Close
Duke shfaqur rezultatin 1 deri 6 prej 6
  1. #1
    i/e regjistruar Maska e Brari
    Antarsuar
    23-04-2002
    Postime
    19,380
    Faleminderit
    35
    30 falenderime n 21 postime

    Dshmi tronditse t barbarizmave serbe ndr shqiptar

    gaz. TeMa

    ---

    Dshmi tronditse t barbarizmave serbe ndr shqiptar

    Nga Veli Haklaj

    Shpallja e pavarsis s Kosovs sht sot kryefjala e t gjitha kancelarive kryesore diplomatike dhe qendrave vendimmarrse n Bot. N ditt e ardhshme, pritet t marr zgjidhje raporti dramatiko-tragjik mes serbve dhe shqiptarve. Ky raport u ndrtue prmes nj ballafaqimi shekullor t dy strategjive: t asaj serbe n agresivitet e shfarosje t shqiptarve dhe t asaj shqiptare n vetmbrojtje e vetqenie.

    Genocidi serb mori form t organizuar shtetrore, m 1844, me programin Naertanija t Ilia Garashaninit, ish-ministr i Punve t Brendshme t Serbis, pr t vazhduar me programin e kolonizimit t shqiptarve, prezantuar n form memorandumi parlamentit n Beograd, m 7 mars 1937, nga akademiku Vaso ubrillovi. Kto platforma ideologjike dhe t tjera q doln n vitet 60, 80 dhe 90 t shekullit t kaluar kishin si objektiv shfarosjen e shqiptarve dhe kolonizimin e plot t Kosovs dhe trevave t tjera shqiptare nn Jugosllavi.

    Fillimet e zbatimit t ktyre platformave i gjejm n luftn serbo-turke, 1876-1878, ku agresionet e forcave t organizuara serbe solln pasoja shfarosse pr shqiptart n viset e Moravs jugore, perndimore dhe lindore. N kujtesn e bashkkohsve t atyre viteve llogariteshin 35 000 viktima shqiptar t do moshe e seksi. Ishte fakt se fshatra, qytete e krahina t tra zbrazeshin nga kto tmerre. Konsulli i Perandoris Osmane n Nish, njoftonte se nga nj lagje e thjesht shqiptare e Nishit, prej 300 shtpish shqiptare, vetm 20 shptuan. T tjerat u rrafshuan me tok. N kazan e Leskovcit u shkatrruan 1228 shtpi me 88 fshatra e u shprnguln rreth 20 667 banor; n rrethin e Prkups, n 73 fshatra me 1771 shtpi, shumica u dogj, ose u shaktrruan; nga 67 fshatra me 1 531 shtpi shqiptare u shprnguln reth 12 480 banor. (Gjurmime albanologjike, seria e shkencave historike IX-1979, Prishtin, 1980, fq. 142).

    N vitet 1912-1913 dhe n vijim politikat shfarosse ndaj shqiptarve marrin prmasa gjithnj e m t mdha. Daily Chronicle raporton m 12 nntor t 1912-s se therjet masive t mijra shqiptarve prej serbve jan nj fakt i pakundrshtueshm. Pran Shkupit, dymij, dhe jo fort larg Prizrenit, pesmij shqiptar jan therur pa mshir. Jan ndezur shum fshatra dhe jan masakruar banort e tyre. Serbt e kan br krejtsisht t qart se shqiptart mysliman duhet t shfarosen. (Leo Freundlich, Golgota Shqiptare, shtpia botuese LILO, Tiran 1995, f. 41)

    Korrespodenti i lufts, i gazets Riget, danezi Fric Magnusen, raporton nga Shkupi: Makina e lufts n Maqedoni ka si tipar kryesor vrasjen e popullats shqiptare. Ushtria ka shprthyer n nj luft t llahtarshme gjenocidi. Sipas deklaratave t oficerve dhe ushtarve, tremij shqiptar jan masakruar n zonn midis Kumanovs dhe Shkupit. Psmij t tjer prqark Prishtins. Fshtarat shqiptare rrethohen dhe u vihet flaka. Pastaj serbt presin. Presin cilindo q tenton t dal i gjall pa u prvluar dhe i mbysin... Serbt mburren pr kt gjueti njerzish. (Leo Freundlich, Golgota Shqiptare, shtpia botuese LILO, Tiran 1995, f. 43)

    Forcat serbe, t drejtuara nga gjenerali Jankoviq, n krahinn e Lums shkatrruan 27 fshatra dhe vran popullatn, deri tek fmijt. Ktu u kryen mizorit m t tmerrshme q njeh lufta shfarosse kundra shqiptarve. Ktu ndodhi q grat dhe fmijt, t mbshtjell me kasht, u dogjn t lidhur prpara syve t burrave dhe baballarve t tyre t lidhur kmb e duar. Gra shtatzna jan shprthyer n mes n mnyrn m t llahtarshme dhe fmijt e palindur jan ngritur prpjet me bajoneta. Edhe t dorzuarit vriteshin si n kasaphan. (Leo Freundlich, Golgota Shqiptare, shtpia botuese LILO, Tiran 1995, f. 49)

    Ngjarje t tilla tronditse kemi n vijimsi deri n Luftn e Dyt Botrore, ku paradoksalisht, nn pushtimin e t huajve fashisto-nazist, shqiptart n Kosov fillojn t ndihen m mir dhe t shijojn ndrrn e bashkimit me trungun Am. Kapitullimi i Jugosllavis, prill 1941, krijoi nj gjendje t re n Ballkan. Ky shtet u copzue nn ndikimin italo-gjerman. Mbretria Shqiptare prfitoi nj pjes t trojeve t Kosovs, ka solli nj gjendje t re pr hapsirn shqiptare, duke rritur shkmbime n t gjitha fushat, t cilat ishin ndrprer q nga vitit 1912. Me Dekret Mkambsor nr. 333, dat 3 dhjetor 1941, n Qeverin e Tirans u krijue Ministria e Tokave t Lirueme, e cila ekzistoi deri n shkurt 1943.

    N Qeverin e Ekrem Libohovs (18 janar-11 shkurt 1943) emrohet ministr sekretar shteti pr Tokat e Lirueme Ismet Kryeziu. (Kastriot Dervishi, Historia e shtetit shqiptar 1912-1905, Tiran 2006, fq. 470)

    Emrimi i Ismet Kryeziut n kt post ministror nuk ishte rastsor. N biografit e ministrave t rinj t kabinetit Libohova, gazeta Tomorri jep kto t dhna pr Ismet Kryeziun: Lindi n n Gjakov, n vitin 1889, bir i nj prej familjeve m t njoftuna t asaj krahine. Mbasi ndoqi studimet fillore dhe t mesme n qytetin e lindjes e plotsoj prgatitjen e vet n Stamboll. Kur u kthye n atdhe (Kosovn nn Serbi), zgjidhet deputet, por n Shkupcin te Belgradit, qeveritart serb i prgatisin atentate, prej t cilave shptoi mrekullisht. M 1926 kaloj kufirin dhe u emrue prefekt n Berat dhe pastaj me radh n Vlor, Durrs e Kor. M 1936 u zgjodh deputet i Kosovs n parlamentin shqiptar. M von u emrue antar i Kshillit t Lart t Shtetit dhe tani s fundi Zavndsprefekt n Durrs. (Gazeta Tomorri, 20 janar 1943)

    Me datn 17 shkurt 1943, pasdreke zhvillohet mbledhja e prgjithshme e parakohshme e Kshillit t Eprm Fashist Koorporativ, ku Kryeministri i sapoemruar, Maliq Bushati paraqiti programin. Ai, ndr t tjera, theksoi:

    Me qllim q t mblidhen tok t gjith qytetart e ndershm dhe besnik t Atdheut edhe t ngrehun kshtu ma t fortn mbroj n mbrojtje tindipendencs e tintegritetit ethnik t kombit ton, asht vendosun me themelue Rojen e Shqipnis s Madhe, qi do t jet organizata totalitare e Shtetit ShqiptarPrandaj asht detyr e t gjith nacionalistave shqiptar ta ndihmojn Qeverin n ndshkimin e pamshirshm tatyne qi veprojn n dam t Shqipnis s MadheAsht detyr e nacionalistave t ndihmojn me mish e me shpirt veprimet e ushtris kur ajo t thirr me mbrojt mbrenda Atdheut ose n kufijt e Atdheut, Shtetin Shqiptar

    Nj ndr pikat e programit t Qeveris Bushati ishte: -Me vu Shqipnin e Madhe n kondita q me u mbrojt nga do rrezik i mbrendshm e i jashtm q mund ti krcnohet.

