Close
Duke shfaqur rezultatin 1 deri 2 prej 2
  1. #1
    Rising Star and Legend Maska e Davius
    Antarsuar
    20-04-2003
    Vendndodhja
    Underground
    Mosha
    33
    Postime
    11,988
    Faleminderit
    1
    20 falenderime n 20 postime

    Gzim Hajdari, nj poet shqiptar n Ruanda

    Vetm diktatura e gjat e nj grupi bolsheviksh, q, pr fat t trisht, kishin emigruar e studiuar n Perndim, e mbajtn shqiptarin t mbyllur brenda trojeve t veta. Gjith kohn tjetr, edhe pse nuk njihet si popull shtegtar, ai ka qen shprndar n t gjith botn. Pas vitit 1990, kjo dhunti e "vendit t shqiponjave" u provua srish. U dshmuan bashkkombs q ikn prtej Uraleve, apo n Australi dhe Alaska. Prej nj amerikani me origjin shqiptare ka ndodhur edhe m spektakolarja dhe m befasuesja: Flamuri shqiptar sht vendosur n Hn. Ne akoma nuk prodhojm dot nga gjrat m t thjeshta t zhvillimit t sotm teknologjik, por me siguri ndonj bashkkombsi yn, po t ndodh t ulet n t ardhmen me nj anije kozmike, n ndonj planet tjetr, edhe atje do t ler nj gjurm shqiptare. Nuk sht e papritur, pra, q her pas here nga aeroporti "Fiumiino" i Roms ngrihet me avion udhtimi "Boing" pr t shkuar n Azi apo Afrik edhe nj nga tant bashkkombs. Ai sht poeti Gzim Hajdari. Emigruar n Itali prej m shum se nj dyzine vitesh, dy her i diplomuar pr letrsi n Universitetin e Elbasanit dhe "La Sapienza" t Roms, autor n Itali i 11 librave dhe fitues i nnt mimeve t rndsishme, Qytetar Nderi pr merita letrare i Frozinones, i njohur nprmjet prkthimeve dhe intervistave edhe n popuj t tjer, deri edhe n SHBA, i ftuar vazhdimisht nga jo pak universitete pr t mbajtur leksione, ai ka tashm tre vite q shkon n zonat e nxehta t bots. Kto udhtime t tij i ndjek dhe i fikson n celuloid nj fotograf i njohur, i cili bashkpunon me t prditshmen e famshme "New York Times" dhe revistn prestigjioze "Newswik". Quhet Piero Pomponi. Me n qendr poetin shqiptar, ai bn albume tematik bardhezi, kurse Gzim Hajdari shkruan libra udhtimi. Kshtu, vitin e shkuar, pas nj qndrimi njmujor n jugun e Azis, n Filipine, Pomponi bri albumin, kurse Gzimi librin "San Petro Gutud" ose "Udhtim n terrin e tropikut". Kt fillimviti, ifti i krijuesve sfidues prodhoi po ashtu albumin e radhs dhe librin prkats. Kt her udhtuan n Afrikn ekuadoriane, n Ruanda. Titullin e librit t tij t ri t udhtimit, Gzim Hajdari ia gjeti kuptimplot me fjaln "Muzungu". Mjafton ta lexosh kt njqind e pesdhjet faqesh pr t kuptuar se "Muzungu" sht nj fjal, me t ciln disa fmij ruandez, sapo poeti yn misionar zbriti n aeroportin e Kampals, e thrritn pr ta tallur e nmur. Ajo do t thot "I bardh, i ndyr". Ishte gjuha me t ciln prindrit e atyre fmijve afrikan mallkonin dikur evropiant kolonizator, ata q u solln pr shum koh jo aq fort drit qytetrimi sesa skllavri dhe shfrytzim. Mirpo, natyrisht, shqiptari Gzim Hajdari nuk sht ndonj nga t "bardht e ndyr". Ai bn pjes n ata evropian q n Afrik vijn pr ta ndihmuar at. Vijn t shohin me syt e tyre fatkeqsit q popujt e saj kalojn dhe pastaj nprmjet do mjeti t mundshm komunikimi publik ti denoncojn. Poeti shqiptar n Ruanda, si edhe nj vit m par kishte br n Filipine, vinte n emr t drejtsis. Gzim Hajdari sht dhe nuk sht nj shqiptar i zakonshm. Kampala, kryeqyteti me dy milion banor pran liqenit Viktoria, i konsideruar si vendi i grushteve m t mdha t shtetit dhe i tiranve m t prgjakshm, nuk e tremb. Prej andej, ai do t udhtonte n veri t Ruands, n kufi me Sudanin, ku prej njzet vitesh zhvillohet e egr nj luft guerile nga m mizoret. Por, edhe kjo gj nuk e frikson. Me aftsin pr tu msuar shpejt me vshtirsin, ai sht mirfilli shqiptar, porse n pasionin human q i ka vn vetes sht nj misionar perndimor. "Muzungu" nuk mund t delte nga duart e tij ve si krijes e nj shqiptari t guximshm e me shpirt protagonist, ngjizur me mendsin e kulturs qytetare e shoqrore t euro-kontinentit. N librin e tij, Gzim Hajdari gjithsesi nuk gjen arsye t prqas fatin e dikurshm t popullit t tij me at t Ruands. Nuk gjen krahasime dhe nuk do. Vetm n nj ast, pikrisht kur mbrrin n burimin e Nilit t Bardh, i kujtohet e gjith fmijria e tij, kur prindrit pas orve t shkolls e onin t ruante bagtin. Por edhe ky ast reflektimi pr atdheun e tij ka drit, nuk buron terr pr Shqiprin. Poeti yn n Ruanda, vendin e tij e ka t shenjt, edhe pse si do elitar ka qortimet e veta pr t. Fotografi i njohur Piero Pomponi e ka vn si personazh qendror t album-udhtimeve t tij, sepse ka dalluar tek ai ngarkes epike, i duket mjaft interesante komenti i bots s trazuar me syrin e nj ballkanasi.

