, te prdorimi i furs s dhmbve


    Pr disa, dalja e dhmbve sht nj proces i gjat dhe i dhimbshm, pr t tjer sht histori q zgjat nj nat. Dalja e dhmbve zakonisht fillon rreth moshs 7 muaj, pr disa fillon shum m shpejt ose m von. T part dalin dy t mesit posht, m pas ata t mesit lart, pastaj dhmbt anash tyre, fillimisht posht dhe pastaj prap lart. Plasja e dhmballs shkakton nj ngjyr t mavijosur, por kjo sht normale.



    Si mund ta kuptoni ju q bebit po i dalin dhmbt? Nga disa shenja t veanta:



    Skuqja e fytyrs dhe e mjekrs, ngaq lkura laget nga jargt. Pr t parandaluar kt, fshijeni shpesh bebin q lkura t mbetet e that.

    Pak koll. Pshtyma e teprt shkakton koll. Mos u shqetsoni nse bebi nuk ka ndonj shenj tjetr ftohjeje apo alergjie. Bebi vazhdon t kollitet, sepse i duket nj loj me zrin.

    Kafshimi. Bebi kafshon do gj q i z dora, q nga dora e vet, gjirin, gishtin e ndonj t panjohuri, sepse kjo lehtson dhembjen.

    Dhembja. Ka bebe q kan mjaft dhembje dhe t tjer q nuk paraqesin asnj lloj dhembjeje.

    Irritimi. Dhembja e vazhdueshme bn q bebi t ndryshoj dhe t irritohet, ashtu si dokush q vuan nga dhembjet.

    Mospranimi i ushqimit. Bebi duket i uritur, por kur fillon t thith, dhembja dhe sikleti shtohet, ai shkputet nga gjiri apo shishja, q i donte shum m par. Kjo gj prsritet dhe bebi do t ushqehet, por m pas nuk pranon.

    Jashtqitjet e ujshme. Daljet jasht m t holla mund t shkaktohen nga sasia m madhe e pshtyms q prodhohet dhe glltitet. Por, nse bebi del holl pr m shum se dy her, duhet t konsultoheni me mjekun pediatr.

    Temperatura (37-38 0C) Mjekt s’e pranojn, por shpesh dalja e dhmbve shoqrohet me temperatur, pr shkak t prskuqjes n vendin e daljes s dhmbit. Konsultohuni me pediatrin, nse temperatura vazhdon pr m shum se 3 dit.

    rregullimet e gjumit. Shpesh, nga dhembja e daljes s dhmbve, fmijs i trazohet edhe gjumi.

    Fryrja e mishrave t dhmbve. Kshillohen kompresa t ftohta pr t ulur vshtirsit.

    Trheqin vesht ose frkojn mollzat. Shpesh dhembja e dhmbve shprndahet n vesh dhe mollza dhe bebi trheq vesht ose frkon mollzat her pas here.

    Duan t prtypen gjith kohn. Duhet t’i jepen banane t ngrira, akull t futur n nj nap, lodra plastike etj. Edhe thjesht nj frkim i mishrave me to, e lehtson dhimbjen. Gjithashtu, edhe nj fet molle e ftoht, e mbshtjell me nj nap, mund t ket efekt qetsues, nse e vendosim mbi zonn e acaruar.



    Duan t pin lngje t ftohta

    Duan t han gjra t ftohta

    Kur asgj nuk e ul dhembjen, mund t prdorni Paracetamol (Tempra Tylenol). Mos prdorni pije alkoolike, se jan nj helm i rrezikshm pr bebin. Edhe nj prov e vetme mund t bj q bebit t’i plqej dhe t msohet me to.





    Higjiena e gojs duhet t filloj te bebet q me daljen e dhmbit t par, kur dhmbi dhe mishrat e dhmbve duhet t pastrohen me nj garz t pastr e t lagur. Nga fundi i vitit t par t jets, kur bebi ka rreth 8 dhmb n goj, ai duhet t filloj larjen e dhmbve me fur dhe me pak uj. Goja e fmijs prmban miliona baktere, duke prfshir edhe streptokokun, i cili sht prgjegjs pr fillimin e krimbjes s dhmbve. Kur nj prind fut n gojn e vet lugn me t ciln ai ushqen bebin, rreziku shtohet, sidomos kur edhe vet prindi ka dhmb t prishur. Pr kt arsye, vizita e par e fmijs tek dentisti duhet t bhet n moshn 12 muaj.



