Close
Duke shfaqur rezultatin 1 deri 3 prej 3
  1. #1
    i/e regjistruar Maska e Xhuxhumaku
    Antarsuar
    19-11-2003
    Vendndodhja
    sopr'un'curva
    Postime
    13,460
    Faleminderit
    18
    254 falenderime n 229 postime

    Agim Faja: Origjina e Bots Pse shqiptart i skandalizon arti

    Agim Faja: Origjina e Bots Pse shqiptart i skandalizon arti

    T tjera rreth shkrimit
    Origjina e Bots, Pse shqiptart i skandalizon arti
    Mehmet Shehu: Nudo n Akademi?T mbyllet ajo shkoll kurvash
    Buza: Skulpturave iu hoqnorganet para vizits s ministrit
    TIRANE-DEBAT ARTISTIK/ Shqiptarja.com (print) n 3 numra publikuar kujtimet dhe analizn e piktorit Agim Faja mbi paragjykimet e shqiptarve ndaj artit.

    M sot 16 tetor 2013 Shqiptarja.com publikoi pjesen e pare Origjina e Bots, Pse shqiptart i skandalizon arti

    Nesr m 17 tetor 2013 publikon pjesen e dyt Mehmet Shehu: Nudo n Akademi?T mbyllet ajo shkoll kurvash
    M 18 tetor 2013 publikohet pjesa e tret dhe e fundit Buza: Skulpturave iu hoqnorganet para vizits s ministrit

    Sot Pjesa e par

    AGIM FAJA: ORIGJINA E BOTES, PSE SHQIPTARET I SKANDALIZON ARTI


    O NJERZ AKOMA ME FRIKRA E TURPE NE?


    Parafjal
    Ju them me sinqeritet se kto grimca ngjarjesh t ndodhura npr kohra, pata menduar ti shkruaja pasi t kisha mbyllur disa pun t tjera q kisha npr duar. Do ti shkruaja thjesht pr ti patur n arkivin tim dhe jo pr ndonj qllim tjetr, mirpo kur lexova dy shkrime pr tablon e piktorit t shquar Gustav Kurbe Origjina e Bots dhe n ilustrim t tyre nuk qe vn portreti, pr t cilin flitej por figura t tjera, ather vendosa ti shkruaj ato, n ilustrim t ktij debati shoqror e artistik.

    VRTET ǒSHT KJO TURP APO FRIK?
    Shkrimin e par e lexova n gazetn Mapo t 9 korrikut 2013, f.13, nj shkrim shum interesant dhe me shum informacion t detajuar t studiuesit Luan Rama, autor i kaq shkrimeve njri m i bukur se tjetri, kushtuar figurave t shquara t historis son dhe jo vetm. Shkrimi titullohej: Origjina e Bots e Courbet, u porosit nga nj shqiptar. Sa gj e bukur dhe e guximshme! Gjithnj ne shqiptart jemi treguar evropian, madje edhe kaluar evropiant, ani se Evropa as dje dhe as sot, akoma jo sna ka pranuar n gjirin e saj.

    Fillimet e atij Revolucioni seksual q ndodhi n Amerik n vitet 60 t shekullit t kaluar ne i kishim krkuar njqind vjet m par n vitin 1867, kur ambasadori turk n Paris m pas n Shn Petrburg, Halil Beu, (me origjin shqiptare, pinjoll i familjes s Mehmet Ali Pashs, q zbarkoi n Egjipt me 300 kalorsit e tij) e porositi piktorin francez Gustav Kurbe ti bnte nj tablo me seksin e femrs, gj fort e guximshme dhe shum origjinale pr t gjitha kohrat, ka e dshmon edhe vet Kurbeja, kur thot: Dijeni se as Ticiani, as Veroneze, as Rafali e as Un, kurr nuk kemi pikturuar tabllo m t bukur se kjo...
    Si nj risi artistike, natyrisht pr t pat shum pshpritje dhe prfolje, megjithat koha-mm e pranoi n gjirin e saj, jo si nj fmij ilegal por si nj fmij i jashtzakonshm.

    origjina e botes
    (Ne foto: Origjina e bots e Gustav Kurbe)

    Me Origjinn e Bots jam njohur n shtator 2003, kur nj ish-nxnsi im Arben Shira (piktor n Fasano t Italis) m solli riprodhimin me ngjyra t saj, t shoqruar dhe me nj vshtrim kritik nga kritiku i njohur italian i arteve figurative Vitorio Sgarbi, i cili midis t tjerash shkruan: ...Origjina e Bots sht nj nga tablot m famoze t Kurbes, e cila qndron bukur dhe qet n muzeun e Orseit, n Luvr. Piktori i madh e ka titulluar Origjina e Bots dhe duhet kuptuar mir, se sa i guximshm ka qen ekspozimi i ksaj vepre, pasi sht nj piktur, e cila pr shum koh ka qen e censuruar. Kurbe, duke shkuar m larg se Mane, ka pikturuar pikrisht at pjes anatomike q simbolizon origjinn e bots. sht nj piktur me nj realizim t jashtzakonshm, ndoshta piktura m antimetafizike e bots.

    N qoftse do ti referohemi Xhiotos, pra pikturs mesjetare, ather mund t themi se me kt piktur fillon periudha moderne e arteve figurative: shenjtrimi i seksit n art, si nj knaqsi e natyrshme dhe e domosdoshme, q t shkakton nj gjendje jermi...
    Si shkruan dhe studiuesi yn Luan Rama ...e realizuar n prmasat natyrale 46 X 55 cm, tabloja ka imazhin kuadratik pak gj sipr gjurit e gjer tek fillimi gjoksit, ku n qendr sht vendosur pikrisht seksi i femrs... Kurbeja edhe pse e kishte punuar me shum dashuri e prgjegjsi, ishte mse i sigurt pr fatin e keq t saj, se do t zhdukej shum shpejt. Pra ishte si nj vdekje e paralajmruar dhe vazhdimisht mendonte, se cili do t ishte vall inkuizitori i saj dhe n turr drush do t digjej?

    Mosbotimi i saj, n ilustrim t shkrimit t studiuesit Luan Rama dhe m keq akoma botimi i nj portreti gruaje (q duket si e alivanosur), e shoqruar edhe me nj vizatim, q nuk merret vesh se sht, natyrisht nuk mu duk normale. Nuk e kuptoj, dhe m sakt nuk mund ta mendoj, se si n vitin 2013 dhe aq m tepr pas ikjes s asaj nate t gjat, t vshtir, t pshtir e t rrezikshme, si qe diktatura jon ne prsri kemi frik. Un po e quaj frik, por a mos vall sht turp?

    E them kt pasi me nj fenomen t till jam ndeshur edhe n vitin 1995, tetmbdhjet vjet m par, kur shtpia botuese Albin hodhi n treg librin Knaqsia e seksit t mjekut t njohur, shkenctarit t shquar dhe seksologut amerikan Aleks Konfort, botuar pr her t par n vitin 1972 dhe ribotuar disa her, bestselleri m i shquar pr seksin, q ka dal n shitje gjer m sot n perndim. Ky libr i botuar n m shum se 25 vende t bots, q nga Australia e Zelanda e Re, n Brazil, Argjentin, Danimark, Bullgari, Spanj, Italia e Japoni, Suedi, Holland, Jugosllavi, etj. Vetm n SHBA dhe Britani t Madhe n vitin 1986, njohu m tepr se 8.5 milion ekzemplar, e pikrisht kt libr, ne jo vetm q e botuam n nj letr gazete t rndomt me ilustrime pa ngjyra t stampuara dobt, por edhe t prekura, si fjala vjen n faqet 36, 37, 45, ...101, 102, etj etj, ku vendi i organeve mashkullore e femrore, apo bashkimi i tyre sht mbuluar me nj njoll gri t errt, ose m sakt sht ndotur, pr t mos u par.