    I pari q mori fjaln mbas kryeministrit ishte kshilltari epror Z. Ibrahim Fehmiu, prfaqsues i Kosovs, duke thn: Populli kosovar, n lidhje t pazbrthyeshme me krejt popullin shqiptar, nji mendjeje dhe nji shpirti me t, prshndet deklaratat programatike t qeveris Bushati zotimin e bujshm t kryemit t aspiratave t shejta t t gjith kombit shqiptarNa krkojm, n emr t popullit q prfaqsojm, prej qeveris son nji gja t vetme: Q ajo ti prvishet me gjith fuqi puns s zbatimit t rrufeshm t t gjitha pikave t programit t saj. Kt krkim e bajm t tan njzanit n nj ast historik si ky i tashmi, bash pse mbas masakrave t tmerrshme q psoj nj krahin shum e gjan e tepr fisnike e Shqipnis, ku u kositn si bari mija e mija fmij, gra e burra, pleq e plaka nga furija e egrsis s mbrapsht sllave, nga etnikt serbo-malazez. N kt ast lajme tidhta, shum t idhta, po arrijn nga kufijt ton. Prap po prgatiten sulme t mdhaja kundr krahinave t Veriut, d.m.th. Prishtins, Pejs, Plavs, Gucis dhe Shkodrs. Koha nuk pret. do minut e bjerrun, mund t jet e kobshme pr t ardhmen ton t prgjithshme dhe pr popullsinat kosovare t krcnuemi drejt pr drejt veanrisht (Gazeta Tomorri, 18 fruer 1943)

    Ndrkoh q me dekret t Kryetarit t Kshillit t Ministravet krijohet nj komision nn kryesin e shklqess Iljaz Agushi dhe me antar shklqesat Mustafa Merlika-Kruja e Dhimitr Berati, si dhe Z.Z. Hasan Dosti, Patr Anton Arapi, Hamdi Kazazi e Thoma Luarasi me qllim q t mbledhi t gjitha dokumentat e shtypuna n do gjuh qi t ndodhen e gjithka mund t shrbej pr t vrtetue shqiptarizmn e Kosovs. (Gazeta Tomorri, 5 maj 1943)

    Paralel me veprimet e msiprme, nga ana e prefektve n Tokat e Lirueme, me porosi t pushtetit qndror, ju krkue kryetarve te komunave n Kosov q t dokumentonin barbarizmat sllave t bam ndr shqiptar nga viti 1912 e n vazhdim. Prgjigjet e ardhura shpalosin nj pjes t tragjedis s popullit kosovar nn sundimin serb.

    M posht shpaloset e plot Dosja 58, e cila ndodhet n Arkivin Qndror t Shtetit, n Fondin 410 (Prefekturat dhe komunat e Tokave t Lirueme), Viti 1944.










    Nr. Emni e mbiemni Vendbanimi Besimi Data e mbytjes Vrejtje

    1. Ndue Frrok Prendi Kushovac Katolik 12. IV. 1941

    2. Prenk Bardhok Ndou Dol

    3. Ded Cuf Hoshi

    4. Mus Cuf Hoshi

    5. Nikoll Mark Biba

    6. Lek Mark Biba

    7. Gjok Prek Lleshi

    8. Tun Ndrek Paluca

    9. Ndue Prenk Tahiri 13. IV. 1941

    10. Lil Prenk Tahiri

    11. Hajdar Ali Mustafa Mysliman

    12. Tom Ndoc Beshi Katolik

    13. Palush Uk Bezhi

    14. Martin Zef Marku

    15. Gjok Nikoll Leka

    16. Nikoll Prend Nikolla

    17. Frrok Prek Kizma

    18. Ded Prek Nikolla Kusar

    19. Gjon Prek Nikolla

    20. Simon Gjok Nikolla

    21. Kol Gjok Nikolla

    22. Tom Gjok Nikolla

    23. un Ded Ndreca

    24. Fran Ndrec Deda

    25. Ndue Nikol Ndou

    26. Frok Prend Ndreca

    27. Marash Kol Maksuti

    28. Frok Nikol Ndoci

    29. Zenel Abdyl Rustemi Brekoc Mysliman Plagos

    30. Zef Tuc Marku Kusar Katolik I vdekun

    31. Ndrec Nikoll Marku Palgos

    32. Dila Zef Ahmeti Dol Plagos

    33. Zoja Tun Zefit Plagos





    Kryetari i Komuns

    Ndue Perlleshi d.v.

    Brekoc, m 18. I. 1944

    Vrtetohet

    Kryesekretari i Prefekturs

    /Niko Lafe/

    Prizren, m 30-X-1944

    (AQSH, Fondi 410, Viti 1944, Dosja 58, fleta 2)










    vazhdon..

  2. #2
    i/e regjistruar Maska e Brari
    Antarsuar
    23-04-2002
    Postime
    19,380
    Faleminderit
    35
    30 falenderime n 21 postime
    vazhdimi


    ---


    Shteti Shqiptar

    Komuna kl.I-r Dean

    Nr. 355/2 ex 43

    Dean, m 5. II. 1944

    P.T.

    N/PREFEKTURS

    GJAKOV




    Gjegje e nr. 1467/IV, dat 31. XII.1943




    Barbarizmat q elementi sllav ka ba n rajonin e ksaj komune, gjat kohs q mizoria ka sundue kt vend, jan t panjohura e aq t pashembullta sa q nuk ka mundsi t prshkruhen. Grabitjet e vrasjet pr prbinshat sllav kan ken gjana t zakonshme. Ndr grabitjet, vendin e par e xen kisha e Deanit, e cila ku ka vu synin pasunis shqiptare ka vu edhe dor, kshtuq veprimi i saj ka qen gjithmon n dam t shqiptarve.

    N vitin 1912, kapiteni malazias, q nga mizorit q ka br ka marr emrin Sav Batarja, pa asnj arsye kish mbledh ms njmij vet n katundin Carabreg tuj tremb tue kanos. Mbasi ka fillue rrahjen, t quajtunit Isa Qorri, Ali Shabani, Hasan Mula, Hysen Feta, Mal Loshi, Zymber Loshi, Elez Hasani, Ibish Halili, Dak Arifi, Zek Hyseni, kan guxue me krkue arsyen e ksaj shtrgate, por t gjith i kan gri tue i tmerrue popullin. T grimit para jan detyruar me hap varret e veta. Po n kt dit, t akuzuem se kishin prcjell nji shqiptar, asht marr Dik Zeka prej Carabregu dhe asht gri prej malazesve, nji or pa hy n Gjakov. Po ashtu asht marr e gri Sadik Mehmeti nga Carabregu dhe Azem Beqiri. Kto jan ba prej kapitenit malazes Dushan Vukoviit. Kto vrasje jan ba n mnyr ma barbare, sidomos t ktij t fundit n sy t grave e t thmive. N vitin 1912, vetm e vetm se ishin shqiptar me ndjenjat e tyre kombtare, jan vra prej kapiteni Miliq Krsta, Him Ahmet Ibrhasaj e Rexh Nak Dobruna nga Deani. Po n kt vjet, n Bjeshkn e Deanit, asht gri prej malazezve Raza e Nuh Rams me t bin dy vjeare edhe Imer Aliu me t amn, Sofn, po ashtu edhe Timen e Taf Gjykoks me djalin, Ram Tafn, dhe t vllan, t gjith nga Deani. Nuk ka qen as ma i vogli shkak a gabim n kt krim. Po ktu asht vra nj plavnjak e jan gri Taf Avdyli e Ram Dostani.

    N vjetin 1913, malazesi Arseni Qyrki prej Bellopoje ka marr pa asnj shkak e vra n bes t zotit Ram Gjonin nga Carabregu. Mandej Savo Llazari, i ndihmum prej kapitenit Filip Baboviit, a lshue n grabitje aq sa disave u kish marr krejt gjallnin. Po kta, kan marr e mbledh pa shkak katundin Drenoc, kan vra e mundue popullin n mnyr krejt t pashpirt, pastaj t quajtunit Dem Tahiri, Sali Mustafa e Brahim Mustafa tue i rraf i kan vu para n katundi Carabreg, i kan shti n’uj t ftoht e lan gjith natn. Prej ktyne torturave t prmendunit kan vdek.

    N vjetin 1922, duke u kthyer n shtpi, vritet prej malazezve pa kurr nji arsye i quajtuni Mus Brahim Aliaj, nga Carabregu i Ult. Edhe trupi i tij ka qen i grim mizorisht, ka ken deformue n nji mnyr sa q nuk ka ken e mujtun me u identifikue as prej familjes s tij deri von.




    Sjellja e kolonistave ndaj banorve shqiptar




    Q n fillim t ksaj shkrese kemi prmend dhe stigmatizue veprat grabtqare t drejtuesve t kishs s Deanit, e cila e pangopun n grabitje t arave e livadheve shqiptare si dhe t zabeleve t tyne me t tilla veprime ka vshtirsue jetesn e provokue vorfnimin e ktij populli.

    Ndonji shqiptar q kishte guximin me ankue n autoritetet e vendit nuk fitonte tjetr ve krcnimit t kryetarit komuns, Jovan Shabanit, dhe ndonji kamxhik n fytyr prej postkomandantit, gjindarmit jugosllav Sim uka. Prandaj ju desh me ju shtrue fatit. Kolonistat tue mos mjaftue me tokat q u kish dhan reforma agrare, kan grabit tokat ma t mirat t shqiptarve, tue i shfrytzue deri sa u shporrrn kndej. N kt rast meritojn t shnjohet vujtja e katundit Drenoc, ku jan prdor mjete shnjerzore prej kolonistave. N kt rast rolin m t shnjuem e ka luejt n dam t shqiptarvet Dushan Vukovii, pensioner athere, njeri influent dhe i zhveshur nga do ndjenj njerzore.

    N rastin e shpartallimit, kur kapitulloj Jugosllavija n prill 1941, asht vra pa asnj arsye, tek dera e vet n Drenoc, i quejtuni Beqir Ibishi. N Carabregun e Eprm kan lidh Uk Isufin, el Shabanin e Fasli Shabanin e kan fillue t’i therin me bajoneta, deri sa ka arrit n vend nj et zjarmfiksash nn komandn e z. Zeqir Xhykoks, e cila et ka pshtue jetn e tre personave t prmendun.

    N katundin Drenoc asht marr, rrah, torturue, lidh e mundue pa pik mshire Sali Hajdari nga aji katund.

    N katundin Carabreg i Epr pa fare arsye kan vra djalin 16 vjear t Mulla Ademit nga ay katund.

    Mjaftojm me kaq sepse po t merrshim me prshkrue mizorinat e t zezat q ky popull ka vuejt gjat robnis tij nn thundrn serbo-malazeze nuk kishin mjaftue volume.




