Reforma Zgjedhore, zbardhet pakti: PD merr kreun e KQZ, PS fiton hapjen e kutive

[MaDaBeR]

Une mendoj se korrektimi kombetar duhet te behet patjeter pasi vota duhet te shkoje atje ku ka dashur ta coje qytetari. Por, kurresesi nuk duhet ulur pragu. Mendoj qe pragu per te hyre ne palament duhet te jete patjeter minumimi 4% per partite qe konkurrojne me vete dhe 6% per koalicionet. Parlamenti nuk duhet kthyer kurresesi ne nje teater ku mund te mare pjese lloj lloj sharlatani. Duhet te kete perfaqesim dinjitoz dhe nga njerez me integritet. Po ashtu duhet rregulluar edhe menyra e hartimit te listave. Besoj se ato nuk duhet te jene te mbyllura dhe ne dore vetem te kryetarit te partise. Duhet te kete konsulta dhe te degjohet mendimi i forumeve. Vetem pas debateve dhe perplasjes se mendimeve do te ishte e mundur qe te zgjidheshin kandidatet me te mire.

[PLAKU]

Nuk jam ne gjendje ta kuptoje kete, cfare e lidhe Ballin Kombetar me partit socialiste me rama,ngjela e taulant balla!
Ata qe thirren ne emen dhe ideale te Ballit Komtar,per interesa tyne etje per pushtet e manovrime tjera percamese bejne marreveshje me komunista,Nuk jan Ballist dhe nuk i permbahen dekalogut Mithat Frasherit. Mire ua bene rama dhe komunistat.

[PLAKU]

Edi Rama, ballistët dhe pulat
Nga : Redi GJUZI


Dështimi i një pakti formal mes partive të vogla dhe PD-PS u eklipsua disi nga debati i zjarrtë mes Edi Ramës dhe përfaqësuesve të Partisë së Ballit Kombëtar. Kryetari i socialistëve, në përpjekje për t’iu përgjigjur ndërprerjeve të vazhdueshme që iu bënë pa të drejtë gjatë ligjëratës së tij, gjeti një batutë partizane për të atakuar përfaqësuesit e paduruar të Ballit Kombëtar. “Unë nuk ndërpreva njeri. Zakonisht ju hanit pula…”. Atakimi i Ballit Kombëtar me këtë fjali është marrë borxh nga propaganda kulturore që pushteti komunist u përpoq të impononte gjatë viteve të diktaturës. Ballistët që hanë pula janë skena të zakonshme, të mbushura me batuta humoristike, pothuajse në të gjithë filmat e viteve 1970-1990. Përgjithësisht, ballistët paraqiteshin në pjesë kryesore të filmit si tradhtarë, si njerëz me pushtet, por grykës të paparë, të cilët pavarësisht luftës, kishin preokupim kryesor më shumë të mbushnin barkun me pulat e fshatarëve të varfër, sesa të dilnin malit e të luftonin. Edhe në rast se dilnin, ata kapeshin rob ose vriteshin nga partizani trim. Përgjithësisht ballistët ishin përkrahës të beut apo përkrahës të ndonjë tregtari dhe, si të tillë, ata vriteshin edhe nga ndonjë fshatar këpucëgrisur e i varfër që nuk duronte dot dhunë. Do të ishte e kotë analiza e të gjitha skenave të filmave apo edhe e të vërtetës së historisë së Ballit Kombëtar. Dihet botërisht se preokupimi i regjisorëve dhe skenaristëve, shumë të talentuar të asaj kohe, ishte demaskimi i Ballit Kombëtar, legalitetit dhe atyre që i përkrahnin. Kjo si pjesë e një lufte të hapur klasash që duhet ta bindte popullit edhe në spektrin e argëtimit, se ballistët, legalistët, pasanikët e tregtarët ishin njësoj dhe se e vetmja zgjidhje e mirë ishin komunistët. Ishte kjo arsyeja që i nxiste skenaristët e regjisorët që ta shikonin në këtë spektër luftën, partitë politike, opozitare të komunistëve. Në krahun tjetër të filmave ishin komunistët dhe partizanët. Përgjithësisht fshatarë të varfër dhe ndonjë intelektual, i rrallë, që i drejtonte fshatarët. Partizanët ishin nga baza e popullit dhe meqenëse propaganda kishte vendosur që shumica e popullit në kohën e luftës ishte e varfër në beter, atëherë edhe partizanët ishin përfaqësues të beterit të shoqërisë. Pavarësisht se për çfarë po punonin dhe kujt i shërbenin, ata regjisorë e skenaristë kanë bërë punë të mirë. Na i kanë treguar të dyja palët njësoj në ekstremitetet që donte partia, ballistët duke ngrënë pula e partizanët fshatarë të varfër dhe punëtorë me mëditje.Problemi i filmave të propagandës komuniste erdhi pas viteve 1990, ku u pa se këta ballistët, legalistët dhe pasanikët e tregtarët nuk ishin ashtu siç tregohej në skenat e filmave. (Për partizanët nuk ka akoma një kundërshtim të propagandës). Shqiptarët e kuptuan, ose më saktë e thanë me zë të lartë se komunistët e kishin mjeruar Shqipërinë pas lufte dhe kishin vrarë e prerë ballistë e legalistë pa të drejtë dhe pa gjyq. Në këto kushte, e gjithë propaganda e filmave apo edhe pikturave të Realizimit Socialist ra. U rrëzua turpshëm dhe dhimbshëm për ata që u vranë gjyqeve partizane apo postpartizane dhe që ndenjën burgjeve me dekada.

Marrja e djeshme e batutës së pulave nga filmat komunistë dhe përdorja për të etiketuar ballë për ballë përfaqësuesit politikë të Ballit Kombëtar, është më shumë se një lajthitje në tension debati. Vetëkënaqësia dhe qeshja me të madhe me batutën në një sallë të habitur me përfaqësues politikë, tregon se Edi Rama ka të njëjtën pikëpamje për Ballin Kombëtar, njësoj si të skenarëve që firmoseshin nga përfaqësuesit e Partisë së Punës. Sidoqoftë, në partinë që përfaqëson Rama ka me mijëra votues që pranojnë akoma se ballistët dhe zengjinët e asaj kohe hanin pulat e fshatarit të varfër. Sot është zgjedhje e lirë ta besosh edhe këtë tezë, nuk shkon të burg. Në partinë e Edi Ramës ka shembuj jetikë se si demaskimi i ballistëve dhe zengjinëve që hanin pulat e fshatarëve i ka rritur në karrierë këta të fundit. Ka me dhjetëra shembuj të gjallë se si partizani këpucëgrisur, pasi ka varur a internuar ballistin që ha pula, jo vetëm nuk është dënuar, por është graduar dhe ngritur në hierarki aq lart, sa edhe sot përfaqëson popullin. Po të mos vriteshin ballistët e legalistët, po të kishte Shqipëria një sistem tjetër pas lufte, sigurisht që ai dhe opozitarët e tij do të ishin shumë larg nga pozicioni që kanë sot. Në atë kohë nuk kishte mundësi zgjedhjeje të kinematografisë apo artit, detyrimisht duhet të shikoje filma me ballistë që hanin pula. Kishte nga ata që i qante zemra kur i shikonin, kishte nga ata që e shijonin dhe pasqyroheshin në ato skena. Sot ka mundësi zgjedhjeje, dhe zgjedhja e Shqiptarëve është bërë. Sot është turp t’u kujtosh përfaqësuesve të Ballit Kombëtar skenat e filmave komunistë kur këta të fundit i kanë vrarë dhe burgosur duke u përpjekur të justifikohen pikërisht nga ato skena.

Edi Rama ka një të drejtë në qeshjen dhe talljen e tij cinike. Ndoshta përfaqësuesit e sotëm të Ballit Kombëtar janë vërtet në nivele qesharake dhe nuk i ngjanë aspak Mit’hat Frashërit dhe atdhetarëve të tjerë si ai. Por një gjë është e sigurt, Balli Kombëtar, PD, partitë e tjera, dhe vetë PS, do të përfaqësoheshin shumë më mirë sot e gjithë ditën po të mos ekzistonin komunistët dhe filmat e tyre. Produktet dhe përfaqësimi politik sot është pjellë e atyre pulave të filmave. Kush ka dashur është distancuar dhe ka pasur 20 vite kohë ta bëjë këtë pa u kërcënuar me vrasje a burgim.

Lajmi Shqip

[Ingenuous]

TIRANË- Komisioni për Reformën Zgjedhore nuk arriti të bjerë dakort për rolin e dy përfaqësuesve të forcave kryesore politike në procesin e numërimit të votave. Në draftin e hartuar nga PD dhe PS përcaktohet që përfaqësuesit e tyre do të jenë ata që do të mbikqyrin procesin dhe jo partitë e vogla.

Ndërkohë, deputeti Vangjel Tavo ka kërkuar që LSI, të ketë përfaqësuesin e saj në procesin e numërimit të votave.

“Në fakt e kontestova unë dhe është lënë që të merren përsëri ekspertët me këtë cështje dhe të na sjellin një draft të ri për ta diskutuar ditën e premte paradite. Sot u mblodhëm dhe u vendos që të mos merret asnjë vendim”, deklaroi Vangjel Tavo.