    Ky botim i dhn kshtu, flet pr at q ne shqiptart n prgjithsi, qoft edhe intelektualt n veanti, ruajm akoma komplekse nga e kaluara dhe sajojm vet at q quhet autocensura. Pra duam t kndojm pr seksin, por prap kemi frik, se mos kndojm nj ik si shum. Kjo pasi seksi dhe edukata seksuale, gjithnj jan konsideruar nga ne herezi. Sa turp!...**)

    agim faja
    "Grat q flen" Gustav Kurbe


    foto
    "Femer e ulur" Modiliani

    Dhe t mos harrojm se i prkasim vitit 2013 dhe se ai, i cili porositi ti pikturonin seksin e femrs, q sot quhet Origjina e Bots m 1867, qe xhinsi yn, i cili i dftoi q ather se si duhet t jet nj evropian. Studiuesi na informon se Halil Beu aq e adhuronte pikturn sa t gjitha muret e rezidencs s tij, i kishte mbushur me tabllo famoze t artistve francez si: Inger, Delakrua, Koro, etj. Dhe ishin kryesisht nudo ku t trhiqnin vmendjen: Banjo turke e Engrit dhe Vajza me papagall.
    Kulti i Halil Beut ishte e bukura. Ai, jo vetm q i krkoi Kurbes q ti pikturonte n nj tabllo seksin e femrs dhe i ofroi nj shum marramendse prej 20 mij frangash, por i drgoi dhe modelin q do t pozonte pr t, t njohurn e tij, irlandezen Joanna Hifferman.

    Afro dy muaj m pas n gazetn Standard t 23 shtatorit 2013 faqe 18-19 u botua shkrimi Halil bej i nudove nga nj person me inicialet: V.M. N faqen e par t gazets shkruhej: Koleksionisti shqiptar Halil Beu. Si bleu me 20 mij franga nudon m t diskutuar. Gjithmon bhet fjal pr Origjinn e Bots. Megjithat kjo gazet u duk pak si m e avancuar, se n ilustrim t shkrimit kishte vn tabllon e famshme t Banjo turke t Zhan Ogyst Domenik Enger (me ngjyra, n faqen e par dhe bardh e zi t shtrir n dy faqe 18-19, tek shkrimi) sht e vrtet se tr ato gra nudo e kan Origjinn e Bots, por titullohet Banjo turke dhe jo Origjina e Bots.
    Vrtet sht kjo turp apo frik?

    NA MERRE VET KARROCN!
    Kjo frik ose turp m kujton nj rast q m ndodhi n Budapest t Hungaris n gusht t vitit 1987, ku m kishin drguar pr t operuar nj tumor t pshtyms. N ato vite t smurt shkonin jasht shtetit si gjynahqar pa asnj pare n xhep. Pas operacionit ambasada m dha disa forinta (pare hungareze), me t cilat, jo gj tjetr por as edhe nj album me riprodhime t piktorit t madh klasik Mikhail Munkash nuk bleja dot. Ather i krkova nj punonjsi t ambasads q t m shoqronte npr dyqane t ndryshme pr t bler ndonj krem Nivea deordorant Medea a Fa pr Durrien, ca amakiz pr fmijt. Edhe pse ai qe m i moshuar se un, rrugs biseduam lirshm pr gjithka.

    Kur u futm n supermarket, ndrsa blenim ato q kisha n lista dhe i futnim n karroc, ai m tha: Agim, ktu ka edhe kondom ǒjan kondomt e pyeta un. Prezervativ, pse nuk i njeh! Ooo thirra, sa mir, do t marr nja 100 cop!!!... Duket ai nuk e priti dhe si m tha: na, merre vet karrocn iku. Un bleva kisha pr t bler bashk me 10 pakot me nga 10 perzervativ, i pagova tek nj vajz simpatike q ishte n dalje t supermarketit dhe kur u takuam jasht e pyeta: M fal po sa vite ke ktu n Hungari? Pes- m tha.

    Pupupupuuuu! Po si nuk paske prfituar nj ik nga kto or burr i dheut! Pastaj nuk kuptoj nj gj; me ble perzervativ nuk t leni, me dshtuar st leni, ather t bjm ne t shkrett? Por aman mor, se ngelm duke i lar nga tre katr her e duke i ngjitur e pudrosur, ato dreq perzervativsh, q sa mezi i sigurojm npr shok e miq. ǒvarfri pathologjike! O zot, jet e ndrydhur! Gjja m e bukur qe se kur n maj t 2003 isha pr vizit me nj grup krijuesish durrsak n Kosov, pash n librarin Koha t Prizrenit, nj libr t titulluar: Seksi dhe seksualiteti q kishte botuar ai punonjsi i ambasads, i cili nuk donte q un t blija perzervativt.
    Ia bleva librin, madje bashk me t edhe librin Seksualiteti n islam, nj libr shum interesant i Abdelahab Bouhdiba botuar n Gjilan m 2001.



    PO K T RUAJ M PRPARA..?

    Ashtu sikurse fjala sjell fjaln sjellin dhe kujtimet njri-tjetrin. Kshtu sjell ndrmend nj takim n Pogradec n fund t shtatorit t vitit 1985 me shkrimtarin ton t madh Dritro Agolli. Pinim kafe n hotel-turizmi Guri i kuq t Pogradecit. Un kisha shkuar bashk me Durrijen time, t kaloja nj pesmbdhjet ditsh, ndrsa Dritroi me Sadijen e tij ktheheshin nga Kora. Tek pinim kafe e flisnim e qeshnim, dikur Dritroi tha: Shkova koh m par te Dr.Glozheni dhe i thash q t m ndihmonte se po na shtoheshin fmijt. Aman doktor na i mbyll ato kanale q t mos bjm prap se nuk i mbajm dot! Shok t kam o Dritro, e mik t kam sa nuk bhet, por t them sinqerisht se kt q m krkon nuk e bj dot; ndaj t kshilloj t ruhesh, vetm t ruhesh
    Tmn o doktor- i thash un- po k t ruaj m prpara o burr i dheut, t ruajm q t mos shkelim vijn e Partis apo t ruajm mos bjm grat me barr? Eh, t shkrett ne kemi psuar!... Kjo sot duket paradoksale, por n ato vite qe nj realitet.

    Shenime
    *) Piktori i merituar

    **Krejt ndryshe me shum estetik, bukuri dhe art, shtpia botuese fryma, botoi albumin e autorve Stjuart@Suzan Holrojd: Pr dashurin dh seksin. Teknikt e dashuris seksuale/ Tiran 2007.

    BIOGRAFIA E PIKTORIT
    Agim Faja ka lindur n Shijak n 14 mars 1939, ai ka mbaruar Shkolln e Mesme Pedagogjike n Elbasan n vitin 1954 dhe m pas shkon n liceun artistik Jordan Misja n Tiran, ku prfundon studimet n vitin 1958. N vitin 1960 ndjek edhe studimet e larta n Institutin e Lart t Arteve i sapo hapur n at koh, ku merr msime nga pedagogt Vilson Kilica dhe Guri Madhi. Agim Faja sht pjesmarrs n shum ekspozita kolektive dhe personale. N vitin 1987 i akordohet titulli "Piktor i Merituar", kurse n vitin 1996 presidenti i asaj kohe Sali Berisha i jep titullin "Pishtar i Demokracis". Ai sht nderuar edhe me titullin "Qytetar Nderi i Shijakut".

    Shkrimi u publikua sot (16.10.2013) n gazetn Shqiptarja.com (print)

    - See more at: http://www.shqiptarja.com/dossier/27....vl31PW0y.dpuf
    --- La Madre dei IMBECILI e sempre in cinta...

