shtja



Negociatat Greko Shqiptare pr detin kan jan rrotulluar me kalimin e kohs n fund t fundit mbi problemin kryesor dhe pengesn kryesore midis shtetit grek dhe atij shqiptar: mbajtjen gjall t Ligjit t Lufts de jure n fuqi Ligjin e Lufts Nr. 2636/1940 si dhe ligjet, e mvonshme: 4506/1966 e 1664/1998., sht Ligji i Lufts q Greqia i shpalli Shqipris dhe italis, i cili ende nuk sht shfuqizuar vazhdon ti ruaj efektet e tij mbi ndshkimin ndaj shqiptarve.

N prfundim t ngeciatave Ministri i Mbrojtjes i Greqis Kamnenos deklaroi se morm far deshm


Po cilat jan shakqet dhe rrethanat q dy popuj fqinj dhe miq me nj histori t prbashkt t ken nj mosbesim dhe armiqsi t madhe politike midis tyre? Problemi qndron tk ligji I Lufts.

Po cili sht ligji i Lufts? Athin, m 10 nntor 1940, Numr botimi 379. Dekret


Rreth prcaktimit t shteteve armike sipas kuptimit t ligjit detyrues nr. 1636/1940 t italis dhe Shqipris dhe zbatimit n lidhje me kto shtete, t dispozitave t ktyre ligjeve. Athin, m 08 nntor, 1940.
Shtetas t devotshm t Lartmadhris Suaj, Ministrat i Drejtsis , i Financave, Ajis Tabakopullos, Andhr. Apostolidhis.

Ligji i Forcs Nr. 2636 1940, Rreth akteve ligjore t armiqve dhe sekuestrimit t pasuris, armike, Jeorjios B: Mbret i Grekve

Mbi bazn e propozimit t Kshillit ton t Ministrave, vendosm dhe urdhrojm:

Neni 1 Armiq

Armiq sipas kuptimit t ktij neni, konsiderohen:

a. Shtetet, kryetart e ktyre shteteve dhe personat juridike t juridiksionit shtetror t tyre, t cilat prcaktohen secili n veanti si armik nprmjet Dekreteve Mbretrore t botuara me propozim t Kryetarit t Qeveris, t Ministrit t Punve t Jashtme, Ministrit t Financave, sipas kuptimit t ktij Ligji.

b. Persona fizik, t cilat kan shtetsin e shteteve armike, sipas rastit a), ose ata q kan banes, ose banim t prhershm n to.

c. Personat juridik t juridiksionit privat dhe do bashkim personash, ose pasurish, prderisa kan qendrn drejtuese t tyre n shtetet armike, sipas rastit, ose jan nn influencn ligjore, ose ekonomike t armiqve, sipas ktij neni.

Neni 6 Pasurit armike.

Sekuestrimi

Pasurit armike n Greqi me hyrjen n fuqi t ktij ligji ndalohen dhe sht i pavlefshm disponimi i ktyre pasurive tek armiqt, ose n shkelje t dispozitave t ktij ligji.

Neni 7 Pasuri armike n Greqi

Si pasuri armike n Greqi konsiderohen elementet pasurore t mposhtme, prderisa u takojn ligjrisht ose ekonomikisht armiqve, sipas kuptimit t nenit 1lemente t patundshme dhe t tundshme t ndodhura n Greqi.

Neni 21 Fuqia dhe zbatimi

1. Ky ligj hyn n fuqi m datn 28 tetor 1940.

Athin, m 10 nntor 1940.
Jeorjis B
Kshilli i Ministrave
Kryetari Metaksas
Antart: Ajis Tabakopullos; i. Dhurendis; A. Apostolidhis; i. Arvanitis;A. ikonomu;S. Polizogopullos;N. Papadhimas;I. Spenxas;S. Papavasiliu;P. ikonomakos;K. Burbulis;H. Lis;H. Alivizatos;Th. Nikoludhis; J. Zafiropullos;K.Manjadhaqis;A. Xifos;M. Qiriakopullos;K. Koxias.