Në draftin e hartuar nga ekspertët e PD dhe PS përjashtohet mundësia e hapjes së kutive të materialeve zgjedhore gjatë procesit të numërimit të votave. Hapja e këtyre kutive do të bëhet vetëm në rastet kur mungon procesverbali origjinal i mbylljes së qendrës së votimit, dhe kur ai nuk gjendet në kutinë e qëndrës së votimit.

(el.me/news24/BalkanWeb)

[Shkelqesia_E_Tij]

LSI-se i shkon per shtat ky sistem zgjedhor dhe te na i kurseje keto qurravitjet lart e poshte neper media..

[Albo]

Reforma Zgjedhore, zbardhet pakti: PD merr kreun e KQZ, PS fiton hapjen e kutive

PD e PS arrijnë marrëveshjen për reformën zgjedhore, kreu i KQZ zgjidhet nga 4 kandidatë të PD. Kutitë do hapen pa votim.

Konkurs nga Komisioni i Ligjeve, votohet me 71 vota.

Partia Demokratike pritet ta drejtojë Komisionin Qendror të Zgjedhjeve edhe në zgjedhjet e vitit 2013. Komisioni i Reformës Zgjedhore përfundoi dje paketën e amendamenteve të Kodit Zgjedhor, ku pika më e rëndësishme që i mbante larg palët nga njëra-tjetra ishte ajo e përbërjes së institucionit që do të organizojë zgjedhjet. Komunikimet e vazhdueshme të ekspertëve të të dyja palëve deri në orën 02:00 të ditës së mërkurë kanë dhënë frytet e tyre, gjë që bëri që mbledhja e djeshme të ishte vetëm një formalitet sa i takon miratimit të amendamenteve.

Kryetari i KQZ
Ekspertët kanë parashikuar dy variante për zgjedhjen e kryetarit të KQZ-së. Çdo qytetar mbi 35 vjeç dhe që ka të paktën 10 vjet përvojë pune në fushën e drejtësisë, administratën publike dhe administrimin e zgjedhjeve, mund të depozitojë në Komisionin e Ligjeve kërkesën për të kandiduar për kryetar. Në fillim të shtatorit pritet që Ligjet të hapin procedurat e shqyrtimit të kandidaturave. Varianti i parë është që Komisioni i Ligjeve me 25 anëtarë të zgjedhë në mënyrë konsensuale (të paktën 17 anëtarë) dy kandidatë, të cilët i dërgohen seancës ku do të votohet njëri prej tyre. Varianti i dytë është ai sipas të cilit, secili nga deputetët e Komisionit përzgjedh katër emra. Nëse shumicën e cilësuar (17 vota) nuk e kanë marrë të paktën dy kandidatë, Komisioni përzgjedh katër emrat që kanë marrë numrin më të madh të votave. Sipas të gjitha gjasave, katër emrat që do të zgjedhë PD-ja do të kenë 13 vota, ndërsa katër emrat që do të zgjedhë PS-ja do të kenë 12 vota, aq sa është numri i deputetëve të dy partive në Parlament. “Nëse shumicën e cilësuar sipas germës ‘a’ nuk e gëzojnë së paku dy kandidatë, Komisioni identifikon katër kandidatët që kanë marrë mbështetjen më të madhe midis anëtarëve të Komisionit pas zbatimit të germës ‘a’”, thuhet në germën “b” të nenit 15 të Kodit Zgjedhor. Kjo dispozitë bën që në Komision të ngelen përfundimisht katër emrat e zgjedhur nga PD-ja, nga të cilët PS-ja do të heqë dy prej tyre. Në fund, kryetari i ri i KQZ-së zgjidhet me 71 vota. Në nenin 13 të Kodit thuhet se anëtarët e KQZ-së do të kenë një mandat 6-vjeçar me të drejtë rizgjedhjeje, ndërsa kryetari do ta ketë mandatin 4 vjet me të drejtë rizgjedhjeje.

Emërimet Në KZAZ
Anëtarët e KZAZ-ve që do të emërohen nga KQZ në rastet kur partitë nuk i çojnë komisionerët, do të qëndrojnë në detyrë deri në momentin që forcat politike do të bëjnë propozimet. “Anëtarët e emëruar kryesisht qëndrojnë në detyrë deri në emërimin e anëtarëve të propozuar nga partitë politike sipas këtij neni. Zëvendësimi duhet të kryhet jo më vonë se 30 ditë nga dita e zgjedhjeve. Në rastin e zgjedhjeve të parakohshme, zëvendësimi kryhet jo më vonë 5 ditë përpara zgjedhjeve. Procedurat për seleksionimin dhe trajnimin e personave që mund të emërohen kryesisht përcaktohen nga KQZ me udhëzim të veçantë”, thuhet në Kod.

Ripërtëritja e KQZ-së së re
“Me qëllim përtëritjen pjesore të KQZ-së, dy nga anëtarët e zgjedhur sipas pikës 1 të nenit 14 dhe nenit 181 të këtij Kodi e ushtrojnë mandatin e parë për 3 vjet me të drejtë rizgjedhjeje. Një anëtar, të cilit i ndërpritet mandati përpara kohe, përcaktohet me short mes tre anëtarëve të propozuar nga shumica parlamentare dhe anëtari tjetër mes tre anëtarëve të propozuar nga opozita parlamentare, sipas pikës 1 të nenit 14 të këtij Kodi. KQZ zhvillon hedhjen e shortit në seancë publike jo më vonë se 10 ditë nga mbledhja e parë”, thuhet në Kodin e ndryshuar.

Kodi Zgjedhor
Neni 13
Mandati dhe koha e punës e anëtarëve të KQZ-së
1. Anëtari i KQZ-së ka mandat 6-vjeçar me të drejtë rizgjedhjeje. Kryetari i KQZ-zë ka mandat 4-vjeçar me të drejtë rizgjedhjeje.

Neni 15
Zgjedhja e kryetarit të KQZ-së
1. Anëtari i shtatë dhe njëkohësisht kryetar i KQZ-së, zgjidhet jo më vonë se 10 ditë pasi të ketë përfunduar procedura e zgjedhjes së anëtarëve të KQZ-së, sipas nenit 14 të këtij Kodi.
2. Jo më vonë se 30 ditë nga afati i përcaktuar në nenin 19 të Kodit, Kuvendi Shqipërisë publikon shpalljen për vendin vakant të kryetarit të KQZ-së. Çdo shtetas që plotëson kushtet e nenit 12 të këtij Kodi mund të paraqitet si kandidat për kryetar të KQZ-së. Kërkesa paraqitet e shoqëruar me dokumentacionin përkatës që provon përmbushjen e kritereve ligjore për anëtar të KQZ-së.
3. Lista e kandidatëve i kalon komisionit të Kuvendit që mbulon çështjet ligjore, për të verifikuar përmbushjen e kritereve. Në këtë listë nuk mund të përfshihen, ose nëse janë përfshirë përjashtohen, kandidatët e propozuar sipas shkronjës “a” të pikës 1 të nenit 14 të këtij Kodi. Komisioni i shqyrton kandidaturat në përputhje me Rregulloren e Kuvendit. Pas verifikimit të kritereve zbatohet procedura si më poshtë:
a) Komisioni përzgjedh për t’iu paraqitur për votim Kuvendit dy kandidatët që gëzojnë mbështetjen më të madhe të anëtarëve të Komisionit, por jo më pak se 2/3 e të gjithë anëtarëve të tij. Kur shumicën e cilësuar e gëzojnë më shumë se dy kandidatë, në votim paraqiten dy kandidatet që gëzojnë mbështetjen më të madhe. Çdo anëtar i Komisionit mund të mbështesë deri në katër kandidatë;
b) nëse shumicën e cilësuar sipas germës “a” nuk e gëzojnë së paku dy kandidatë, Komisioni identifikon katër kandidatët që kanë marrë mbështetjen më të madhe midis anëtarëve të Komisionit pas zbatimit të germës “a”;
c) kur gjatë zbatimit të germave “a” dhe “b” dy apo më shumë kandidatë gëzojnë të njëjtën mbështetje, përzgjedhja e tyre bëhet me short;
ç) përfaqësuesit e pakicës parlamentare në Komision përjashtojnë dy nga kandidatët e përzgjedhur sipas germës “b”. Kandidatët e mbetur i kalojnë Kuvendit për votim;
d) Kryetar i KQZ-së zgjidhet kandidati që merr më shumë se gjysmën e votave të deputetëve të Kuvendit.