    Kryetari i Komuns s Deanit

    Prizeren, m 31.X. 1944

    Vrtetohet

    Kryesekretari i Prefekturs

    Niko Lafe

    (AQSH, Fondi 410, Viti 1944, Dosja 58, fleta 3)










    Pr mospagimin e t hollavet, n kt koh nnpunsit prkats prgatitshin kt plan:




    Vijshin dhe krkojshin t hollat bash n kohn ma t paprshtatshme dhe nuk epshin aspak afat pr pagimin e takss, prandaj merrshin gjan e gjall qi gjejshin, ushqimin e bagtivet, teshat shpijake e sidomos pajen e nusevet t reja t martueme rishtas. Kolonizatort malazez bajshin kontrat me nnpunsin, prandaj kur qitej gjaja pr t’u shit nuk guxonte asnj shqiptar pr t’u afrue dhe pr t ble gjana q shiteshin, por e blejshin ata t paracaktuemit me t dhjetn e mimit. Nj sasi t hollash ua jepnin nnpunsvet dhe mandej ojshin n shtpi pasunin. Po sa vinte i shkreti shqiptar me t holla, shkonte tek ai q qi kishte ble gjan, i cili ia shiste dhjet her ma shtrenjt se sa e kishte ble. N kt mnyr dinari i caktuem pr taks bhej dhjet dhe taksa shtohej prdit. Ka ndodh q nj personi iu kan krkue nji her treqind dinar dhe mandej kur ka mbrrit ju kan ba tremij dinar. Pr t mujt me nxjerr ndonjher afat duhej t’i epshin t holla, ryshfete atyne personave qi tagrambledhsit mbajshin me veti. Prandaj kuptohet se ai njeri q kishte fat me u shoqnue me ta, ndonse faqezi, prfitonte shum.

    T quejtunit Zyber Rams, pr arsye se kishte shum pr t paguar dhe se nuk kishte mnyr tjetr pr t pague aty i kan marr kto gjana: 22qerre san, dy arka tesha grash dhe burrash t mueshme pr 2 300 dinar. Nnpunsi veprues ka qen tagrambledhsi Milena Popoi. Haxh Zyberit i kan marr nji pend qe dhe nji lop pr 1 300 dinar.

    Ndrkoh q nuk ka shptue njri t cilit t mos i jet ba ndonj dhun e till, sikurse nuk ka njeri t ket shptue pa u rrah n mnyrn ma mizore, prandaj nuk po zgjatemi me prshkrime t tjera.

    Ndr nnpunsit ma t kqij dhe ma mizor dhe q kan pas pr qllim shfarimin e fars shqiptare jan: Muj Kapiteni, i cili ishte kryetar i komuns dhe kishte me u dasht nj libr i veant pr t prshkrue t zezat e tij; komandanti i posts, Pjetr Pjetrovii, i cili pr t’i gjobit mir njerzit u thonte se keni arm, prandaj i gjobitke me sasina t konsiderueshme t hollash, dhe Mihal Boshkovii.

    N kohn e shkatrrimit t Serbis jan vra n ndeshjet q kan ba malazezt: Uk Lushi nga lagjia Berish e katundit Junik dhe Shaban Paleshi dhe jan plagos Sadik Jusufi e Mehmet Sahiti nga lagjia Gacaferr, Muharrem Sadiku nga lagjia Qok.

    Ky sht shkurtimisht raporti i barbarizmave sllave t kryeme gjat periudhs s nalt tregueme n rajonin e ksaj komune.

    Shtojm se ajo asht e qindta pjes e atyne barbarizmave, por se ishte fare e pamundun prshkrimi i prgjithshm i t gjitha fakteve.




    Kryetari i Komuns Junikut

    Jah Salihi d.v.

    Prizeren, m 31.X. 1944

    Vrtetohet

    Kryesekretari i Prefekturs

    Niko Lafe

    (AQSH, Fondi 410, Viti 1944, Dosja 58, fleta 4)

  3. #3
    i/e regjistruar Maska e Brari
    Antarsuar
    23-04-2002
    Postime
    19,380
    Faleminderit
    35
    30 falenderime n 21 postime
    vazhdimi


    ----


    Lista e personave t damtuem nga sllavt tradhtisht t rrethit t nnprefekturs Suhareks:




    Ram Bllaca, nga katundi Bllac, n vitin 1927 asht vra nga shteti jugosllav. Ndrhyrsat e vrasjes kan qen Kostiqt e Prizerenit dhe Naallniku i Suhareks.

    Isa Ademi dhe Fasli Baftija, nga katundi Greqevc, m 9. IV. 1912, vriten nga prita prej sllavve.

    Halil Velija dhe Sefer Emini, nga katundi Nishnueri, m 9.IV.192, vriten nga prita prej sllavve.

    Osman Syla, Halit Syla, Ramadan Baftjari, Shaban Syla, nga katundi Vranic, jan ther me thika m 1912.

    Bajrma Fasllin, nga katundi Maqitav, e kan pre n Prizeren me Osman Syln m 1912.

    Xhel Iljazin, nga katundi Maqitav, m 1919, e kan ther duke i than se po mban komitat shqiptare.

    Rrustem Osmanin, m 1920, Xhel Esatin, m 1925, Rrustem Azemin, m 1921, q t tre nga katundi Mushtisht, i kan vra pa asnj arsye.

    Musli Demn, nga katundi Vraniq, m 1935, e kan vra pa asnj arsye.

    Rexh Abazi, nga katundi Maqitav, m 1935, e kan vra natn.

    Xhem Destanin, nga katundi Delloc, rojtar i pyjeve, m 1924 e kan vra tue i than se ke vra shkiet.

    Sejdi Ram Bajraktari, nga Suhareka, m 1920 e 1927, asht gjuejt prej sllavve pr arsyena shqiptare.

    Sadik Mehmeti, nga katundi Pean, m 1927 e 1929 burgos e vuejtje t tjera pr arsye shqiptare.




    Vrtetohet njisia

    Arshivisti i Nnprefekturs Suhareks

    Perlat Mema d.v.

    Suharek, m 8. IX. 1944

    Vrtetohet

    Kryesekretari i Prefekturs

    Niko Lafe

    Prizeren, m 31.X. 1944

    (AQSH, Fondi 410, Viti 1944, Dosja 58, fleta 5)










    Mbretnija Shqiptare

    Komuna e Kl.I-r Sdreck

    Nr. 254

    Sdreck, m 29. VII. 1944

    P.T.

    Prefekturs

    Prizerend




    N lidhje me urdhnin Tuaj nr. 1063, dat 17.VII.1943, kemi nderin t’ju njoftojm se me hetimet e imta t bame n rajonin e ksaj komune gjat sundimit jugosllavis pr kondra Elementit Shqiptar jan bam kto masakrime:

    N vitin 1923 asht vram i qyejtuni Qazim Xhemaliu nga katundi Gornisell. Vrasja asht ba n kto rrethana: Viktima pat shkue pr vizit me gjith bashkshorten e tij n katundi Draji t ksaj komune tek fisi i vet i quejtuni Bajram Ademi. Aty kan shkue natn dhe e kan marr dhe shoqnue pr n lagjen Bogoshovc t katundit Sdreck dhe pikrisht n vendin “PESOK“ e kan masakrue, tue qen i lidhun duarsh e kambsh. Vrassit jan t quajturit Kersto Mandushi nga katundi Sdreck si dhe Gjorgje Vukovii nga katundi Gornisell, s bashku me tre gjindarm serb. Arsyeja e vrasjes ka rrjedhun nga q kishte vendos shoqnija e etnikve me qendrn n Sdreck, t ciln n at koh e kryesonte i naltprmenduni Kersto Mandushi. Thuhet se pr vrasjen e ktij katundi Sdreck i ka pague shoqnis etnike nji sasi paresh q kjo jau ka dorzue gjindarmvet q patn marr pjes n masakrimin e viktims. Viktima ishte idealist shqiptar dhe nga kjo arsye asht vram.




    Kryetari i Komuns Kl. I

    Sejdi Sejdorati d. v.

    Vrtetohet

    Kryesekretari i Prefekturs

    Niko Lafe

    Prizeren, m 31.X. 1944

    (AQSH, Fondi 410, Viti 1944, Dosja 58, fleta 6)










    Mbretnija Shqiptare

    Komuna e Llokovics

    Nr. 147

    Llokovic, m 7-9-1943

    P. T.

    Prefekturs

    Prizerend




    Prgjigje urdhnit nr. 1063, dat 17. 7. 1943




    Kemi nderin t’u njoftojm se, n hetimet e zhvillueme deri m sot mbi barbarizmat sllave kundra shqiptarve, kemi konstatue se n vitin 1912, n katundin Rean t ksaj komune, ushtrija ushtarake e Serbis tuej qen t’udhzueme prej civilave Kersto Mandushi, q sot gjendet i gjall, Jovan Gaxhes dhe familjes Velikin, q t gjith nga katundi Sterck, ditn kan marr prdhunisht t quejtunin Bajram Haxhi Hajdarin nga katundi Rean dhe ue ndrmjet rrugve Lubinj e Streck, ku aty ja kan pre buzt, hundt, nxjerr thonjt e gishtave, mandej nxjerr syt, e ma s fundi pre me sakica dhe shprnda mishin e tij andej-kndej. Vdekja e tij asht zgjat nga mundimet 24 or. Arsyeja e mbytjes s tij asht ken pse i prmenduni paska ken njeri trim dhe i pashm.