    Me nj portret t veant, me mjekr dhe fytyr asketi, Gzim Hajdari po ashtu sht siluet mjaft origjinale dhe jo m kot fotografi, duke e fiksuar n afro tremij pamje t ndryshme, n kopertinn e librit "San Pedro Cutud" e ka fotografuar n pamjen e Krishtit t kryqzuar. Ishte nj rit q kryhej do vit n ishujt Filipine. Ja prse n kto albume t Piero Pomponit nuk bhet fjal pr pozime fotomodeli, apo edhe pamjesh rutin pran biblioteks, para kompjuterit, apo n nj karrige lkundse buz detit. Pamjet q fiksohen jan tronditse, denoncuese, prcjellin jo komoditet jete pran internetit, por thirrje e protest kundr shfrytzimit t popujve t ln qllimshm n mizerie. Ato jan art i angazhuar e kushtrues n mbrojtje t t drejtave t kombeve t shtypur, jan denoncime kundr prdhuns q ushtrohet veanrisht ndaj popujve afrikan. N kt mision kmbnguls, vitin e ardhshm poeti Hajdari do t rikthehet srish n Ruanda.

    Kur ndodhej n Kampala, ai pa t fluturonin n qiell apo t uleshin n buz t liqenit Viktoria pelikan, nga ata q n fmijrin e tij kishte par e dashur shum n knetn e Karavastas, n Divjak. Ishte mallngjyer. Nuk e priste ta gjente Shqiprin e tij aq larg. Ai lloj pelikani nuk rritet n asnj vend tjetr n Evrop, por ve n Karavastan e tij. Gzim Hajdari ka lindur n Lushnj. Pr disa aste iu duk se ishte rikthyer n vendlindjen e tij, te shtpia prdhese e moteve t para t jets. Gzim Hajdari iu gzua atyre zogjve shtegtar, edhe sepse n at vend t largt kishin mbrritur s bashku, si shqiptar t mir. Ai ishte poet, zogj poetik ishin edhe pelikant. Kur n ditt e mpasshme do t shkonte n zonn e nxeht t lufts guerile do t gjente n duart e jo pak prleshsve automatik kallashnikov t prodhuar n ish-uzinn e armve t Polianit, por aty, n kryeqytetin Kampala e buz liqenit Viktoria, Shqipria ishte vetm nj bartse e poezis dhe e finess artistike.