PS fiton hapjen e kutive të materialeve zgjedhore

Socialistët kanë garantuar me përcaktim ligjor transparencën
“Pranohet pa votim dhe debat kërkesa e dy anëtarëve të KQZ”

Kodi i ri Zgjedhor duket se zgjidh përfundimisht debatin e vitit 2009 për hapjen e kutive të materialeve zgjedhore me kërkesë të dy anë-tarëve të KQZ-së.
Për socialistët, një përcaktim i tillë i shkruar në nenin 136 të këtij Kodi, e detyron KQZ-në që sa herë dy anëtarë të saj kërkojnë provat që gjenden brenda kutive të materialeve zgjedhore, ta pranojë menjëherë këtë kërkesë pa debat dhe pa e hedhur në votim. Tashmë, në Kodin e ri, palët e kanë të sanksionuar këtë çështje, ndryshe nga Kodi aktual, kur KQZ u përfshi në debate lidhur me “votat e cilësuara” dhe “votat e kontestuara”. Shumica në Komisionin Qendror të Zgjedhjeve hodhi poshtë kërkesën e dy anëtarëve të saj për hapjen e kutive, duke bërë interpretimin se çfarë do të quhet votë e cilësuar dhe votë e kontestuar, duke mos e pranuar asnjëherë kërkesën e tyre. “Kërkesa për marrjen e provave sipas germës ‘c’ të pikës 1 të këtij neni, kur mbështetet nga dy anëtarë të KQZ-së dhe kur këto prova administrohen vetëm nga KQZ, pranohet menjëherë pa iu nënshtruar debatit apo votimit në KQZ. KQZ është e detyruar të procedojë menjëherë me marrjen dhe shqyrtimin e provave të kërkuara”, thuhen në pikën 3 të nenit 136 të Kodit të ri Zgjedhor. Kjo pikë e nenit në Kodin Zgjedhor i mbajti palët për muaj larg miratimit të ligjit të ri zgjedhor, pasi Partia Socialiste, në opozitë, kërkonte një element garancie që do t’i kënaqte kërkesat e saj sa herë që do të kishte dyshime për parregullsi në materialet zgjedhore. Por, rregullimi që i është bërë këtij neni, në frymën e ligjit, nuk e bën absolute kërkesën e dy anëtarëve të KQZ, pasi në të përcaktohet se kur KQZ do të pranojë kërkesën e dy anëtarëve të saj. Kutitë e materialeve zgjedhore do të hapen për “provat që administron KQZ dhe që nuk i kanë partitë”. Në kutitë e materialeve zgjedhore, anëtarët e KQZ-së mund të verifikojnë në cilësinë e provës listën e zgjedhësve, ku janë hedhur firmat e zgjedhësve dhe janë shënuar numrat e kartave të identitetit, fletët e papërdorshme, libri i protokollit të komisionit të qendrës së votimit e ku anëtarët bëjnë vërejtjet e tyre për çdo moment të procesit zgjedhor në atë qendër votimi.
Por Kodi i ri i sapomiratuar nga Komisioni i posaçëm Parlamentar për Reformën Zgjedhore, ka përcaktuar dhe hapësira më të mëdha ankimimi në KQZ nga subjektet politike sa herë dalin fakte dhe prova të reja. “Kur gjatë hetimit administrativ kanë dalë fakte apo prova të reja për të cilat ankuesi nuk mund të kishte dijeni përpara se të paraqitej ankimi, objekti i ankimit mund të shtohet apo ndryshohet përpara se KQZ t’i japë fund hetimit administrativ sipas pikës 2 të këtij neni. Kërkesa mund të përfshijë ndryshimin e tabelës së rezultatit ose pavlefshmërinë e zgjedhjeve në QV të caktuara. KQZ është e detyruar të marrë në shqyrtim pretendimin e ri dhe të riçelë hetimin administrativ”, thuhet në nenin 141 të këtij Kodi.

Kodi: Asgjësimi i materialeve, pas 6 muajsh
Kodi i ri Zgjedhor ka bërë një riformulim edhe të nenit që përcakton se kur duhet të depozitohet në arkivat e shtetit materiali zgjedhor dhe kur asgjësohen fletët e votimit. “Gjashtë muaj pas shpalljes së rezultatit përfundimtar të zgjedhjeve, sipas këtij Kodi, KQZ-ja hap të gjitha kutitë e votimit, nxjerr procesverbalet e votimit, tabelat dhe procesverbalin e numrit të fletëve të votimit, dokumentacionin që ndodhet në kutitë e materialeve të votimit dhe ia dërgon ato Arkivit Qendror të Shtetit në mënyrën e caktuar prej tij. Të gjitha fletët e votimit asgjësohen sipas mënyrës së përcaktuar nga KQZ-së”, thuhet në Kodin e ri Zgjedhor.

Korrektimi i sistemit zgjedhor
Miratimi i Reformës Zgjedhore në Komisionin e posaçëm, nuk solli një rezultat pozitiv sa i takon korrektimit të sistemit zgjedhor të kërkuar nga 24 parti parlamentare dhe joparlamentare, të firmosur dhe nga kreu i PD-së, Sali Berisha dhe kreu i PS, Edi Rama. Në një marrëveshje të minutës së fundit, palët arritën konsensus për çështjet e nxehta si KQZ, transparenca e kutive dhe përdorimi elektronikës në zgjedhje.

Kodi i ri Zgjedhor duket se zgjidh përfundimisht debatin e vitit 2009 për hapjen e kutive të materialeve zgjedhore me kërkesë të dy anë-tarëve të KQZ-së.
Për socialistët, një përcaktim i tillë i shkruar në nenin 136 të këtij Kodi, e detyron KQZ-në që sa herë dy anëtarë të saj kërkojnë provat që gjenden brenda kutive të materialeve zgjedhore, ta pranojë menjëherë këtë kërkesë pa debat dhe pa e hedhur në votim. Tashmë, në Kodin e ri, palët e kanë të sanksionuar këtë çështje, ndryshe nga Kodi aktual, kur KQZ u përfshi në debate lidhur me “votat e cilësuara” dhe “votat e kontestuara”. Shumica në Komisionin Qendror të Zgjedhjeve hodhi poshtë kërkesën e dy anëtarëve të saj për hapjen e kutive, duke bërë interpretimin se çfarë do të quhet votë e cilësuar dhe votë e kontestuar, duke mos e pranuar asnjëherë kërkesën e tyre. “Kërkesa për marrjen e provave sipas germës ‘c’ të pikës 1 të këtij neni, kur mbështetet nga dy anëtarë të KQZ-së dhe kur këto prova administrohen vetëm nga KQZ, pranohet menjëherë pa iu nënshtruar debatit apo votimit në KQZ. KQZ është e detyruar të procedojë menjëherë me marrjen dhe shqyrtimin e provave të kërkuara”, thuhen në pikën 3 të nenit 136 të Kodit të ri Zgjedhor. Kjo pikë e nenit në Kodin Zgjedhor i mbajti palët për muaj larg miratimit të ligjit të ri zgjedhor, pasi Partia Socialiste, në opozitë, kërkonte një element garancie që do t’i kënaqte kërkesat e saj sa herë që do të kishte dyshime për parregullsi në materialet zgjedhore. Por, rregullimi që i është bërë këtij neni, në frymën e ligjit, nuk e bën absolute kërkesën e dy anëtarëve të KQZ, pasi në të përcaktohet se kur KQZ do të pranojë kërkesën e dy anëtarëve të saj. Kutitë e materialeve zgjedhore do të hapen për “provat që administron KQZ dhe që nuk i kanë partitë”. Në kutitë e materialeve zgjedhore, anëtarët e KQZ-së mund të verifikojnë në cilësinë e provës listën e zgjedhësve, ku janë hedhur firmat e zgjedhësve dhe janë shënuar numrat e kartave të identitetit, fletët e papërdorshme, libri i protokollit të komisionit të qendrës së votimit e ku anëtarët bëjnë vërejtjet e tyre për çdo moment të procesit zgjedhor në atë qendër votimi.
Por Kodi i ri i sapomiratuar nga Komisioni i posaçëm Parlamentar për Reformën Zgjedhore, ka përcaktuar dhe hapësira më të mëdha ankimimi në KQZ nga subjektet politike sa herë dalin fakte dhe prova të reja. “Kur gjatë hetimit administrativ kanë dalë fakte apo prova të reja për të cilat ankuesi nuk mund të kishte dijeni përpara se të paraqitej ankimi, objekti i ankimit mund të shtohet apo ndryshohet përpara se KQZ t’i japë fund hetimit administrativ sipas pikës 2 të këtij neni. Kërkesa mund të përfshijë ndryshimin e tabelës së rezultatit ose pavlefshmërinë e zgjedhjeve në QV të caktuara. KQZ është e detyruar të marrë në shqyrtim pretendimin e ri dhe të riçelë hetimin administrativ”, thuhet në nenin 141 të këtij Kodi.

Kodi: Asgjësimi i materialeve, pas 6 muajsh
Kodi i ri Zgjedhor ka bërë një riformulim edhe të nenit që përcakton se kur duhet të depozitohet në arkivat e shtetit materiali zgjedhor dhe kur asgjësohen fletët e votimit. “Gjashtë muaj pas shpalljes së rezultatit përfundimtar të zgjedhjeve, sipas këtij Kodi, KQZ-ja hap të gjitha kutitë e votimit, nxjerr procesverbalet e votimit, tabelat dhe procesverbalin e numrit të fletëve të votimit, dokumentacionin që ndodhet në kutitë e materialeve të votimit dhe ia dërgon ato Arkivit Qendror të Shtetit në mënyrën e caktuar prej tij. Të gjitha fletët e votimit asgjësohen sipas mënyrës së përcaktuar nga KQZ-së”, thuhet në Kodin e ri Zgjedhor.