U verifikua dhe u vu vula e madhe e shtetit
Athin, m 10 nntor 1940
Ministri i Drejtsis Ajis Tabakopullos. Ligjet detyruese nr. 2637. 1940

Greqia vazhdon t mos zbatoj edhe sot e ksaj dite Konventn mbi Mosparashkrimin e Krimeve t Lufts dhe Krimeve Kundr Njerzimit, hyr n fuqi m 11 nntor 1970. Kjo Konvent, rikujton rezolutat e Asambles s Prgjithshme t OKB-s, dat 13 shkurt 1946 dhe 31 tetor 1947, n lidhje me ekstradimin dhe ndshkimin e kriminelve t lufts dhe Rezolutn 95 t 11 dhjetorit 1946, q konfirmon parimet e s Drejts Ndrkombtare, t njohura nga Statuti i Gjykats Ushtarake Ndrkombtare t Nurembergut dhe nga vendimi i atij gjyqi, si dhe Rezolutat e dhjetorit 1966, nprmjet t cilave Asambleja e Prgjithshme ka dnuar shprehimisht si krime ndaj njerzimit shkeljen e t drejtave ekonomike dhe politike t popullsive autoktone. N nenin 1 t ksaj Konvente, theksohet se: krimet e lufts jan t pa parashkrueshme, cilado qoft data kur jan kryer. pikn b t nenit 1, dnohen pa kufi kohor: Dbimi nprmjet nj sulmi t armatosur ose pushtimit dhe aktet njerzore , si dhe krimi i gjenocidit, ashtu si sht prcaktuar n Konventn e 1948, pr parandalimin dhe ndjekjen e krimit t gjenocidit, qoft dhe kur kto akte nuk prbjn shkelje t s drejts s brendshme t vendit ku jan kryer (http://.mediaelire.net/lajm/1133/...i-i-vitit-1940).

Shteti grek nuk ka nnshkruar edhe Protokollin Nr.4 t Konvents Evropiane t t Drejtave t Njeriut. Kjo sht br qllimisht pr t mbajtur t pushtuar amrin, n kuadrin e strategjis greke t Megali ides, t parit traktat nacionalist antinjerzor n historin e Evrops. N pikn 1 t nenit 3 t ktij protokolli, theksohet: Askush nuk mund t dbohet me an t nj mase individuale ose kolektive nga territori i Shtetit, shtetas i t cilit ai sht dhe n pikn 2 t t njjtit nen nnvizohet: Askujt nuk mund ti hiqet e drejta pr t hyr n territorin e Shtetit, shtetas i t cilit ai sht.

pafajsia e amve sht provuar ligjrisht nga Gjykata e Diktimit t Janins, n shkresn me numr protokolli 1837, dat 29 shtator 1976, drguar Ministris s Rendit Publik, Drejtoris s Shrbimeve Kriminale n Athin.

Problemi i Pronave t amve. N kt ligj prshkruhen me hollsi sasia e pronave dhe pasurive, q bllokohen si efekt dmshprblimi. Ndrkoh nprmjet neneve t tij, pasqyrohet rruga gati e pamundur pr ti rikthye ato prona me komisione shtetrore, q do t duhet t mblidhen pr seciln prej tyre, me pranin e ministrave dhe ekspertve t zyrave t shumta, t cilt sht krejt e pamundur pr ti ulur n nj tavolin. N kt akt ligjor t Athins ka sanksione edhe pr pronat apo pasurit italiane, q sipas Traktatit t Paqes s Parisit n 1946, u sekuestruan prfundimisht dhe kaluan n dor t pals greke, si pjes e dmshprblimeve q italiant si vend sulmues duhet tia paguanin Greqis.

Cfar parashikojn negoziatat e dyta t qeveris shqiptare me qeverin greke t prfaqsuara respektivisht nga z. Kocias ( Koi ne shqip) dhe Bushati, pas vlersimit t marveshjes s par nga Gjykata Kushtetuese shqiptare pr detin n Kohn e qeveris s Berishs?

Dihet botrisht se qeveria shqiptare e Maxhxorancs s majt ka patur dy qllime kryesore para s t bien dakort pr negociatat:

Anullimin e Ligjit t vitit 1940 n t ciln Shqipria e pushtuar nga italiant nuk mund t ishte armike e Greqis, edhe sepse Ligji i Luft i brr nga pala Greke u hoq pr italin menjehr pas prfundimit t Lufts s Dyt Botrore, kurse pr Shqiprin nuk u hoq, gj q e cila ishte `nonsens`. Nuk mund t ndshkosh t mundururin dhe t bbiesh dakort me pushtuesin apo Jo?
Problem i amris, problem q mendoj se sht ngritur nga pala shqiptare thjesht n respekt t t drejtave t njeriut bazuar n Konventat e OKB t prshkruara m sipr por edhe nga Ligji nr.8137 dat 31.7.1996 Shtuar me ligjin nr.9264, dat 29.7.2004 (protokoll shtes) Ndryshuar me ligjin nr.9453, dat 15.12.2005 (protokoll shtes).