    Dieta e ushqyerjes ka gjithashtu nj rndsi shum t madhe pr dhmbt e fmijs. N studimet e fundit rekomandohet q qumshti i gjirit t jet ushqimi i vetm pr fmijt deri n 6 muaj. Ushqimet e forta mund t’i fillohen fmijs rreth moshs 6-8 muajsh, zakonisht mbasi fmijt t ken fituar nj kontroll t mir t koks dhe qafs. N kt faz mund t fillohet me miell orizi dhe m von me fruta e perime t shtrydhura. Fmijt nuk duhet t lejohen q t prdorin pr nj koh t gjat shishe me thithje. Prirja e lngjeve t frutave pr nj koh t gjat ka t ngjar t shkaktoj krimbje. Jo vetm prishja e dhmbve, por dhe kequshqyerja dhe shtati i shkurtr jan t lidhura me prdorimin e teprt t tyre. Duhet q lngu i frutave t’u jepet n filxhan (jo n biberon) dhe t pihet gjat dits, jo para se bebi t vihet n gjum.

    Zakoni i gishtit n goj

    Mbijetesa e fmijs varet nga aftsit pr t thithur e jo vetm kaq, por me an t gojs bebi njeh botn q n barkun e nns foshnjat thithin gishtin e madh t dors dhe ky zakon vazhdon edhe m pas, kur bebi pr t qetsuar veten (kur sht i lodhur apo i mrzitur), fut gishtin n goj. N prgjithsi fmijt heqin dor vet nga ky zakon rreth moshs 4 vje. Po t vazhdoj ky zakon deri n kohn kur dalin dhmbt e prhershm, ekziston rreziku q t shkaktohen shformime t qiellzs e t dhmbve. Shkalla e dmtimit varet nga frekuenca, intensiteti, kohzgjatja e mbajtjes n goj t gishtit, si dhe pozicioni. Ky zakon mund t ndikoj gjithashtu dhe n defekte t shqiptimit. Frenimi me dhun i ktij zakoni mund t shoqrohet me probleme n t msuar, urinimin n shtrat, apo fillim i zakoneve t reja n periudha t mvonshme.

    Nse fmija juaj mban gishtin n goj pas moshs 4 vje, ndiqni kshillat e mposhtme:

    N vend q t’i brtisni fmijs kur fut gishtin n goj, lavdrojeni at kur nuk e mban gishtin n goj.

    Nxisni fmijn q t prdor t dyja duart pr t ngjyrosur, pr t plotsuar lojra formuese apo pr t br gjithka q mund t mbaj duart e tij n aktivitet.

    Pr ditt q fmija nuk e fut gishtin n goj duhet t’i jepni dika q ai e plqen, t’i tregoni nj prrall m shum, t’i dhuroni nj libr.

    Nse fmija e ka zakon q ta mbaj gishtin n goj natn, ather jepini nj lodr.

    Fmija duhet t kujtohet q sht mir mos ta fus gishtin n goj. Nj fasho rreth gishtit mund ta ndihmoj.

    "Revista jeta"
    Fotografit e Bashkngjitura Fotografit e Bashkngjitura  
    Ndryshuar pr her t fundit nga DI_ANA : 08-08-2008 m 10:44
    "Carpe Diem"

  3. #3
    Ngelem un! Maska e DI_ANA
    Antarsuar
    30-12-2006
    Vendndodhja
    France.
    Postime
    5,874
    Faleminderit
    0
    6 falenderime n 6 postime
    Qumshti Sekretet e arit t bardh


    Qumshti gjendet n ushqimin e prditshm t do moshe, duke na shoqruar deri n plakje, nga biberoni deri tek tasi me biskota e qumsht. Ritual i t gjitha tavolinave. Mrekullia e qumshtit sht q di t prshtatet dhe t rishpiket n aq shum mnyra t ndryshme sa sht e pamundur ti listosh t gjitha: gjalp, ajk, kos, djath, pije, likere, gjiz, karamele, marmallata, pudingje, krem.... Dhe me kt u ofron t gjithve nj shumllojshmri zgjedhjesh n varsi t shijeve dhe preferencave t ndryshme. Jemi br t patolerueshm ndaj qumshtit, e prdorim at kudo. Por, ndonj her gabojmprzierjen. Qumshti shkon shum me drithrat, por urren kafen. Sapo mbrrijn n stomak drithrat ngadalsojnkoagulimin( mpiksjen) e qumshtit, mesazhet q na vijn nga stomaku jan t qarta, ato shfaqen me keqfunksionimin e aparatit trets. Por przierja m e keqe sht kapuccinoja dhe makiatoja( kafe e przier me qumsht), pasi przierja e yndyrnave t qumshtit me kafeinn shkakton nj dmtim t vrtet t stomakut. N t kundrt, qumshti i pa przier ka prbrs me koeficcent t lart trets, me kusht q t mos keni probleme me laktozn.