Korrektimi i sistemit zgjedhor
Miratimi i Reformës Zgjedhore në Komisionin e posaçëm, nuk solli një rezultat pozitiv sa i takon korrektimit të sistemit zgjedhor të kërkuar nga 24 parti parlamentare dhe joparlamentare, të firmosur dhe nga kreu i PD-së, Sali Berisha dhe kreu i PS, Edi Rama. Në një marrëveshje të minutës së fundit, palët arritën konsensus për çështjet e nxehta si KQZ, transparenca e kutive dhe përdorimi elektronikës në zgjedhje.

Neni 136
Paraqitja e pretendimeve dhe kërkimi i provave

Si ishte formulimi
3. Me kërkesë të dy anëtarëve të saj, KQZ-ja është e detyruar të marrë provat e kërkuara nga dy anëtarët që kanë paraqitur kërkesën. Kërkesa mund të paraqitet me shkrim ose verbalisht në seancën publike të shqyrtimit të ankimit.

Si bëhet
3. Kërkesa për marrjen e provave sipas germës “c” të pikës 1 të këtij neni kur mbështetet nga dy anëtarë të KQZ-së dhe kur këto prova administrohen vetëm nga KQZ, pranohet menjëherë pa iu nënshtruar debatit apo votimit në KQZ. KQZ është e detyruar të procedojë menjëherë me marrjen dhe shqyrtimin e provave të kërkuara.

Përkufizimi: Provë është mjeti ligjor që shërben për të provuar ekzistencën ose mosekzistencën e faktit të pretenduar në shqyrtimin administrativ ose gjyqësor dhe që merret në përputhje me këtë Kod.


Teknologjia në zgjedhje do aplikohet në dy qarqe
Verifikim elektronik kartave në Tiranë, numërim elektronik në Fier

Me gjithë rekomandimin e OSBE/ODIHR-it që teknologjia në procesin e votimit të aplikohet në një hapësirë të vogël jo më shumë se 10 për qind, maxhoranca ka bërë një tjetër lëshim dhe ka pranuar shtrirjen e saj në një territor më të gjerë. Në pikën 1 të nenit 179/2 thuhet se jo më vonë se 30 ditë nga hyrja në fuqi e Kodit Zgjedhor, pasi ta ketë dekretuar kreu i shtetit, KQZ duhet të fillojë përgatitjen për ngritjen e sistemit elektronik të verifikimit të kartave të zgjedhësve (SEV) dhe sistemin elektronik të numërimit të votave (SEN). Në ngritjen e sistemit të verifikimit të kartave do të jenë prezentë edhe përfaqësuesit e Ministrisë së Brendshme. “Këshilli i Ministrave jep mbështetjen e nevojshme, përfshirë edhe atë financiare, për shërbimin e konsulencës që nevojitet për hartimin e kushteve të projektit për SEV dhe SEN”, thuhet në ndryshimet e Kodit. Ekspertët kanë përcaktuar gjithashtu që pajisja e identifikimit të kartave të identitetit të përdoret si projekt pilot gjatë procesit të votimit në qarkun e Tiranës, i cili ka edhe numrin më të madh të votuesve dhe nxjerr 32 deputetë. Ndërsa numërimi elektronik do të aplikohet për herë të parë në Fier, qarku i dytë më i madh në vend, me 16 deputetë. “KQZ përcakton planin e veprimit për përmbushjen e projektit të SEN në të gjithë qarkun e Fierit sipas përcaktimit të KQZ, për zgjedhjet për Kuvend të vitit 2013. KQZ përcakton planin e veprimit për përmbushjen e projektit të SEV në të gjithë qarkun e Tiranës për zgjedhjet për Kuvendin të vitit 2013. Me qëllim zbatimin e sistemit SEV, qendrat e votimit nuk mund të kenë më shumë se 700 zgjedhës. Kur në një zonë të QV ka më shumë se 700 zgjedhës, zbatohen të njëjtat kritere për ndarjen e tyre sipas pikës 6 të nenit 62 të Kodit”, thuhet në Kod.

Kodi: Anëtarët e KQZ, pagë deri më 31 dhjetor
Në një dispozitë të veçantë, Komisioni i Reformës Zgjedhore ka përcaktuar se cili do të jetë fati i anëtarëve aktualë të Komisionit Qendror të Zgjedhjeve pasi të hyjnë në fuqi ndryshimet në Kodin Zgjedhor. “Anëtarët e KQZ-së që iu ndërpritet mandati para kohe për shkak të ndryshimeve në këtë Kod, qëndrojnë në detyrë deri në zëvendësimin e tyre me anëtarët e rinj të zgjedhur sipas këtij Kodi”, thuhet në pikën 1 të dispozitave kalimtare. Kodi parashikon që të gjithë anëtarët që janë sot në detyrë, mund të rizgjidhen në postin që mbajnë. “Anëtari i KQZ-së, të cilit i ndërpritet mandati për shkak të nenit 181, e përfiton pagën e funksionit deri më 31 dhjetor 2012. Anëtari i KQZ-së, të cilit i ndërpritet mandati, kthehet në funksionin publik të mëparshëm, ose emërohet në një funksion ekuivalent me të”, thuhet më tej në Kod.

[Albo]

Reforma Zgjedhore, BE përshëndet konsensusin PD-PS

Sanino: Do presim arritjen e konfirmimit përfundimtar

Përfaqësuesit e BE-së përshëndetën dje arritjen e marrëveshjes mes PD-së dhe PS-së për reformën zgjedhore. Lajmi i arritjes së marrëveshjes së reformës elektorale ka qenë në qendër të vëmendjes të të gjithë përfaqësuesve të institucioneve më të rëndësishme të BE-së që kanë qenë prezentë në takim. “Lajmi që po dëgjojmë nga ministrja Bregu dhe nga zoti Beja janë sinjale pozitive që mund të na japin sensin e sigurisë sërish. Do të presim me shumë vëmendje arritjen e konfirmimit përfundimtar lidhur me reformën zgjedhore”, u shpreh drejtori i Përgjithshëm në Komisionin Europian, Stefano Sanino. “Po bëhen përpjekje të shumta për përmbushjen e rekomandimeve para zgjedhjeve të përgjithshme të vitit të ardhshëm. Ne po dëgjojmë një progres shumë të rëndësishëm për reformën elektorale. Ky është vërtet një lajm pozitiv. Është e një rëndësie shumë të madhe dhe Këshilli i Ministrave ka insistuar në këtë pikë më shumë se një herë në konkluzionet e saj. U është përkushtuar një vëmendje politike rekomandimeve të tjera në opinionin e Komisionit të vitit 2010 dhe ne do t’i shohim me vëmendje përmbushjen e tyre”, vlerësoi shefi i EEAS, Johan Johanson. Sipas eurodeputetit Eduard Kukan, BE-ja do t’i bashkëngjitet festimit të 100-vjetorit të pavarësisë, por për këtë nevojiten vetëm 3 fjalë nga pala shqiptare. “Neve na nevojitet një mesazh shumë telegrafik nga ju për ftesën: 12 rekomandimet u përmbushën”, vuri në dukje Kukan.

ARISTIR LUMEZI & ADI SHKEMBI
Panorama

[Albo]

Reforma Zgjedhore votohet të enjten e ardhshme

Kuvendi i Shqipërisë ka nisur seancën e sotme plenare në të cilën janë parashikuar miratimi i disa projektligjeve. Në rendin e ditës është përfshirë edhe kërkesa e deputetit të Qarkut të Kukësit, Asllan Dogjani për Interpelancë me ministrin e Punëve Publike dhe të Transporteve, Sokol Olldashi.

Ndërkaq, Kuvendi ka vendosur që Reforma Zgjedhore te votohet në Parlament të enjten e ardhshme. Kreu i grupit parlamentarë të Partisë Socialiste, Gramoz Ruçi kërkoi zbardhjen sa më shpejt të draftit në mënyrë që të gjithë deputetet të njihen me të.

Kryetarja e Kuvendit, Jozefina Topalli tha se ekspertët të cilët do të merren me zbardhjen e draftit kanë kërkuar të paktën 3 ditë kohë për ta mbyllur.

Unë do ti nxis, tha ajo, që deputetët të kenë gati, duke shtuar se, pavarësisht dëshirës për të votuar sot, të enjten e ardhshme do të miratohet reforma zgjedhore.

Rendi i ditës;

2. Projektligj “Për ratifikimin e marrëveshjes ndryshuese nr. 2 në marrëveshjen e huasë ndërmjet Republikës së Shqipërisë dhe BankësEuropiane për Rindërtim dhe Zhvillim (BERZH) për financimin e projektit të ndërtimit të rrugës Levan – Vlorë”.

3. Projektrezolutë “Për vlerësimin e veprimtarisë së KSHC për vitin 2011”.

• Shprehet Komisioni për Çështjet Ligjore, Administratën Publike dhe të Drejtat e Njeriut (përgjegjës)

4. Projektrezolutë “Për vlerësimin e veprimtarisë të Komisionerit për Mbrojtjen nga Diskriminimi për vitin 2011”.

5. Interpelancë me Ministrin e Punëve Publike dhe të Transporteve kërkuar nga deputeti Asllan Dogjani.

Pika e fundit i përket diskutimeve janë rendit të ditës në kohën e 60 minutave.