Diskutimet midis palve kan tejet t tensionuara dhe t dyja palt kan vendosurgjat ktij afati kohor t ashtuquajturat vija t kuqe apo pjese t panegociueshme, por n t dyja rastet, qoft pr efekte t detyrimit t zgjidhjes s mos marveshjeve, qoft pr detyrimin pr t dal nga bataku i koklavitjeve ligjore, mesa duket sht arritur nj marveshje n parim n t ciln mesa duket sht future dhe problem i t ashtuquajturit `vorio epir` i cili sht prdorur nga pala greke si presion mbi shten ame t ngritur pa hezitim nga pala shqiptare e cila e ka ngritur problemin n nivelin e zbatimit t Konvents Mbi Lirit dhe t Drejtat e Njeriut.

ii

Dihet se Problemi i vorio Epirit u ngrit nga mbretria greke gjat dhe pas lufts s par botrore periudhe n t ciln u vendosn kufijt jugor t Shqipris por edhe periudh kur u vra gjenerali italian Enriko Telini me 28 gusht 1923 n t cilin u vran pes ushtarak.

Hstioria e treves Epir sht shum e vjetr. Sipas Historianit Kristo Frashrit:

Shqiptart dhe grekt, pasardhs t ilirve dhe helenve t lasht, banojn n fqinjsi me njri-tjetrin q nga periudha parahistorike. Gjat shekujve kufijt midis vendbanimeve t tyre nuk kan qen asnjher t prera nga pikpamja e prkatsis etnike t banorve. Kjo ka ndodhur ngase kto vise kan qen m tepr se 2000 vjet nn strehn e perandorive shumkombshe, t tilla si Perandoria Romake, Perandoria Bizantine dhe Perandoria Osmane, t cilat lejonin lvizjet e fiseve dhe t kombsive brenda kufijve politik n krkim t vendbanimeve t reja. Si kudo, edhe ktu n brezin ansor t vendbanimeve t shqiptarve dhe t grekve u krijuan vise me banor t przier nga t dyja etnit. Nj nga kto zona kufitare me popullsi t przier shqiptare dhe greke ka qen dhe vazhdon t jet treva e quajtur nga helent e lasht Epir, nga shqiptart e sotm amri http://gazetainfopress.com/historia_...emia-e-athines.

Akademia greke ka botuar nje liber per Epirin ( M. B. Sakellariut, me titull Epirus 4000 years of greek histori and civilization M. B. Sakellariut, me titull Epirus 4000 years of greek histori and civilization M. B. Sakellariut, me titull Epirus 4000 years of greek histori and civilization), dhe disa pasaktsi historike nga nj historian tjetr anglez N. Hammond, i cili ka shprehur deformime te historis s ksaj treve; por edhe historiant tan gjithashtu nuk kan botuar asnj tekst serioz pr Epirin madje as kan argumentuar dhe kontestuar me historiant grek e te tjer pr kt problem, pr pasaktsit historike me historiant grek t cilt kan harruar apo deformuar qllimisht historin e Epirit.

Emri grek ka lindur pas vitit 1831 madje edhe Virgjili tek Eneida nuk e prmnd fjaln `grek` apo `Helen` n frazn e tij t famshme : Timeo danaos et dona ferentes (Trembem nga greku, edhe kur t jep dhurat) pra quheshin `danaj`.

Sidoqoft problem i Vorio Epirit lindi pas vitit 1878 pra pas Traktatit t Shn Stefanit. Deri atehere shteti grek nuk kishte patur asnj pretendim territorial ndaj trevave shqiptare.

Komisioni hartoi m 17 dhjetor 1913, protokollin mbi kufijt jugor e juglindor t Shqipris, t cilt, me disa ndryshime t vogla, jan po ato q ekzistojn edhe sot.