    Po n’at vit prap fuqija ushtarake, tuj ken t udhzueme prej t siprprmendunve nga Strecka, n katundin Rean kan ba barbarizma tuj marr njerzit e shti me krye n zjarr e ba disa grabitje t hollash tuj detyrue t’i paguanin ose do t’i vritnin. Personat e munduem jan: Haxhi Rashitit 10 lira turke ari, Mustafa Arsllanit 25 lira, Haxhi Hajdarit 10 lira. T gjith kta persona, mbas mundimeve q u kan ba, i kan detyrue t’ju dorzojn t hollat e sipr shnueme, prve grabis q ju kan ba ndr dyqane e shtpija tuj marr unazat e vathet e grave, sexhadet e gjanat e tjera t kushtueshme. Bile sot n shtpi t Kerst Mandushit ende gjindet llamba e grabitun prej tij Zeqir Sylejmanit nga Reani.

    Ka edhe disa barbarizma t vogla, por jan t kahershme dhe pa fakte, por kto q prshkruam sipr jan t vrteta, mbasi marrsit pjes n kto barbarizma jan gjall ende sot n Komunn e Strecks.




    Kryetari i Komuns

    Fadil Xhabija d.v.

    Vrtetohet

    Kryesekretari i Prefekturs

    Niko Lafe

    Prizeren, m 31.X. 1944

    (AQSH, Fondi 410, Viti 1944, Dosja 58, fleta 7)










    Raport mbi sjelljet e autoriteteve serbe kundra shqipatrve gjat kohs s sundimit tyne n rajonin e Komuns Becit.




    N ditt e para e fatzeza q zbritn serbt e malazezt n kto vende, ata u dukn t but, t sjellshm dhe sikur t dishin ka don me than Qeverim drejtsie. Por sikur thot nj fjal e vjetr “Ujku qimen e ndrron e vesin s’e harron”, ashtu edhe pushtuesit e Kosovs nuk shkojn shum pa i dhan ngjyr tjetr sundimit t tyne. Piksparit jugosllavt krkuen dorzimin e armve dhe t do lande q kan lidhje me mjete lufte. Shqiptart e ktushm, mbas shum e shum vuejtjeve shtazore pa kurrfar mshire e njerzie, ban dorzimin q krkohesh. Edhe sot kur kujtohen pr kt veprim bahen si t mahnitun. Megjithse do arm e municon ishin dorzue, gjindarmrija jugosllave nuk mbetesh kurr e mjaftueshme, krkonte rishtas me sasi t shumta tue prdor do mjet barbarizmi q mund t kujtoj historija.

    Mbas disa kohe qeverija e bashkueme nn emnin “Jugosllavi” organizoj nj band vullnetarsh me 2 000-3 000 serb e malazez dhe nn komandn e majorit Sav Llazari filloj t baj shqiptart me e ndrrue fen e deriathershme dhe me besue orthodoksizmin e tyne. Sava ka qen prej Cetine. Pr kt vepr Sava rrahi, pshtyni, shau, vrau, dogji, aratisi dhe ka nuk bani n shqiptart e ktij rajoni, por kot se qllimi i tij nuk u realizue. Shpesh her me qindra e qindra burra shqiptar lidheshin pr gardhije t’oborrevet, n mnyr q as kmbt e tyne t mos prekeshin n tok, tue prdor dru e kamxhik, lageshin me uj t ftoft n kohn e dimnit vetm e vetm q ata nuk pranojshin me ndryshue besim. Prkundrazi, t bazuem n ndrgjegjen e pastr q veprojshin n kundrshtim me ka urdhnohesh prej sllavve (q s’ka n bot ligj as moral ma t poshtm), shtytjet, prbuzjet, sharjet dhe rrahjet ishin ba t zakonshme edhe prej ma t poshtnve shkieve kundrejt shqiptarve, sado t njoftun pr bes dhe bujari q t jen. Kur u pa se shqiptart e pushtuem bjerren gjithka e q nuk u kishte mbet gja tjetr pa ju dhan atyne, ve toks, kta u kujtuan edhe kt ta bajshin t tyne. Kshtu n vitin 1929-1930 nxurrn n shesh agrarin e tyne mizor e shpirtlig dhe filloj vumje kufijsh prmidis tokash t trashgueme prej t parvet, njkohsisht me vorfnue edhe mjerue mbar vendasit shqiptar t ktushm. Ay i bani t huejat pr zotnuesit e deri at’hershm arat, livadhet, baet, pyjet, kullosat dhe do tok t vlefshme. Shqiptart zun t varfnohen sa q dhe buka e prditshme me zor u sigurua, e nga kjo filluan t bheshin ipi t shkijeve n tokat e veta. Prodhimet ndaheshin si i mojshin ata vet para se t mblidheshin. Druni u ba i zaptuem pr shqiptart dhe kta, t shtyem prej nevojave t domosdoshme, detyroheshin me el pyje dhe, mbasi pastrohesh toka prej rrajve e gurve, kishin t drejt me marr nj pjes t cungave q i nxirrshin prej dheu e q i prdorshin pr djegje. Agrari nuk u njoftonte menjher, por u duk her mbas here e gjithnji tue rndue kurrizin e shqiptarvet t lodhun e tue shtue siprfaqet e sekuestrimit sa q erdhi me zaptimin e oborreve t shtpive deri n prag t ders.

    Kolonistat serb e malazez i ftojshin shqiptart dhe veanrisht myslimant q vendi i tyne asht Turkija dhe do t jet ma mir t shkoni n koh atje se sa t faroseni prej Qeveris, gja q simbas dukjevet nuk ish udi. Ata ngritn kryet dhe morn hov me veprat e tyne brutale ndaj nesh.

    N nji koh ndodhesh nj polic malazez n Komunn e Janoshit, me emnin Bullatovi, dhe kish ba zakon q n sa mbledhje ku ishin shqiptart ay shkonte dhe, si hynte n od, vente n maj t pushks bajonetn e tij t gjat e kshtu me forc e ngulte n tavanin e ods dhe s’kish njri q ta prekte deri sa Bullatovii dshironte t largohej.

    Shpeshher patrullat e gjindarmris s asaj kohe hyjshin ndr shtpija dhe ndajshin me gisht t gjith ata djelmosha shqiptar q njifshin pr zotsi personale e ma t zgjuar dhe, porsa u largojshin prej katundit, n ma t parin prrua o grop q gjejshin ata, djelmoshat tan pushkatoheshin n vend dhe hudheshin n grop a prrua ku pushtuesat dshirojshin.

    Edhe ndr kazermat e ushtris shpeshher oficerat serb thirrshin me list ushtar shqiptar dhe, mbasi i lidhshin, i vritshin me mitraloz n mnyrat ma t poshtra e ma tradhtare q mund t veprohen prej rracave t kqija t njerzis.




    (AQSH, Fondi 410, Viti 1944, Dosja 58, fleta 8-9)




    vazhdon..

  4. #4
    i/e regjistruar Maska e Brari
    Antarsuar
    23-04-2002
    Postime
    19,380
    Faleminderit
    35
    30 falenderime n 21 postime
    vazh..



    Raport mbi vrasjet dhe djegjet e shkaktueme prej serbo-malazezve n vjetin 1922.




    N kt vjet merr prsipr sigurimin e qetsis n kto vende nj i quajtuni “Milic Krrsta”, serbjan roje prej Istogut t Pejs, dhe formon nji band prej 200-300 vullnetar civila serb e malazez dhe fillon shkeljen e Kosovs mbar. Milic Krrsta, si tregohet, paska vu synimin me ba nji shtypje kaq t rrept n Kosov, sa q mbas largimit t tij prej kndej mos me mbet shqiptar i vlefshm n kto vende. S pari n kt rajon ka shkue n katundin Jabllanic ku ka gjet dhe kryetarin e komuns Cermjanit, t ndjerin Osman Jahja Aga prej katundit Rashkoc, bashk me nj polic t tijin t quejtunin Ibrahim Kokalla nga Cermjani. Mbas nji britje t fort, pa as ma t voglin shkak Milic Krrsta urdhnoj vullnetart etij me prdor pushkn kundra do shqiptari q t shifet n’at katund. Vendasit t trishtuem prej barbarit t mirnjoftun filluen ikjen, por tue qen t pa arm as mjete t tjera prballimi u zun dhe u pushkatuen personat q poshtshnohen:

    Osman Jahja Aga, kryetar komune, 40 vje, nga katundi Rashkoc; Ibrahim Kokalla, polic komune, 35 vje, nga katundi Cermjan.

    Nga katundi Jabllanic Qerim Binaku, 16 vje; Syl Islami, 50 vje; Hajdar Islami, 60 vje; Haxhi Bajrami, 40 vje; Hysen Bajrami, 34 vje; Hashi Neziri, 38 vje; Hazir Hasani, 30 vje; Zenun Neziri, 30 vje; Ramadan Ademi, 50 vje; Hasan Shabani, 90 vje; Musli Mustafa, 70 vje, mbyt prej s rrehms; Bajram Rama, 30 vje; Jonuz Rama, 25 vje; Ali Rexha, 60 vje; Selman Myrto, 25 vje; Cuf Kadrija, 18 vje; Sadik Myrto, 18 vje; Ram Hamza, 30 vje; Hasan Kasemi, 70 vje; Selman Kosumi, 50 vje; Sadik Hasani, 30 vje; Syl Hasani, 20 vje; Bek Tahiri, 22 vje; Beqir Hasani, 12 vje; Avdyl Zeneli, 50 vje; Isuf Zeneli, 30 vje; Qemal Qeli, 40 vje; Sadik Shotani, 70 vje, djeg n zjarm; Zejnija e Sadik Rams, 29 vje; Ram Ahmeti, 28 vje; Fasli Muslija, 40 vje; Maliq Muhagjiri, 40 vje; Jahja Qarkagjija, 30 vje; Haxhi Helshani, 60 vje; Rexhep Muhagjiri, 40 vje; djali i Rexhep Muhagjirit, 10 vje; Zef Zeqiri, 30 vje; Niman Zeqiri, 20 vje; Selim Bajrami, 20 vje; Ram Selimi, 20 vje; Ram Sefa, 20 vje; Sadik Koka, 40 vje; Kamer Syla, 40 vje; Mustafa Xhema, 40 vje; Mehmet Alija, 35 vje; Haxhi Bajrami, 30 vje; Selim Kajtazi, 20 vje; Zeq Halili, 30 vje; Hasan Rexha, 50 vje.