    ---voudou.. ---

  2. #2
    i/e regjistruar Maska e Xhuxhumaku
    Antarsuar
    19-11-2003
    Vendndodhja
    sopr'un'curva
    Postime
    13,460
    Faleminderit
    18
    254 falenderime n 229 postime

    Pr: Agim Faja: Origjina e Bots Pse shqiptart i skandalizon arti

    Dossier Nga AGIM FAJA *)
    17 Tetor 2013 - 05:57

    Mehmet Shehu: “Nudo n Akademi? T mbyllet ajo shkoll kurvash…”


    T tjera rreth shkrimit
    "Pse shqiptart i skandalizon arti"
    “Origjina e Bots”, Pse shqiptart i skandalizon arti
    Mehmet Shehu: “Nudo n Akademi?T mbyllet ajo shkoll kurvash
    Buza: Skulpturave iu hoqnorganet para vizits s ministrit
    DEBAT ARTISTIK/ Shqiptarja.com (print) n 3 numra ka publikuar kujtimet dhe analizn e piktorit Agim Faja mbi paragjykimet e shqiptarve ndaj artit.

    M 16 tetor 2013 Shqiptarja.com publikoi pjesen e pare “Origjina e Bots”, Pse shqiptart i skandalizon arti

    Sot 17 tetor 2013 publikon pjesen e dyt Mehmet Shehu: “Nudo n Akademi?T mbyllet ajo shkoll kurvash

    Nesr m 18 tetor 2013 publikohet pjesa e tret dhe e fundit Buza: Skulpturave iu hoqnorganet para vizits s ministrit

    Pjesa e dyte:
    Mehmet Shehu: Nudo n Akademi? T mbyllet ajo shkoll kurvash...

    Po, ashtu sht ngelm me nj dor.
    N praktikn ton t Institutit, qe br norm, q pasi gjenim modelin mblidheshim dhe s bashku me profesorin (Vilsonin n vizatim dhe Gurin n piktur), gjykonim se si ta vendosnim. Modeli futej fillimisht n kndin e zhveshjes, q ndahej nga nj perde dhe q andej me nj rrobdeshamber veshur vinte tek podiumi, ku prisnim ne. Kur hiqte rrobdeshamberin, por nuk kishte hequr t brendshmet (megjithse ne ia kishim thn q kurse e kishim gjetur), profesori me shum kortezi i parashtronte krkesat dhe modeli i hiqte pa problem. Kto ishin praktika t t gjith akademive t bots.

    N vitin e tret na ndodhi nj gj q na befasoi. Modeli q do t vizatonim pr rreth 120 or, pasi doli nga kndi i zhveshjes dhe erdhi e hypi n podium prpara nesh, kur hoqi rrobdeshamberin, doli krejt lakuriq. O zot far trupi i mrekullueshm, far linajsh e far hiresh. N momentin q u shfaq, t jem i sinqert, q t shtat ngelm me nj dor, pasi tjetra instiktivisht na hyri n xhep.
    Kur prof. Vilsoni nisi t “vizatonte” me dor linjat e saj dhe format edhe ne me t vetmen dor q na kishte mbetur nism t vizatojm duke e imituar at. N fund t fundit ne t rinj ishim njzetedy-njzetetre vjear. Ather nuk e kisha lexuar, por kur e kam dgjuar m pas at thnie t Ogust Roden se “nj grua q zhvishet sht si dielli q an ret” menjher m sht kujtuar ai moment. Q ather e ather ne nuk e patm m problem zhveshjen e modeleve.

    Modelen n bashkpunim me profesorin e vendosm t ulur mbi nj stol t mbuluar me nj draper me vija, me duart lart t lidhura pas koks, lvizje q i evidentonte belin, vithet, kofsht dhe gjinjt. Ajo kishte nj trup aq t bukur sa q pr vite me radh, edhe pasi mbaruam ne, qe modele profesioniste e Institutit.

    “E mo se tr bota kshtu i ka!...”
    Fakti q n Institutin ton punoheshin nudo n vizatim, piktur e skulptur edhe mund t ket shqetsuar ndonj inati apo haseti, pa dashur ta quaj injorant. Flitej q kryeministri Mehmet Shehu, sapo e kishte msuar kt gj, (me siguri dikush do ta kishte informuar) menjher kishte thirrur: “T mbyllet ajo shkoll kurvash !... Dftohej ather se kjo kishte shkuar gjer n vesh t Enver Hoxhs dhe ai si e kishte dgjuar, duke nnqeshur kishte thn: “E mo se nuk i di t tra Mehmeti, tr bota kshtu i ka!...” Dhe vrtet, tr bota kshtu i kishte.
    Dhe jo vetm bota perndimore por edhe ajo Lindore, q ather quhej kampi Socialist en n krye Bashkimin Sovjetik. Kshtu u mbyll ky muhabet dhe ne vazhduam t punojm. Nudot shkonin e vinin tamam si n nj qendr pune. N nj far mnyre edhe ne ishim koleg pune me ta edhe pse ishim student.

    Me nudot femra jasht mureve t Institutit nuk komunikonim fare, por me meshkujt takoheshim pinim kafe, her her edhe ndonj birr e bisedonim. Domosdo seicili ose seicila kishte jetn e vet. Kjo mnyr komunikimi ka vazhduar edhe pas mbarimit t Institutit. Kujtoj kshtu nj rast shum interesant n Hotel Turizmin “Kruja” n Durrs. Ishte mbrmje vere e vitit 1977. Me nj shokun tim kompozitor, shkuam t pim nga nj birr n tarracn e atij hoteli q shihte nga deti. Sapo u ulm m ndeshn syt me nj ish-modelen ton q e kishim punuar nudo n vitin 1961. Ajo ishte ulur n nj tavolin m prtej me t shoqin dhe fmijn e vogl tre-katr vje, i cili luante npr karriget e lokalit. Pr kortezi u ngrita shkova dhe e takova dhe ajo nga e ndrojtur, q ishte n fillim, u hap menjher, madje m prezantoi t shoqin, nj inxhinier simpatik dhe t birin.

    N fund t fundit ne ishim bashkqytetar dhe seicili kishte hallet dhe nevojat e veta. Si e kam nnvizuar m lart t pozuarit nudo ishte nj akt i shenjt, q kishte t bnte me formimin artistik t studentit si dhe prgatitjen e tij pr t prballuar tablot kompozicionale, q e prisnin pas mbarimti t studimeve.
    N fund t do viti msimor Instituti elte ekspozita me punimet tona. N ekspozitn vjetore t vitit 1962 q u el n salln e ekspozitave t ndrtess s Komitetit pr marrdhnie me Botn e Jashtme, u ekzpozua edhe nj nudo me madhsi natyrale e studentit skulptor Perikli uli. Qe nudoja e par q ekspozohesh n ekspozitat tona jo vetm studentore por edhe ato kombtare. Ne, studentt duke qeshur ’nuk thonim, madje edhe propozonim q prpara skulpturs t vihej dhe nj kov, gjithsesi… por ju them sinqerisht q nuk pat asnj reaksion negative, prkundrazi e sodisnin me knaqsi.

    Pra ishin krijuar ca frikra dhe tabu nga njerz q hiqeshin kur thon “vlla me Lenin” megjithse si kemi lexuar pas viteve ’90 taze edhe Lenini kishte patur dashnore, bile t huaj, franceze. Ndoshta kjo ndodhi edhe pse nudo ishte skulptur prej gipsi, qoft edhe prej mermeri, ’ka jan materiale t ftohta. Ndryshe, fjala vjen, po t ishte nj nudo piktur, ku ngjyra t krijon emocione dhe t ngjall t tjera ndjenja. E them kt me bindje, pasi nj fenomen i till m ndodhi n Galerin e Arteve t Bukura n Budapest, n vitin 1987. Vizitoja pavionin e artit modern, ku qen ekspozuar punime t Kandinskit, t Pikasos, t Dalis etj.