T gjith historiant grek i prmbahen pikpamjes se ndarja e gabuar e kufijve n vitin 1913 solli edhe t ashtuquajturn -kryengritje t Epirit t Veriut-. N fakt kufiri shqiptaro grek ishte nj e mesme midis dy hartave t paraqitura: asaj t Austro Hungaris dhe asaj t Rusis q mbronte interesat e Greqis. Ky ishte kriteri i prcaktimit t kufijve q gjithsesi pa vn aspak n dyshim pjesn shqiptare, por at q u b e grekve si Camria. T gjith historiant grek i prmbahen pikpamjes se ndarja e gabuar e kufijve n vitin 1913 solli edhe t ashtuquajturn -kryengritje t Epirit t Veriut-. N fakt kufiri shqiptaro grek ishte nj e mesme midis dy hartave t paraqitura: asaj t Austro Hungaris dhe asaj t Rusis q mbronte interesat e Greqis. Ky ishte kriteri i prcaktimit t kufijve q gjithsesi pa vn aspak n dyshim pjesn shqiptare, por at q u b e grekve si Camria (https://.facebook.com/notes/po-th...076052942/).M 28 shkurt 1914 nga ishulli i Korfuzit, Zografos ( nj renegat shqiptar i cili organizoi nj -lvizje autonomiste- brenda -Vorio Epirit) i drgoi nj telegram Komisionit Ndrkombtar t Kontrollit q po zhvillonte mbledhjen e tij t 69-t n Vlor, ku deklaronte -shpalljen e autonomis s Vorio Epirit-, dhe -urdhronte- njohjen e saj. Komisioni jo vetm q nuk e pranoi por i krkoi qeveris greke q ta arrestonte at. M 2 mars 1914 n Gjirokastr, nj i ashtuquajtur kongres nn drejtimin e Mitropolitit Spiridon shpalli edhe nj her -autonomin e Vorio Epirit-. Nuk vonoi shum dhe t njejtn gj bri edhe renegati Spiro Spiro Milo n shtat fshatrat e Himars.

M 13 shkurt 1914 organizimi ushtarak u b edhe n Gjirokastr dhe n Delvin.

M 22 shkurt Jorgji Zografi ka pasur nj takim me kryeministrin Venizellos ku sht thn shprehimisht: -Duhet t marrim metrat tona-.

Grekt e pranojn edhe vet se m 22 mars 1914, 130 t burgosur kretan me n krye kryeparlamenar grek, u nisn n Shqiri pr t luftuar kundr shqiptarve. Pak dit m von jan nisur edhe 170 vet t tjer nn drejtimin e njfar Josf Anagnostaki.

Sipas Vasil Kondit ajo q ngjau n vitin 1914, ishte -kryengritja e Epirit t Veriut-. Mirpo prve elementve t siprtreguar askush nga historiant grek nuk shpjegon dot si duhet se `deshn kretant apo athinasit si Varda n -Vorio Epir-, prderisa na paska qen -kryengritje e -vorio epirotve.

M 2 prill grupet terroriste organizuan at q n histori njihet si pui grek i Kors. N betejat e zhvilluara u vran nga drejtuesit grek Vasil Janis dhe u plagosn kryetari i tyre Jorgos Sulios dhe Jorgo Moranxhas, t cilt pas bisedimeve t Germanosit me ushtarakt shqiptar, u solln n Elbasan. N kt mnyr shqiptart nn udhheqjen e Themistokli Grmenjit i dhan prgjigjen e merituar armikut grek, i cili la shum t vrar n fushn e betejs. N luftn kundr grekve n Kor sht shquar edhe kapiten Leon Gilhardi dhe kapiteni holandez Dorman.

N nntor t vitit 1922 Gjeneral Telini erdhi n Shqipri. ishte plotsisht i vendosur dhe i gatshm pr zbatimin e detyrs s ngarkuar ndrkombtarisht. Gjeneral Telini, duke pasur t drejtn e vetvendosjes, pr 12 fshatrat devollite, prkohsisht t shpallura asnjanse, po q n t vrtet mbaheshin ende nn sundimin grek, i la brenda shtetit shqiptar, duke mbetur besnik i paepur i s drejts duke prcaktuar fshatra e tok shqiptare atje ku flitej gjuha shqipe.