    (AQSH, Fondi 410, Viti 1944, Dosja 58, fleta 10)










    Vrasjet, djegjet dhe plakitjet n kohn e shkatrrimit t Jugosllavis




    Jugosllavt, si u dit, deshtn me msye kufijt e Shqipnis dhe kur atje hasn n pritat e forta t shqiptarve vullnetar u detyruan t kthehen. Kur ran s dyti n kt rajon gjetn ndryshe situatn. Kolonistat po shprnguleshin dhe mbar shteti i tyne po shkatrrohej. Ather ata vendosn q seicilin shqiptar q do ta takojshin me e vu n pushkatim dhe me kt rast, n kalim e sipr t katundit Marmull, vran kta persona:

    Gjertgj Marku, 53 vje; Marka Gjini, 50 vje; Nikoll Ndreca, 40 vje; Uk Ndreca, 30 vje; Prek Paloka, 30 vje; Hil Nikolla, 55 vje; Ndrec Bardheci, 56 vje; Ndue Preka, 45 vje; Zef Ndou, 18 vje; Ndrec Shehri, 70 vje; Pjetr Mhilli, 32 vje, Ded Jaku, 14 vje.

    Po kjo ushtri, po at dit, si kryejn veprimet e tyne mizore n Marmull ngjiten n Berdosan dhe aty vrasin t posht shnuemit:

    Prend Biba, 90 vje; Bib Prendi, 40 vje; Gjok Prendi, 20 vje; Marka Preka, 30 vje.

    Sikur n Berdosan ushtria shkon dhe n Bec. N Bec nj pjes e popullit largohen dhe nj pjes me shpresa t kota qndrojn e fatkeqsisht bien viktim prej dors tradhtare t tyre:

    Sadik Maxhuni, 90 vje, pasi i kan ngran bukn, n fund, n lamtumir e sipr asht pushkatue para shtpis; Mus Tahiri, 80 vje; djali i Muss, 12 vje; Bajram Avdyli, 17 vje; Halil Isufi, 24 vje; Bajram Kamberi, 45 vje; el Binaku, 70 vje; nann e Man Halilit me dy gra t reja me fmi t vegjl, nga t cilat njna e kish fmijn n gji dhe pr s dekuni fmija ka pij sisn e s’ams dy dit e dy net; Ymer Zymeri me grue, Rrahman Jeta, 30 vje; Mhill Uka, 28 vje; ak Ibrahimi, 20 vje.




    (AQSH, Fondi 410, Viti 1944, Dosja 58, fleta 11)










    Raport mbi djegjet e shkatueme prej serbve n kohn e shaktrrimit t tyne




    N fshatin Bec:

    Personave t poshtshnuem u jan djeg dhe plakit malli dhe gjaja dhe nj sasi e konsiderueshme dami n franga shqiptare, si ma posht:

    Uk Myrta 10 000, el Shabani 12 000, Rexhep Sejdia 10 000, Ali Rama 9 000, Shaban Hajdari 7 000, Metush Sadrija 8 000, Hajdar Alija 7 000, Dervish Bajrushi 10 000, Syl Sadiku 9 000, Isuf Musa 10 000, Syl Smajli 6 000, Zeq Isufi 9 000, Mus Zeneli 12 000, Zef Gjoni 9 000, Aslan Hajdari 9 000, Mhill Ndou 8 000, Rustem Alija 9 000, el Deda, 8 000, Bajram Avdyli 9 000, Palush Marku 10 000, Demush Shabani 10 000, Man Halili 10 000, Pal Qerimi 9 000, Pjetr Uka 8 000, Ali Ferizi 7 000, Rrust Tafa 8 000, Ali Binaku 7 000, Sokol Tahiri 8 000, Ndue Cafa 9 000.




    N fshatin Zhdrell:

    Man Alija 14 000, un Kola 14 000, Zog Sokoli 14 000, Pjetr Deda 3 000, Ndue Cufa 4 000, Pjetr Uka 2 000, Hysen Leka, 9 000.

    Gjith kto barbarizma kan ngja me datn 13. IV. 1941 nn komandn e Mhill Vukotiit q ishte kryeorganizator i asja ushtrije.




    N fshatin Janosh:

    Vuksan Gjukovii nga Andrijevica ka shkaktue djegiet e shtpijave dhe marrjen e mallit n sasi t konsiderueshme t personave t mposhtm:

    Myftar Dems 12 000 Fr., Mic Sokolit 10 000 Fr., Mehmet Ndout 11 000 Fr., Binak Qerimit 9 000 Fr., Gjon Hysenit 10 000 Fr., Tahir Smajlit 8 000 Fr., Pre Markut 9 000 Fr., Kokerr Ndou 9 000 Fr.

    Syl Uka u plagos rand prej bands vullnetare t Vuksan Gojkovcit. Syl Rexhepi vra vdekun po prej ksaj bande. Nik unit djeg shtpija dhe marr malli me gjan, afrsisht 10 000 franga shqiptare dam.




    N fshatin Radoni:

    Sadri Bajrami vra vdekun prej Sim Davidoviit, kapter i gjindarmris prej Serbis vjetr (vendi ekzakt nuk dihet). Bajram Mehmeti vra prej ets s Milic Krrstes n vjetin 1922. Milic Krrsta pat djeg Radoniin me krejt pasuni q n gjith katundin ka ba afrsisht 10 000 000 franga shqiptare dam. Damet q jan shkaktue prej serbve n kto vende asht shum zor t prmblidheshin t tamanta, mbasi m nevojitet nji koh e gjat dhe nj mbikqyrje e jashtzakonshme dhe e matun.




    N fshatin Skivjan:

    Kan pru dy t arrestuem prej Palabardhit dhe i kan vra aty, mandej kan krkue dhe vendos me qllim pushkatimi, mirpo nj pjes jan ik dhe pjesa tjetr jan mbyll n shtpija.




    Vrtetohet

    Kryesekretari i Prefekturs

    Niko Lafe

    Prizeren, m 2.XI. 1944

    (AQSH, Fondi 410, Viti 1944, Dosja 58, fleta 12)










    Barbarizmat e sllavve q kan bam kundrejt elementit shqiptar n tokat e sundueme prej tyne qysh prej vitit 1912 dhe q sot i jan aneksue Mbretnis son.




    1. N vitin 1912 asht vra Emin Latifi nga Prizreni, rruga Mustafa Lita, nr. 28, prej t quajtunit Dushan Fishiqi e Andreja Fishiqi nga Prizreni, rruga Haxhi Ymeri, nr. 7. Vrasja asht krye n kt mnyr: guximtart tue qen t ndihmuem prej etnikve serb n’ort e mbramjes t prmendunin e kan kapun rrugs tue shkue n shtpi t vet dhe e kan ue n vendin Kurieshme (jasht qytetit) dhe i kan shkaktue vrasjen tue i nxjerr pr s gjallit syt, mandej pre hundn e vesht, s fundmi ther me bajoneta dhe deri sa i del shpirti luejn me t.

    2. N vitin 1913 asht vram Shaip Hezeri nga Prizreni, rruga Kosova, prej t quejtunit Petro Puzhiit nga Prizreni, rruga Kosova nr. 35, n kt mnyr: guximtari, tue qen i ndihmuem prej etnikve serb, n ort e mbramjes t prmendunin e kan marrun prej shtpis s vet dhe e kan ue jasht qytetit n vendin e quajtun Vneshta dhe i kan shkaktue vdekjen tue i nxjerr pr s gjalli syt, mandej pre hundn e vesht, e s fundi ther e gri me bajoneta deri sa i ka dalun shpirti.

    3. N vitin 1928 asht vra Asllan Shabani nga Prizereni, rruga Ismail Qemali nr.38, prej t quejtunit Dragi Stanojevi nga Prizreni, rruga Doktor Shaflaj nr.14, n kt mnyr: guximtari tue qen i ndihmuem prej etnikve Serb dhe kta t veshun e maskuem me uniformn e gjindarmris n ort e mbramjes t prmendunin e kan marr prej shtpis s vet dhe e kan ue jasht qytetit n Vnesht dhe i kan shkaktue vdekjen tue e therun e coptue me bajonet.

    4. N vitin 1912 asht vra Rexhep Ahmeti nga Prizreni, rruga Qafa e Duhles, Nr.9, prej t quejtunit Nikolla Frankos nga Prizreni, rruga Dr. Shuflaj, nr. 36. Vrasja u krye n kt mnyr: guximtari tue qen i ndihmuem prej etnikve serb, n orn e mbramjes, t prmendunin e kan marrun nga shtpija e vet dhe e kan ue n vendin e quajtun Tuzus (vnesht) e kan shkaktue vdekjen tuj ja pre kokn e mandej coptue dhe trupin me bajoneta.

    5. N vjetin 1940 asht vra Xhezair Rizau nga Prizreni rruga e puntorve, nr. 36, prej t quajtunit Trajko Dimkiqit, nga katundi Zeqisht i komuns Mamush, nnprefektura e Rahovecit, Prefektura e Prizrenit. Vrasja u krye n kt mnyr: T prmendunit, tue ardhun prej Rahoveci pr Prizren, i duelen n prit guximtari bashk me shokt e vet dhe e lidh. Po n at vend i presin kokn.