    Tek vshtroja tablot famoze, papritur syt m shkuan tek nj der paska e hapur, prej kah dukej nj nudo shum interesante, q t trhiqte vmendjen, tamam si nj llamp pesqind vatshe. Kur u futa brenda msova se ajo qe vepr e piktorit francez L Fvr, t cilin un nuk e kisha dgjuar, por pasi u ktheva m foli gjat kritiku yn i njohur Andon Kuqali.
    Nudot si detyra msimore, u ndaluan n vitin 1973, kur u mbajt Plenumi i IV-t i Komitetit Qendror t PPSH, pr t ashtuquajturn luft kundr ndikimeve t huaja borgjezo-revizioniste: konservatore dhe liberale. Q ather n Akademin e Arteve nuk u pikturua m nudo, madje as tors jo. Ato u futn n listn e herezive, aq sa dhe po ti kujtoje t hante mortja.

    agim faja
    'Odaliska' Agim Faja


    agim faja
    'Nudo' studim Agim Faja

    “Po ne na paska vet kryetari ndikime t huaja!...”
    Un n studion time i kam mbajtur vazhdimisht nudot e bra n Institut, q nga viti 1970 e gjer m sot. I kam akoma. Sinqerisht nuk mund ta konceptoj studion e nj piktori apo skulptori pa nudo. I kam mbajtur edhe n vitet e diktaturs, pasi ato ishin punimet e mia. Q un kisha n studio nudo kt e dinin t gjith, gjer edhe shokt e pushtetit dhe t Partis, jo vetm t qytetit tim, por edhe ata t rrethit t Durrsit, ndoshta edhe m prtej. I kisha ekspozuar n nj knd t studios q ndaj me perde, jo pr gj, se gjeografin e studios time dinin t gjith, por q t mos i shihnin nxnsit e shkollave, t cilt vinin shpesh pr t zhvilluar biseda pr artin, sipas programit t tyre msimor.

    Dhe gjat tr atyre viteve, vetm nj her m ndodhi nj incident me nj punonjs t sigurimit. Ishte viti 1974. Vjeshta e dyt e atij viti, tetori. Duke qen prpara konkursit dhe Ekspozits Kombtare t Arteve Figurative, me rastin e 30 vjetorit t lirimit t atdheut un kisha n dor tabllon dimensionale “N emr t jets”, kushtuar aktit heroik t nn Zeliha Allmets, q sakrifikoi jetn pr t shptuar dy vajzat e vogla nga dallgt e trbuara t Shkumbinit.. Kisha gjithashtu edhe ciklin grafik me ilustirme pr poemn e Dritro Agollit: “Krevati i Perandorit”.

    Nj vit m par Dritroi sapo ishte zgjedhur kryetari yn i Lidhjes s Shkrimtarve dhe Artistve t Shqipris. Ishte koha e diskutimeve t zjarrta kundr ndikimeve t huaja borgjezo-revizioniste q bheshin n prag t mbajtjes s plenumit t IV t Komitetit Qndror t PPSH. Ai plenum do t m hiqte nga ekspozita kompozimin “Mesdit. N pushim”, ku kisha paraqitur dy kooperativiste duke pushuar. T dyja t shtrira, por ajo n plan t par ishte me t ndjenjurat e kthyera nga vizitort dhe faji ishte se ua kisha ngritur fustanin m shum se ’duhej dhe u kisha mshuar shum hireve femrore; vitheve, gjinjve dhe kmbve.

    Dritroi kishte ardh bashk me Sadijen, por i ishte qepur pas edhe ai “shoku” operativ. “Do t vij edhe un , ta njoh Agim Fajn!” , u kishte thn dhe erdhi. Pasi i pan ilustrimet, q vrtet i plqyen (n fakt i kisha punaur me kujdes, ka dhe u vlersuan me mim kombtar, n konkursin e 30 vjetorit) Dritroi nisi t shoq punimet e vna n muret e studios. Kur erdhi tek kompozimi “Mesdit. N pushim”, Dritroi foli: “Kto t paskrkan hequr? Po ’t keqe ka ktu? Edhe Sadijes time q sht ulur n divan, i ka dal nj ik gjuri, po pastaj? Jo m fshataret q jan shum t lirta! Eh, ’ti bsh o Agim?!” M pas u fut te kndi i nudove dhe kur doli q andej m tha: “I ke t bukura ato nudot Agim, ’ka dfton se keni patur fatin t keni pedagog t mir, si Vilsoni ashtu edhe Guri…”
    Ndrsa bisedonim ai shoku i sigurimit foli me z t lart, q nga kndi i nudove ku kishte hyr pr t par: “Ore Dritro, po ’flasim kot pr ndikime t huaja, ne na paska kryetari **) jon ndikime t huaja!” . “Pr k e ke fjaln?” – e pyeti Dritroi.

    “Pr kto lakuriqet q paska br ky, kto pislliqet!”. “Mos more, po ato jan krijime shkollore, si kam br un kur kam qen n Rusi, ky i ka br ktu n Tiran. Kto bhen n t gjith botn, shok i dashur!”. Ai duke mos ditur ’t thoshte, pyeti” Po pse a flet kund Marksi pr kto?”. “Tmn – ia priti Dritroi, duke qeshur, po pse me kurva sht marr Marksi?”. Dhe incidenti u shua, ai nuk foli m. Megjithat edhe po ta ngrinte lart n Komitetin e Partis n Durrs, nuk do t gjente prkrahje, pasi n ato vite sekretar i par i Komitetit t Partis s rrethit ishte shoku Iljaz Reka, nj burr i rrall, tamam njeri me shpirt artisti. Q ather m incident tjetr nuk m ka ndodhur.

    “Po, po, o uni Bejtes, hala ke ura ti!...”
    Ka qen viti 1965. Qe ai vit q u shfaq fenomeni i jashtzakonshm i thatsirs. N ver t atij viti, sapo kisha mbaruar Institutin, n vazhdim t tradits s praktikave msimore –verore, sapo mbaruan msimet (at koh jepja vizatim n shkollat 8-vjeare t Shijakut dhe n nj fshat) shkova n katundin Eminas i vogl, tek daj Baromi. Ai m la n dispozicion gomarin e tij, kshtu q un nuk lash katund pa shkel: Shtraz, Knet, Shatel... izmeli, Pinet, Sauqet etj, duke punuar portrete pleqsh, plakash, t rinjsh e t rejash, e gjer edhe fmij. Pale peisazhe: n mbrmje, n mngjes hert, n drek, n t gjith vaktet.

    T premteve shkoja tek xhamia, pran varrezave ku vinin lloj-lloj tipash pr tu falur. Ishte nj kthim pas 20 vjetsh, ndaj krkova dhe gjeta dhe varrin e gjyshes, ku mbi nj gur te koka qe shkruar:” SHEQERE GJOSHI (1859-1946) PAST RRAHMET!”. Thash q at vit u shfaq fenomeni i thatsirs, ndaj kam vizatuar tr ato kooperativist e kooperativiste, q mbushnin uj n Erzen e npr kroje, me bidona, gjyma, kova, shtmba e katruve pr tua hedhur rrnjve t ullinjve dhe misrishteve, q tu shuanin etjen.

    Dhe kur u ktheva pr ekspozitn e 25-vjetorit t Partis (kshtu ishte ather) realizova panon dekorative: “VERE 1965” (Lufta kundr thatsirs”), q u vlersua nga kritika si nj vepr artistike e realizuar. Ato dy muaj un mblodha shum materiale, q m shrbyen si nj burim i pashtershm pr punimet e mia t ardhshme, me temn e fshatit, si poliptiku: “Kng pr grat e fshatit tim” (n pes tabllo), “Mesdit . N pushim”, “Udh t mbar!”, “Mngjes fshatarak”, “Trimin tem ’e zu rakia!”, etj.