Panorama

[Albo]

Aleatët: PS dështoi me Kodin, gati poli i ri opozitar

Krerët e PSD e PDS të zhgënjyer, Milo: Komplot kundër zgjedhjeve.
Gjinushi: PS ka lëshuar deri në nënshtrim ndaj qeverisë.

Aleatët e Partisë Socialiste do të punojnë për të krijuar një pol të ri forcash politike brenda opozitës. Pas miratimit me konsensus të Kodit të ri zgjedhor mes PD dhe PS, dhe mospranimin e kërkesës për korrektimin e sistemit zgjedhor, Skënder Gjinushi dhe Paskal Milo folën hapur dje për t’u shkëputur nga koalicioni me PS, pasi sipas tyre ky kod nuk u jep atyre asgjë. “PSD dhe parti të tjera opozitare do të grupohen për të krijuar një forcë opozitare komplementare që do të kompensojë deficitin që krijohet nga Partia Socialiste. Ky grupim do të mbrojë interesat e atyre që nuk janë dakord me lëshimet e vazhdueshme deri në nënshtrim që bëhen ndaj qeverisë së Sali Berishës”, tha Gjinushi. Sipas tij, “gabimi i PS për të hequr dorë nga korrektimi i sistemit zgjedhor, është një gabim që do të ndikojë në zgjedhjet e 2013”.
Për kreun e Demokracisë Sociale, Paskal Milo, e ardhmja e koalicionit të majtë nuk do të jetë sipas konfigurimit aktual. “Opsionet nuk mungojnë. Ato do të shqyrtohen në momentin e duhur në kohën e duhur, kur ne të kemi ezauruar takimin, bisedimet me PS. Në rast se nuk do të gjendet një formulë bashkëpunimi me PS, ne do të mund të mendojmë dhe do të mendojmë për alternativa të tjera bashkëpunimi gjithnjë brenda kampit opozitar”, tha Milo.

Reforma
Duke folur për Kodin e ri Zgjedhor të miratuar me konsensusin e dy partive të mëdha, Milo tha se përmes këtij kodi, po përgatitet një komplot kundër zgjedhjeve të lira dhe të ndershme. Sipas tij, “kodi ishte një zgjidhje e ngutshme, e dëmshme, që deformon Kushtetutën dhe nuk lejon vullnetin e lirë të zgjedhësve”. “Për fat të keq, Partia Socialiste hoqi dorë nga këmbëngulja e saj për të garantuar identifikimin elektronik të zgjedhësve në të 12 qarqet e Shqipërisë, duke e reduktuar atë vetëm në 1 qark, po kështu edhe për numërimin elektronik. Ne po e ndjejmë që është duke u përgatitur një komplot tjetër kundra zgjedhjeve të lira dhe të ndershme, por shprehim në të njëjtën kohë edhe pezmatimin dhe pakënaqësinë tonë që PS nuk arriti t’u qëndrojë vendimeve të saj dhe të opozitës për të garantuar një infrastrukturë zgjedhore, me një proces administrimi zgjedhor, që do të çonte në zgjedhje të lira dhe të ndershme”, tha Milo. Duke komentuar nenin për riformatimin e KQZ-së, kreu i Demokracisë Sociale shprehet se PS gaboi, pasi PD përsëri do të ketë njeriun e saj në krye të KQZ-së. “Është një makiazh që po u bëhet disa neneve të Kodit Zgjedhor që i jep maxhorancës në pushtet avantazhe të padiskutueshme, duke i garantuar përsëri që të zgjedhë ajo kryetarin e KQZ-së përmes disa procedurave në dukje demokratike e transparente, por në fakt të kontrollueshme nga PD”, tha Milo. Ndërsa për socialdemokratin Gjinushi, procesi i zgjedhjes së kreut të KQZ-së nuk sjell asgjë të re. “Kanë qejf të thonë që edhe kur dështojnë të thonë fituam, për të treguar se nuk dolëm të humbur. Ky kod nuk ka asnjë garanci, sepse ky farë Kuvendi do të na nxirrka një anëtar të shtatë të pavarur me një formulë që është bërë absolutisht natën, një konkurs të hapur, por me dosje të mbyllura”, u shpreh Gjinushi. Një tjetër aleat i PS, Vangjel Dule, tha dje se kodi i ri nuk depolitizoi komisionet zgjedhore.
“Ne ishim dhe insistojmë se një strukturë e administrimit zgjedhor që nga KQZ e deri te komisionet e nivelit të dytë dhe të tretë do të ishte më e përshtatshme që të mos bëheshin nga militantë partiakë, po nga pjesëtarë të shoqërisë civile apo sektorëve të caktuar të administratës, të cilët me më shumë devotshmëri do i shërbenin procesit, duke u krahasuar me militantët partiakë”, tha Vangjel Dule, kreu i PBDNJ-së.

Kuvendi do të votojë pas një jave reformën zgjedhore

Ruçi kërkon draftin, Topalli: Pas tri ditësh

Reforma zgjedhore do të votohet në Parlament të enjten e ardhshme. Seanca plenare e së enjtes ka nisur me replika mes kreut të Grupit të PS, Gramoz Ruçi dhe kryetares së Kuvendit, Jozefina Topalli. Gramoz Ruçi ka kërkuar dje që ligjvënësit të njihen me draftin e reformës zgjedhore, si dhe me kalendarin e këshillit legjislativ dhe Komisionit të Ligjeve për ndryshimet kushtetuese. “Sapo përfundoi mbledhja e Konferencës së Kryetarëve dhe u vendos që drafti për reformën zgjedhore të përfshihet në axhendën e ardhshme. Drafti duhet të vijë në Parlament në mënyrë që deputetët të njihen me të dhe mos të ndodhë që të vijnë ditën e enjte dhe më pas të diskutohet”, deklaroi Ruçi. Por, kryetarja e Kuvendit, Jozefina Topalli, theksoi se ekspertët, të cilët do të merren me zbardhjen e draftit, kanë kërkuar të paktën 3 ditë kohë për ta zbardhur atë dhe pas do t’u paraqitet deputetëve për t`u miratuar në seancën e së enjtes. Sipas Topallit, pavarësisht dëshirës për ta votuar që dje, drafti i reformës zgjedhore mund të votohet vetëm seancën e së enjtes tjetër. Dy ditë më parë, anëtarët e Komisionit të posaçëm për Reformën Zgjedhore miratuan me konsensus propozimet për riformatimin e Komisionit Qendror të Zgjedhjeve dhe procesin e ankimimeve, çka do të mundësojë hapjen e kutive të votimit në rast të dyshimeve për parregullsi në procesin e numërimit.

Panorama

[Albo]

Reforma, Islami: Shumë zhurmë për asgjë!

Ish-deputeti i PS komenton në Facebook përfundimin e reformës zgjedhore
“PS të shpjegojë pse u tërhoq nga kërkesat ekstreme”

Ish-deputeti socialist, Kastriot Islami, një nga bashkëkryetarët e Komisionit të Reformës Zgjedhore në 2009, sa i takon çështjes së sistemit zgjedhor, u shpreh dje se zhurma për një reformë të thellë, nuk solli asnjë risi. Sipas tij, asgjë nuk ka ndryshuar nga reforma e katër viteve më parë, kur ai ishte bashkautor. “Shumë zhurmë për asgjë, për çështjet themelore asgjë për të shënuar, mbeten në thelb të pandryshuara. Në fakt, nuk kishte si të ishte ndryshe, zhurma e opozitës ishte pa argumente dhe pa asnjë bazë. Natyrisht drejtuesit e opozitës që mezi dolën nga ky qorrsokak do t’ua shesin votuesve të tyre që janë të gëzuar e të kënaqur me ndryshimet, sepse nuk kanë asnjë mënyrë tjetër që t’u shpjegojnë atyre përse nga kërkesat ekstreme dhe të paarsyeshme për tre vjet, tani kthehen aty ku ishin në 2008, pra aty ku duhet të ishin normalisht. Votuesit do ta kuptojnë të vërtetën e këtyre ndryshimeve që nuk ndryshojnë asgjë në thelb, vetëm atëherë kur Kodi Zgjedhor të zbatohet… Pra në vitin 2013, katër vjet pas humbjes në vitin 2009…”, shprehet Islami në adresën e tij në Facebook. Për ish-deputetin socialist, i cili ka qenë mjaft kritik ndaj qëndrimit të bojkotit të PS pas zgjedhjeve të 2009-s, me draftin e ri për Kodin e ri Zgjedhor, selia rozë përmbyll dhe fazën e qëndrimit radikal të saj. “Pas radikalizimit banal (2009-2010), atij naiv (2010-2011), mesa duket po përmbyllet edhe faza e radikalizimit të maskuar (2011-2012)”, shprehet Islami. Për ish-deputetin socialist, opozita hoqi dorë nga qëndrimi i saj radikal falë dhe presionit të bërë nga faktori ndërkombëtar. “Veprimi ndërkombëtar dha rezultatin e duhur, opozita hoqi dorë nga bllokimi i progresit që do të bllokonte fitimin e statusit të vendit kandidat për në BE. Opozita hoqi dorë nga kërkesat ekstreme për reformën zgjedhore, dhe bëri shumë mirë, ndërkohë që maxhoranca u tregua inteligjente të lëshonte diçka në aspektin formal që opozita të ruante faqen për të dalë nga ky qorrsokak. Rëndësi ka që të merret statusi. Shqipëria fiton duke fituar statusin, shqiptarët fitojnë duke fituar statusin…”, shprehet Islami në adresën e tij në Facebook.