    6. N vitin 1912 asht vra Zylfikar Ramadani nga Prizreni, rruga Kasem Beg, nr. 30, prej t quajtunve Ilko Ugari dhe Andreja Fishiq, q t dy nga Prizreni. Ata e kan krye krimin n kt mnyr: Guximtart t ndihmuem kan marr nga shtpija e vet t prmendunin dhe e kan ue n fush prjashta qytetit, n vendin e quajtun Jeni mejteb, dhe kan shkaktue vrasjen. Hern e par dhe pr s pari ja kan nxjerr syt e mandej tue pre hundn e vesht dhe mandej e kan ther e pre me bajoneta sa n t nesrmen, kur e ka marr xhenazen pr me e la imami, nuk ka mujtun me e marr n dor e me e la ngaq ish bam cop-cop. Funerali asht shti n dhe pa u la.

    7. N vitin 1917 asht vra Isa Karadaklija nga Prizreni, rruga At Shtjefen Gjeovi, prej t quajtunit Dushan Saviq. Vrasjen e ka krye n kt mnyr: Guximtari, tue qen i ndihmuem dhe prej etnikve serb kan ken tek i prmenduni, ku ndodhesh n Marssh, dhe pa prit e pa kujtue e kan lidh dhe vra. Guximtari Dushan, po at dit ka shty gjendarmt serb q t mbyllshin dyqanet dhe ku gjejshin npr rrug shqiptar e rrifshin dhe e burgosshin tue u punue mos.




    Komisar i Policis

    Baki Shaqiri

    Vrtetohet

    Kryesekretari i Prefekturs

    Niko Lafe

    Prizeren, m 31. X. 1944

    (AQSH, Fondi 410, Viti 1944, Dosja 58, fleta 13)


    vazhdim.

  5. #5
    i/e regjistruar Maska e Brari
    Antarsuar
    23-04-2002
    Postime
    19,380
    Faleminderit
    35
    30 falenderime n 21 postime
    vazhdon,,


    ....


    Raport mbi barbarizmat sllave n elementat shqiptar n regjimin ish-Jugosllav




    N vjetin 1913, prej vullnetarve t Kost Vojvods, n mbrojtje t pasunis s tyne q t mos u plakitej jan vra vdekun personat q shnohen nga katundi Beleg: Isuf Rama, Selman Shabani, Ibish Selmani, Zyber Binaku e Sokol Binaku. Me rastin e vramjes s tyne u jan plakit dhe bagtit q kishin pas.

    N vjetin 1920, n bjeshkn e Prilepit jan vra vdekun Ali Bajrami e Hasan Ymeri t marrun po prej vullnetarve t Kost Vojvods pr t’ju kallxue komitat shqiptar dhe, mbasi nuk i kishin gjet, i kishin vra kta, t cilt i kishin marr me i prcjell.

    N vjetin 1913 n katundin Gramael jan vra vdekun Hajdar Tahiri, Azem Tahiri e Syl Zeqa, pr arsye se ish ken vra nj serb prej ans komits shqiptare. Pr kt arsye serbt t organizuem pr ndjekje t etave t armatosuna shqiptare i kishin vra t tre t nalprmendunit.

    N vjetin 1929 asht vra Rexh Ali Pozhari, nga katundi Pozhar, prej nj t quajturi Sheh Boshnjaku, i cili kish qen i paguem prej autoriteteve serbe q t vriste t gjith ata burra t N/Prefekturs s Gjakovs, n t cilt dyshojshin se kan lidhje me Shqipnin e vjetr.

    N vjetin 1915 jan vra vdekun Can Meta e Shyt Kadrija nga katundi Prokolluk prej vullnetarve t Kost Vojvods, t cilt kishin shkue n bjeshk me ju plakit bagtin. Tue mbrojt bagtin q t mos ju plakiten Can Meta e Shyt Kadrija vriten vdekun dhe u grabitet dhe bagtija.

    N vjetin 1927 ka dal urdhni i autoriteteve serbe q t gjith t arratisunit t dorzohen dhe jan t falun. Me kt rast ishin dorzue Idriz Beka e Sadik Arifi nga katundi Ratish e Ult si t arratisun. Kur jan dorzue, gjendarmt serb i kishin marr me i dorzue n Gjakov dhe udhs, bajagi deshtn me ik, i kishin vra vdekun t dy.

    N vjetin 1920, ushtrija e vullnetarve e Miliq Krstes, t dalun npr katunde pr etsi, me emen si Jurish Vojvoda, kishin shkue n katundin Maznik e bajagi, si i teshen me komit, i kishin vra po ata persona q kishin ken bashk me ta Hasan Smajli, Dek Syln, si dhe nj grue, Cymen e Sejdi Hasanit.

    N vjetin 1932, n komunn e Irzniqit kish pas qen nj far Gaja Dragovii kryetar komune, i cili kish pas ba zollum t madh ndr shqiptar. Kish pas dal nji i qyejtuni Ali Haxhija, po nga katundi Irzniq, e kishte organizue popullin e komuns tue u ankue n autoritetet e larta serbe kundra vepravet t t prmendunit Gaje. Ay, tue e pa se populli po e don Ali Haxhin dhe tue mendue se po ja merr vendin, mbasi n at koh kryetart i zgjedhshin me vota nga ana e popullit, kish organizue nji band t armatosun malazez e kish nxan prit n krye t katundit Irzniq dhe e kishin plagos.

    Pr sa i prket reforms agrare, ma tepr se dy pjes t rajonit t komuns kan pas qen n dorn e kolonistave malazez, ashtu q gjithnji kan pas qllim largimin e shqiptarve nga Kosova, por mjerisht q t krkojshin vet me dal.




    Kryetari i Komuns

    Dem A. Pozhari d.v.

    Vrtetohet

    Kryesekretari i Prefekturs

    Niko Lafe

    Prizeren, m 30.X. 1944

    (AQSH, Fondi 410, Viti 1944, Dosja 58, fleta 15)










    Ktu posht po ju prshkruajm pak mbi masakrimet serbo-malazeze ndaj shqiptarvet.




    Ishte vjeti 1912 kur ushtrit e rregullta serbe drejtoheshin kah tokat e shqiptarve, t cilat nga nji pakic aty-ktu e vogl etash malsore gatoheshin pr t’u mbrojt me gjak. Nji pakic burra largoheshin me familje n drejtime t padijtun, pr t ruejt nga pusija barbare grat e fmijt, kurse t tjert mbetn n vend. Kish fillue lufta. etat shqiptare qndrojshin si vigana ndr pritat q kishin zan, por fuqit armike vijshin pr her tuj u shtue. Ndrsa burrat tan, t cilve po u mbaronte municioni, u shtrnguen q t lshojn at tok t shtrenjt.

    Nuk mjaftonte shkelja sebo-malazeze n tokn shqiptare, por edhe tmerr u kish andja t shtijshin npr katunde e vaj e zi npr familje. Shtpijat e djeguna me sa pasunina kishin asht e kot me e diftue mbasi s’do t mbaroheshin kurr, por po shnojm dshmort e rajonit t Komuns s Banjs, t cilt na lan me betim nj fjal ta mbajm, q asht: MIKUT FALI ZEMRN, ANMIKUT SHEKULLUER PLUMIN.

    Dshmort e deshmoret jan kto:

    Banja, viti 1912: Liman Sahit, Hajrullah Rexhep, Hasan Isufi, Asllan Islami, Bislim Shaban, Beqir Shaban, Hasan Hajdari, Haxhi Behrani, Ali Mehmeti, Sadik Alija, Hysejn Hamza, Musli Hamza, Jashar Hasani, Xhylije Jashar, Shaqir Ibrahimi, Beqir Ibrahimi, Hajredin Demiri, Hamza Haliti, Sejdi Rrustemi, Islam Rrustemi, Ziz Fejzullah Beqiri, Zenel Muslija. T plagosun gjat luftimesh jan kta: Isuf Mehmeti, Rexhep Jashari dhe Elez Xhemjeli.

    Senik, vjeti 1912: Beqir Rexhepi, Adem Saliti, Ymer Alija.

    Bellanica, vjeti 1912: Beqir Abdullahi, Qelebi Abdullahi, Shaqir Abdullahi, Islam Shahsivari, Halit Mustafa, Aslan Sahiti, Riza Mehmeti, Selman Baftjari, Sali Fejza, Sadri Zeqa, Halit Rexha, Osman Murseli, Selman Sul, Zulfa Mustafa, Shaban Alija, Ibrahim Velija, Feta Ademi, Hysen Shama, Riza Veseli, Hasan Azemi, Asllan Shasivari, Dem Zenuni, Shaqir Aredulla, Bahte Aredulla, Halil Mustafa, Xhemal Harulla, Emin Xhema, Asllan Sahiti, Hysen Destani, Sejdi Feka Xhemail Ibrahimi, Hamdi Iljaz, Latif Bajrami. Jan plagosur kta: Beqir Salihi, Ymer Hasani, Hoxha Lladrofci.

    N vjetin 1912: Ramadan Delija, Dem Bajrami, Rahmon Limoni.

    N vjetin 1937: Jetullah Salih, Xheladin Jetullah, Behlul Bala, Sali i Xhemos.

    Lladrovi, n vjetin 1912: Ibrahim Sinani, Shaban Sinani, Shaqir Sadrija, Jetullah Sali, Nuredin Shabani, Xheladin Emini, Friz Meta, Rexhep Sela, Abaz Ahmeti, Marsel Zema, Musli Jakupi.

    Javor, ne vitin 1912: Sul Delija, Sadri Demiri, Musli Arifi, Liman Sahiti.