    Megjithat ajo q doja t theksoja sht q edhe n kto vizatime, q m von do t m shrbenin n krijimin e figurave npr tablot kompozicionale, ndjehej influenca e nudove, q kishim br n Institut, qoft kjo e femrave apo e meshkujve. Kjo materializohej n theksimin e formave dhe t hireve, edhe pse ishin t veshur.
    Kt theksim ose nnvizim un e krkoja, edhe npr kompozime, ’ka here-her edhe m rrezikonin. Gjithnj n kompozimet e mia jam prpjekur t jap sa m shum edhe ndjenjn erotike njerzore, krahas puns. N fund t fundit ata apo ato q punonin nuk ishin robot, por njerz, ku ndjeje knaqsi kur era ia ngrinte pak fustanin, kur nga djersa u evidentoheshin m shum hiret, apo kur hidhnin pas supeve flokt e gjat, apo kur nxirrnin gjirin e plot pr ti dhn qumsht fmijs s vogl.

    Sjell ndrmend kur gjat pushimeve bisedonim me bashkfshatart e mij. Un si nip i tyre me shaka u thoja se kshtu si ju lodhen ju grat, duke prashitur misr, duke korrur grur, e duke mbledhur grosh e ullinj, kur vjen vakti i darks bijn si t vdekura”. “Po po, o uni Bejtes, ***) hala ke ura ti! Kur shkojm n dhom pr t flejt, taze e kan fut nji deg silfiar e hidersha midis cicave”. Sa gj e bukur, qejfi dhe dashuria, superojn mbi lodhjen e puns.

    Pikrisht kt gam njerzore kam tentuar t jap n punimet e mia, q ato t jen sa m t ngrohta dhe emocionuese.
    Gjithnj kam pasur parasysh at porosi shum interesante t kritikut amerikan Keneth Klark, i cili midis t tjerash shkruan: “Vepra e artit duhet t jet erotike. Nuk ka vepr arti, sado abstrakte t jet, q t mos ngjall tek shikuesi dika t ngjashme me ndjenjn erotike dhe nse nuk arrin dot ta bj kt, ather sht art i keq dhe moral i rrem”.

    N paim arritur n krijimtarin ton ndonj nga kto krkesa, sht merit e profesorve tan Abdurrahim Buza, Sadik Kaceli, Nexhmedin Zajmi, Kristina Hoshi (Koljaka), Odhise Paskali, Foto Stamo, Androniqi Antoniu, Janaq Pao, Andrea Mano, Kel Kodheli, Arqile Papadhimitri, etj, q kishin mbaruar studimet npr Akademit perndimore dhe Vilson Kilica, Guri Madhi, Kristaq Rama, Shaban Haderi, Danish Jukniu, Andon Kuqali, Ksenofon Dilo etj, q kishin kryer studimet npr akademit lindore. Kto qen pr ne nj pasuri e madhe.


    Shnime
    **N vitet ’70 e kndej un kam qen kryetari i degs s Lidhjes s Shkrimtarve dhe artistve n rrethin e Durrsit

    *** Bejte sht emri i Moms sime (1918-2002), bij nga katundi Eminas i Vogl t Shijakut, ku kam lindur dhe un, m 14 mars 1939.

    **** N revistn AKS m kujtohet nj gazetare e njohur, n gjasht faqe trajtonte problemet e nudove, n nntituj t till; “Nudo pr bukn e gojs”. “Historia e njrs nga ato…”(si shkruante Migjeni n novelat e veta); “rrfim mkatarsh”; “modelet, hallexhinjt e Nudos”; “pak histori nga nudizmi shqiptar”, por q t paktn nuk mohonte dhe at, q kishte modele q thoshin: “M duket pun e mir” ose “Do t pozoj nudo deri 40 vje”.

    Shkrimi u publikua sot (17.10.2013) n gazetn Shqiptarja.com (print) - See more at: http://www.shqiptarja.com/dossier/27....XDtuc0Ia.dpuf

    avatar
    Anonim
    anonim zoti komunist-te kritikosh mehmet shehun mbas 30 vjetesh nuk eshte zotesi keto kritika i ka bere piktori Edison Gjergo me pikturat e veta te kohes tanishme i cili u burgos me denim te rende ne regjimin komunist Prgjigju - 17 Tetor 2013 14:14 - See more at: http://www.shqiptarja.com/dossier/27....XDtuc0Ia.dpuf
    --- La Madre dei IMBECILI e sempre in cinta...

    ---voudou.. ---

  3. #3
    i/e regjistruar Maska e Xhuxhumaku
    Antarsuar
    19-11-2003
    Vendndodhja
    sopr'un'curva
    Postime
    13,460
    Faleminderit
    18
    254 falenderime n 229 postime

    Pr: Agim Faja: Origjina e Bots Pse shqiptart i skandalizon arti

    Dossier Nga AGIM FAJA
    18 Tetor 2013 - 07:44

    Buza: Skulpturave iu hoqn organet para vizits s ministrit

    T tjera rreth shkrimit
    “Origjina e Bots”, Pse shqiptart i skandalizon arti
    Mehmet Shehu: “Nudo n Akademi?T mbyllet ajo shkoll kurvash
    DEBAT ARTISTIK/ Shqiptarja.com (print) n 3 numra ka publikuar kujtimet dhe analizn e piktorit Agim Faja mbi paragjykimet e shqiptarve ndaj artit.

    M 16 tetor 2013 Shqiptarja.com publikoi pjesen e pare “Origjina e Bots”, Pse shqiptart i skandalizon arti
    M 17 tetor 2013 publikoi pjesen e dyt Mehmet Shehu: “Nudo n Akademi?T mbyllet ajo shkoll kurvash

    Sot publikon pjesen e trete dhe t fundit : "Statujat u bene synet nga frika e Ramiz Alis"

    “Eeeh... i erdhi fundi dhe ksaj dynjaje!”
    Qe mbrmje fundtetori e vitit 1996. Un e Durrija ime ktheheshim me traget nga Brindizi i Italis, ku kishim ndenjur nj muaj t ftuar nga nj nxnsi im, piktor n Fasano, i cili pr motive politike (nj daj t arratisur n Amerik), nuk u lejua t kryente studimet pr piktur n vendlindje. N 91-ishin iku familjarisht si refugjat dhe kur shkuam ne, sapo kishte mbaruar Akademin e Barit.

    Ai muaj pr mua qe nj shkoll m vehte pasi pash tr ato mrekullia, q zbukuronin Duomon dhe Babtisterin e Firences, punimet e Xhiotos, n Manastirin e Shn Franeskut n Asissi, veprat n Shn Pjetrin gjigant t Roms, ato t Galeris Ufici, “Davidin” e Mikelanxhelos etj. Midis tr ktyre un kisha par vizatime nudosh t Egon Shilit, Gustav Klimtit, t August Renuarit, nudo (trajtuar si skulptur)t Tamara de Lempicks etj. Pash gjithashtu dhe nj album me punime t piktorit t shquar japonez Hokusai (1760-1849). Aty msova se Hokusai ishte emr arti i tij, n t vrtet quhej Katsushika Nakajima. Ve punimeve t tilla si: “Portreti i Poetit”, “Vullkani Fuxhi”, “Zogj e lule”, etj, pash dhe ciklin grafik me vizatime t mrekullueshme erotike, t titulluar “10 poezi” t realizuara me ngjyra potente. Ato quheshin erotike, por nuk e di, pse krijova iden se ishim m shum se aq, ishin erotiko-pornografike, vizatuar me nj linj dinamike dhe lvizje t uditshme. M e bukura qe se ai i kishte realizuar m 1845, n moshn 85 vjeare. (?!!!) Kur pyeta Prof.Ernest Verner, nj piktor i moshuar zviceran q jetonte n Fasano (m sakt piktor francez me origjin zvicerane) se si ishte e mundur, q n kt mosh t thell, t bnte kto vizatime m shpjegoi: “Agim ti je akoma i ri, por vjen nj koh, q njeriut, i bien aftsia pr t kryer mardhnie seksuale. Kjo ka ndodhur edhe me Hokusain. Me ato vizatime-grafika, q i quan “10 poezi” ai ka fryr, sht liruar.