Mediu: Reforma, proces absurd që nuk e garanton votën e lirë

Partitë e djathta e shohin si dështim Kodin Zgjedhor të miratuar me konsensusin e dy partive të mëdha. Kreu i republikanëve, Fatmir Mediu, i cili priste nga Komisioni i posaçëm i Reformës trajtimin e korrektimit të sistemit zgjedhor, shprehu votën kundër ndaj këtij drafti. “Është një proces absurd, tërësisht jo transparent, i cili nuk ka synuar një reformë zgjedhore gjithëpërfshirëse, komplekse që shqetëson të gjithë qytetarët shqiptarë që të jenë të lirë të votojnë dhe të përfaqësohen në Kuvend sipas votës së tyre, por ka tentuar vetëm të zgjidhë mosmarrëveshjet mes dy partive kryesore. Unë e kam shprehur qëndrimin tim, qëndrimi im është kundër kësaj reforme zgjedhore”, tha Fatmir Mediu, kreu i PR-së. Demokristiani Ndoka e cilësoi reformën zgjedhore një pazar politik. “PS dhe Partia Demokratike vendosën edhe kësaj radhe përmes një pazari politik, i cili kurrsesi nuk mund të quhet konsensus, që votat e partive të tjera t’i marrin nëpërmjet ligjit duke u përfaqësuar në Kuvendin e Shqipërisë”, u shpreh Ndoka.

Gratë, letër Kuvendit
Koalicioni për Nxitjen e Pjesëmarrjes së Grave dhe të Rinjve në Politikë, një ditë pas arritjes së konsensusit për reformën zgjedhore, i është drejtuar me një letër Kuvendit, ku shpreh shqetësimin për diskriminimin e grave dhe vajzave në politikë. “Koalicioni për Nxitjen e Pjesëmarrjes së Grave dhe të Rinjve në Politikë po ndjek me shqetësim punimet dhe rezultatet e Komisionit të Reformës Zgjedhore, lidhur me kuotën gjinore në Kodin e ri Zgjedhor. Ne kemi përshëndetur të gjitha arritjet që Komisioni i posaçëm i Reformës Zgjedhore ka pasur në muajt e fundit, por nuk mund të rrimë pa përmendur me keqardhje zhgënjimin tonë teksa shohim se po i njëjti komision po diskriminon haptazi politikisht gratë dhe vajzat në Shqipëri”, shkruhet në këtë letër drejtuar Kuvendit.

Panorama

[Albo]

Reforma, Ndoka: Pazar i ulët politik, PS do të mbetet sërish në opozitë

TIRANË Përmbajtja e reformës zgjedhore e miratuar dy ditë më parë mes dy partive të mëdha, për Partinë Demokristiane është vetëm një pazar politik në dëm të transparencës zgjedhore. Kryetari i PDK-së, Nard Ndoka deklaron në një intervistë për gazetën “Mapo” se me këtë reformë, PS-ja sërish do të mbetet në opozitë, ndërkohë që thekson se do të rishikojë koalicionin me këtë të fundit, në rast se PS-ja nuk do të mbrojë përmirësimet në sistemin zgjedhor.

Z.Ndoka, a keni ndonjë koment për marrëveshjen mes dy partive kryesore në vend për reformën zgjedhore; a garanton kjo përmbajtje transparencë zgjedhore dhe garanci për zgjedhje të lira?

Fjala që i shkon më përshtat kësaj marrëveshjeje është “pazar politik”, madje një pazar i ndyrë në kurriz të standardeve, në dëm të transparencës dhe problematik për sistemin në tërësi. Së pari, nuk kemi një reformë zgjedhore të pranuar nga të gjithë aktorët politikë, por vetëm nga dy forca politike. Së dyti, kemi një marrëveshje jotransparente, të pakonsultuar, të padebatuar, të palogjikshme dhe pa asnjë standard dhe shpresë për zgjedhjet në tërësi. Së treti, ne do zhvillojmë zgjedhje sërish me militantë të dy partive në të gjitha nivelet e komisioneve, me një KQZ thellësisht politike të varur prej palëve. Së katërti, PD e PS treguan se kërkojnë të mbeten parti të mëdha vetëm nëpërmjet akrobacive dhe pazareve politike, ku nëpërmjet “ligjit”, në këtë rast, këtij palo kodi të vjedhin “ligjërisht” e tinëzisht votat dhe përfaqësimin e qytetarëve shqiptarë.

Në draftin përfundimtar nuk u mor parasysh kërkesa kryesore e partive të vogla për ndërhyrje në sistemin zgjedhor. Cilët janë hapat që do të ndërmarrë PDK, në një kohë kur jeni deklaruar se keni lënë një derë gjysmë të hapur edhe për PD në zgjedhjet e ardhshme?

Kërkesat e të gjitha partive ishin; për ndërhyrje në sistem, për kthimin e sistemit zgjedhor në parametrat e pranuar kushtetues, madje firmosën në mënyrë demagogjike edhe dy partitë e vjetra, PS e PD. Ne patëm kërkesa që zgjedhjet të administrohen nga një trupë zgjedhore profesionale, jo nga militantët e partive. Ne kërkuam që KQZ-ja të ishte një institucion thjesht administrativ për organizimin e zgjedhjeve, ndërsa institucioni garantues për standardet dhe vlerësimet për zgjedhjet të ishin Gjykata e Lartë dhe ajo Kushtetuese. Ne kërkuam që numërimi i votave të ishte elektronik, që kartat e identitetit të kontrolloheshin në mënyrë elektronike, ne kërkuam që votat që marrin partitë politike të përfaqësohen në Kuvend, ne kërkuam që vota të jetë e barabartë për çdo qytetar. Ne kërkuam që të miratonim një Kod Zgjedhor të pranuar nga të gjitha partitë politike që garojnë një projekt-kod zgjedhor, që të diskutohej gjatë nga mediat, analistët, politikanët, shoqëria civile, ndërkombëtarët etj. Sot kemi një Kod Zgjedhor të miratuar vetëm nga dy parti politike, kemi një bekim nga OSBE-ODIHR, të cilët janë të sigurt se sa herë ka pazar mes palëve, do ketë krizë të vazhdueshme dhe sa te ketë krizë, misioni i tyre do vazhdojë në Shqipëri. Partia Demokristiane e Shqipërisë është shprehur qartë dhe publikisht se, nëse PS-ja nuk do të mbrojë përmirësimet në sistemin zgjedhor, për të cilat kemi rënë dakord, ne nuk mund të jemi pjesë e një koalicioni me të. PS-ja është dy herë përgjegjëse për dështimet në reformën zgjedhore dhe ndryshimet në Kushtetutë. Një forcë politike qëgabonrëndë dhe me pasoja për demokracinë e pluralizmin, si pa të keq, pranon që ka gabuar, por i përsërit gabimet. Është njësoj sikur një pilot të pranojë gabimet njerëzore, por për shkak të këtij gabimi të humbin jetën qindra qytetarë. PS ka gabuar rëndë me sistemin zgjedhor dhe Kushtetutën, kanë humbur pavarësinë e tyre institucioni i Presidentit të Republikës, Prokurori i Përgjithshëm, Shërbimi Informativ Kombëtar, pra është rrëzuar Kushtetuta nga gabimet njerëzore dhe politike të dy “pilotëve” të papërgjegjshëm Rama-Berisha. Kjo marrëveshje politike ngushton akoma më shumë hapësirat për pluralizëm politik, legalizon kapjen e shtetit nga pushteti, asfikson të gjitha institucionet që dalin nga vota e qytetarëve shqiptarë dhe nga Kuvendi. Pra kemi bërë hapa prapa, sinjalet janë të qarta. PS-ja sërish në opozitë dhe PD-ja, parti që do të kontrollojë gjithçka, edhe ajrin që thithim, na tha Presidenti para pak ditësh.

Në këto kushte, nuk do ketë koalicione programore, morale apo grupime spektri politik, por pragmatizëm nga të gjithë, në kurriz të standardeve të votës, të institucioneve dhe të ardhmes sonë demokratike dhe integruese.

Zoti e ruajttë këtë vend të mirë!