    Tregu i prgjigjet m s miri krkesave t konsumatorve, duke ofruar varietete t ndryshme qumshti: jo laktoz, t pasuruar me vitamina, t cilsis s lart( me shum proteina). Megjithat kualiteti nuk sht kurr ai i nj qumshti t vrtet, ccelsi i mirqenies sht: barinj, ushqim natyral dhe prodhim i limituar.Siguria ushqimore sht thelbsore, por n t vrtet ccfar vlere ushqyese mund t ket nj qumsht i prodhuar nga lop t seleksionuara pr t br dhjetra litr qumsht ccdo dit, t blinduara nga lindja deri n vdekje n nj stall, t ushqyera me produkte kimike?

    Varietetet e qumshtit q ofron tregu sot.

    Qumshti i plot (biologjik)
    sht qumshti n formn e tij klasike. I prpunuar bernda 48 orve n makinn mjelse. Prmbajtja minimale e yndyrnave e kalon vlern 3,5%. Mund t jet i pasur me vitamin B.

    Pjesrisht i skremuar
    Mnyra e konservimit sht e njjt m at t qumshtit t freskt. Ajo q ndryshon sht prmbajtja e yndyrnave, e cila zvoglohet ( 1,6%). Vlerat ushqyese jan t njjta me at t qumshtit t freskt, prvecc yndyrnave. Mund t jet i pasur me vitamin A dhe D

    I skremuar
    Sasia e yndyrnave zbret n mnyr drastike duke u br m pak se 0,5 %. N mnyr paralele zvoglohen dhe vlerat ushqyese. Pasurimi me vitaminn A kompeson disi humbjet e shkaktuara nga heqja e yndyrnave.

    I homogjenizuar
    Yndyra e qumshtit i nnshtrohet nj presioni t lart dhe m pas kalohet n vrima shum t holla, rruazat lipidike prishen. N kt mnyr rritet n mnyr t ndjeshme tretshmria, por nuk ndryshon ndrveprimi me prbrsit e tjer.

    I mikrofiltruar
    Procesi i mikrofiltrimit na lejon t eliminojm pothuajse t gjitha bakteret. Me kt teknik qumshti mund t konservohet pr nj periudh m t gjat.

    U.H.T
    Trajtohet me temperatur shum t lart dhe paketohet n en sterile, kjo mnyr konservimi i lejon t mbahet dhe tre muaj jasht frigoriferit, por e varfron shum nivelin ushqyes t qumshtit.

    I koncentruar
    Qumshti zihet deri sa avullon dhe m pas shtohet sheqer (sakaroz) n nj prqindje q shkon nga 40-45 %. sht e detyrueshme pasurimi i qumshtit me vitamin A. Prdoret dendur n pasticceri.

    Pluhur
    I dishidratuar dhe i pasur me vitamina, mund t konservohet pr nj koh shum t gjat. Prmbajtja e yndyrnave varion nga 0,8 deri n 26%.

    I aromatizuar
    Aromatizimi i qumshtit t freskt me prbrs t ndryshm. M i prhapuri sht ai me ccokollat. Aromatizues t tjer jan: kafeja, vanilja, frutat. N kt lloj qumshti vetm n raste shum t rralla mund t prmbaj vlera ushqyese. N treg ka dhe pije me qumsht dhe lng frutash.


    Elona Demollari : Gazeta Shekulli
    Ndryshuar pr her t fundit nga DI_ANA : 09-08-2008 m 00:30
    "Carpe Diem"

Tema t Ngjashme

  1. Masakra e Tivarit-1945
    Nga Sabriu n forumin Historia shqiptare
    Prgjigje: 38
    Postimi i Fundit: 13-04-2013, 17:15
  2. Vargje nga mrgimtari Xh.Ferizi
    Nga angert n forumin Letrsia shqiptare
    Prgjigje: 754
    Postimi i Fundit: 06-04-2010, 03:08
  3. Gjilani
    Nga cod3r n forumin Shqipe nga Kosova
    Prgjigje: 12
    Postimi i Fundit: 10-05-2009, 13:18
  4. Urgjenca pr planifikimin e rrugs Morin-Prishtin-Merdare
    Nga DYDRINAS n forumin Tema e shtypit t dits
    Prgjigje: 0
    Postimi i Fundit: 20-01-2009, 10:16
  5. Si u vran 4300 shqiptar m 1945
    Nga ~Geri~ n forumin Historia shqiptare
    Prgjigje: 10
    Postimi i Fundit: 17-12-2006, 13:13

Ruaj Lidhjet

Regullat e Postimit

  • Ju nuk mund t hapni tema t reja.
  • Ju nuk mund t postoni n tema.
  • Ju nuk mund t bashkngjitni skedar.
  • Ju nuk mund t ndryshoni postimet tuaja.
  •