    Banja, n vjetin 1912: Ali Tahiri, Rahmon Hajdini, Bajram Beqiri, Bajram Sylejmani, Ahmet Rahmoni, Emin Ibrahimi, Qerim Zeneli, Halim Mustafa, Hysejn Murseli, Elmaz Hasani, Shaqir Limani, Sefer Limani, Demish Limanbi, Bahti Shali Ferizi, Pajazit Reshepi, Hasan Halite, Osman Zeqiri.

    Guncat, n vjetin 1912: Sali Uka, Lah Hoxha, Qekin Syla.




    P. Zav. Kryetar i komuns

    Rexhep Banja

    (firma nuk kndohet).

    Vrtetohet

    Kryesekretari i Prefekturs

    Niko Lafe

    Prizeren, m 3.X1. 1944

    (AQSH, Fondi 410, Viti 1944, Dosja 58, fleta 16)










    Pjes nga letra q Beqir Vokshi, nipi i Sylejman Vokshit, nga Gjakova, i drgon Hoxh Kadri Prishtins, Kryetarit t Komitetit t Mbrojtjes Kombtare t Kosovs:




    T dalunit n mal t Beqir Regjs e lufta n Podgor




    Beqir Regja i Podgorit, bajrak i Gashit, prej katundit t Kersnins, si kryetar i Perlimtars n Rakosh, tuj ken se deri tashti ka shrbye tuj i krye t gjitha detyrat qi i kan takue, pr kah zyrtarizmi, mbas padies qi i kan ba disa spiuna e sidomos serbiant kundra tij, tuj than se po i ban konak Azem Galics e komits shqiptare, asht thirr ne gjygj n Mitrovic e ka mujt me e fitue gjygjin. M 29. 2. 1920 asht kthye me ardh n Istok t’u Nnprefekti i vendit, t cilit i ka diftue pr ashtje t gjygjit.

    Nnprefekti i vendit i ka dhn urdhn Beqir Regjs qi sa ma shpejt me shkue atje ashtu si asht ken ma prpara edhe i ka ba me dijt se me t shpejt asht i detyruem me i mbledh armt edhe me i bashkue djelmoat shqiptar pr me i ue asqer.

    Beqir Regja, m 1. 3.1920, n nadje hert, asht shkue n katundin e vet Kersnina, prej ku do t shkojke n Perlimtare, por kur asht afrue skej katundit t vet asht ndesh me ushtar serb, t cilt e kishin pas rrethue katundin tinzisht. Ushtart serb, kur pan Beqir Regjn e filluen luftn. Ather Beqir Regjs me doemos iu ka dasht me i kundrshtue e n kt mnyr asht fillue lufta, ku me nj rreptsi t madhe ka vazhdue gjith ditn.

    Kjo luft asht ken tepr e rrept e shqiptart me nji qndrim t lumnueshm kan zmbrap rob’ e thmi prej katundit tuj e shtye armikun. N kt dit serbt kan gjuejt ma shum se 600 topa kundra shqiptarve e n’aksham shqiptart e ktij Bajraku, mbasi qi kan mbet pa fishek, jan shtrngue me u zmbrap tuj shkue n male t nalta afr familjeve t veta. N kt mnyr serbt mujtn me e djeg katundin Kersnina, 20 shtpi, edhe me i palkit edhe i dogjn shpijat e vllaznis Ali Demaj, n katundin Ballapoja, edhe dogjn shum shpia n katundin Perdalishta.

    Beqir Regja me shqiptar t Bajrakut t Gashit, kur pan se katundet shqiptare u mbuluen tym e flak, msyn katundin Tyep ku dogjn 50 shpi t serbianve t vendit edhe dogjn 16 shpi serbjan n katundin Belica.

    Serbt me nj ushtri t fort kan zan vendet strategjike e shqiptart gjinden n male t larta me rob’ e thmi, e prej m 1. 2. 1920 deri m 8. 2. 1920 lufta po vazhdon e topi e pushka s’po pran asnji or. Pr kt shkak kan lan shpijat e veta tuj ik npr malet e nalta n kto katunde: Kersnina e Ballapoja, Istok, Veri, Shelmenica, Padalishta e Suhagrlla, Rudniku, Shushica, Ufa edhe shum katunde tjera qi s’po u dijm emnat.

    Zjarmi e flaka asht tuj i shkrumue ato krahina t mjera tash 10 dit, ku asnj ora s’pran ky zjarr, i cili po duket prej vendeve tona. Mbas fjalve q folm merret vesh se asht djeg edhe Shoshica, Ufa e shum katunde t tjera.

    N kt dit qi ka fillue lufta jan mbet vdekun dy burra, dy gra e nji vajz prej katundit Kersnina. Tuj ken se rrethimi i ktyne krahinave asht i fort e s’ka me mujt kush m’u afrue aty, asht shkue Mus Feka npr an t maleve t nalta n vend t lufts, i cili n kt jav ka m’u kthye e do t Ju drgojm spiegime t plota prmbi kto lufta.

    Shka po duket n kt pranver kan m’u njall luftime t panjohme n Kosov edhe me sjellje qi kan shqiptart me kt mosmarrveshje ndr vedi do t digjet e mjera Kosov mbar. Ju lutemi me dhan spiegime prmbi ashtje t prgjithshme. Krkoj me m diftue a me i lan u shqiptart me i dhan armt e me shkue asqer? Ju lutemi me m’iu prgjigj t pvetunave qi kam me Ju ba tash e mbas tashi e jo mos me m’u prgjegj si deri tash.

    Parija e Reks e sidomos t part e Vokshit Z.Z. Elez Dema, Hasan Bajrami, Sadik Haziri e Hamz Sefa e t gjith Populli i ktij vendi Ju drgojm t fala nga zemra.




    Me nder

    B. Vokshi

    (AQSH, Fondi 446, Viti 1920, Dosja 54, fleta 7)




    ---------

  6. #6
    i/e regjistruar Maska e Brari
    Antarsuar
    23-04-2002
    Postime
    19,380
    Faleminderit
    35
    30 falenderime n 21 postime
    Dshmi t barbarizmave sllave ndr shqiptar, marr nga periodiku shqiptar




    Luftime afr Gjakovs




    N’Podrime, afr Gjakovs, n’Bajrak t’Asterzubit ( nji ndr ma t’n’zashmit bajrak pr burrni), n’jav q shkoi kje ba nji luft e rrept qi zgjati katr dit e net.

    Podrimasit, tuj mos mujt me durue ma gjat mizorinat e serbve, t cilt, prpos t’kqyrunit me serbizue me forc, dhunuen gra e varza, u ngritn bash me burrni q vjen prej dishprimit e, tuj mos pas arm, kapn spata, sakica e shkopi. T’pa pushkve ju bashkuen nja gjashtdhjet vet me pushk qi ishin npr male.

    Serbt, ndonse kishin pes topa dhe ishin katr taborre, nuk mejtuen me e shue at kryengritje, e cila kje shue n’gjak me t’ardhun pes taborre malazeze me katr topa, t cilat msyn tont mas shpine.

    Populli i pshtuem prej kerdis s’anmikut ka hi n’kufij t Shqypnis, por prej t’ikunish kan pshtue sall 860 vet. Nji shumic u mbyt n’Dri duke ikur.

    Serbt nuk u kondetuen me djeg vetm shpijat e kryengritsve, por dhe ato t bajrakut mar. S’paku shpijat e djeguna jan 1 800. Rastet e pashpirt kerdijet e mizorijet nuk i difton as goja, as penda! Ngallnim diplomacis e Gjyqs Ndrkombtare! (Gazeta “Taraboshi”, 6-7 prill 1914)




    Diftime n’Pej




    N’Malci t’Pejs, e bash n Gjorgjevik, malazezt tuej pas pa nji kryengrits tuj dal prej shpijet, mas qi nuk mujten me xan at, t’shtyem prej ndijimeve t’veta t’mnershme ndezne shpin brenda s cils dogjn gjall gjashtmbdhjet rob, ma e shumta gra e fmi.

    Kjo ras e mnershme ndodhi nja dhet dit para. Shpija ishte e nji far Ahmet Brahimit qi la jetn me gjith gjinin e miqt. (Gazeta “Taraboshi”, 22-23 prill 1914)




    Keqbamjet sllave, 180 burra t coptuem n Ponashec




    Pa as nj far shkaku 180 trima, disa dit ma par, u shkuen n thik e u pren pa mshir prej Qeveris malazeze n Ponashec, Malsi e Gjakovs. Katrdhet shpia t mdhaja t ktij katundi i dogjn masi ju grabit malli e gjaja. Treqind e pesdhet gra e fmi t vegjl, masi u s’deshne, u qitn jasht kufis n Malsi t Gjakovs, q ka met Shqypni, ku desin prej ujet e prej t ftoftit.