    Kjo prforcon at q thot Frojdi se: “N mendjen e do burri, sht nj grua”. Meqense albumin nuk e sigurova dot, ato vizatime i kopjova me nj rigorozitet t jashtzakonshm (ndoshta m mir se nj fotokopje), pr ti pasur n bibliotekn dhe fondin tim artistik, N fakt, diku kisha lexuar se japonezt numrojn t ken disa manual erotik, pasi si popull konsiderohen vendi i udirave dhe surprizave t fantazive seksuale.

    Edhe pse “Kamasutrn” e kisha shqip, t botuar si t ishte libr shkolle, tamam si “Knaqsia e seksit” t A.Komfortit, bleva n Bari t Italis nj botim ekstra t “Kamasutrs”, t faqosur bukur dhe me ngjyra. (“The art of the “KAMASUTRA”-Dougnas. Mannering A compilation of Works from the BRIDGEMAN AER LIBRARY “PARRAGON”” printed in Italy 1984.)Nj prmbledhje e punimeve nga Brixhmen Art Librari “Paragon”. Botuar n Itali – 1984.
    ’sht e vrteta n at udhtim bleva afro dy milion e ca lireta revista e libra arti, ’ka nuk e bra dot n Budapest m 1987-tn.

    Ndrsa trageti ecte, meqense nuk kisha ’t bja, edhe pse ishte nat s’m zinte gjumi, nisja t shihja albumin e “Kamasutrs”. Aty pran qe edhe nj burr, jo shum i moshuar diku rreth t pesdhjetave e kusur, i cili m tha “A mund t ma japsh ta shoh dhe un, pasi t kesh mbaruar pun?”. “Po”- i thash dhe ia dhash. Ai sapo ktheu dy-tri faqet e para, ma ktheu tr neveri, duke thn: Yyyy... ’asht ky libr mor? Si futet n shtpi ky libr? Me ma fal, nuk e marr! Kta libra i ka mallkue Zoti, kurse ju shkoni i bleni...Zaten pranej asht prish dynjaja..” E lash t flas, mandej fillova ta sqaroja, jo pr ti mbushur mendjen atij, por kur thon: pr gallat. “Kamasutra”- i thash sht emri i Zotit indian, q prfaqson natyrn seksuale t njeriut. KAMA – po i thoja do t thot: knaqsi, dshir pr seks; kurse SUTRA sht nj libr i vogl me aforizma. Pra ky libr sht “KOD I DASHURIS” q mendohet t jet shkruar jo m par se shekulli i par pas Krishtit dhe jo m pas se shekulli i pest pas Krishtit.

    Ai q e ka shkruar kt libr sht indian dhe quhet Mallanga Vaksyayana q kishte mbaruar studimet pr teologji ose si i themi ne: pr fe. Ky libr- vazhdova ti shpjegoj- nuk duhet lexuar e par si libr pornografik por si nj marrveshje, e cila e pshtetur n kulturn q modelon jetn e prditshme t popullit indian, qmton shpirtin e tij autentik...” Un flisja me t, a thua se po bisedoja me nj shok timin, i cili kkishte vite q merrej me gjra t ksaj natyre. Gjithnj n vazhdim t lojs, fillova ti flas edhe pr Kodin Kinez t dashuris t quajtur “NETT E DHOMS S GJUMIT”. I thash se ky kod ishte shkruar q n shekullin e dhjet pas Krishtit nga Tamba Yatsen dhe pasqyron n mnyr shkencore dhe origjinale domosdoshmerin e gjetjes s mnyrave t ndryshme t t brit dashuri. Pastaj i tregova vizatimet e Hokusait japonez, q i kisha kopjuar me aq kujdes. Kur i pa ato, u b si i mendur dhe iku t lante duar me sapun, pasi kishte prekur librin e mallkuar nga Perndia.

    Kur u kthye m gjeti duke par nj album tjetr: “ARTI I NUDOVE” (“THE ART OF THE NUDE”), BOTIM I VITIT 1995, ku qen prmbledhur nudot m t bukura t br npr kohra si “Venusi i Milos”, “Pranvera” t Botielit, t Masaios, t Kranak-ut, “Davidin” e Mikelanxhelos, t Ticianit, Tintoretos, Velaskesit, Rafaelit, Rubensit, Fragonardit, t Lui Davidit, Kanovs, Ingresit, Delakruas, Kurbes, Kabanelit, Manes, t Renuarit, Degas Grogenit, Modilianit, Klimtit, Shielit, Pikasos, Matisit e gjer tek e ashtuquajtur “Nudo e panjohur” e Lusjen Frojdit. Ndrsa po i shihja, nuk e ndjeva q ai qe kthyer nga banjo dhe ashtu n kmb po shihte nudot q po shikoja un. Kur ngrita kokn pr ta par, ai m tha: U bu buuu, si qenke ti. Ty Perenia, jo n xhehenem, por matan xhehenemit ka me t’ue.

    Ene pa gjyq fare, biles, ka me t djeg si ke...” Ndgjo ktu- i thash- Ato q pe jan br ktu e njmij – njmij e pesqind vjet prpara, kshtu q dynjaja nuk sht se po prishet tashti, por paska qen prish q ather- “ Ai nuk foli m, por iku dhe u ul, n nj stol tjetr, prball dhe q andej m tha: “Un nuk e di se far je ti, por un vet jam nj mysliman i mir, qi falem tre her n xhami...” As un nuk e zgjata m, por tek e shihja, mendoja me vehte: “Eh injoranc, injoranc; dhe ec pastaj t bsh prpara!”


    “Ashtu asht, si e the ti; edhe ne kemi pa “elektrik-blu” e “Telenorba”!...”
    Duhet t ket qen viti 2005-2006, kur m ftuan edhe mua n Durrs pr t marr pjes n nj mbledhje q organizonte Bashkia e Durrsit, pr t dekoruar me titullin e lart: “Nderi i Qytetit” t Durrsit Z.Gzim Ismaili dhe Z. Bashkim Hoxha, si pionert e par t eljes s Televizioneve private: “SHIJAK-TV” dhe “TEUTA-TV”. Gzimi si shok, m krkoi q t flisja dika pr “SHIJAK-TV”-n, pra nj lloj prshndetjeje. ’sht e vrteta salla e teatrit “Aleksandr Moisiu” qe mbushur “dingash” kur i thon. N prshndetjen time, un ve Gzimit, falnderova edhe Bashkim Hoxhn dhe Gzim Domin, pr ndihmn q dhan n fillimet e ngritjes s televizionit ton.

    Midis t tjerash thash: “...Nuk them se Gzimi ka qen disident, se n ato vite m ngadal nj cik, pasi shkoje si kov pusi, vetm se nj gj sht e vrtet, Gzimi dhe nj tjetr shok i yni q punonte n Radiostacion, Abdulla Dervishi ose Dulla, na prgatisnin “kanoe” me t cilat ne shihnim “Sanremo”-n, “Kanconisimo”-n, filma italian e amerikan, shihnim “Kup pjevaca” tek Jugosllavi, madje taze shihnim edhe “Elektrik-blu” e “Telenorba”. Ato jepeshin n orn nj e gjysm-dy t nats e ne ngriheshim si lugetr pr ti par. Bile mbyllnim dritaret me batanije t trasha, q t mos na kuptonin, qoft edhe komshinjt, se helbete qen koh t frikshme. Ikshe kur thon si “qeni n vresht”... (Ather nuk kishte dal hala shprehja: “Do ikni pr lesh!..)Kur e thash kt vura re se n sall u ndje nj aprovim i mefsht, q u shua shpejt. Jam m se i sigurt, q t gjith kishin par por mbase nga turpi nuk e thoshin dot. N moment m shkoi mendja, q pasi e dgjuan (aty qen edhe drejtuesit e Bashkis e t Prefekturs), do t ken thn: “Emo se kshtu ka fol prher ky.zaten kta jan kot m kot, si fiava torollaksh!”