Konferenca e Ambasadorve e mbledhur n Paris m 9.11.1921 vendosi t ripohonte kufijt shqiptaro-grek, q vendimet e veta t marra n Londr m 12.12.1912 dhe m 22.03.1913 dhe at t Protokollit t Firences m 17.12.1913. Kshilli i Lidhjes s Kombeve urdhroi Konferencn e Ambasadorve t prfundonte punn e ln prgjysm n vitet 1913-1914, pr prcaktimin prfundimtar t vijs s kufirit shtetror greko-shqiptar. Pr caktimin prfundimtar t kufijve konkretisht n terren, u la t formohej nj komision me prfaqsues t Anglis, Francs, italis dhe Japonis, i cili u krijua m 8 janar 1922. N t t merrnin pjes prfaqsuesi i Italis, gjenerali Enriko Telini; Anglezi kolonel Gilles; Francezi kolonel Ordion, dhe kapiten De Limperani q ishte sekretar i Prgjithshm i Komisionit. Ndrsa Japonia nuk e drgoi delegatin e saj. Kryetar i komisionit u caktua Gjeneral Enriko Telini. Por Komisioni pati kontradiktabrenda njri tjetrit kshtu q Konferenca e Ambasadorve vendosi q punimet e caktimit t kufijve t rifillonin m 1 maj 1923. ishte planifikuar q komisioni i kufirit jugor shqiptaro-grek m 27 gusht 1923 do t shkonte nga Janina n Kakavij (http://illyriapress.com/gjeneral-tel...er-shqiperine/). Midis Dervicanit dhe Arnishtes rruga ishte bllouar me trar dhe aty ishte vendosur pusia nga disa tradhtar t paguar. Pasi ndaloi makina Kriminelt vran katr pjestart e Komisionit dhe t pestin general Telitin, e vran pas disa minutash. Opinioni publik shqiptar i konsideroi viktimat martir pr t drejtat ndrkombtare dhe pr paqen midis kombeve. M 31 mars 1923, Konfereca e Ambasadorve e deklaruan fajtor t krimit qeverin greke dhe e ngarkuan me prgjegjsi. Mesazhi i Gjeneral Telinit ishte ky: I dua dhe i nderoj shqiptart, sepse jan zemrbardh dhe trima. Mjerisht, ata po vuajn keqbrsit e fqinjve. Do t prpiqem tua paksoj mundimet dhe tua lehtsoj dhimbjet kombtare q shqiptart t jetojn t lir si kombet e tjera.

iii

Kjo ishte shkurtimisht Problemi i Vorio-Epirit nj problem q politikant grek t asaj kohe u prpoqn t prfitonin toka dhe popullat shqiptare duke prfituar gjithashtu dhe nga Marveshje Lozans t 1919, n t ciln larguan nga territori i Epirit rreth 100.000 shqiptar mysliman s bashku me 400.000 mij mysliman grek, sllav, vlleh, bullgar q gjndeshin n territorin e Greqis s sotme pr n Turqi, dhe morn nga Turqia rreth 1 milion greqisht fols t krishter orthodoks dhe i vendosn n Epir dhe kudo n Greqi duke ndryshuar kshtu madje edhe strukturn e popullsis n Greqi. Ky sht shkaku q pas lufts italo-greke, n t ciln mori pjes nj batalion shqiptar i drejtuar nga Spiro Moisiu, grekt vendosn Ligjin e lufts me Shqiprin, ligj t cilin nuk e kan abroguar as sot e ksaj dite.

Shpresojm q marveshja e ktij viti me Qeverin e Kryeministrit Cipras t realizoj kt fakt t rnd n historin midis kombeve n t ciln qeveria greke heq Ligjin e Lufts me Paln ndrluftuese-Italin dhe nuk heq ligjin e Lufts me shtetin i cili ishte i pushtuar nga Italia-Shqiprin?!!!???

Marveshja q do t konfirmohet s shpejti megjith prpjekjet e dy palve t cilat shpresoj t realizohet pa paragjykime, ka patur n fakt edhe pjes t panegociueshme si problem am, pr t ciln pala greke ka refuzuar ta trajtoj me pretekstin se n Greqi nuk egziston ky problem.

Por fakti mbetet dhe `fakti sht brnda` si thot nj fjal e urt shqiptare.

Sidoqoft mesa duket sht arritur nj mirkuptim q pala greke nuk do t zr m n goj Vorio-Epirin n mnyr q Pala shqiptare t mos zer n goj amrin!!!!???

Problemi mbetet prsri tek `Lirit dhe t drejtat e Njeriut`. Popullata ame dhe qeveria shqiptare nuk krkon rivendikime toksore por ka t drejtn q t vr n dukje krkesat e ksaj popullate q ka pronat n Greqi. Dhe kjo duhet zgjidhur qoft me rrug ligjore ndrkombtare, qoft me bisedime midis dy shteteve. Grekt nuk duhet t ken frik nga nj komunitetet paqsor prindrit dhe fisi i t cilve ka pronat n Greqi por sht dbuar me pretekste dhe akuza q nuk mund t fajsojn niprit dhe mbesat e para-ardhsve. Nse do t lihen mnjan paragjykuimet- problemi sht fare leht pr tu zgjidhur. Le t shpresojm q problem t marr rrug positive.

ETIKETIMETcshtja ameDetimarrveshjaPirro PriftVorio Epiri