    Kto ndodhin tash n kto dit kur Malizi me konsujt e trimarveshjes lypin nj miqsi me Shqypnin pr me shkue malli lirisht n Cernagore, ku populli vuen pr shkak t lufts. Asht nj turp i madh qi n kt shekull, n mes t Europs, t theren e t priten njers n ket mnyr qenrishte. ’kan me than pra liberalt Ingliz, t qytetnutit Francez pr miqt e tyre sllav? (Gazeta “Besa Shqyptare”, 17 prill 1915)




    Mizorinat malazeze




    Tash disa dit, antart e hyqmit t Cetins paditn Sadik Ramn e Ponashecit pr mausere qi kishte mshef. Masi pa veten ngusht e rrezikun e konakut Sadik Rama i dha armt e mlueme. Pr kt sebep Sadik Rama me ropt e vet iku e hini n’tok t’Shqypnies. Malazezt e zaptuen shpin e mallin e tij tuj hi mrend. Kur muer vesh se shpija ja ba kaush, u nis Sadik Rama me do shok tuj marr me vedi daltn me t’ciln shprthen murin e ships e hini mrend tuj qit n’roje q kishin ra e fjet. Pr kt t’ndodhun, hyqmi barbar e i pa arsyeshm bani me dit Veshoviqin n Gjakov, i cili oi ushtar me emr me rrethue Ponashecin e gjysn e Morins natn, e me dit tan mashkujt mbi 10 vjet e prpjet me i ba batare. Tjert gra e fmi me i qit me forc prej shpijave t veta, tuj lan gja e mall me hi n’Shqypni. (Gazeta “Besa Shqyptare”, 29 prill 1915, lajm q duhej t botohej me datn 27 prill 1915)




    Mizorinat serbe




    Kah njers t’ardhun kto dit kah vendet shqyptare qi jan nan serb msojm t’kqijat qi hjek populli shqyptar pr t cillat shum her kena shkrue. Shqyptart jo vetun grabiten, burgosen, nderohen prej zyrtarevet serb, vriten pa ndonj faj, por Qeveria serbe don me kallxue bots s jashtme se, n kto ngjarje qi ajo i quen kryengritje shqyptare, kan gisht disa krenar (pari-shnimi i V. H.) t’Shqypnis s lir. (Gazeta “Besa Shqyptare”, 3 qershor 1915)

    N’katundin Ponashec t Reks s’Gjakovs, malazezt kan mbyt e gri 116 vet, n’mes t cilve u gjindshin edhe gra e fmij. Ma t’shumtit e ktyne t’pafajmve jan coptue bishnisht. Malazezst, mbasi e kan mbarue ket vandalizm, familjet q kan mbet i kan przan jasht kufinit. Ky katund prmban 36 shpi. Kto mizorina le t’i digjojn ata qi jan tuj than se luftojn pr lirin e kombevet, tuj prkrah ata qi pamshir mbytin gjind t’pafajshm. (Gazeta “Populli”, 14 prill 1915)

    Me 11 t’keti mueji, qeveria serbe ka urdhnue q t’i merret t’tanve gjaja e gjall. N nji katund afr Gjilanit mblodhn 1 400 lop, dhi e dele pa u dhan kur far dshmijet t’zotvet. T’shkrett shqyptar t’Kosovs, jan ka hjekin zi prej grabitjeve t’qeveris srbe. (Gazeta “Populli”, 30 maj 1915)




    Shqyptart nn burgje t’Sebis




    Lajmohemi se qeveria serbe, sikurse pat myt aty ma par tet bajraktar, t cilt u paditn qi kan pas marrveshje me nji beg t’Kosovs, ashtu edhe tash kan fillue me shti n burg do shqiptar t pafajshm pr shkak se kan pas mardhnie me Hasan beg Vuiternin. Me kt mnyr kan burgos edhe Muharrem efendin, t’kushrinin e Hasan Begut. Kto t’ndodhuna nuk jan pr t’u habitur se serbt i kan zakon veprat barbare. Njenin e burgosen pse asht shqyptar, tjetrin pr me e rrjep ma zi se n’koh t Hamitit (sulltan Hamitit shnimi i V. H.). E dim se sundimi serb nuk don me dit prej shkrimeve tona, po ani. I bajm kto shnime qi t’meten si kujtime pr nesr e t’shofin shqyptart e Shqypnies s’lir se don me than robnie e veturdhenim. (Gazeta “Populli”, 30 maj 1915)




    Shkurtim prej nji letret qi i vjen Komitetit Kosovasm 5 fruer:




    “Mbas lajmeve t sigurta qi po marrim prej Peje, populli i atjeshm po mkon ndn nji sundim mizuer e grabits. Siguri jete nuk ka. Njeriu shkon kot pa u pyet e pa u kja. Ata q ia kan vaktin n Pej e n rrethe po gjobiten e po grabiten me 5 000 e deri 500 000 korona. Parsia shqiptare sht e ndryeme npr shtpia pse serbt u kan ngjit ka nji roje te dera e nuk i lan m fol me krknd.

    N krahin t Rugovs, qi ndodhet midis Pejs e Plavs, serbt kan sjell tri mufreze ushtar e gjith a i duhet ksaj ushtrie pr me jetue ia kan nagarkue njerzies s Rugovs. E kshtu populli atje jan tue dek pr buk. Dihet q populli i Rugovs asht kaq i vorfn sa ushqehet me kanji barr dru q i shet n pazarin e Pejs…” (Gazeta “Populli”, 10 Fruer 1919)




    N Plav e Gusinj:




    Mbas lajmeve t sakta qi arritn dje n Shkodr, komitat serbe e malazeze, mbas nji lufte t prgjakshme qi kan ba pes dit rresht me popullin shqiptar t atjeshm, kan zaptue me perdhuni Plavn e Gusinjn tue shkaktue t djeguna e dame t mdha me top, pos gjindes qi kan mbet dekun n kt t ndeshun.

    Katundi Vuthaj prej 200 shtpish, gadi asht rrnue krejt nn zierm t topave. Po priten tufa muhaxhirash me ardh n Shkodr. (Gazeta “Populli”, 25 Fruer 1919)




    Populli i Plavs, Gusinjs e i Rugovs muhaxhir n Shkodr.




    Pardje, t hnn, filloi tufa e par e muhaxhirve t duket n Shkodr, e ktij populli fatkeq t Plavs e Gusinjs, n’at hall t prvajtueshm e vargu nuk asht mbarue ende. Midis ktyre muhaxhirve n vend t vet fytyronin edhe njerzia e Rugovs, pse edhe kt krahin e paskan djeg e shkretue jugosllavt….Ky popull shqiptar i bam me dal muhaxhir, kapet deri m pesmbdhjet mij frym, por nj pjes ka marr ann e Malsis s Gjakovs. Numri i atyne q kan mbet t dekun nuk mund t dihet pse nuk po e njeh qeni t zotin, si thon. (Gazeta “Populli”, 28 Fruer 1919)




    Edhe n Hot e Grud.




    Marrim vesh se serbomalazezt, mbas ndodhnjimit t tyne qi ban mbi popull t Plavs, Gusinjs e t Rugovs, tash von kan hi edhe n Hot e n Grud. Me hovin e ktyn zotnieve na gjen si Nastradin Hoxhn kur i than se ka ra zierm. (Gazeta “Populli”, 8 Mars 1919)




    Ndihma pr muhaxhirt:




    Shklqesia e tij general B. de Fourton, kumandari i ushtrive aleate n Shkodr ka pas bujarin me dhan pr kta muhaxhir 1 000 korona e 500 kg miell. Z. Musa Juka dha 1 500 korona, z. Sule Bej 500 korona etj. Gjithsej u dhan ndihm 23 150 korona. (Gazeta “Populli”, 8 Mars 1919)




    Shekulli i qytetrimit




    Lista q prmban barbarit e mizorit serbe t kryeme n kohn e dy vjetve n Kosov:




    Krahinat T mbytun T burgosun T gjymtuem s rrahuri Shpija t djeguna Shpija t plakituna

    Lum e Prizren 836 2 700 120 770 1 562

    Gjakov 68 200 25 56 78

    Pej 1 510 3 800 240 714 1 970

    Mitrovic 133 1 700 30 42 104

    Vuitern 2 179 2 940 215 1 463 2 431

    Prishtin 4 600 3 650 350 1 340 2 190

    Ferizaj 1 695 2 400 190 720 960

    Kaanik-Elez 340 1 300 160 295 350

    Gjilan 680 2 400 220 450 630

    Preshev 260 970 85 180 240

    T’Rugovs, Plav e Gusi 1 740 300 70 180 240




    Kjo sht lista e prgjithshme emnore e shqiptarve t mbytun n Kosov prej xhandarmris serbe edhe fuqive disiplinare serbe, q na drgoj Komiteti i Mbrojtjes Kombtare t Kosovs.

    N t gjitha krahinat e Kosovs prej t burgosunve merren rushfete qysh n 5000 deri 30 000 dinar pr lirim t tyne. Por prap zihen e burgosen pr me i gjobit rishtazi. Ndrrohen shpesh prefektat e nnprefektat vetm pr me burgos e me gjobit popullin mbar. T burgosunit nuk dnohen deri sa t’u merret e gjith pasunija e tyne si ryshfet.

    Ka ndodh shpesh q jan burgos e lirue 7-8 her tue u gjobit fort rand. Npr burgje shum vet jan mbyt tue u rrah me dru. (Gazeta “Koha”, 30 prill 1921, Kor)







    Kto fakte q u paraqit


    TeMa

Tema t Ngjashme

  1. Theofan Stilian Noli: Jeta dhe veprat e tij
    Nga ILovePejaa n forumin Elita kombtare
    Prgjigje: 76
    Postimi i Fundit: 03-07-2014, 07:05
  2. far mendoni pr Ahmet Zogun?
    Nga honzik n forumin Elita kombtare
    Prgjigje: 242
    Postimi i Fundit: 03-03-2014, 07:03
  3. Identiteti evropian i shqiptarve
    Nga Iliriani n forumin Portali i forumit
    Prgjigje: 572
    Postimi i Fundit: 02-05-2012, 15:45
  4. Rexhep Mitrovica
    Nga Llapi n forumin Elita kombtare
    Prgjigje: 3
    Postimi i Fundit: 13-10-2007, 11:30
  5. Gjergj Kastrioti sipas pikpamjeve antishqiptare
    Nga Davius n forumin Historia shqiptare
    Prgjigje: 77
    Postimi i Fundit: 28-04-2006, 12:45

Ruaj Lidhjet

Regullat e Postimit

  • Ju nuk mund t hapni tema t reja.
  • Ju nuk mund t postoni n tema.
  • Ju nuk mund t bashkngjitni skedar.
  • Ju nuk mund t ndryshoni postimet tuaja.
  •