    Pasi u ndan dekorimet e mbaroi mbledhja, tek dilnim jasht, mu afruan shum shok e miq, q duke m uruar pr diskutimin(si thuhet rndom), shtonin: “...Vallahi e the tamam, topi nuk e luen. Ashtu kemi qen ngrej t gjith, bile me gjith grat. “Ruheshim q t mos zgjoheshin kalamajt. Jemi knaq e pra!..”Tashti, pas kaq vitesh po mendoj: frik sht apo turp, t thuash t vrtetn?”
    Sa kompleks sht njeriu i shkret!

    agim faja skulpturat


    ''Skllavi rebel'' Mikelanxhelo

    “Profesor, i paskeni br synet, ?...”
    Kjo histori ka t bj me frikn, m shum se me turpin, pasi ka ndodhur m 1956, domethn ktu e pesdhjet e shtat vjet m par, kur diktatura sapo kishte nisur te imentohej at koh un isha nxns n vitin e dyt t liceut artistik “Jordan Misja” ndrsa vet Liceu i elur m 1946, ishte n vitin e dhjet t jets s vet. Liceu artistik ka qen dhe sht nj fabrik e madhe, q ka nxjerr me qindra dhe mijra muzikant, piktor, skulptor, grafist e aktor t cilt me talentin e tyre kan rrezatuar art dhe kultur, jo vetm n Shqipri, por edhe n Europ, madje dhe prtej oqeanit n Amerik, Kin dhe gjer n Australin e Largt. Liceu artistik kishte mbledhur t gjith djemt e vajzat me prirje artistike, me prirje artistike q nga veriu n jug. Profesort e degve t ndryshme shprndaheshin krahin m krahin e qytet m qytet pr t gjetur dhe marr kta t prirur.

    T bashkjetuarit n nj shkoll e n nj konvikt (ort e kulturs s prgjithshme i bnin bashkrisht, gjer n orn 11.00, pastaj ndaheshin sipas degve), ndikoi shum jo vetm n formimin ton, por edhe n kulturn ton. Ne ndiqnim aktivitet e njri-tjetrit; ndiqnim saxhot dhe koncerte e bashknxnsve tan t muziks apo shfaqjet teatrale t atyre q studionin pr dram dhe ata ndiqnin ekspozita tona. Kjo bri q ne, t cilt vinim nga vende t vogla, qoft dhe un q vija nga Shijaku, q shum-shum kisha dgjuar vetm kngt “K’no moj qyqe se po vjen behari….”, “Kacollen tate moj goce!” e “Ra faja prej fiku….”, taze fillova t shijoja koncertet pr violin t Paganinit, Uverturat e Bethovenit, muzikn e Verdit, t Moxartit, t Listit, Uverturat e Glinks, muzikn e Maaturianit, interpretimet e David Ojstrahut, etj.

    Gjith ditn e dits e deri n orn njmbdhjet t nats (se pastaj nuk t lente xhaxhi Todi me kujdestaren Afrdita), Liceu uturinte nga tingujt e pianos, t violins, violonelit, kornos, fagotit, klarinets e flautit, zrat e atyre q studionin pr kanto, etj.
    N t gjitha klasat dhe korridoret e Liceut ve riprodhimeve t veprave t piktorve t shquar europian, qen vendosur edhe skulptura n gips e mermer t artit grek e t Rilindjes Italiane, madje dhe atyre rus, bullgar, bullgar, rumun, etj… Sjell ndrmend “Venusin e Milosit”, “Dionisin”, “Diskobolin”, “Hedhsi i shtizs” , “Davidin” e Mikelanxhelos, e sa e sa t tjer t panumruar.

    Ato, ne nxnsit e figurativit i vizatonin vazhdimisht. Madje syrin, hundn, buzt dhe veshin e Davidit t derdhur n alli, i kishim modele detyrash msimore, q i studionim me nj maj lapsi t mprehur si gjilpr. Skulpturat meshkuj, domosdo kishin nga nj organ t vogl seksual, sa pr shenj q nuk shqetsonin fare, ne nxnsit jo se jo, por as nxnset.

    At fillim viti, si na dftoi profesor Abdurrahim Buza, i cili na jepet lndn e dekoracionit (pllakatin, skenografin, tekstilin dhe akuarelin), n Lice do t vinte pr vizit shoku Ramiz Alia, q at vit ishte ministr i Arsimit. Drejtori i shkolls me ta msuar kt gj, kishte porositur nja dy-tre vet, q me eki e dalt t’ua prishnin shenjat e ikave. Kshtu edhe “Diskoboli” (gjith ai gjimnast), edhe “Dionisi” (gjith ai perndi i vers) “Baku” (perndia e dashuris..., q thon se pa seks nuk ka dashuri) apo gjith ai David, hero i lashtsis, q vrau prbindshin Goliath), qen kthyer n: hadm, si quhen meshkujt q lindin pa organe seksuale ose si i quan n nj roman t tij Ismail Kadarea yn: “dele-dash”.

    “Para se t fillonim mbledhjen, (na tregonte prof.Buza, se ne nuk mudn t ishim prezent, sepse ishim nxns), shoku Ramiz duket i informuar nga dikush, s bashku me gjith kolektivin pedagogjik, pedagogt e kulturs s prgjithshme dhe t asaj artistike, bri nj shtitje n korridorin, ku ishin vendosur skulpturat, i shihte me kujdes aty ku ishin dmtuar, pastaj, si ndali para figurs s “Davidit”, mue m njihte q hert se e kisha pas nxans n Gjimnazin e Tirans dhe m tha duke qeshur: “Profesor Buza, i paskeni ba synet, ?!”. Pastaj filluem mbledhjen....”
    Megjithat kjo sht nj histori e m shum se gjysm shekulli m par.

    Pasfjal
    T botosh n gazetn tnde nj tablo t br ktu e njqind vjet t shkuara, jo vetm q nuk prbn faj e turp, por prkundrazi sht nder. Pse ka br “Origjinn e bots” pr Kurben kurr nuk sht zbehur respekti dhe dashuria. Ose pasi ke lexuar “Ditari sekret” t A.S.Pushkinit, me tr ato gjra t fshehta dhe mendime t lira si:
    . “Grat jan qenie me seks, i cili n astin e knaqsis, u rreh si zemr”
    . “Afshi, padurimi, dridhjet, epshi, ja far na bjn t besojm, se jemi ende gjall”
    . “Femra oshtin thell ose kur vdes, ose kur ndjen knaqsi seksuale”.
    . “Tek vagina dhe jo tek zemra, ndodhet shpirti”.
    ..............
    Dhe kt ditar, Pushkini ia kishte kushtuar gruas s vet dhe kishte ln amanet, t botohej pas 100 vjetsh, pr t asnjher nuk na sht zbehur adhurimi; apo pr zonjushn Margaret Celle, superseksin, superartisten dhe superagjenten Mata Hari, e cila si thon studiuesit “...kishte lindur pr t knaqur e mahnitur njerzit pr s gjalli dhe pas vdekjes”.

    Ditari i saj i mbushur me tr ato skena knaqsie njerzore e mahnitse, botuar n dhjetra e dhjetra vende t bots dhe lexuar e rilexuar nga miliona njerz, na bn jo vetm ta nderojm e ta duam, por edhe t na vij keq pr vdekjen e saj. Ose kur shohim portretin humoristik, shoqror, q i kan kushtuar filozofit t madh Sigmund Frojd, duke i vizatuar n tr portretin e tij, figurn e nj gruaje t shtris, seksi i s cils sht syri i tij, br kjo n ilustrim t thnies: “n mendjen e nj burri sht nj grua”, jo vetm nuk e prmojm, por prkundrazi e vlersojm si nj flet grafike filozofike dhe artistike, q me knaqsi e mbajm n muret e studios, tamam si nj vepr arti.