    N Ruanda errsira e lajmeve pr Shqiprin e tij ishte e madhe. Kjo ndodhte jo thjesht nga largsia, sepse hapsirat teknologjia mediatike me koh i ka shkurtuar, porse shumica e njerzve t thjesht jetonin keq, ishin t paarsimuar e t paditur. Pr vendin e tij n Ruanda dinin ndonj gj vetm misionart katolik, disa gazetar dhe ndonj politikan. Por edhe n kujtesn e ktyre t fundit Shqipria kishte ln ndonj gjurm pr shkak t lufts s Kosovs dhe ndrkombtarizimit t madh t saj. Viti i turbullt 1997, pr fat, nuk pati grvishtur asnj shenj. Njmij e nntqind e nntdhjet e shtata jon ishte udi pr Evropn, por nuk mund t ishte pr Afrikn. Ca m pak nuk mund t ishte pr Ruandn. N Shqipri edhe n at vit t mendur kryesisht u shti n ajr, kurse atje, ku poeti kishte shkuar me misionin e denoncuesit t padrejtsive, qllohej drejtprsdrejti n trup. Ruanda sht vendi i gjenocideve dhe masakrave t mdha. N Buumpura jan vrar e therur 350 mij vet. Jan vende shum t pasura e popuj t len n mjerim t plot. Te "Muzungu", poeti shqiptar tregon se, duke jetuar pr 15 dit n zonn e lufts, n veri t Ruands, netve pothuaj nuk ka fjetur nga krismat e armve dhe qndroi n kmb pr ta braktisur bazn n rastin m t par. Kshtu, ai ka par jetn llahtari t banorve. Gzim Hajdari pr pesmbdhjet dit udhtoi nga nj fshat n tjetrin me autobust grmadha t quajtura "korriera", ku dyqind frym ngjishnin njri-tjetrin jo vetm brenda, por edhe mbi ta. "Muzungu" i tij dshmon se shpesh nga grupe e banda t armatosura, autobust ndaleshin dhe i digjnin bashk me udhtart. Ose u rripnin lkurn t gjithve q u binin rob. Gzim Hajdari provon se ka vizituar kampe refugjatsh, ka takuar guerilier ruandez e sudanez, ka prekur me dor e trishtim n sy sidomos fmij-ushtar. Kta ishin me dhjetra mijra. Gueriliert e t dy palve i sekuestronin, i drogonin dhe i hidhnin n msymje. Po ashtu i nisnin t bnin masakra masive, t nderonin grat, t digjnin fshatra. N "Muzungu", poeti yn n Ruanda dshmon se ka par me syt e tij mijra njerz q vdisnin nga malaria, ebola, SIDA, uria, mungesa e ujit. Ai prshkruan fshatra t tr n agoni nga SIDA, kasolle me dymbdhjet fmij kock e lkur, ku disa rrin shtrir e nuk ohen dot. Gzim Hajdari n "Muzungu" tregon se n Ruanda ka par gra dhe fmij q ushqehen bashk me qent, npr togje plehrash. Ka par tek pin uj t turbullt, t ndotur e t zi bashk me kafsht.

    Poeti yn, q udhton n zonat e trazuara t bots dhe denoncon padrejtsit, shkruan se, megjithat, populli ruandez ka nj folklor epik t madhrishm dhe se sht nj popull shum i gzuar. Gzim Hajdari e ngre zrin fort pr t denoncuar se n zonn prvluese mes Ruands dhe Sudanit kalojn t gjitha llojet e trafiqeve, prej armve e deri te metalet e muara si diamantet, ari apo kolta, q sht lnd e par e muar pr anijet kozmike, radart, telefonat celular. Ka shkruar nj libr t vrtet poeti yn bashkkombs, nj libr trondits. Me "San Pedro Cutud" dhe "Muzungu", Gzim Hajdari sht i pari n letrsin ton q krijon kt gjini e ushtron kt profil shkrimtari human e t angazhuar n mbrojtje t popujve t varfr e t nprkmbur. do krahasim i tij me Nn Terezn do t ishte pa vend. E megjithat... Megjithat, n thelb sht po ajo kultur humanizmi e dashurie pr njerzimin. Nuk mund t ndodh ndryshe me nj poet bashkkombs, i cili ka n sy fluturimin e pelikanve q rriten vetm n Shqipri.

    Gazeta SHQIP
    My silence doesn't mean I am gone!

  2. #2
    Administratore Maska e Fiori
    Antarsuar
    27-03-2002
    Vendndodhja
    USA
    Postime
    3,015
    Faleminderit
    2
    110 falenderime n 101 postime
    Poezi t shkputura nga 'Stigmate'
    Shkruar n Italisht


    I.

    Lascio questi versi come un addio
    inghiottito dalla nudit della memoria
    sapendo che il mondo non ne ha bisogno
    Del mio saluto con la mano che trema
    gi nel fondo stellato
    nessuno si accorge.
    Orizzonte precario
    mi appoggio alla tua acqua fredda
    e scavo la tua fronte di cielo oscuro

    abbandonato nella nebbia fitta
    non so da dove vengo e dove vado
    assedio nevi che mi assediano
    in balia di neri uccelli
    voglio sapere chi mi separa da una terra impazzita
    e che fine faranno la mia Ombra oltre l'acqua
    la pioggia che cade nella pioggia e gli Di fra gli alberi

    in fila accanto al freddo e al destino
    attendo che mi chiamino all'alba dalle pietre
    volti pallidi di voci arrochite

    il mio nome una linea che divide
    la luce dall'oscurit
    il mio corpo misura tra la sabbia e il cielo



    II.

    Quanto siamo poveri.
    io in Italia vivo alla giornata
    tu in Lushnje non riesci a bere un caff nero

    la nostra colpa: amiamo la terra
    la nostra condanna: vivere soli divisi dall'acqua buia

    ritorner in autunno come Costantino
    mentre sulle colline natali tu gi hai raccolto l'origano
    da portare nella mia stanza ancora sgombra
    ora vivo al posto di me stesso
    lontano da un paese che divora i propri figli



    III.