Intervistoi: Nevila Perndoj

MAPO

[Albo]

Meidani: PS e zeroi brenda pak ditësh rezistencën për Kodin, ka garanci sa në ’09

Ish-presidenti reagon ndaj Kodit Zgjedhor.
Meidani: S’patëm reformë zgjedhore, por retushim të Kodit.
“PD qëndroi në istikamin e vet, kurse PS zeroi brenda pak ditësh rezistencën e saj”
Meidani komenton moskandidimin e ish-kreut të PS për kreun e shtetit: “PS e votat e LSI mund ta
zgjidhnin Nanon President”
Ish-presidenti Meidani, në një analizë të plotë për reformën zgjedhore, shprehet se në fakt u bë vetëm një retushim në Kodin aktual. Sipas tij, PS u tërhoq nga kërkesat e saj parimore, ndërsa u qëndroi deri në fund kushteve të saj. I pyetur rreth kandidimit të Fatos Nanos për President, Meidani shprehet se PS nuk i kishte votat, por, nëse do t’i kishte dhënë firmat dhe Nano do të gjente mbështetje edhe nga LSI, mund të shpresohej në raundin e pestë. Ish-kreu i shtetit mbështet çdo lëvizje brenda së majtës që do ta gjallëronte atë si nga ana organizative, ashtu dhe strukturore.
Zoti Meidani, nga reforma zgjedhore e cila mori konsensusin e dy partive të mëdha, mendoni se Partia Socialiste mori ato garanci që do ta bëjnë atë të sigurt në zgjedhjet e 2013-s dhe mbrojtëse të votës së shqiptarëve?
Njihen dy rrugë në kryerjen e një ndryshimi; nuk po them një reforme, sepse ajo nënkupton shumë më shumë. Njëra është rruga për realizimin e një ideje të rëndësishme, bazuar mbi disa shtylla bazë të mirëkonceptuara dhe qartësisht të deklaruara brenda një projekti të madh politik. Ajo është, pra, rruga e deklarimit parimor e qëndrimit konsekuent, e pozicionimit të qartë dhe të prerë ndaj kërkesave aspak parimore (deri abuzive), të brendshme apo të jashtme, për lëshime të llojllojshme mbi vetë këto shtylla ose parime bazë, publikisht të shpalosura që në fillim. Natyrisht, edhe duke ofruar të gjithë gatishmërinë e nevojshme në përafrimin e zgjidhjes brenda këtyre parimeve bazë! Rruga e dytë është ajo e paqartësisë, konfuzionit dhe e hezitimit. Ajo është rruga, më saktë gjarpërimi politik-ligjor, në mungesë të një “rezistence” të mjaftueshme kohore e politike, rruga e paqëndrueshmërisë ndaj parimeve bazë. Nuk ka rëndësi se në çfarë poze ekspozohet (kombëtare ose europiane, bizantine ose demokratike)! Sepse ajo që flirtohet aty janë vetë parimet bazë, të bëra publike me vite e muaj të tërë, janë lëshimet e njëpasnjëshme, me merakun e vetëm të një teatraliteti të gjoja “fitores”. Nisur nga ky klasifikim, mund të pohohet se PD-ja rezistoi e qëndroi në istikamin e vet, kurse PS-ja e “zeroi” brenda pak ditësh rezistencën e saj parimore.
Pas këtij “klasifikimi” dhe ilustrimit përkatës, nuk mund duket e vështirë që përgjigjen e pyetjes suaj ta japë më mirë vetë lexuesi. Sepse, në fakt, me sa kuptohet nga shtypi, në materialin e përbashkët të miratuar nga përfaqësuesit e dy partive kryesore janë bërë vetëm disa retushime pa peshë, pa arritur në diçka thelbësore që të lejonte pagëzimin e veprimtarisë së këtij komisioni parlamentar si reformë zgjedhore!… Dhe tani t’i kthehemi konkretisht pyetjes suaj. Në gjykimin tim, me pak ndryshime të vogla, PS-ja, në zgjedhjet e vitit 2013 ka po ato garanci që ajo kishte edhe në zgjedhjet e vitit 2009. Madje dhe deklarimet përkatëse, me një diferencë kohore gati 4-vjeçare, janë të njëvlershme…
Pas shtatë muajsh negocime për reformën zgjedhore mes dy palëve, personalisht si qytetar, ndiheni më i garantuar në votën tuaj dhe a pati ky proces transparencën e duhur, e cila mungoi katër vjet më parë në reformën e shkuar?
Pyetja juaj flet më “bukur” se përgjigjja ime. Siç ka ndodhur edhe më parë, është pretenduar për një periudhë intensive angazhimesh e negociatash në Komisionin për Reformën Zgjedhore. Në të vërtetë, të dhimbset gjithë ajo kohë, energji dhe nerva thjesht për disa retushime. Aq më tepër, gjithë ato intervista, emisione, panele, vizita e takime në selitë e partive kryesore, lloj-lloj deklarimesh e rekomandimesh nga përfaqësues ndërkombëtarë në Shqipëri apo jashtë saj. Dhe të jeni të sigurt që pas zgjedhjeve do të përsëritet e njëjta histori e mëparshme me termin “reformë zgjedhore”, ndoshta edhe me emra e protagonistë të tjerë. Ndërkohë që konsensusi apo një energji bipartizane është bërë më se e domosdoshme në rrafshin ekonomik, në kushte krize apo recensioni teknik…
Siç e kam theksuar disa ditë më parë po në gazetën tuaj, për qytetarët e thjeshtë mund të jetë krijuar përshtypja se anëtarët e këtij komisioni janë “bërë telef” duke punuar “pa pushim” për reformën zgjedhore. Në fakt, nuk është fare ashtu. Vonesa është fare tjetër. Herë duke sajuar lloj-lloj “hilesh”, herë duke u “mirëkuptuar” në shtyrjen apo diskutimin e korrigjimeve të rekomanduara! Problemi do të rezultonte krejtësisht i thjeshtë po të kishte vullnet politik për zgjedhje të lira dhe të ndershme. Përfaqësuesit kryesorë politikë në Komision apo ekspertët bashkëshoqërues të tyre, po të liheshin të lirë, të gjitha korrigjimet e rregullimet ligjore do të arrinin t’i mishëronin, t’i formulonin dhe përfshinin në Kod brenda pak ditësh (në fakt, retushimet ligjore i arritën brenda disa orëve!)…
Për t’iu përgjigjur në mënyrë më të detajuar pyetjes suaj nëse do ta kem më të garantuar votën time në zgjedhjet e ardhshme, më duhet të ripërsëris këtu disa çështje që, në gjykimin tim, duhet të kishin gjetur zgjidhje të plotë në kuadrin e një reforme zgjedhore demokratike e gjithëpërfshirëse, por jo në kushte retushimi. Ato janë:
Reduktimi i pabarazisë së votës kërkonte si rregullimin e aspektit administrativ zgjedhor (në nivel prefekture) për mënjanimin e diferencave të mëdha në lidhje me përqindjen e nevojshme për marrjen e një mandati parlamentar (kjo mund të realizohej nëpërmjet bashkimit të disa qarqeve), ashtu dhe korrektimin kombëtar për vlerësimin e votës kombëtare, sidomos për partitë e vogla. Por, këtij korrektimi iu tremb PD-ja, ndërkohë që as PS-ja nuk u imponua në mbrojtje të kësaj kërkese. Me sa duket, edhe interesi i LSI-së, në thelb, nuk ishte për këtë korrigjim, thjesht me arsyetimin e humbjes së pozicionit çelës në qeverisjen pas zgjedhjeve!…
Garantimi i votës mund të arrihej me anë të votimit dhe numërimit elektronik. Kështu, votimi elektronik në qytete mund të realizohej “online”, si në rastin e shërbimit bankar, ndërkohë që në zonat rurale, në pamundësi të shtrirjes së shërbimit “online”, mund të aplikohej sistemi “offline”. Po aq i rëndësishëm është dhe numërimi elektronik (në nivel qarku), pse jo dhe i shoqëruar edhe me mbikëqyrje vizive. Në fakt, ajo që u vendos ishte sa për të mbyllur “gojët e këqija”, pra ishte thjesht diçka minimale, me projekte pilot përkatësisht në Tiranë dhe në Fier!…
Besueshmëria e procesit lidhet ngushtësisht me infrastrukturën zgjedhore, p.sh. me përfaqësimin në komisionet e qendrave të votimit, zonave zgjedhore deri në nivelin e KQZ-së. Konkretisht, ndryshe nga formula e dikurshme kushtetuese e KQZ-së (2 anëtarë nga Kuvendi, 3 nga KLD-ja dhe 2 nga Presidenti) e propozuar në vitin 1998 nga specialistë amerikanë, apo ndonjë model tjetër me origjinë gjyqësore, te pseudo-reforma e fundit u la ajo bipartizane si në zgjedhjet e mëparshme (që refuzohet sot edhe në mjaft vende afrikane!). Bile, me një “përrallë” konkursi në përcaktimin e kryetarit të KQZ-së (që, në thelb, mbyllet me zgjedhje të tij nga PD-ja, si në rastin e ndryshimeve kushtetuese të 2008-s, për zgjedhjen e Presidentit në raundin e katërt apo të pestë me 50%+1 vota!). Meqë sistemin zgjedhor proporcional rajonal e kemi huazuar nga Spanja, mund të kujtoj se atje, komisionet, deri në nivelin e qendrës së votimit, hidhen me short në një listë të përzgjedhur qytetarësh.