    Kshtu ndjejm respekt e krenari pr shkrimtart dhe poett tan, q i kan kushtuar vargje t tra dhe aforizma shum t menduara asaj pjese t trupit femror q Kurbeja, kur e pikturoi e quajti “Origjina e Bots”.

    “...t kndoj pr qafn, t kndoj pr supat,
    pr kraht, llrt, drit dhe argjend,
    t kndoj krahrorin, pr ato dy kupat,
    q nj bot t tr e kan ln pa mend.

    T kndoj kngn e vetme, pa t dyt,
    Ej shpirt, ashiku e bandilli yt
    T kndoj pr mesin, kmbt magjistare,
    Q prekin t fshehtrit, t lumtrin fare

    Kndonte q m 1760, bejtexhiu beratas Sulejman Naibi.
    Apo ajupi i madh tek poezia: “Nyja tri”, pasi shtron krkesat pr gruan, q t ket tri gjra t gjata, tri gjra t bardha, t zeza t vogla e t gjera, n fund shkruan:
    “... Tri t ngushta t ket femra,
    Goja, mesi e o t jet,
    T tretn q ma do zemra
    Se them dot, por gjejeni vet.*****)

    Kur qe i moshuar fare, Lasgushi yn kndonte tek poema “Kamadeva”
    “..................................
    Dhe prap o zemr ti,
    Pa kuvenduar,
    Pushtuar gji pr gji,
    Sy pernduar.

    Dhe qeshe dashurisht,
    Moj dashurore,
    Dhe u skuqe nusrisht,
    Moj nusrore
    .............................
    Ah, ’bm ashtu, ashtu
    Kaq nm e gjm
    far bm ashtu, bukur!
    Sikur gj s’bm?
    .....................................
    “Nga t gjith puset, m i errti dhe m i fshehti sht ai i femrs”- shkruan Ismail Kadare, kurse Dritro Agolli krkon me vargjet e tij lirik:
    “U menda po lidhmni,
    Te mikesha shpimni,
    Ajo di e bn magji,
    Me mollt q ka n gji.

    Tek dy mollt zgjidhmni,
    Sipr mikes shtrimni,
    T m kthej me magji,
    Nga plak n djal t ri!”

    Pa asnj rezerv turpi, shkrimtari i njohur francez Gustav Flober, shkruan: “Organi gjenital i femrs sht qendra e do dashurie njerzore”.

    .”seksi sht forma m intime e t brit art”
    . “Seksi ndreq profesionin
    . “Seksi sht nj lloj droge pr ti ikur realitetit, pr t harruar hallet e dits dhe pr tu lodhur”
    . “T bsh dashuri, sht shum m tepr se nj takim mishtor, sht nj prqafim i sferave gjenitale”
    . “Kur trupat e iftit burr e grua, msojn t flasin gjuhn e shpirtrave, ky quhet seks”
    ....... shkruan paulo Coelho n romanin e tij “Njmbdhjet minuta”.
    . “Organet gjenitale, pr t cilt kodosht mendjendritur kan shpikur lloj-lloj emrash prfaqsojn shpirtin e njeriut. Ato jan simbole t marrveshjes s zotit me njeriun. Ato prfaqsojn shmblltyrn e zotit”.... shkruan n romanin “I penduari” Isak Bashevis Singer.
    .“Seksi sht energjia m jetsore e njeriut”
    .“Seksi sht energji krijuese”
    .“Seksi nuk sht mkat”
    .“T duash sht lumturi, prandaj dashuroni!”
    .“Fet jan kundr seksit, sepse e dijn, q ai sht akti m i knaqshm pr njeriun”
    .“Dashuria sht frymmarrje e shpirtit”
    .“Jeta duhet t jet pasionante ajo duhet shndrruar n nj pasion drithrues...” shkruan filozofi i madh indian OSHO.
    .“Dashuria sht dalldi e mishit dhe dehje e shpirtit” Isabel Alende
    .“Seksi t shijon m shum me kalimin e moshs”, shkruan kngtari Xhorxh Majkll.
    .“Grat pa dashurin e burrave fishken, kurse burrat pa dashurin e grave budallepsen” shkruan Anton ehovi

    Vet seksi thon se ka lindur n at moment, kur Adami dhe Eva mbuluan lakuriqsin e tyre, ndaj dhe kan shkruar: “Dikush n kok ma ka shtn se fruti i ndaluar, qe seksi i Evs
    dhe se gjarpri, q zbriti nga dega tjetr gj nuk ish
    ve organi i Adamit”.
    Pr kto probleme njerzimi ka folur q n hershmrin e tij: “Mua vetm seksi dhe gjumi m bjn njerzor”, shprehej Aleksandri i Madh, kurse poetesha e antikitetit, Safo, do t shtronte pyetjen: “A ka gj m t bukur se gruaja?”

    O njerz!
    T gjitha kto, q rreshtova m sipr, i kam qmtuar npr libra t lexuar q kur isha i ri dhe si e shihni, nuk jan aforizma dhe mendime horrash e rrugash, q pasi drogohen, qoft edhe me ver, birr dhe raki flasin lart e posht, ’tiu vijn nga goja, por jan thnie shkrimtarsh, studiuesish dhe mendimtarsh t shquar, vlera t rrall e t pamuara t Fondit Njerzor, ashtu si dhe Kurbeja i madh, q “i kndoi” me aq pasion dhe dashuri “Origjins s bots”.

    “Origjina e Bots” sht nj portret pikturalo-filozofik, i br nga nj mjeshtr i shquar, si sht Gustav Kurbe dhe jo nga nj vagabond, q e shiti talentin e tij pr 20.000 franga. “Origjina e bots” sht portreti i Nns s gjith rruzullit toksor. Askush nuk ka dal gjer m sot, t thot se i vjen turp t pranoj se ajo sht nna ime. Nga ajo nn kan dal: faraon e faraonesha, perandor e perandoresha, mbretr, princr, mbretresha e princesha, shkrimtar e shkrimtare, artist dhe artiste, shkenctar filozof e dijetar, madje dhe diktatort me mustaqe dhe pa mustaqe, q andej kan dal, ajo sht origjina e tyre. Dy jav pasi m kishte ardhur si riprodhim i bukur i “Origjins s bots”, m erdhi n studio shoku, miku dhe kolegu im, Muntaz Dhrami, “skulptor i popullit”) dhe kur ia tregova m tha se kur kishte qen n Paris tek e bija e kishte par n origjinal. M dftoi q t shihje at vepr t Kurbes, duhej t paguaje mbi biletn e zakonshme t vizits. Ajo ruhej n nj pavijon n veant, me xham shum t pastr antiplumb dhe me perde, t cilat hapeshin pasi paguaje.

    Dhe m duket me vend q n kt diskurs t gjat, ta mbyll me at ka shkruan Annie Renoux, tek “Pasion femre”: “m vjen keq q nuk ekziston nj tablo e pikturuar nga nj grua, q do t provokonte aq emocione t pamueshme sa piktura e Kurbes, q nxirrte n plan t par seksin e nj gruaje, me fytyrn q nuk i duket e q titullohet: “Origjina e Bots”

    Shijak 28.9.2013

    Agim Faja
    Piktor i Merituar

    * * * * *Kjo poezi, prve vllimit “Baba Tomori” t botuar nga “Dhori Koti” e Kors, m 1913, gjat diktaturs nuk u fut asnjher n botimet e ajupit.

    Shkrimi u publikua sot (18.10.2013) n gazetn Shqiptarja.com (print) - See more at: http://www.shqiptarja.com/dossier/27....xESFbYcw.dpuf
    --- La Madre dei IMBECILI e sempre in cinta...

    ---voudou.. ---

Ruaj Lidhjet

Regullat e Postimit

  • Ju nuk mund t hapni tema t reja.
  • Ju nuk mund t postoni n tema.
  • Ju nuk mund t bashkngjitni skedar.
  • Ju nuk mund t ndryshoni postimet tuaja.
  •