    Ho girato su e gi per le strade di Roma
    per vendere il mio Corpo Presente
    l'ultimo giorno dell'anno santo
    come posso giungere a festeggiare con te dopo otto inverni
    in Occidente
    il viaggio costa venti volte il prezzo del mio libro di poesie
    e nei tuoi occhi la mia assenza diventa pi profonda
    sulle tue labbra secche il mio nome pronunciato pi spesso
    alti sono i muri d'acqua che ci dividono
    e sotto le loro ombre cresce spaventata la nostra vita



    IV.

    Io non vi rubo n ricchezza n gloria
    non voglio possedere altro che il mio corpo
    scritto anche nella polvere delle arene da cui provengo
    e nella memoria degli alberi che mi circondano
    le mie strade non ritornano all'acqua
    la mia stanza ogni sera prende fuoco
    in attesa da anni e non aspetto nessuno
    che giunga nella mia dimora
    la mia anima specchio spezzato
    uccello caduto nella pioggia
    accanto ai ciechi
    per questo cerco nuovi sentieri
    per fuggire con il segreto che sanguina



    V.

    Ogni giorno creo una nuova patria
    in cui muoio e rinasco quando voglio
    una patria senza mappe n bandiere
    celebrata dai tuoi occhi profondi
    che mi accompagnano per tutto il tempo
    del viaggio verso cieli fragili
    in tutte le terre io dormo innamorato
    in tutte le dimore mi sveglio bambino
    la mia chiave pu aprire ogni confine
    e le porte di ogni prigione nera
    ritorni e partenze eterne il mio essere
    da fuoco a fuoco e da acqua a acqua
    l'inno delle mie patrie il canto del merlo
    ed io lo canto in ogni stagione di luna calante
    che sorge dalla tua fronte di buio e di stelle
    con la volont eterna del sole



    VI.

    Per voi uomini dell' Europa che vi arrangiate ogni giorno
    Per voi donne dell' Est che lavate per terra o accompagnate
    a prendere aria i vecchi d' Occidente
    Per voi immigrati che dormite sulle panchine e vi svegliate
    con un 'immensa nostalgia
    Per voi barboni
    che non
    volete padroni e vivete in pace
    con l'universo
    Per voi prostitute che offrite il vostro sesso a negri bianchi
    gialli fino al sangue
    Per voi malati e disoccupati come solidariet e misericordia
    Per voi missionari che portate tenerezza ai deboli prima di morire
    Per voi contadini che fate pascolare il gregge e arate i campi da
    nord a sud
    Per voi folli che ci insegnate gratis la follia
    Per voi che siete soli e fuggite come me
    scrivo questi versi in italiano e mi tormento in albanese



    VII.

    Sogno spesso di tornare un giorno sulla nostra collina di
    siliquastri
    e di vivere accanto a te
    ben venga la povert
    ma soltanto accanto a te
    sono trascorsi anni da quando mi hanno costretto ad andare via
    cosa fai? cosa pensi? ci salveremo in questa vita?
    duro il destino dei poeti
    ieri per la dittatura eravamo pericolosi
    oggi per la democrazia siamo inutili
    se avessi amato una donna del villaggio
    non avrei sofferto cos tanto per le citt che uccidono
    dove ogni secondo mi devo difendere
    scrivimi se hai sentito il canto del cuculo nella ginestra fiorita.

Tema t Ngjashme

  1. Si u grabit ari nga pushteti komunist ne Shqiperi.
    Nga DYDRINAS n forumin Historia shqiptare
    Prgjigje: 20
    Postimi i Fundit: 03-04-2015, 10:52
  2. 'mendim keni pr nacionalizmin shqiptar?
    Nga Anton n forumin shtja kombtare
    Prgjigje: 45
    Postimi i Fundit: 25-09-2012, 16:09
  3. fare historie false mesohet ne shkollat shqiptare?
    Nga BARAT n forumin Historia shqiptare
    Prgjigje: 38
    Postimi i Fundit: 31-07-2009, 09:54
  4. Mbi konfliktin n Komunitetin Musliman Shqiptar
    Nga Brari n forumin Problematika shqiptare
    Prgjigje: 0
    Postimi i Fundit: 27-03-2009, 10:00
  5. Me Titizmin kunder Enverizmit
    Nga Albanino n forumin shtja kombtare
    Prgjigje: 1
    Postimi i Fundit: 08-09-2002, 19:06

Ruaj Lidhjet

Regullat e Postimit

  • Ju nuk mund t hapni tema t reja.
  • Ju nuk mund t postoni n tema.
  • Ju nuk mund t bashkngjitni skedar.
  • Ju nuk mund t ndryshoni postimet tuaja.
  •