Në kuadër të transparencës së votës, një çështje po aq e rëndësishme është hapja e kutive me kërkesë të 2 anëtarë të KQZ-së dhe vendimmarrja përkatëse. Një gjë e tillë ekzistonte edhe në Kodin e mëparshëm, por tani pretendohet se kjo është fiksuar më mirë me retushimet e fundit. Nuk është përmirësuar ndonjë gjë e veçantë në sistemin e ankimimit apo procedimin partiak e individual për shkeljet financiare, abuzimet mediatike apo të kodit të etikës, procedimin ligjor ndaj anëtarëve të komisioneve të niveleve të ndryshme (të votimit, numërimit apo ankimit) etj.
Tani, ju apo lexuesi, pasi t’i analizoni këto radhë, besoj se e keni në majë të gjuhës dhe përgjigjen time…
Partitë e vogla, aleate të dy partive të mëdha, ndihen të tradhtuara prej tyre dhe nga fakti se vetë zoti Berisha dhe Rama kishin firmosur kërkesën dërguar Komisionit të Reformës, ku angazhoheshin për ta diskutuar. Ata kanë paralajmëruar krijimin e një poli të ri brenda opozitës për të garantuar votat e tyre. A janë të justifikuar në këtë qëndrim?
Them se po, në të dy krahët e politikës. Në fund të fundit, kërkesa e tyre për korrektim kombëtar u miratua nga mbledhja e përfaqësueseve të 26 partive politike, përfshirë dhe dy partitë përgjegjëse për reformën zgjedhore: PD dhe PS. Përfaqësuesi i PS-së e firmosi kërkesën menjëherë, kurse përfaqësuesi i PD-së, i ndodhur në takime të rëndësishme në SHBA, e miratoi atë i detyruar, pas disa orësh, në mënyrë elektronike. Për mua, situata të tilla josinqeriteti, demagogjie dhe teatraliteti, vazhdojnë ta mbajë “në hekura” çështjen e besueshmërisë së ndërsjellë në gjirin e politikës shqiptare, ndërveprimin real midis partive politike. Në gjykimin tim (por dhe nga deklaratat në media të partive të vogla të dy krahëve të politikës), pakënaqësia është po aq e madhe në të dy kampet. Për partitë e vogla të koalicionit qeveritar (si PR, PDIU), prania në qeverisje i bën ato më pak “agresive”, por ama, qartësisht goditëse. Të tjerat nuk janë ndjerë qoftë dhe për të mbijetuar. Ndërkohë që pakënaqësia e partive të vogla në opozitë (si PSD, PDS etj.) është shpalosur në formë shumë më “kërcënuese”. Në fakt, të dyja palët kanë të drejtë, jo vetëm për shkak të cungimit të theksuar të përfaqësimit, por sepse ato po përjetojnë dhe një situatë të rënduar financiare; ato ose kanë mbështetje minimale ose nuk kanë fare mbështetje nga shteti, ndërkohë që nga votat e qytetarëve për partitë e tyre, në koalicionin me PS-në apo me PD-në kanë përfituar përfaqësuesit e tyre. Meqë jemi në këtë pikë, sipas meje, për koalicionet duhet parë dhe mënyra e shpërndarjes së parave të buxhetit të shtetit, pikërisht në përputhje me përqindjet e votave të fituara brenda koalicionit, jo mandateve parlamentare të fituara.
Po ashtu, për mendimin tim, çdo pol i partive të vogla, majtas apo djathtas, mund ta emancipojë e stabilizojë politikën shqiptare, mund të reduktojë apo shmangë autoritarizmin dhe arrogancën qeveritare, dhe, mbi të gjitha, t’iu kundërvihet prirjes së dy partive kryesore në vend për ndërtimin e një sistemi dypartiak, që në kushtet e brishtësisë së demokracisë shqiptare është jo vetëm i pajustifikueshëm, por dhe mjaft i rrezikshëm.
Sidoqoftë, ajo që unë do të sugjeroja, për të dy krahët e politikës, në vend të polit si koalicion partish të vogla, mund të ishte një listë apo lëvizje me emrin e vet, e miratuar në gjykatë. Natyrisht, edhe me propagandën e nevojshme për kompozimin konkret të partive përbërëse. Në këtë mënyrë, nga njëra anë, me një kombinim të mençur mund të ulej deri diku niveli i pabarazisë së votës për këto parti dhe, nga ana tjetër, çdo lëvizje e tillë ka mundësinë e përfshirjes në koalicionin përkatës me partinë e madhe të krahut të vet, gjë që bën të mundur dhe korrektimin tjetër të votës (dhënie-marrjen e saj) brenda koalicionit…
Partia Socialiste, në procesin e zgjedhjes së Presidentit të ri nuk arriti të artikulonte një kandidat të saj. A duhet ta kishte kandiduar Fatos Nanon, i cili, nga ana e tij, të përballej në një garë me kandidatin demokrat?
PS-ja nuk i kishte numrat! Tri raundet e para ishin thjesht të pakuptimta për të. Madje, edhe PD-ja, për të mos pasur probleme kuorumi apo shqetësime të tjera kushtetuese që mund të shoqëroheshin deri me ankime në Gjykatën Kushtetuese, i shmangu të tria këto raunde, duke mos paraqitur asnjë kandidat. Deri duke luajtur padrejtësisht me emrat e bërë publikë! Në këto tri raunde mund të arrihej të zgjidhej Presidenti vetëm po të pranohej ideja e propozimeve të PS-së dhe e miratimit të tyre prej PD-së (si në zgjedhjen e Presidentit më 2002-shin, me propozimin e PD-së dhe miratimin e PS-së), apo ajo e një dinamike të përbashkët PD-PS (që nuk dha ndonjë rezultat). Kështu që, F. Nano, duke mos gjetur mbështetjen e PD-së, edhe sikur të kishte firmat për të kandiduar, nuk mund të ishte kandidat në këto tri raunde. Problemi mund të ishte ndryshe, në raundin e katërt apo të pestë, por për këtë duhet të ishin çelës 4 deputetët e LSI-së. Me sa duket, në thelb, ata nuk ishin dakord, ose, të paktën, ata nuk bënë ndonjë veprim konkret për të mbështetur kandidaturën e F. Nanos. Sepse ata, po të mos jepnin të katra votat e tyre (në fakt, vetëm tre prej tyre), zgjedhja e Presidentit do të kalohej në raundin e pestë…
Tani, le t’i kthehemi dhe thelbit të pyetjes suaj. Në një vend realisht demokratik, deputetët, në zgjedhjen e individëve të ndryshëm në poste kryesore, kanë votën e pavarur, mendimin dhe personalitetin e tyre; në rastin aktual shqiptar, vota e deputetit, me ndonjë përjashtim shumë të rrallë në historinë mbi 20-vjeçare të Parlamentit, është votë partie apo, e thënë më thjeshtë, votë kryetari! Atëherë, po të mos kesh atë votë kryetari (të shumicës), a ka kuptim apo mundësi kandidimi?! Përgjigjja është e thjeshtë dhe e qartë: “Jo”. Madje, po të mendohet ndryshe, sidomos për rreshtimin brenda PD-së, ajo është thjesht utopi!…
Ish-kreu socialist ka fajësuar Edi Ramën për dështime të njëpasnjëshme elektorale në krye të PS, madje ka ndërmarrë një nismë statusore mosbesimi. Si e vlerësoni këtë lëvizje brenda PS?
Çdo lëvizje emancipuese është gjithmonë e mirëpritur. Ndryshe është puna kur flitet për marifete dhe interesa thjesht çasti, për përfitime ose përafrime individi. Pra, kushdoqoftë politikani konkret, angazhimi i tij me nismë statusore, nëpërmjet një lëvizje politike apo qytetare, që kërkon të ndihmojë vendin e shoqërinë në përgjithësi apo që synon, p.sh., gjallërimin organizativ e strukturor të opozitës (p.sh., të PS-së), gjen pa dyshim mbështetjen time; por jo patjetër duke qenë pjesë e saj. Aq më tepër që një veprim opozitar i fuqishëm brenda një partie apo vetë politikës vetëm e ndihmon demokracinë dhe qeverisjen. Madje, në një vlerësim intelektual, sot ajo që nevojitet më shumë në funksionim të zhvillimit të vendit dhe integrimit të tij europian, është rrotacioni partiak e politik, qoftë i plotë, qoftë dhe i pjesshëm, në të gjithë hallkat dhe nivelet e qeverisjes.
Nëse kjo nismë referendare do të dështojë, Nano ka deklaruar me aleatët e PS se do të përpiqet, përmes një platforme, të bashkojë të gjithë të majtën, partitë aleate dhe të gjithë socialistët e pakënaqur me kryetarin aktual të saj. Do ta dëmtonte një lëvizje e tillë PS në zgjedhjet e 2013-s?
Ka dallim midis së thënës dhe së bërës. Siç ka dallim edhe midis energjisë kinetike dhe asaj potenciale. Problemi është pikërisht te transformimi i tyre, te kalimi prej njërës formë te tjetra, suksesi i këtij kalimi. Veçse unë preferoj të respektoj me besnikëri proverbin kinez, sipas të cilit “personi që thotë se kjo gjë nuk mund të bëhet, të paktën të mos e ndërpresë ose të mos e pengojë personin që po përpiqet ta bëjë atë”. Nga ana tjetër, si në çdo aspekt të jetës, edhe në politikë, sidomos në procesin zgjedhor e qeverisës, çdo bashkim e rrit shansin e fitores apo të suksesit…

ARISTIR LUMEZI
Panorama